Mamuli No. 60
Title
Mamuli No. 60
extracted text
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
gauRimebeli suli damaqvs,
qveyana CemTvis civia.
sxva ra vTqva, TviTon gulianad
erTxel ar gamicinia.
erTxel gamacineT, Tu RmerTi gwamT,
me rom gacinebdiT, ise!
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
siciliT mefec ki damimarcxebia,
siciliT davjabni sikvdils,
maS gaumarjos, is rac Cemia, kira
sicils, sicils da sicils!
kveiZe
me caSi visvri samefo niRabs,
Tvalebs cremlebiT vivseb.
janmrTeloba
`mamulSi~
TariRi
CanarTi,
romelic unda
waikiTxoT!
yvelaferi
naTeli
xdeba...
ivlisiagvisto,
2010, N60
asaval-dasavalis gfhnybjhj,bs
28 agvistos, SabaTs, Catardeba mariamobisadmi miZRvnili
saqvelmoqmedo koncerti, dRis 2 saaTze trapezis TanxlebiT. Semosuli
Tanxa mTlianad moxmardeba axladSeZenili eklesiis keTilmowyobas.
amas winaT SoTa niSnianiZis leqsi
`afxazuri kantata~ wavikiTxe. Cemi bavSvoba, ymawvilkacoba, kargadmyofoba da avadmyofoba gamaxsenda. leqsma jer sixaruliT amavso, Semdeg sevda momgvara, sul
bolos - Suri. diax, keTili SuriT vwer
am werils.
- dalocvilo, egre rogor unda gamoarTva kacs saTqmeli sityva piridan?!
`Cemi mordu afxazeTSi
izrdeboda TarbebTan,
bades Slida da SvildisriT
tyeSi nadirs arbevda...
xviCas zrdidnen afxazebi
Cauqad da raindad,
beWze orbi Seufrines
`uraida-raida~.
es xom Cemzea dawerili, es xom me var?!
nestor lakoba, misi lamazi meuRle saria
da maTi mercxaliviT biWi raufi gamaxsenda. Cemze ufrosi iyo cotaTi raufi.
fexburTis TamaSs maswavlida quCaSi. asfaltze muxlgadayvlefils iods rogor
masxamda Sewuxebuli saria, is maxsovs.
isic maxsovs, rogor miTaTunebda loyaze
xels nestori da rogor mawynarebda gaCumdi, vaJkacis tirili vin gaigonao.
raufis damnaSave Tvalebic maxsovs.
afxazi biZaCemis, zosimes xmamaRali
sicili da deidaCemis, maros sayveduriani xma mesmis: biWo, sul sara barabzia bzboiti, rodemde unda iZaxo, sxva ramec
iswavle afxazurado. Tavad, qmris xaTriT
iseTi afxazuri iswavla, rom afxazurad
sabavSvo moTxroba dawera da gamoaqveyna.
codvas ver vityvi, biZaCemic kargi moqarTule gaxldaT da afxazs ver naxavT,
megruli rom ar icodes.
`o, afxazeTo, bevri kargi
moymis gamzrdelo,
amorZali xar mkerdmoWrili
usaqarTvelod.
mag tkbil kalTaSi Tavs Cagideb
da gavyuCdebi,
locviT, madlobiT,
aRsrulebiT miTrTis tuCebi...~
mkvdari mimitanes soxumis meore saavadmyofoSi. Tvals vaxel: ebraeli, berZeni, somexi, rusi, afxazi, qarTveli - yvela
erTad madgas Tavze. ar megona, sikvdili
Tu aseTi internacionalisti iyo. buranSi
wasuli guliebs vxedav, Sinkubebs vxedav,
papaskirebs vxedav, Tarbebs vxedav... lasuriebis, axubebis, lomiebis, kapbebis, anCabaZeebis, goguebis xmebs varCev... Tbilisidan gadmocvenil eqimebs vxedav, naTesavebs
vxedav, sisxlsa da xorcs vxedav Cemsas,
vici, amaTi baxala var da amaT unda mitiron, magram amaT raRa undaT, uzarmazar
amrasaviT rom madganan Tavze da maTboben?! cota rom movikeTe, mowyalebis debi
miambobdnen rigrigobiT:
- rom miTxres, nodar dumbaZeao, sul
damekarga vena, verafriT ver mivageni da
nemsi ver gagikeTeT!
- rom miTxres, nodar dumbaZeao, im
wuTSi vipove vena da gagikeTeT nemsi, Torem magas ra ipovida,sul ar gqondaT wneva!
am ramdenime wlis winaT gudauTaSi
erTi kaci amixirda `benzokalonkasTan~,
ginda Tu ara urigod unda gamiSvao.
- ratom? - vekiTxebi
- imitom, rom aqauri var da me ase
msurs, - vatyob, nasvamia, aSkarad Sarzea
da Cxubi unda, Tan vxedav, mxarze marto
Winka uzis, angelozi arsad Cans. ra Tqma
unda, ar waveCxube, urigod gavuSvi...
moskovSi var, restoranSi vsxedvarT
me da erTi iqauri Cemi nacnobi. oficiantma Sampanuri da Sokoladi moitana.
1
- es mogarTves! - meubneba.
- vin? - vekiTxebi.
- vinaoba ar uTqvams, ai, im axalgazrdam!
- gamaxeda oficiantma. restornis karTan
lamazi, axovani vaJkaci davlande. vxedav,
mxarze amasac Cemi Winka da angelozi
uzis. meRimeba.
- vin iyo? - mekiTxeba Tanamosaubre.
- Cemi afxazi megobris vaJi! - vupasuxe.
- mere ratom TviTon ar movida? - ukvirs Cems meinaxes.
axla amas rogor avuxsna, ratom ar
movida afxazur ojaxSi aRzrdili vaJkaci mamamisis tol kacTan, ratom ar momijda
gverdiT, ratom ar gadado fexi fexze, ratom gamomicxada ase Soridan siyvaruli
da uxmod ratom wavida?!
- albaT, eCqareboda! - vuTxari royiod.
kidev ori oCamCireli moswavle gogona magondeba: erTi - afxazi, meore - qarTveli.
sanatoriumSi minaxules avadmyofi, TavianTi baRis forToxali da limoni momitanes Tanaklaselebis saxeliT. vidre CemTan idgnen, Zalian yoCaRad isxdnen, magram
Tvalebi cremliT hqondaT savse. rom wavidnen, aivnidan gadavxede. amaT mxrebze mxolod angelozebi esxdnen da TavCaqindrulni
midiodnen, Cemi naxviT dazafrulebs, albaT,
imedi gadauwydaT, - amas ra gadaarCenso?!
- gadavrCi, Cemo Zvirfaso gogonebo, da
Tu damijerebT, is Tqveni motanili limoni
da forToxali im yvela amerikul da germanul wamalze ufro momixda. madlobeli var, Tqven SemogevloT Cemi sicocxle.
sul axlaxan erT Cems istorikos megobars vTxove, Cveni istoriuli warsulidan afxazTa da qarTvelTa Zmobis raime
lamazi ambavi gaixsene-meTqi. didxans ifiqra,
mere uaryofis niSnad Tavi gaiqnia.
- ra iyo? - vkiTxe gakvirvebulma.
- arZmobis ambavi ver gavixsene da is
rogorRa gavixseno?! - ase mi pasuxa.
an brZeni kacis mogonili sicruea, an
marTlac ase iyo. yovel SemTxvevaSi, Cemi
Rrma rwmeniT, Cvenma Svilebma da SviliSvilebma ase unda icodnen...
da unda icodnen Cvengan.
me sul mudam maxsovs akaki wereTlis,
konstantine gamsaxurdias, leo qiaCelisa
da sxvaTa Semdeg kaci rogori sifrTxiliT
unda Seexos afxazTa gulis simebs. es
Cems afxaz Zmebsac unda axsovdeT, qarTvelTa gulis simebs rom Seexebian xolme.
mixaria, SoTa niSnianiZe egzom lamazad
rom Seexo Cveni gulebis saerTo simebs.
me rom axla am werils vwer, ufro Tavisuflad da laRad vgrZnob Tavs, radgan
mweralTa kavSirSi afxazeTis sabWos Tavmjdomare var, umaRlesi sabWos deputatad
afxazeTidan gaxlavarT arCeuli, afxazeTSi
movkvdi da davibade xelmeored, leninuri
premia rom miviRe, aTasi depeSa momivida
da aqedan naxevarze meti afxazeTidan iyo.
sxva rom araferi, samadlobeli mekuTvnis
da vambob kidevac. da asec rom ar iyos, sulac Savi zRvis piras, afxazeTSi midgas oda.
`Cans odaze kolxTa Rerbi,
Rerbi simind-jiquris,
da afxazur cxenis nali
avgarozad mikruli~.
SoTa niSnianiZis leqsis kiTxva rom
CavaTave, gulSi usaSvelo siTbo CameRvara,
avdeqi da Cems sicocxleSi pirvelad movZebne leqsikonSi gulis ganmarteba.
guli - umTavresi nawili cxovelTa
Sinagani agebulebisa, romlisaganac moiqcevis sisxli yovelTave ZarRvTa Sina, ase weria leqsikonSi.
au, ra didi fereba da gafrTxileba
sWirdeba Turme guls.
afxazTa
gulis
simebs
frTxilad
unda
SevexoT!
14 ivliss nodar dumbaZe 86 wlis gaxdeboda.
misi werili, romelsac
Cveni gazeTi gTavazobT,
didi tkiviliTa da siyvaruliTaa gajerebuli
da dRes gansakuTrebul
aqtualobas iZens.
dRes xom, afxazebsa da
qarTvelebs Soris erT
dros siyvaruliT naSenebi xidi Cangreulia...
St. Mary’s Orthodox Church
192 81st street
Brooklyn, NY 11209
2
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
siciliT mefec ki damimarcxebia,
siciliT davjabni sikvdils...
qalbatoni mzias oTaxis fanjridan 22 naZvi moCans. roca vestumreT, gviTxra, am silamazes kidev
didxans minda vuyuroo.
* * *
- vicodi, rom xalxs vuyvardi,
magram Tu am doneze, ar megona.
yvela mirekavs, yvela tiris... mec
yvela miyvars da minda, maT samsaxurSi cota xans kidev viyo. amerikelma eqimebma miTxres, rom RviZlze
simsivne maqvs, magram jer ar vici,
ra doziTaa, keTilTvisebiania Tu
ara, eqvemdebareba Tu ara mkurnalobas. rogorc meubnebian, jer
Trombis ambebi unda CamTavrdes.
- manamde Tavs cudad grZnobdiT
Tu yvelaferi uceb daiwyo?
- gasuli wlis dekemberSi odesaSi Cavedi koncertis Casatareblad. iqidan amerikaSi wavedi. ZiriTadad restornebSi miwvevdnen, mxolod erTi koncerti Cavatare maiamis TeatrSi. viyavi bruklinSi,
niu jersiSi, filadelfiaSi... vaSingtoni da Cikagoc iyo gegmaSi, magram veRar movaswari. agvistoSi
mwvane baraTi meqneba, magram me viqnebi Tu ara, aRar vici. vifiqre, sanam am mwvane baraTs miviReb, tyuilad xom ar vijdebi-meTqi da muSaoba gadavwyvite.
- muSaoba momvlelad Tu sadme
sxvagan?
- diax, momvlelad. amis Tqmis
sulac ar mrcxvenia. Tu ici, rom
Sens ojaxs raRaciT daexmarebi,
ra problemaa?! vifiqre, Tu Zalian rTuli iqneba, davanebeb Tavs-meTqi. Cemi Svili ar muSaobs. ori
angeloziviT SviliSvili myavs da
maT rCena ar undodaT?! or moxucTan momiwia ramdenjerme misvla.
Tan vwerdi, imdeni `prikoli~ xdeboda. vifiqre, amas odesme `iumorinaSi~ gamoviyeneb-meTqi.
mwoliares vwevdi. kunTebi maSinve cudad dameWima da ar momewona
es tkivili. fexi gamisivda da veRar wavedi im moxucTan. yvelas
kunTis anTeba egona. zogma mizila,
zogma kompresi gamikeTa. Turme
Trombia da arafriT SeiZleba dazela. profesorma Tqva, amis dazela da kompresi sikvdils niSnavso. gaskda Trombi da filtvebi
damicxrila, veRar vsunTqavdi. im
dRes stenfordSi, Cems megobar nanasTan viyavi stumrad. klinikaSi
gamaqana. saSineli fasebi iyo. 5
aTasi dolari rom Rirs erTi
gaZroma, im aparatSi samjer gamaZvrines. kategoriuli uari ganvacxade RviZlis iq mkurnalobaze,
radgan amas Tveebi undoda da isedac saSineli depresia mqonda. ar
meZina, ar vWamdi. cocxalmkvdari
viyavi, wveTovanebze da Jangbadze
SeerTebuli. naxeT, ra kargi vene-
Cveni korespondenti amerikidan saqarTveloSi dabrunebul sicilis
dedofals saxlSi estumra. es interviuc gardacvalebamde ori kviriT adrea Cawerili. vfiqrobT, qarTuli emigraciisaTvis interesmoklebuli ar iqneba misi bolo saubari.
bi maqvs, magram ver Sediodnen. dRes
iyvnen qarTveli eqimebi da arc
gamigia, ise miCxvlites. imaT aparatura aqvT Zlieri, Torem venacvale Cvenebs!
rogorc iqna, daweres, rom SemeZlo TviTmfrinavSi Cajdoma. 16 saaTi
gzaSi viyavi. amerikelebma Tqves,
imdenad Zlieri organizmi aqvs, rom
uceb SevZeliT Trombis gawovao.
rom gaiges, stendireba mqonda gakeTebuli, gaukvirdaT, amden rames
rom gavuZeli.
verasodes gadavixdi imas, rac
amerikaSi mcxovrebma qarTvelebma
CemTvis gaakeTes. saidan ar Camodiodnen Cems sanaxavad da dasaxmareblad. mTeli saavadmyofo saWmelebiT gatenes. rogorc ki saxlSi
Semovedi, Cems rZals SekveTebi miveci - es da is gamikeTe-meTqi. iqaur
kerZebs ver vitandi. pirvelad imdeni vWame mwvane lobio, rZali
mexveweboda, aRar ginda, cudad ar
gaxdeo, magram Cemi organizmi xom
lukma ar maklia, marTalia,
magram samSobloiT Raribi var!
dedam uTxra, rom daibade, Tovli
iyo da tyemali ikvirtebodao, misi
gamoTvlebiT, tyemali mTian aWaraSi maisSi ikvirteba, TariRic TviTon SearCia - 17 maisi, am dRes qarTvelebi ara marto mweral fridon xalvaSis iubiles aRniSnaven,
aramed mTian aWaraSi „fridonobasac“ zeimoben. sakuTari saxelobis
dRis aRniSvna sicocxleSive udidesi pativia nebismieri adamianisTvis da es pativi ilia WavWavaZis
„iliaobis“ Semdeg fridon xalvaSsac ergo.
wlevandel saiubileo saRamomde
batonma fridonma megobars uTxra:
„17 maisi CemTvis rogorc sixarulTan, aseve sevdasTanac asocirdeba. dabadebis TariRad arCeul dRes
mama gardamecvala, vifiqre, rom es
dRe yovelTvis tkivilad darCeboda Cems mexsierebaSi, Tumca RmerTma
es tkivili sixaruliT Semicvala
da swored 17 maiss daibada Cemi
vaJi. axla ki xvalindel iubileze isev iseTi SegrZneba maqvs, rom
es cifri bediswerulia da es
dRec bednierebisa da sevdis dRea.“
marTlac, misi wlevandeli saiubileo saRamo tragikulad damTavrda da scenaze, mayurebelTa
Tvalwin misi erT-erTi saukeTeso
megobari, mwerali muxran maWavariani gardaicvala. im dRis mere
batoni fridon xalvaSi sazogadoebaSi ar gamoCenila, ver aitana am
sikvdiliT gamowveuli sevda da
tkvili da rva ivliss, mZime avadmyofobis ori dRis Semdeg, sakuTari vaJis mklavebSi dalia suli,
mSvidad miesvena da samudamod gadabargda zeciur saqarTveloSi...
batoni fridonis fenomeni Zalian mniSvnelovania qarTul mwerlobaSi. is iyo pirveli aWareli, romelic qristianad moinaTla. mis
saqciels aWaraSi gadamdebi mniSvneloba hqonda. marTlac, amis mere
aWaraSi bevri muslimani daubrunda
Tavis deda religias. samasi kaci
erTad moinaTla da es forma miRebuli gaxda yvelasTvis. mas ori
naTlia hyavda, ori udidesi adamiani, saqarTvelos kaTolikos patriarqi, uwmindesi da unetaresi ilia
meore da mwerali gogla leoniZe,
romelic fridons rusTavelis
gmirs adarebda. batoni fridon
xalvaSi „rusTavelis premiis“ laureati iyo. es premia, yvelaze didia, rac SeiZleba qarTvel mwerals
hqondes. meore wodeba ki „qarTuli poeziis raindia“, romelic Tavis iubileze mieniWa.
marTlac, is raindi iyo, Tavisi
qceviT, sidinjiTa da sibrZniT.
bevri ramis Tqma SeiZleba masze,
85 wlis iyo, magram yovelTvis
axerxebda lxinsa Tu gasaWirSi
Cvens gverdiT dgomas, arasdros
wuwunebda, iyo Zalian aqtiuri da
yovelTvis reagirebda saqarTveloSi mimdinare yvela mniSvnelovan
movlenaze. masze bevri ramis Tqma
SeiZleba. iyo mxiaruli, mudam iRimeboda, Wkvianuri rCevis micema
icoda, yovelTvis gawonasworebuli,
mowesrigebuli dadioda, Zalian Tanamedrove iyo Tavisi qceviT.
mas axlaxan samebaSi hqonda Zalian lamazi saRamo, qarTvel mwerlebTan Sexvedra, sadac kidev erTxel veziareT mis Semoqmedebas,
movismineT misi wakiTxuli leqsebi.
batonma fridonma bolos saocari
wigni Seqmna, prozauli nawarmoebi,
avtobiografiuli romani „omri“,
romliTac kidev erTxel daanaxa
saqarTvelos, Tu rogori cxovrebis gza ganvlo man. gviambo ara
marto Tavis cxovrebaze, aramed am
romanSi is sityvebi warmoaCina,
romlebic ukve aRar arsebobs literaturaSi. me masTanac maqvs naTqvami rom, am wignis pirvelad wakiTxvisas iseTi grZoba mqonda, TiTqos im nakrZalSi movxvdi, sadac
ukve gadaSenebuli flora da faunaa, da mxolod mwerals SeuZlia,
am sityvebs gaufrTxildes da Seinaxos, rogorc Radari nacarSi.
bolos davureke. mindoda, interviu gamekeTebina, filmis gadaRebas
vapirebdiT masze Cveni oqros fondisTvis, sadac cnobil adamianebze
yvela masalas vinaxavT. vTxove, Zala
moekriba, vuTxari, rom batoni muxrani bednieria, ase, scenaze taSiT
rom daemSvidoba Tavis ers–meTqi.
miTxra: ki, mayvala, axla unda wamovdge, Torem imdeni rame maqvs saTqmeli saqarTvelosTvis, iseTi sainteresi ambebi maqvs mosayoli, rom
meSinia, rame ar davakloo.
fridon xalvaSis ojaxis gadawyvetilebiT, mwerals didubis panTeonSi ar dakrZalaven, is samudamo gansasvenebels mTian aWaraSi,
sakuTari meuRlis gverdze hpovebs.
Cven vemSvidobebiT mas da mkiTxvels
mis erT erT leqss „mamleqeTs“
vaxsenebT. mayvala gonaSvili
yvelafers itans! iqneb im RviZlis
ambavic gadaitanos - SeiZleba ar
iyos savalalo zomamde misuli
da meSvelos.
SigadaSig tkivilebi maqvs. etyoba, jer ar aris es simsivne organizmSi im doziT gavrcelebuli,
rom tkivilebi mgrixavdes. SeiZleba
operacia damWirdes, SeiZleba - RviZlis gadanergva an qimia. jemal
baRaSvilma damireka axla da saqvelmoqmedo koncertis Catarebas
apireben CemTvis. arasodes aravisTvis araferi miTxovia, magram axla
sicocxles vebRauWebi. sicocxle
minda!
- infarqti gaqvT gadatanili...
nerviulobis gamo dagemarTaT?
- dedaCemis sikvdils mohyva Cemi
infarqti. dedis kalTas bavSvobidan miwebebuli viyavi. 2002 wels
gardaicvala. zedmetad emociuri
var. amas emateba is emociebi, rac
scenaze gamosvlis win maqvs xolme.
martom gavzarde Cemi Svili zu-
stad iseTi, rogorzec vocnebobdi
- patiosani, mamakacuri TvisebebiT,
erudiciiT. fexburTsac ki veTamaSebodi, rom kacuri Tvisebebi hqonoda. vgiJdebodi mis swavla-ganaTlebaze - mindoda, yvela sferoSi
raRac scodnoda. rusuli da inglisuri icis kargad. is kaci dadga,
romelic TiTi saCvenebeli unda
iyos, magram samsaxurs ver Soulobs da amanac imoqmeda Cems nervul sistemaze.
- bevr rames nanobT?
- bevr rames vnanob. saSualeba
mqonda, kargad mecxovra, magram ar
wavedi saqarTvelodan. roca gavTxovdi, bevr Svilze vocnebobdi.
qaliSvilobaSi iseTi mTxovnelebi
myavda, kargi iqneboda, cota meti
tvini dameyolebina da naklebi
grZnoba. vnanob, rom SemeZlo, kargi
pianisti vyofiliyavi. musikaluri
saswavlebeli maqvs damTavrebuli.
aranormalurad miyvarda xatva. Cemi
naxatebi uCa jafariZes wauRes
da Turme Cxubobda, es bavSvi momiyvaneTo. vokalic iseTi mqonda, rom
iulia faliaSvilma da nadeJda
xaraZem ikamaTes, romeli amiyvanda...
romelimeSi aucileblad mivaRwevdi uzarmazar warmatebas.
adre leqsebsac vwerdi. studiebTan vTanamSromlobdi da bavSvebs
simRerebs vuwerdi. es arasodes
gamimJRavnebia. ZiriTadad pesimistur leqsebs vwerdi. veravin daijerebs, rom is SeiZleba sicilis
dedofals daewera. sul nato gelaSvilis simRera maxsendeba `tkiviliT da sevdiT savse qali
varo~... am simReras erT-erT `iumorinaSi~ mReroda. me videqi kulisebSi da vtirodi. erTxel ise
gaviTiSe am simReris dros, rom
yvirodnen, scenaze mzia kvirikaSviliao, me ki ar mesmoda.
suleli unda iyo, rom Tqva, daviRale sicocxliTo. minda, Cems
SviliSvilebs vuyuro kidev cota
xans. Cemi fanjrebidan 22 naZvi
Cans. rogor SeiZleba amas uyuro
da sikvdili gindodes?! ar minda!
zemoT ki axla bWoben, wamiyvanon
Tu ara. erTxel kira kveiZem damiwera leqsi `sevdiani xumara~ da
amiT vamTavrebdi Cems solo koncertebs. xalxi cremlmoreuli
mexveweboda, am leqsiT nu amTavreb,
gvinda, siciliT davtovoT darbazio... sevdiani xumara mReris:
`gauRimebeli suli damaqvs,
qveyana CemTvis civia.
sxva ra vTqva, TviTon gulianad
erTxel ar gamicinia.
me caSi visvri samefo niRabs,
Tvalebs cremlebiT vivseb.
erTxel gamacineT,
Tu RmerTi gwamT,
me rom gacinebdiT, ise!
siciliT mefec ki
damimarcxebia,
siciliT davjabni sikvdils,
maS gaumarjos is rac Cemia,
sicils, sicils da sicils!~
rusudan advaZe
CFMFHSDTKJC ,B'BYF
RDTHYF'T VJERDLF=
z
3lblb ,b’byf vjerdlf cfmfhsdtkjcj47 - ]FYCEQ XFHRDBFYVF ,h’fyf888
3tmdcb okbs itypt lblb dfh lf
wfc [jv dth ufvjdtrtht,b7 vfkt vjdfk itysfy lf rdkfd thsfl dbmyt,bsj47 - ZF,EF FVBHT]B,VF cekb
fvjf.jkf cfresfh cbn.dt,c888
UBUF KJHSMBAFYB’TV whtvkb
dth itbrfdf888
HTPJ X[TB’T whtvkvjhtekb xftrhf vtuj,hbc w[tlfhc888
YBRF VTVFYBIDBKB whtvkt,c dth
brfdt,lf888
UEHFV CFQFHF’T ecbn.djl levlf= ,fnjyb ,b’byfc ecfsyjtcb vteqkt7 MFK,FNJYB YEUTIF rb eyeutijl bluf lf ufmdfdt,ekb lf.eht,lf elbltcb flfvbfybcf lf ethsuektcb vteqkbc ufs[hbk cfvfhtc888
z
ueiby vstkb cfmfhsdtkj nbhjlf - ,b’byf rdthyf’tc lf ahbljy
[fkdfic ts[jdt,jlf888
z
3dfhlt,b fh fhbfy888
vfuhfv hf vtdfhlt,f8884
cfmfhsdtkjc mfhsekb vecbrbc
elbltcb rjhbat7 ,b’byf rdthyf’t vjerdlf=
ubjhub vfvfwfidbkb
tc vbcb
erfyfcrytkb ajnjf888
kfvfpb ajnj 2
f,fyjse,yblfy7 cfresfhb
fbdyblfy uf/.eht,c ltlfs,bkbcc lf sbsmjc
sdfkt,bs e[cybcj
cb.dfhekc s,bkbc-mfkfmc8
miTxar, rogoraa memleqeTi,
Cemi sanatreli saqarTvelo,
rame imnairi gamagone,
guli dakodili gavamTelo.
miTxar, rogoraa memleqeTi,
mcxeTa, qobuleTi, kaxaberi,
igi niadag Tu ar vaxsene,
ise erTi wuTic damaberebs.
miTxar, rogoraa memleqeTi,
me sul misi fiqriT davdiodi,
axlad davibade, Tbilisidan
xma rom daviWire radioTi.
lukma ar maklia, marTalia,
magram samSobloiT Raribi var.
ai, amnairad, usicocxlod,
mTelma sicocxlema gairbina.
kai meqarTule veRara var,
magram suli miduRs imodena,
rom Sig sityva marad mSobliuri,
rogorc gazafxuli, itoteba.
miTxar, rogoraa memleqeTi,
aq Cven ar gegonoT Camqralebi,
izmiTs, egeosis napirebzec
vageT saqarTvelos saxl-karebi.
miTxar, rogoraa memleqeTi,
Cemi sanatreli saqarTvelo,
rame imnairi gamagone,
guli dakodili gavamTelo.
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
3
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
- batono otia, ramdenime dReSi
80 wlis gaxdebiT. bevri wigni
dagiweriaT. axlac werT?..
- atexilia am iubileze erTi
ambavi... me vTqvi: ra iubile? qveyana iqceva da Sen iubiles ixdi?
zeimi da iubile kargia maSin, karg
xasiaTze rom xar da awyobili
rom gaqvs yvelaferi. da axla?
ra zneobiT?.. weriT vwer. da roca
vwer, am dros saerTod vimalebi,
vikargebi. versad mnaxav... CemTan
asea. me jer unda vimuSao fizikurad da mere unda vwero. dilas
adre samuSaod mSieri gavdivar.
am dros arc vewevi. ori saaTi
mainc Seusveneblad vmuSaob da mere
daRlilze marto erT Wiqa Cais
vsvam. saWmeli ara! mSieri monebi
aSenebdnen qveyanas. erT Wiqa karg
Cais vsvam TafliT. Saqari aq CemTan
ar Semova.. Cais vsvam da mere ukve
vikargebi. 4 saaTamde vwer. vwer...
dRevandel saqmes xval ar gadavdeb,
imitom rom imas ukve xvalis saqme
xvdeba da mere orives gaakeTeb?
cxratomeuli gamovida da axla
meaTe tomia gasakeTebeli. amis garda kidev erTi tomi Sedgeboda
imiT, rac darCenilia, tomebSi ar
Sesula, magram xalxSia... vwer, vmuSaob, magram cota meSinia. am operaciis mere. es yvelaferi moqmedebs
gonebaze da vfiqrob, aris ki Cemi
goneba srulyofili? gonebas erTi
measedic rom daakldes, ukve safrTxiloa. iqneb swored isaa gansxvavebuli..
- moTxrobaSi `Cemi asaval dasavali~ werT, rogor daiwyo yvelaferi..
- TbilisSi pirvelad roca Cavedi da moTxrobebi Cavitane, talaxi mqonda muxlze. talaxs axlac
ar vicileb, miyvars qarTuli miwa...
skolaSi samianebs miwerdnen, oboli
viyavi da imitom. Torem isic ar
mekuTvnoda. umaRlesSi ar miswavlia. iq vin SemiSvebda? da am
dros mimaqvs moTxrobebi. raSia
saqme? wigni me ar mqonda wakiTxuli.. pirveli wigni Cemi dawerili
wavikiTxe. iqamde ar mqonda. waikiTxes moTxrobebi da gaogndnen..
aba es vin dawera? me davwere, arada,
araviTari piroba ar gamaCnda imisi,
rom es damewera. daibnen. ki, es dasabeWdia, magram daica... iqneb raRacas eSmakobs? saidanme xom ar qaCavs? iqneb enebi icis da ar gvimxels? Jurnal `dilis~ redaqtori noneSvili iyo da misi moadgile gaxldaT mayvala mrevliSvili. gamiSves mrevliSvilTan. mayvala mekiTxeba: `Svilo otia, Sen
Tu yurs ar ugdeb am cxovrebis
warmavalobas, Sengan didi mwerali
dadgeba~ da misaxelebs raRac frangul Jurnals, xom ar migiRiao?
maSin ki ara, axlac ar vici, ra
Jurnalze mekiTxeboda... mokled
veraferi gaarkvies. Jurnalis yvela
nomers Tvis bolos kolegia arCevda. meore dRes es kolegia ikribeba. maT Soris iyo akaki beliaSvili da gamagzavnes masTan. mivedi. vin xaro? esa da esa-Tqo. ra
gindao? ra vici, TqvenTan gamomagzavnes-Tqo. xom arafers wero? ki
batono, me vuTxari. momecio.. waikiTxa. kidev xom ar gaqvso? ki
batono. yvela jibeSi mqonda. ikiTxa,
ikiTxa da wadi axla Sen. me mkiTxon imaTmao. beliaSvilma ar vici
ra uTxra, magram daiwyes beWdva
da rasakvirvelia, mere eWvi aRaravis Separvia.
- pirveli wignis gamosvla rogor moxda?
- komunistebs eSmaki miudga, mTeli cxovreba magaT vebrZodi, magram
raRac wesrigi mainc iyo. Tavidan
frTxilad unda yofiliyavi. marTalia, didi gamocemloba iyo da gamomcemlobaSi mwerlebi isxdnen..
magram wigni rom gamosuliyo, is
sxva, sami cnobili mwerlisTvis
unda migeca, maT unda waekiTxaT
da recenziebi daeweraT. ori recenzia mainc unda yofiliyo dadebiTi, Torem is wigni ar gamovidoda. recenziebis sandoobaSi eWvi
aravis Sehqonda. WeSmariti mwerali Tua, arc ikadrebs xom sxvanairad... garda amisa, axalgazrda
mwerlebis wignebi gansakuTrebiT
iafi Rirda. maxsovs, rezo miSvelaZe ambobda, 18 kapiki Rirda Cemi
wigni da 24 gverdiani rveuli 20
kapikio. magram, sanacvlod, tiraJi
didi iyo da 1500 dan 4000-mde
honorari. axla aRaraferi aRar
arsebobs da wignebic iolad, xelwamokvriT ibeWdeba. arada, ase ar
SeiZleba. daabraleben mwerlobas
vinmes, imasac hgonia, rom radgan
wigni gamosca, mweralia da mere
mTeli cxovreba ixarjeba, wvalobs,
itanjeba. SeiZleba sabolood araferi gamouvides da am dros mTeli cxovreba Sewiros saqmes, romelic misi ar aris...
- fiqrobT, rom niWieri adamiani arc erT epoqaSi ar daikargeba? Tu arc ase ioladaa saqme?
- yovel SemTxvevaSi, Tavidan rom
modis axalgazrda, unda dainaxo
da aRmoaCino. Tanac, marto nakiTxobac ar Svelis amas albaT. xelovneba, literatura maTematika ki
ar aris, rom jami miiRo da Tqva,
yvelaferi rigzea. Sors rom ar
wavideT da ager, Cvens warsulSi
rom gavixedoT da gavixsenoT: grigol orbeliani, aseTi didi poeti,
aleqsandre WavWavaZe, manana orbelianis saloni, WavWavaZis qalebi,
platon ioseliani, Zalian kargi
filosofosi da mTeli maSindeli
inteligencia. aqve, maT Tvalwin
kiTxulobda nikoloz baraTaSvili
Tavis leqsebs da am dros arc
erTma ar icoda, vin iyo da ramxela poeti iyo baraTaSvili. WavWavaZis qals rom ar Seenaxa is leqsebi da ar mietana iliasaTvis,
baraTaSvili da misi poezia Cven-
Tvis samudamod dakarguli iyo...
- ras urCevda otia ioseliani
axalgazrda, damwyeb mwerlebs?
- jer erTi, wignis saTaurSive
unda Candes, raze gviambobs wigni,
ra ginda. `ana karenina~, ki batono,
ese igi qalzea, `omi da mSvidoba~,
ese igi, omze da mSvidobazea. rom
viwyeb kiTxvas, ukve unda vxvdebode, ra TvalsazrisiT vikiTxo. an
magaliTad esecaa, rom raRac dausrulebeli azri gamoaqvT saTaurad. magaliTad, `da me Sevxvdi...~
vis Sexvdi? petres?
stils rac Seexeba, Cemi azriT,
yvelaze kargia zRapris stili.
magaliTad, `iyo baCo da mano. magram
arsad ar iyo daCi. daCis guli
mouvida, ratom me ar varo da gaCnda~. es zRaparia da gasagebia, rom
sabavSvo moTxroba sxvanairad iwereba, novela sxvaa da romani sxva,
magram Tundac lev tolstoi rom
gavixsenoT, is TargmanSi ar agebs.
ar ikargeba, ise ubralod wers.
magaliTad: `kavkasiaSi msaxurobda
vinme Jilini. erTxel man dedisgan
werili miiRo. Svilo, me davberdi,
Camodi, damasaflave, SenTvis qali
SevarCie, Tu ginda SeirTe. mivida
Jilini, aiRo Svebuleba, Sejda
cxenze da wavida~. ra unda dakargo aq? iseTi sada da martivia,
arc enaa nawvalebi. es sakiTxavadaa ioli, magram sawerad Znelia...
axla magaliTad, robaqiZe germanulad ras werda, ar vici. germanelebi tyuilad ar ityodnen, axali
enis fuZemdebeliao, magram `gvelis
perangi~ me verafriT wavikiTxe.
braxa-bruxia, aliaqoTia...
- stilis TvalsazrisiT manerulia gamsaxurdiac...
- mTeli Rame uxmobda mamali
xoxobi dedals... gaTenda... Tqva
mere kowiam, amiT xidi gavdeo evropul prozasa da aRmosavlur poezias Soriso, magram ra xidi undoda... vis raSi Wirdeboda? saerTod,
literatura es saxeebiT azrovnebaa.
nawarmoebi aris saxe. es ar unda
daaviwydeT, ise unda wero, rom
arc aravis hgavdes da Tan sul
gaxsovdes, vin arian Seni gmirebi.
is pirovnebebi, rom isini CemTvis,
mkiTxvelisTvisac axloblebi gaxado da mec imaTi bediT vwuxde...
saTqmelic Seneburad unda Tqva,
Seni fraziT, Seni eniT, Torem wavikiTxav ager msoflio literaturas. `vefxistyaosanic~ am TvalsazrisiT unda ikiTxo. azri naTlad
moaqvs. ase, yvela qveyanaSia rusTavelamdec naTqvami, rom glaxa sicocxles sikvdili jobia, magram
rusTaveli rogor ambobs? `sjobs
sicocxlesa naZraxsa sikvdili saxelovani~. esaa mwerlis ostatoba.
- Tanamedrove qarTul enaze ras
ityviT. Zalianaa dabinZurebuli?
- xalxia enis patroni. ena Cveni
mdidaria, magram saqme is aris, Tu
rumi? amaT adrec vTargmnidiT da
sul zepirad vicodiT. xaiamma ukeT
umRera Rvinos da qals. asea, movlen politikaSi da CerCetoben
raRacas.
- rogor unda gaxde kargi mkiTxveli? iseve, rogorc mwerlobamde,
albaT aqamdec gzaa gasavleli..
- ityvian, wigni rom ar wavikiTxo, ise ar dameZinebao. wigni
ra, luminali ki ar aris... Tu
wigni varga, ra gaZinebs da Tu ar
varga, ra gakiTxebs.
nakiTxi Tu ar xar, ver gaigeb
ise literaturas. maxsovs, `omi
da mSvidoba~ rom gamovida, 18 wlis
viyavi. sul mesmoda tolstoi, tolstoi da daviwye kiTxva... veraferi gavige, meTqi ras bJuturobs
es kaci-Tqo, magram imis brali ki
ar iyo, Cemi brali iyo es. davanebe
Tavi... da mere moskovSi var, umaRles kursebze. aseTi kursebi arsebobda mwerlebisTvis. mTeli sabWoTa kavSiridan Camodiodnen. 38 kaci
iyo kursze. SoTa niSnianiZe iyo
meore kursze, me viyavi pirvelze.
da aseTi leqciebi gvqonda: puSkinis, floberis, tolstois ostatoba. romelic gindoda, imas airCevdi. me, rogorc prozaikosi, mainc
tolstois mivetentre. matiliovas qali iyo. is mikiTxavda. zepirad sxlavda tolstois. me ar
vicodi ena, Torem... tolstois
90 tomia gamosuli.. me ukve 2
wignis avtori var, kidev maqvs dasabeWdi... amas vismen axla... da vici
unda Cavabaro, ise niSans vin dami-
jnbf (_
`atexilia am iubileze erTi ambavi...
ra iubile? qveyana iqceva da Sen iubiles ixdi?
zeimi da iubile kargia maSin, karg xasiaTze rom xar da
awyobili rom gaqvs yvelaferi. da axla? ra zneobiT?~
- zustad ase ambobs?
- ara, sxvaTa Soris, Semosavlis
naxevarso, ase ambobs, magram me mTlianad vurCevdi.
- kareninaSi gansakuTrebiT ram
mogxiblaT?
- tolstoim qali icis Zalian
kargad, rac saerTod Zalian iSviaTia. arada literaturaSi qali
Tu ar aris, iq aRaraferia... Tundac,
qarTuli literatura rom gavixsenoT, gamsaxurdiasTan rogoraa:
Seiyvana Tamari emxvarma gvirabSi...
meTqi, gaixsneba es qali Zalauneburad axla-Tqo, magram kiva es
qali, kiva matarebeli da gavida
meore TavSi, araferi... ver gaxsna
kowiam qali. naxeT axla amas levi
rogor akeTebs. ana midis stivasTan. stiva mis cols, dolis eCxubeba da ana am usiamovnebis mosagvareblad midis. ai, Sexvda vronskis
matarebelSi. vronskis SeiZleba
adrec icnobda da araferi gansa-
droSad da mivaxateT kidevac. gvWirdeboda aseTi saxe: wadiT Svilebo, ibrZoleT, zurgSi ar mogxvdeT tyvia da daixoceT samSoblosaTvis.. iyvnen kidevac aseTi
qalebi. maSin komisariatebi ar iyo
da mefe qudze kacio, rom iZaxda,
midiodnen. aba, dedas rom daemala
kalTis qveS, arc wavidodnen. gmiri gvWirdeboda, ki batono, magram
TviTon qali? gmirebi daemsgavsnen
erTmaneTs, magram qali xom individia...
- mixeil javaxiSvilma scada
am sicarielis amovseba...
- javaxiSvilma scada `jayos
xiznebSi~, magram ar daacades. mas
SeeZlo qali daenaxa. javaxiSvili
kiTxulobs qals, magram misi mizani
am romanSi ar iyo qalis gaxsna.
is ufro socialur Temebs exeba.
Tumca `jayos xiznebSi~ Zalian
kargad Cans qalis xasiaTi da buneba. igive franguli romanebi rom
me Cemo batono, marxuli gaxlavarT!
es ambavi maincdamainc `vnebis
kviraSi~ da maincdamainc `wiTel
paraskevs~ moxda!..
otia da me Cems mSobliur
TerjolaSi varT. dagvirekes da
gviTxres, raionis gamgeblis TaosnobiT, axalgazrdobis Sexvedra
dauTqvamT otia ioselianTano.
viTom, orive mwerals gvimarTavdnen Sexvedras, sinamdvileSi ki,
ra Tqma unda, TavidaTavi, otia
gaxldaT!..
amitom, roca misalmebis Semdeg,
gamosvlam mec momiwia, vTqvi: marTalia, megobrebo, mec gamries maraqaSi, magram erTi ram icodeT,
mwerloba jariviTaa, umeteswilad,
rigiTi jariskacebi Sedian masSi,
Sesabamisad, wvrilfexa oficrobac, maior-polkovnikebic da, rasakvirvelia, generlebic. me, magaliTad, rigiT jariskacad vTvli
Tavs, otia ki generalia-meTqi.
gvariani taSi davimsaxure, kai
Tavmdabali kaci damdgarxaro!..
wamoiWra mkvircxlad otia,
asavsavebs xelebs: magi kaciSvilma
ar icis winaswar - vin SerCeba
mwerlobas da vin - ara! balzakma, mogexsenebaT, oci tomi sisuleleebi wera, amas Tavadac aRiarebda, magram sabolood, `Sagrenis
tyavi~ daudo kacobriobaso!
ase rom, nu viqnebiT nametnavad
sulswrafni da nu vecdebiT cocxali mwerlebis daxarisxebaso!
daingra taSiT darbazi - es
ra taqtiani kaci yofila, `zemliaki~ ar dagviCrdilao!..
rasakvirvelia, egreT wodebuli `meore ganyofilebac~ gaeTvaliswinebinaT da, Sexvedris Semdeg (bevri viuareT, magram vin
gaTxova yuri!), cimcim wagviyvanes
sanaqebo momcro odaSi, Turme, mxolod sastumrod rom aegoT.
sufras, rom ityvian, Citis rZec
ar aklda: es pirSi wiTelbolokgaCrili Sebrawuli goWi varo, es
civad moxarSuli mwife-mwife dedlebio... yaurma, `ostri~, nair-nairi Tevzeuloba, Rlavidan dawyebuli da RorjoebiT damTavrebuli...
xizilala, xaWapurebi.
dasabmeli gaxda otia: es ra
giqniaT, xalxo, dRes wiTeli paraskevia, umZimesi marxva! ra dros
Rreoba da Rvinis smaa! kuWatnelma Tu icoda es, Tqven ra RmerTi
gagwyromiaTo!..
lobio rom lobioa, isic ar
hqondaT samarxvod!
SeSfoTda Tamada-gamgebeli, afrina biWebi restoran-sasauzmeebSi, magram, gagigoniaT? - arc erTSi ar
aRmoCenila lobio!
mivemarjveT otia da me mWadsa
da mwvanileuls, viRoRnebiT da
vayolebT msxlis limonaTs, feriT
rom mainc hgavda Rvinos.
uWirs Tamadas, ixtibari aqvs
gatexili, bodiSobs, gvapatieTo!
- araferi, araferi... mWadia, rac
mTavaria, puria, prasic blomadaa.
sakmarisia! - gulwrfelobs otia,
magram, emCneva, eklebiviT esoba misi
sityvebi gulze Tamadas.
- ager, pativcemulo, kartofili
miirTviT! - eubneba saxeSeWarxluli qalbatoni, - etyoboda, Sinauri gaxldaT, adgilobrivi.
- kai dagemarToT, mara zeTSia
xom Semwvari! gvikrZalavs.
Cvens pirdapir axalgazrdebi
sxedan. me mgoni, daircxvines da
imaTac uari Tqves saxsnilo kerZeb-
ze, daeZalnen prassa da mWads, iWyipebian limonaTiT.
otias ca gaexsna - ar yofila
mTlad daRupuli qveyanao! magram
kiTxviT mainc ikiTxa:
- rava, bovSebo, xorceuls arc
Tqven miirTmevT?!
pirveli: diax, batono otia, me
marxvas viWer.
otiam wamierad SeaTvaliera axalgazrda, gazarmacebuli Tvalis
kuTxidan Winkam gamohyo Tavi:
- policieli xar?!
malulad viRimebi, avansad. vatyob, sicili ifeTqebs.
pirveli: ara, batono, brokerad
vmuSaob quTaisSi.
- rad vmuSaobo?! - momxeda TvalmoWutulma da mundStuki moimarjva.
- makleri yofila.
- Senc kargada xar! - jibeebs
iCxreks, sigarets eZebs, - eg raRa
dardubalaa?!
- vTqvaT, mavani da mavani saswrafod yidis binas. miadgeba amas da
es muStars mouZebnis, risTvisac
gasamrjelos miiRebs.
otia: qarTulad Tu vityviT, Suamavali namyofara, xom?
- agrea, ki.
- apa, marxvas viWero, ratom miTxari?! - miubrunda isev im pirvels.
ukve Tavis stiqiaSia, - ra dagiSava, rom iWer!
aqa-iq fxukuni gaisma. Sercxva
axalgazrdas. Tavi CaRuna.
- Sen ratom? - axla meores
ekiTxeba.
meores etyoboda, kai xnis momzadebuli hqonda pasuxi.
- me, batono, marxvas vicav!
otia isev me mommarTavs: gadam-
revs es xalxi! erTi iWers, meore - icavs!
ukve yvelas sicili waskda.
- Sen? - Sedis nel-nela azartSi, - bolos mesamesac miapyro
mzera.
Seyovnda odnav mesame axalgazrda. etyoboda, pasuxs irCevda
gulSi.
- me, otia batono, marxvaze var,
- cota gaubedavad waibutbuta.
- xmamaRla Tqvi, gamagone, ras
ambob!
- me marxvaze var, batono!
- aha! Sen sulac zeidan Sejeqi?!
saerTo xarxarSi ver gavarCie, romelma ikiTxa: ki mara, sainteresoa, TviTon otia ioseliani ratom ar miirTmevs xorcs?!
- me, Cemo batono, vmarxulob,
marxuli gaxlavarT!
arc aciva, arc acxela da pirveli axalgazrda me mekiTxeba:
aki ioselianiao!
mivuxvdi, `qurxulis~ msgavsad
`marxulic~ mTiuri gvari egona
da lamis gadavfiCindi siciliT.
- ra moxda, ra gulamomjdari
xiTxiTdebdi weRan?! - mkiTxa
otiam, roca mis `nivaSi~ CavsxediT da gezi dedaqalaqisaken aviReT.
mec sityvasityviT gavumeore,
rac im pirvelma axalgazrdam
wamiCurCula.
- euh! eg sul daCoCebuli yofila, eg ubeduri!
ra eSveleba am xalxs! - Cailaparaka yrud, umata gazs da
karga xans xma aRar amouRia.
ici ena. axla iseTebs gaigoneb...
magaliTad, `miiRo zomebi~. risi
zomebi miiRo? Coxa-axaluxis? kabis? es rusulidanaa. qarTulad
aris `dasaja~. an kidev `ubralod~
ra niSnavs ubralod? gelaparakebiT bralianad. ubralo SeiZleba
Tqva amaze, rom es ubralo, faratina qaRaldia. sul bwkaredebia.
gadmotanilia ase ukiTxavad da
arafris maqnisia... Zalian damaxinjebuli enaa da verc vacnobierebT
am dros. amitom unda vikiTxoT
bevri. radgan karg mweralTan amas
ver naxav... rusulma dagvimaxinja
ena, magram es isev Cveni brali
iyo. axla meore ukiduresobaSi
varT. wiklaurma Tqva amaswinaT,
puSkinis Zegli daangrieTo, ruseTi Cveni mteriao. ase, mudam Cveni
mteri iyo sparseTi, magram firdousi iyo Cveni mteri? xaiami iyo
mteri, saadi Tu hafezi, jami Tu
wers. meTqi, raRacas wavikiTxav
da gadavwyvite, `ana karenina~ wamekiTxa. daviwye kiTxva. da es ra
yofila! saswaulebi iyo. vtiri
da vtiri... SoTa meeqvse sarTulze
iyo, me viyavi meSvideze. me Cems
Tavze ver vguob saerTod veravis.
Cems aT mcnebaSic miweria `jixvma
Tqva, Cems rqebs zeviT marto RmerTi
unda iyoso~. mokled, sul zemoT
var da ar vici, vis gavuziaro.
vkiTxulob da vyviri kaco. ise
gadis adamianSi, rogorc rentgenis
sxivebi. modi da nu iyvireb. leki
poeti iyo Cems gverdiT da gamovarda, ra gayvirebso...
saerTod, mkiTxveloba bednierebaa. hemingueim, nobelis premiis
laureati rom iyo da uzarmazari Semosavlebi hqonda, maSin Tqva:
mTel Cems Semosavalze uars vityobdi, `ana karenina~ da `omi da
mSvidoba~ rom waukiTxavi mqondeso.
kuTrebuli im qalSi ar momxdara.
Cavida, moawesriga raRaceebi, ukan
brundeba da isev Sexvda vronskis.
ar Cans, rom am qals rame gansakuTrebuli daenaxa am kacSi, magram
Camodis matareblidan. xvdeba qmari, karenini, amxela Svili yavs serioJa da aRmoaCina, rom am qmars
didi yurebi hqonia. jer anamac
ar icis, ra xdeba masSi, jer gacnobierebuli ar aqvs, magram... modi
da nu iyvireb axla amaze... Tu ar
ici kiTxva, ityvi: didi yurebi,
didi ambavi, ramdeni yofila didyura da morCa, magram amas xom uzarmazari datvirTva aqvs... ai am doneze aqvs wakiTxuli tolstois
adamiani da gansakuTrebiT, qali.
- qarTul literaturaSi, samwuxarod, qalze da mis grZnobebze
naklebad werdnen.
- qali darCa qarTulSi, rogorc
gmiri da morCa. Cven gvindoda qali
gavixsenoT. Tundac `madam bovari~,
`wiTeli da Savi~, `parmis savane~
- ra qalebia iq... Cven ki saboloo
jamSi, dagvrCa qali ase waukiTxavi, arada, arc erTi didi nawarmoebi ar Seqmnila, sadac qali ar
aris gadamwyveti gmiri.
- Tqvens SemoqmedebaSi wamyvania
qalis saxe. `iyo erTi qali~, `qvrivis cremlebi~, `qali gamovida
qmris saRalatod~...
- `qvrivis cremlebi~ didxans
ar daibeWda, viTom pornografiaao
da am mizeziT. arada, ra aris iq
pornografia?! da ase gadadioda
xelnawerebiT `qvrivis cremlebi~
xelidan xelSi. maxsovs, miSa qvliviZe Semxvda moskovSi da iq miyveba qvrivis cremlebs. saidan ici,
arsad ar dabeWdila-Tqo? da viRac
momiyva varSavaSio. mere `qvrivis
cremlebi~ wignSi dabeWdil nawarmoebebs Soris Sevapare. imaT aRar
gizo
zarnaZe
gadaxedes, dabeWdilebia ukveo, Cven
xom zereleebi varT da ase wavida
da daibeWda.
- ambobdnen, rom TiTqos qvrivs
prototipi hyavda. saerTod, gyavT
protori pebi?
- ara. ase damzadebuli prototi pebi cxovrebaSi ar arsebobs.
literaturuli saxe saerTod krebiTia. Sen ra saTqmelic gaqvs, ar
SeiZleba mas erTi saxe atarebdes.
SeiZleba gaucnobiereblad xdebodes, magaliTad, `varskvlavTcvenaSi~ myavs ezika da mere mivxvdi,
ezika Turme babuaCemi grigoli
yofila. es TavisTavad gadmodis
SenSi, Sens samyaroSi da mere, roca
dagWirdeba, amotivtivdeba. yvelaferi cxovrebidanaa, ra Tqma unda,
cidan xom ar Camodis...
angelozi fucui, magaliTad. 7
Svili yavda. iseTi gaWirvebulebi
iyvnen... erTi naliis qveS 5 bavSvs
erT sabanqveS eZina. domnas, mis
cols, tyemali Camohqonda da hospitalSi daWrilebs purSi ucvlida.
es bavSvebi iyvnen mTeli dReebi
mSivrebi, ucdidnen rodis movidoda deda. is ar modioda da erTi
adioda xeze, rom daenaxa gzaze
momavali. diaa, - eZaxda sawyali
xmiT. bolos da bolos, movidoda
dia da moitanda puris natexebs.
imaT Cven gadagvarCines. fucui Cveni angelozi iyo. ratom iciT?
Cvenc gaWirvebulebi viyaviT, magram
imas rom vxedavdiT, Cveni gaWirveba arafrad migvaCnda. uaresic arsebobso, es gvaZlebinebda. asanTi rom
ar hqonda, fucui muguzalze modioda xolme. erTxel movida axladdaTovlilze, fexSveli, muguzlisTvis da Tovlze nakvalevi dautovebia. mis mere Semovida ezoSi
mezobeli WiWiko da raRacas gakvirvebuli daeZebs. ras eZeb-Tqo,
vkiTxeT da nakvalevze gevubneba, aq
angelozs gauvliao. angelozi ki
ara, fucui iyo eg Tqo.
fucui iyo Cveni angelozi.
- `varskvlavTcvenaSi~ bevria
aseTi gmiri. pirveli aRiarebac
am romanma mogitanaT.
- ioane pavle meores gamomcemlobaSic ki daibeWda `varskvlavTcvena~... arada, iq mxolod sasuliero literatura ibeWdeboda.
sent ekziupers uTqvams, yvelani
Cveni bavSvobidan movdivarTo. me
Cemi bavSvobidan ar movdivar, imitom
rom bavSvoba ar mqonda..
- da mainc aq darCiT. arsad ar
waxvediT.
- angelozis nakvalevs parizSi
ver dainaxav. is marto aq aris...
- warmatebuli dramaturgi iyaviT. rogor fiqrobT, ratom ar
ganviTarda qarTuli dramaturgia?
- mecxre tomSi 13 piesaa. `eqvsi Sinabera da erTi mamakaci~ da
`sanam uremi gadabrundeba~ 140-ze
meti qveynis scenaze daidga. mere
airia yvelaferi. arc dramaturgia
da arc kino ar ganviTarda, Torem
ra unda oTar ioselians safrangeTSi?
- vici, rom oTar ioselianTan
didi megobroba gakavSirebT. `giorgobisTve~ gviStibSia gadaRebuli?
- `giorgobisTve~ oTarma gviStibSi gadaiRo. misi filmi `iyo
SaSvi mgalobeli~ rene klers SemTxveviT unaxavs da uTqvams, vin
gadaiRo, manaxeT es kacio. uTxres,
viRac ruseTis provinciidanaao, saerTod gadareula, iq rogoro? saswrafod daafinansa sakuTari fuliT da safrangeTSi miiwvia... asea,
Tu ar Cade, carieli dagrCeba da
Tu Cade, Senia ukve is.
- gamodis, rom ras unda mivxedoT, ar viciT... mTavari ra aris,
is ar viciT da gvesmis...
- Cven xom uvicebi varT. maRaziaSi Sevedi amas winaT. vxedav
portreti aris viRacis. feradi..
iseTi, ver mowyvitav Tvals. beladebi CamovyareT da vinaa es-Tqo?
beladi araa magi, fexburTeliao.
me vuTxari, fexburTi Cven ar gvaqvs
da fexburTeli saidan-Tqo? magi
sxvaganaao. ra, Cemi Svili sxvaganaa da Sen aq dakide? saqoneliviT
gayidula es da imis tvini mainc
gqondes, rom gaukeTe wiTeli xazi
ase. amas kidev beladiviT daukidebia... rom midixar da mogwons,
kargi qveyanaao. Tu aris kargi, is
misi aSenebulia, Seni ki ara.
wavlen da mere iqidan iyurebian, he, ra qeniT, aaSeneT qveyanao?
rom Camovide da puri vWamoTo?
ki magram, me eg Senianad ver vqeni
da uSenod rogor vqna?.. magram
tvini ar gvaqvs, wignSi ar vixedebiT. Sublze abreSumis Zafis tola ZarRvia nakiTxobis da es ZarRvi 15-17 wlisas Tu ar gaqvs
ukve, damTavrebulia Seni saqme. imitom, rom yvelaferi, rac kacobriobas uazrovnia, moqceulia wignSi. waikiTxav da yvelaferi naTeli gaxdeba.
literaturas, xelovnebas unda
mivxedoT. eg aris mTavari. amiT
gansxvavdeba adamiani cxovelisgan.
marto xelovnebas SeuZlia adamianis adamianad qceva.
esaubra
Teona dolenjaSvili
4
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
- manuCar, JurnalistisTvis
cota ar iyos Tamami nabiji gadadgiT, ase vTqvaT, gamoiwvieT
literaturul paeqrobaSi qarTuli mwerloba. saidan daiwyo
yvelaferi? ratom mainca da mainc
aseTi urTulesi Tematika?
- daviwyoT imiT, rom romanis
Janrze sanam daviwyebdi muSaobas,
aucilebeli mosamzadebeli samuSaoebi Cavatare, araTu marto miTologiis Seswavlis mxriv, aramed
Tavad JurnalistikaSi. pirvelyovlisa Cemi statiebi imdenad davamuSave, rom TiTqmis zRvari wavSale publicistikasa da mxatvrul
literaturas Soris. Cemi masalebi
Seicavs romanistikasac, novelistikasac da saxeldobr publicistikasac. mTavari niSandoblivi faqtori isaa, rom sad iwyeba erTi da
sad mTavrdeba meore - Zneli dasadgenia, radgan es erTgvari sinTezuri
nazavia mxatvrul azrovnebaSi.
Cveni Tanamedrove Jurnalistika
moklebulia mxatvrul azrovnebas.
daviwyebuli aqvs ilias publicistika, masSi metyveli siRrmiseuli
analizi realobasa da fantaziis.
kidev erTi magaliTi, ramac gadamadgmevina aseTi Tamami nabiji gavecani ra miloS kunderas Semoqmedebas, mivxvdi saiT midis Tanamedrove romanis gzebi da nawarmoebis wyobis miseuli modeli Tavisuflad miudga Cemeul principebs.
ase mwifdeboda CemSi nel-nela da
nabij-nabij romanis Janri. mqonda
kidev mcireodeni cdebi novelistikaSi. yvelaferi ki erTi xelismosmiT gadavwyvite - unda daiweros
medeas Sesaxeb didi romani.
- urTulesi amocanis winaSe dadgebodiT albaT, - erTis
mxriv medeas Tema araerTgzis
gadaReWili Temaa qarTul da
msoflio literaturaSi da siaxle am mxriv araferi iqneboda,
meores mxriv ki romanis Tqveneuli modeli Zneli mosargebi iqneboda amaze. mainteresebs,
ratom SeaCereT Tqveni yuradReba medeaze?
- medeaze da mxolod medeaze,
sxvaze arc mifiqria. am romanze
muSaobas wamoewia ruseTis agresiuli omi saqarTvelos winaaRmdeg
da mravali detali, saomari moqmedebebi iqneba es Tu di plomatiuri aRSfoTeba-SeSfoTebebis periodi,
naTlad Cavdevi romanSi. upirveles
yovlisa es romani aris rusuli
agresiis pasuxi qarTveli xalxisagan araTu mxolod omis gamo, aramed yvelafrisTvis, rac ruseTs
dauSavebia saqarTvelosTvis.
kadnierebaSi nu CamomarTmevT am
naTqvams, rom qarTveli eris saxeliT vlaparakob, magram me vici
ilias gulispasuxi, akakis gulispasuxi, vaJas gulispasuxi, ivane
javaxiSvilis gulispasuxi da yvela didi qarTvelis naazrevi win
medo da amaT davurTe Cemi saTqmelic.
unda iTqvas isic, rom medeas
Tema am mxriv saukeTeso masalaa
mterTaTvis pasuxis misageblad.
aiReT magaliTad sairxes omi svavyvav-yornebTan da tura-afTrebTan.
es epizodi saqarTvelo-ruseTis
bolo omis dros Caisva - saqarTveloSi omi rom mimdinareobda, Cems
nawarmoebSi es scena iwereboda
paralelurad. aviRoT korinToelis pelazgTan stumrobis scena
- es xom Jirinovskis fsiqozia
yvelafers rom saqarTvelos abralebda, Tu raime momxdara qveynierebaze, - is korinToelic medeas
abralebda yvelafers, Tu raime cudi momxdara eladasa da msoflioSi. Tundac erTi erTi asos Canacvlebis princi piT saukeTeso alegoriuli saxe miviRe safrangeTis
(parisi-parizi), amerikis SeerTebuli Statebis (atlantia), ruseTis
(parTia-partia) - yvelaferi es
troas omis scenebis Txrobisas.
kidev erTi mTavari aspeqti aris
ucnauri tendencia medeas Tematikaze muSaobisas. erTni medeas abraleben Svilebis daxocvas (es umeteswilad sazRvargareTeli avtorebi), meorebi ki Tavs icaven am
braldebisagan (es ukve qarTveli
avtorebi). erTxel da samudamod
es principi da sakiTxisadmi midgoma unda gaqarwyldes. me, rogorc
qarTveli avtori ki ar vicav Tavs
evri pidesa da evripidistebis Tavdasxmebidan, aramed me TviTon vesxmi
Tavs argonavtebsa da eladelebs
da maTTan erTad qarTveli eris
yvela droisa da juris mters.
warmoidgineT, TviT apolonis
rodoseli da yvela misi Semdgomi
avtori ambobs, rom medeam iazonisadmi siyvarulis gamo daexmara
argonavtebs oqros sawmisis moparvaSi, Semdeg ki evri pide ambobs,
rom medeam sakuTari Svilebi moklao. es ori momenti savsebiT SeuTavsebelia erTmaneTTan - SeuZlebelia melanqoliuri bunebis qalma
vinme moklas da miT umetes sakuTari Svilebi. Tanac SeuZlebelia
medeas uzomod Seyvareboda iazoni
- qurd-bacaca, matyuara da kacis
mkvleli. medeam iazoni sakuTari
miznebis misaRwevad gamoiyena, magram
isic Secda - mizanma ver gaamarTla
saSualeba (moukles Zma da Svilebi, TviTonac eulad aqcies). Cems
romanSi braldeba medeas mimarT
ki ara, medeasganaa.
kidev erTi epizodi, romelic
Tanamedroveobis alegoriad gamoviyene - esaa olimpiada. swored rom
olimpiadas niRbis qveS daiwyo
ruseTma omi saqarTvelos winaaRmdeg. medeasac olimpiadis mijnaze moukles Svilebi korinToelebma. konkretika da detalebi TviT
nawarmoebSia, romelTa gaSifvrac
Sors wagviyvans.
- aris kidev romanSi detalebi, romlebic Tqvens inte-
axlaxan Jurnalist manuCar kaWaxiZis TviTgamocemiT gamovida misi pirveli romani `medea~. wigni
mimzidvelia rogorc mxatvruli gaformebiT, aseve SinaarsiT. manuCari aqamde cnobili iyo mkiTxvel
sazogadoebaSi rogorc warmatebuli Jurnalisti - igi amerikis SeerTebul StatebSi gamomaval qarTul gazeTs `mamuli~ redaqtorobs. axla ki mxatvruli sityvis iseT urTules Janrs SeeWida, rogoricaa romani. romanicaa da romanic, magram igi medeas Tematikam urTules pirobebSi Caayena. Znelad Tu
vinme warmoidgenda, rom aTasjer damuSavebul Temas, da mainc didi korifeebisagan, mouZebnida axal da
originalur mimarTulebas.
wignze muSaobis peri petiebze sasaubrod manuCars telefoniT amerikaSi davukavSirdi.
afxazeTma medeas
Toebis xanaSi RvTisken savali gza
mxolod gansakuTrebuli niWiT dajildovebulebs gaegebodaT. mesiis
maxvilica da TviT mesiac iribi
rakursiT Canan romanSi, magram qmediT rols TamaSoben siuJetis marTebulad warmarTvaSi. moses, abraams, iakobs evlineboda RmerTi da
marTebul gzas uCvenebda. isini
eklesiuri Zveli aRTqmis mamebi
iyvnen, magram medea?
macxovarTan mimarTebaSi medea
orsaxovnad iqceva - erTi sakuTriv
gza unda gaiaros, raTa
mixvdes misaxvedrs!
resze metyveleben mraval dargSi. mxedvelobaSi maqvs gemTmSenebloba, ZvelberZnuli tanisamosis wvrilmani detalebi,
qiromantia da sxva aseTi sakiTxi. ras emsaxureba aseTi detalizeba?
- yvelaferi es meorexarisxovania. argos mSenebloba, berZnuli
tanisamosi, argos marSruti, medeas xelebis wyoba - eseni mxolod
da mxolod egzotikur xasiaTs
atarebs. erTgvari silamazea kiTxvisas, rodesac dawvrilebiT aRwer ama Tu im detals konkretuli movlenisas. sxvaa amaTgan gansxvavebiT dangreuli da naomari
troas aRwera. masSi Tavidan bolomde Caqsovilia omis fenomeni,
omi mefobs troaSi, da mitom. mkvdari suraTebis aRweris paralelurad warmoCndeba omis cocxali
da moqmedi portreti, xasiaTi da
naomaris utyuari Sedegi, esec ki,
cocxali suraTiTaa warmodgenili.
- minda Sevexo erT friad
mniSvnelovan da msoflio literaturis dilemas - esaa erotika da pornografia. Tqvens
romanSi mravladaa warmodgenili erotiuli suraTebi. Tanamedrove qarTuli literaturac mimarTavs aseT xerxebs.
Tqvens SemTxvevaSi ase Warbad
warmodgenili erotiuli suraTebi xom araa nakarnaxevi
mxolod komerciuli TvalsazrisiT? da kidev, aseT SemTxvevebSi Cveni mkiTxveli sazogadoeba gansakuTrebulad agresiuli xdeba, iqamde, gvqonia SemTxvevebi wignebis dawvisa da
avtorebis Seviwrovebisa. ras
eliT Tqveni mkiTxvelisagan?
- `medeaSi~ xuTi erotiuli
scenidan mxolod erTia sufTa erotiuli, danarCeni ki alegoriaa
sxvadasxva sakiTxze. kasandras gaupatiurebis scenis miRma qveteqstiT
ikiTxeba omi mTeli Tavisi sisastikiTa da ZalmomreobiT. aris kidev scena, medea rom Tavis Svilebs
maradisobaSi amgzavrebs. zRvis piras siciveSi medeaSi sikvdili
Semodis. erotiuli scenis ukan
dgas sikvdil-sicocxlis iniciaciis winare qristianuli xanis
procesi. TviT medeas locvac sxva
araferia,Tu ara mkvdarTa egvipturi wignis kolxuri modernizaciisa. marTalia, mkvdarTa kolxuri
wigni ar arsebobs bunebaSi, magram
misi warmosaxviTi aRdgena SesaZlebelia arsebuli wignebidan Sualedis povnis gziT. es Sualedi
iqneboda swored sikvdilTan ziarebis erotiuli gansaxiereba. am
SemTxvevaSi sulieri tvirTi didia
dawolili medeaze, vidre gvelisa
da medeas alegoriul SerwymaSi.
rac Seexeba nawarmoebis dasawyisSi aRweril buniaobis suraTs,
sadac panoramuli xedvaa erotikisa cxovelebSic da adamianebSic,
aq mTeli mSvenierebiT warmoCindeba gazafxuli sicocxlis energiis mCqefarebiT. TvalnaTliv ixateba am suraTebSi is, rom adamianic da nebismieri sulieri arseba
bunebasTan Tanabaria Tavisi qvena
miswrafebebiT. am suraTebSi yvela,
uklebliv yvela da yvelaferi bunebis Svilia Tavisi dedaSvilobis
siwrfeliT.
erTaderTi scenaa mxolod da
mxolod alegoriasa da qveteqstis
miRma, sadac swored rom erotikaa TaviT bolomde - esaa aietisa
da ideas pirveli Rame. unda iTqvas
is, rom am epizodiT me erotikis
kulturis Cemeuli xedva warmovadgine. SeiZleba es erotikisa da
pornografiis sazRvarze idges, magram masSi uxamsobas ver amoikiTxavT. TviT uxamsobasac Tavisi gageba gaaCnia. SeiZleba viRacis pirveli Rame (Tundac aietisa da medeas dedis) mxatvrulad asaxo da
amisTvis lafis srola ar daimsaxuro, magram rodesac Tamar mefis
pirvel Rameze mouTxrob mkiTxvels,
rogor daxvewilad da mozomilad
ar unda aRwero es, yvelasaTvis
Seuracxmyofelia, radgan aseT SemTxvevaSi Cven vexebiT sisaTuTes.
sakmarisia novelis personaJs mxolod da mxolod gadaarqva saxeli
da ar iyos igi Tamar mefe da iyos
romelic gnebavT dedofali, mkiTxveli mtkivneulad ar aRiqvams.
me siwmindeebs ar vexebi, gana
Tu meSinia, siwmideebis xelyofa
ar mCvevia, da mitom. erotiul scenebs roca wer, unda icode, rom
Sens ukan mkiTxvelia, bevri maTgani - mozardic. me Tu mkiTxvels
galereis princi piT warmovudgen
erotikis mravalferovnebas da maTSi absoluturi umravlesoba alegoria iqneba, amiT arc kanons davarRvev, arc moralur kodeqss da
arc mkiTxvelis gemovnebas Seuracxvyof.
me arc ybadaRebuli AUTO DA
FE-s momxre var. yvela wigns, nawarmoebs aqvs arsebobis ufleba.
vinmem ar ifiqros, rom am gancxadebiT Tavs vizRvevde rameSi Tavad
mec. sxvaTaSoris, wignebis reklamirebis ukeTesi saSualeba jer aravis gamougonebia romc ar gindodes, Zalauneburad iqcev yuradRebas aseTi qmedebiT Sens mier akrZaluli wignebis mimarT. TumcaRa
`medeaSi~ ar vici, aris Tu ara
aseTi akrZaluli Temebi. romc vicode, am mimarTulebiT karts ar
gavxsni.
- mainteresebs Tqveneuli komentari medeas dedis personaJze,
romelsac Tqven idea daarqviT.
saidan modis es saxeli da ra
kavSiri aqvs personaJs am sityvis Tanamedrove gagebasTan?
- es romanis erT-erTi sakvanZo
sakiTxia. saerTod, miTologiaSic
da mecnierebaSic, rom aRaraferi
vTqvaT mwerlobaze, ignorirebulia
medeas deda. medea mamidis gazrdilia, zog SemTxvevaSi mas kirke
hqvia, zogan ki hekate. aris wyaroebi, sadac hekate mamidad ki ara,
dedad aris moxseniebuli. mxolod
herodes (daax. 850-700 ww. Zv. w.
aR.-mde) `TeagoniaSia~ moxseniebuli medeas dedad idiia (okeanosis
asuli). amis meti medeas dedis
Sesaxeb aranairi cnobebi ar mogvepoveba. saWiroc iyo da aucilebelic, rom es ucnauri vakuumi Sevsebuliyo. pirvelyovlisa am saxelze imoqmeda erTi asos princi pma
da herodes idiia gadaiqca idead.
mTels romanSi es saxeli gaorebulia yvela aspeqtSi. gramatikuli wesebiT unda yofiliyo `ideasTvis~... an `ideasi~, romanSi ki
sagangebod aris xazgasmuli - `ideisaTvis~... `ideis~... zustad is
brunva, rac saWiroa am sityvis
Tanamedrove gagebisaTvis.
sxva vin SeiZleboda yofiliyo
medeas deda, Tu ara idea, swored
is idea, ra SinaarsiTac gvesmis es
sityva dRes. erTgvari SeriTmebacaa poeturi - `idea-medea~.
- romanSi bevri epoqaa Sewyvilebuli da erTian epoqalur
sivrced warmodgenili. es mecnieruli aRmoCenaa Tu samwerlo xerxi raRac konkretuli
miznis misaRwevad?
- mecnierebaSi jer ar aris zusti aRricxva ama Tu im epoqis. me
namdvilad ar maqvs imis pretenzia,
rom raime mecnierul kvleva-Ziebis Sedegad raRac aRmoCenas mivaRwie. ara, umetesi maTganis Sewyvileba mxolod samwerlo xerxia
da sxva araferi, magram amisda miuxedavad arsebobs hipoTezaTa sruli wyeba, sadac saWiroa meti mecnieruli Caxeduleba, raTa epoqebma
miiRos Tavisi qronologiuri Sesabamisoba. nawarmoebSi amisi mcdeloba aris, rodesac mimdinareobs
msjeloba egeos mefisa da medeas
Sesaxeb pelazgis saxlSi. vin Tu
ara, minosuri civilizaciis ukanasknelma mohikanma icis rodis dasrulda kretas diadi kultura.
es, ra Tqma unda, minotavris mokvdinebis Semdeg daiwyo, minotavri ki
mokla Tezevsma, Tezevsi egeosis
Svili iyo... medeas eladaSi mxolod narCenebi daxvda pelazguri
civilizaciis. logikis safuZvelze SeiZleba vamtkicoT, rom medea
egeosis coli ver iqneboda, Sesabamisad SegviZlia Tamamad vamtkicoT, rom evri pide rogorc medeas Svilebis mokvdinebis sakiTxSi,
aseve egeosTan mimarTebaSic ityueba.
epoqaTa Sejerebis princi pi da
maTi erT epoqad warmosaxva xom
evri pidedan viswavle... herakle
rom medeas Tanamedrove iyo, amas
TviT argonavtTa miTze momuSave
yvela antiuri mwerali aRiarebs.
Cven isic viciT, rom olimpiuri
TamaSebis mamamTavari swored herakle iyo. maSin ratom ar unda momxdariyo is, rac moxda romanSi medeasa da herakles Sexvedra. es
ra Tqma unda, fantaziis sferos
ganekuTvneba, magram politikuri
alegoriisTvis olimpiadis Tema
aucilebeli iyo.
- romanSi mkveTrad aris xazgasmuli mwyemsi keTilis saxeba. ieso qristes xorcielad
Soba xom gacilebiT gvian moxda? Tu es asea, maSin uxerxul
mdgomareobaSi xom ar CavardebiT religiuri TvalsazrisiT?
- ra Tqma unda, mwyemsi keTilis
saxebaSi ufalsa da macxovars ieso
qristes vgulisxmob, igi xom xorcielad Sobamde arsebobda. mrwamsSi vkiTxulobT `...ufali ieso
qriste, Ze RmrTisa mxolodSobili,
mamisagan Sobili uwinares yovelTa
saukuneTa~-o. ioanes saxarebaSi dakonkretebulia samebis ipostasuri
saxebis meore komponenti - `pirveliTgan iyo sityuai da sityuai
igi iyo RmrTisa Tana, da RmerTi
iyo sityuai igi. ese iyo pirveliTgan RmrTisa Tana~-o.
RvTis sityvis saxiT warmoCindeba macxovari ieso qriste Zveli
aRTqmis mamebis winaSe. ufali dasabamiTganve arsebobda da im uRmer-
medea, romlisTvisac Sewyaleba da
Sefaseba iseTi ramaa, rogorc
mwyurvalisaTvis wyali. meore saxe
medeasi aris afxazeTi. alegoria
ufali ki araa, aramed medea da
afxazeTia uflis winaSe.
afxazeTma medeas gza unda gaiaros, raTa mixvdes misaxvedrs. romanSi riwis legendaa moTxrobili
da masSic igive gza - uZRebi Svilisa da gzaabneuli cxovrisa. riwis legendas sxvaTaSoris qarTuli fesvebi aqvs waSlili, ise aqvT
gadakeTebul-gadmokeTebuli ruseTume afxazebs an sakuTriv rusebs,
rom es Cemi saTqmeli Sin dabrunebis gardauvalobasa da aucileblobaze ikiTxeba.
uamrav warmarTul RmerTebis panTeonSi - ieso qriste WeSmarit
RmerTad Cans. igi cocxalia da rac
mTavaria yvelas mimtevebeli. am
nawarmoebSi wamierebis gasxivosnebiT RvTismSobeli deda mariamis saxebac ikiTxeba. `TviT Sens
sulSic gaivlis maxvilio~, - maradi qalwul dedazea axal aRTqmaSi
naTqvami. nawarmoebic ase mTavrdeba
- mesiis maxvili klde-qalis, ideis,
medeas dedis guls gaivlis.
- romanSi aris Tavi saTauriT `gamxecebuli deda~. es
imdenad Sokismomgvrelia, rom
misi zegavlenis qveS moxvedrili iTrgunebi. sairxe da mkvdari bavSvebi... ratom wamovida
Tqvens SemoqmedebaSi mkvdari bavSvebis Tema?
- imereTis samefos Rerbze aris
iremi mesame rqiT - cxovelsmyofeli jvriT. am cxovels ra hqvia,
an ra erqva winare-istoriul xanaSi,
konkretulad aravin icis. imereTSi aris ori toponimi sairme da
sairxe. sairme gasagebia, iremTanaa
dakavSirebuli, magram sairxes etimologia Soreul warsulSia Cakarguli. Cemi varaudiT isic iremTan unda yofiliyo kavSirSi (aris
sair-me da sair-xe, anu sairme adgilebi da ... albaT sairem-xe... saidanac miviRebdiT sairxes, sadac
xec dominirebs da iremis fuZec.
es romanSic siuJeturi xaziT gavamyare). SesaZlebelia mecnierulad sxva axsna moeZebnos am fenomens, arc esaa didi tragedia, me
xom mecnieruli kvleva ar damiweria. es mwerlis fantaziis nayofia da zogjer mwerlis naTqvams
meti fasi da siZliere aqvs mkiTxvelSi, vidre utyuar mecnierul
gamokvlevas.
rac Seexeba mkvdari bavSvebis
Temas, romelSic sairxe TaviT fexebamdea CaZiruli, es upirveles
yovlisa dostoevskis SemoqmedebasTan mwerluri Sepaeqreba ufroa,
vidre dapirispireba. dostoevskis
bavSvebi kvdebian socialuri konfliqtis fonze, `medeaSi~ ki bavSvebi filosofiuri konfliqtis
niadagze iRupebian. aq bavSvebis
sikvdilis scena xangrZlivdeba da
upirispirdeba sairxes nukris
(Tqveni saxeli da gvari)
(saxlis nomeri da quCa, Apt N)
(qalaqi,
sakontaqto
telefoni:
Stati,
wigni gayidvaSia
Zip-kodi)
mkvlelobas. TiTqos erTi xazia,
magram mainc sxvaa - erTi cxovelia, meore - adamianebi. sikvdilic
fexdafex dasdevs romans. erTia
bavSvebis sikvdili, meorea ymawvilkacebis sikvdili. gansakuTrebuli
emociiTaa warmodgenili afsirtesa
da laSas (medeas satrfos) sikvdili. sikvdilSic Taviseburi silamazea erTgvari. afsirtes mkvlelobaSi Tu sisastikea, laSas sikvdili haerovania, sevdiani iseTive, rogoric siyvaruli.
- da isev politika romanSi... gsurT Tu ara Tqvenma wignmac ganicados devna mavanTa
da mavanTagan? ras izamT an ra
grZnoba dageuflebaT msgavsi
reaqciis gamovlinebisas?
- Cems nawarmoebSi moiZebna adgi-
li imisaTvis, rom srulad Tu
ara, zogadad mainc mimomexila Cveni politikuri kohorta. aietis
samefo darbazebi sxva araferia,
Tu ara Cveni qlesa mTavrobistebi,
gamyidveli antimTavrobistebi da
umaqnisi aramTavrobistebi. aietma
brZaneba gamosca - `vicxovroT ise,
TiTqos sulac ar gvqonia oqros
sawmisio~... da medeas sruli daviwyeba daawesa.
Cvenda samwuxarod, magram aucilebeli gamosavalia is, rom saqarTvelom ise unda icxovros, TiTqos
sulac ar hqonia afxazeTi. paradoqsia, magram amiT ufro ukeT
gaigebs da gaigonebs afxazeTis
tkivils. Tu afxazeTma medeas gza
unda gaiaros, saqarTvelom sapasuxod aietis gza unda airCios, sxva
arCevani mterma ar dagvitova, da
mitom. amiT sabolood erTmaneTs
i povian mSobeli da uZRebi Svili. esec qristianuli moralidanaa nakarnaxevi.
rac Seexeba devna-Seviwrovebas,
arc erT gonier avtors ar surs
ganicados devna, miT ufro wignebis koconze dawviT. me yvela avtors TanavugrZnob, visi wignic
literaturuli inkviziciis xelSi moxvda. TumcaRa zogierTebi
albaT specialurad weren iseT
rames, rom amiT mainc moi povon
saxeli, TumcaRa es saxelic warmavalia iseve, rogorc is danTili
koconi, maleve rom aviwydebaT.
isini im ayal-mayaliT xdebian
cnobilebi, maTTvis miswrebaa aseTi
saxeli. arc erTi didi mwerlisTvis sakuTar mkiTxvels wigni ar
dauwvavs, komunistebi mxolod krZalavdnen gamocemebs, gamocemulebs
ki apatimrebdnen da araviTar SemTxvevaSi am saSualo saukunis velurobamde ar dacemulan. TumcaRa menaneba yvela is Sroma, rac
gaweulia wignis gamosacemad. ar
mogwons? nu waikiTxav, nu iyidi,
nu gaamaxvileb yuradRebas - xalxi
wignebs mainc ar yidulobs.
aieti ufro brZeni gamodga Cemi
nawarmoebidan, vidre eseni - daviwyeba! da problemac moxsnilia. me
rom vnaxo Cemi wigni koconze damwvari, ra Tqma unda, guli damwydeba
pirvelyovlisa sakuTar Tavze da
mere Cems mkiTxvelze.
es romani Sua omis dros iwereboda. internetul fanjaraSi, am
romanis paralelurad, vuyurebdi,
rogor Sendeboda saxli. yvelaferi
paralelurad, erTgvari Sejibric
gavumarTe mSeneblebs. erTdroulad daviwyeT da erTdrouladve
davasruleT. axla rom mkiTxo, ras
izam Seni wigni rom dawvano, gi pasuxeb, moviZieb im saxls, mival da
Cems wigns davitireb imis kedlebTan.
- ras gvpirdeba manuCar kaWaxiZe samomavlod?
- gpirdebiT ukeTess, ukeTesad
da uaxloes momavalSi.
esaubra
lela narimaniZe
survili maqvs SeviZino
manuCar kaWaxiZis wigni
wignis fasi: 20 $
safosto xarji: 4 $
gamoagzavneT Ceki an mani
orderi Semdeg misamarTze:
Manuchar KATCHAKHIDZE,
P.O. Box 13121, Jersey City, NJ 07303
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
5
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
gazeTi - gazeTSi
janmrTeloba
- ]f,f tmbvj7 hjujh vjdbmwts7 hjv
]fyvhstkt,b db.js0
- se bidbfs utytnbreh lffdflt,t,c
fh xfdsdkbs7 flfvbfybc ]fyvhstkj,fc
v[jkjl ]fycfqb w[jdht,bc otcb lf cojhb rdt,f ufyfgbhj,t,c7 fvbnjv cfzbhjf7
dbrdt,js cojhfl lf lfdbwdfs bc otct,b7 hjvkt,bw xdtyb jhufybpvbcfsdbc cfcbwjw[kj vybidytkj,bcff8 GBHDTK
HBUIB7 EVSFDHTCBF7 EPVJPT LF .JDTKB ZFVBC OBY ! ZBMF O.FKB LFKBJS8 TC XDTDF [TKT,BC LF,FYFPT EAHJ VYBIDYTKJDFYBF8 ibyfufyb cbceasfdt ufydbsfht,ekb lf lf[dtobkb flfvbfyt,bc xdtdff7 fvbnjv7 se cfresfh jhufybpvpt dbpheyt,s7 ufwbkt,bs ujyt,fuf[cybkt,b lf ufojyfcojht,ekt,b ufd[lt,bs8 jhufybpvc uffxybf sdbsufovtylbc eyfhb7 fvbnjv xdty cojhb rdt,bs
lf w[jdht,bc otcbs eylf dtwfljs7 jhufybpvc lfdt[vfhjs lf [tkb fh itdeifkjs8
- hfc ybiyfdc sdbsufovtylf0
- jhufybpvc uffxybf sdbsufovtylbc
cfjwfhb 'fkf - bveybntnb8 bveybntnb
jhufybpvbc ths-thsb evsfdhtcb aeymwbff8 cfyfv bc yjhvfibf7 flfvbfyb chekafcjdfyb w[jdht,bs w[jdhj,c lf fh
abmhj,c ]fyvhstkj,fpt7 vfuhfv7 hjujhw rb bveybntnb lfmdtbslt,f7 bo.t,f
ufwbt,t,bc7 uhbgt,bc lf c[df lffdflt,t,bc itvfoe[t,tkb gthbjlb8 bvbcfsdbc7
hjv ufev]j,tcltc bveybntnbc ljyt7 cfzbhjf lhj7 vjsvbyt,f lf cfrbs[bcflvb
cthbjpekb vblujvf8 bveybntnb cbcntvff7 hjvtkptw efvhfdb afmnjhb f[ltyc
ufdktyfc8 itcf,fvbcfl7 vbcb ljybc ityfhxeyt,f lf ufev]j,tct,f rjvgktmceh pjvt,sfy fhbc lfrfdibht,ekb8 gbhdtk hbuib7 fh eylf lf,by’ehltc jhufybpvb8 cfrdt,sfy thsfl jhufybpvib efvhfdb vfdyt fy hsekfl vjcfytkt,tkb ybdsbtht,f [dlt,f8 PJUB GHJLEMNB7 VFUFKBSFL CBVBYLB7 ITBWFDC YBDSBTHT,T,C7
HJVTKBW CFTHSJL VJEYTKT,TKBF8
FVFY ITCF’KJF7 T8O8 CBCNTVEH LFFDFLT,T,C LFELJC CFAE’DTKB8 sfyfvtlhjdt flfvbfyb7 hjvtkbw yfrkt,fl
vj’hfj,c abpbrehfl7 eylf thbljc vce.t cfrdt,c8 lblb vybidytkj,f fmdc yt,bcvbthb nbgbc cfrdt,bc vjvpflt,bcfc nhflbwbekb htwtgnbc ptlvbotdybs lfwdfc8 vfufkbsfl7 Z.BYNB .DTKBCFUFY
UFYC[DFDT,BS7 VFHBKO.FKIB UFVJ.DFYBKB .DTKB EDYT,TKBF8 v’bvtl vjcfytkt,tkb cfrdt,b bct eylf b.jc lfvpflt,ekb7 hjv vjytkt,bc gthbjlib lfshueyjc gfhfpbnt,b lf ,fmnthbt,b8 ceytkt,b lf cfrfpvb fhfvfhnj utvjcsdbcff ufyresdybkb7 bcbyb vjytkt,bc ghjwtcib gfhfpbnt,c7 ,fmnthbt,c lf cjrjc
[jwfdty7 hjvkt,bw e[dflff rez-yfokfdbc cbcntvfib8 fctdt thblts cfrdt,c7 hjvtkbw itbwfdc ufvfqbpbfyt,tk7 fkthubek ybdsbtht,t,c8 fctsb ybdsbtht,t,b
,tdhbf7 vfuhfv .dtkfpt vtnfl flfvbfyb
.dbstkb gbuvtynbc itvwdtk ghjlemnt,c eylf thbljc8 vfufkbsfl7 wbnhect,c7 sthvekfl lfeveifdt,tk cnfabkjc lf xfbc= FHCT,J,C EGBHJ,JL
VFDYT CFRDT,B GHJLEMNT,BW8 VFUFKBSFL7 RJYCTHDT,B7 HJVKT,BW ITBWFDTY JHUFYBPVBC E]HTLT,BCFSDBC CFIBI RJYCTHDFYNT,C8 FY NR,BKB UFVFUHBKT,TKB CFCVTKT,B7 HJVKT,BW AJCAJHV;FDT,BC YBDSBTHT,FSF
WDKFC FPBFYT,TY8 xtvb hxtdff7 fh lff,by’ehjs jhufybpvb lf bveybntnb
fvfqklt,f8 ufdbvtjht,5 ]fyvhstkj,fc
ufyfgbhj,t,c xdtdt,b lf rdt,f8
- hfnjv fybzt,s ufycfresht,ek
vybidytkj,fc o.kbc cvbc reknehfc0
- qdsbc o.fkj,f7 fye ]fyvhstkj,f
lf rtsbklqtj,f fh fhct,j,c o.kbc ufhtit8 lf,flt,fvlt o.fkib dfhs7 o.fkib
dbyfskt,bs7 flfvbfyb (_ ghjwtynb
o.kbcufy itlut,f lf f8i8 fvbs7 dabmhj,7
.dtkfathbf yfsmdfvb8 fhbcnjrhfnt,b
cfyfv bcfepvt,ty7 o.fkc cdfvty lf v[jkjl fvbc itvltu b[t[fdty r,bkt,c8 ufb[ctyts7 se hjujh vbfhsvtdc [jkvt
o.fkc lf cfepvtc kfvfpvfyc kjubyib
vfqfkb cfpjufljt,bc vfvfrfwb8 cfmvt bvfibf7 hjv hjwf ud’byfdc7 gbhbc qheib
ufvjlbfy e]htlt,b7 hjvkt,bw abpbrehfl isfysmfdty lf [jwfdty ,fmnthbt,c8
r,bkt,bc ufvj[t[dbcfc rb tc vwdtkb e]htlt,b b[jwt,bfy8 se r,bkt,bc ufvj[t[dfvlt dbcfepvt,s7 tc e]htlt,b vtmfybrehfl
vj[dlt,bfy cf.kfgfdib7 rezib lf uffuh’tkt,ty sfdbc cfzbhj cfmvbfyj,fc7 fye
rez-yfokfdbc cbcntvfib lf[jwfdty lf
isfysmdfdty jhufybpvbcfsdbc cfpbfyj
,fmnthbt,c8
FCTDT VYBIDYTKJDFYB XDTDFF7 HJV
REZ-YFOKFDBC LFWKF .JDTKLQT
VJ[LTC8 BV LQTC7 HJWF REZIB FH
UF[DFKS7 DF[IVBLFY @-# CFFSBC ITVLTU LFKBTS @ F,B CTYFLTMCBYB LF
VBF.JKTS ! LBLB ZBMF O.FKB8 se
zfh,b hfjltyj,bs o.fkc fh vbf.jkt,s7 CTYFLTMCBYBC f,b dth ufb[cyt,f8
odhbkb yfokfdb fhfvfhnj vjytkt,bc
cbcntvbc yfobkbf7 fhfvtl jhufybpvbc
tyljrhbyekb htuekfwbbc ths-thsb
fmnbehb vjyfobkt uf[kfds8 cfmvt bvfibf7 hjv bctdt7 hjujhw /jhvjyfkehb
]bhrdkt,blfy7 odhbkb yfokfdblfy cbc[kib [dlt,f ,bjkjubehfl fmnbehb ybdsbtht,t,b8 se flfvbfyb yf[tdfhaf,hbrfnt,bs brdt,t,f7 hjvtkbw rjycthdfynt,c lf c[df vfdyt ybdsbtht,t,c itbwfdc7
bcbyb odhbkb yfokfdblfy eiefkjl cbc[kib [dlt,f8 flfvbfyb7 hjvtkbw ]fycfqb rdt,bc reknehbs fh ufvjbhxtdf7 otkboflib # rbkjuhfvpt vtn fcts vfdyt
ybdsbtht,t,c 3fodlbc4 jhufybpvc8 odhbkb yfokfdbc vjotchbut,ek veifj,fc
cek vwbhtjltyb hfv czbhlt,f8 ZFVFVLT
!%-@_ OESBS FLHT FLFVBFYVF EYLF
LFKBJC ! ZBMF O.FKB7 HJV LFUHJDBKB YFQDTKBC LFWKF VJ[LTC LF
CFRDT,B F[FKB7 CEASF YFQDTKBS
LFVEIFDLTC8 ertstcb vjytkt,bcfsdbc
fctdt vybidytkjdfybf vflf7 lfutvjdyt,f7
hjvtkbw ibvibkbc uh’yj,fcsfy yfrkt,
rfdibhibf8 bvbcfsdbc7 hjv flfvbfyc ytho.db vjflutc lf rezvf ufvj.jc odtyb7 vjbidtkbts n.tvfkb7 'vfhb lf v;fdt rbnhb8
sfdblfy vbbhsdbs hsekfl vjcfytkt,tkb cfrdt,b7 vfufkbsfl [jhwb7 rfhufl
vj[fhiekb rdthw[b8 eiefkjl odhbkb
yfokfdbc ufvfhsek veifj,fc czbhlt,f
sthvekfl lfveifdt,ekb7 vjieiekb fy
vj[fhiekb a[fktekb7 ,jcnytekb lf
[bkb8 hsekfl lfikflb vwtyfhtekb
e]htlt,bc ,jzrjt,b itbojdty ikfrt,c7
h,bkfl fqbpbfyt,ty odhbkb yfokfdbc
rtlkt,c lf fvbs njyecib vjlbc /ehvjhfkehb7 fye yfokfdbc mcjdbkt,bc vfhsdbc cbcntvf8 odhbkb yfokfdbc vlujvfhtj,f fctdt lfvjrblt,ekbf [th[tvkbc
bv vfkt,bc cb]fycfqtpt7 hjvtksf ijhbc
rez-yfokfdbc jhufyjt,bcfrfy ythdt,b
ufvjlbfy8 itcf,fvbcfl7 [th[tvkbc yt,bcvbthb ghj,ktvf lhjekfl cfvrehyfkjf8 yfqdkbc ,einib lf odhbk yfokfdib bltfkehb gbhj,t,bf ,fmnthbt,bc lf gfhfpbnt,bc ufcfvhfdkt,kfl8 vfs
vbth ufvj.jabkb i[fvt,b lf ,bjkjubehfl fmnbehb ybdsbtht,t,b gbhlfgbh
cbc[kib [dlt,f lf vstk jhufybpvpvt
vjmvtlt,c7 fvbnjv cfrdt,b nhflbwbekb
htwtgnt,bc vb[tldbs lffvpflts8 fh lfutyfyjs cfrfpvb7 hjvtkbw vbrhjjhufybpvt,c cgj,c8 ufycfresht,bs 'BHF7
.DBSTKB .DFDBKB7 MJYLFHB8 ufpfa[ek-itvjlujvfpt gfhfpbnt,bcfufy lfwkbc sthfgbff xfcfnfht,tkb8 vfufkbsfl7
cnfylfhnekb #-lqbfyb rehcb VT,TYLFPJKBC vcufdcb ghtgfhfnbs7 @ rdbhbc itvltu rb rehcbc ufvtjht,bs8
- rbltd hf eylf ufdfrtsjs bvbcfsdbc7 hjv xdtyb jhufybpvb lffdflt,t,bcfufy lfdbwdfs0
- ufeahs[bklbs lf [tkb iteo.dts
jhufybpvbc sdbsufceasfdt,bc eyfhc8
[tkbcito.j,fib fctdt buekbc[vt,f ctpjyehfl gfhfpbnt,bcufy lfwkf8 okbc
ufyvfdkj,fib UJUHBC VJE[FKFDB
STCKB rfhu fynbgfhfpbnek tatmnc
b’ktdf8 flfvbfyb w[jdhj,c cfpjufljt,fib8 vbc jhufybpvib rb c[dflfc[df nbgbc gfhfpbnt,b fhct,j,ty8 ghfmnbrekfl7 ite’kt,tkbf vfsb chekfl lf cf,jkjjl vjwbkt,f7 vfuhfv eylf itdmvyfs ufhrdtekb ,fkfycb7 hjv flfvbfyb ihjvbceyfhbfyb lf v[yt b.jc8 gfhfpbnbc fqvjxtyf jhufybpvib cfrvfjl
hsekbf8 vfsb tdjkewbf vbvfhsekbf
bvbcrty7 hjv itevxytdkt,b lfhxyty8 [ibhfl vfsb ufvjdktyf itcf’kt,tkbf v[jkjl vfiby7 hjwf fmnbehlt,bfy8 tc rb
vfiby [lt,f7 hjwf flfvbfybc bveybntnb
lfmdtbst,ekbf8 vfufkbsfl7 ufpfa[ekpt gfhfpbnt,bc vbth ufvj.jabkb i[fvt,b f[ij,ty fhfvfhnj bveybntnc7 fhfvtl
ujyt,fc7 uh’yj,fc8 VHFDFK FLFVBFYC7
HJVTKBW COJHFL BRDT,T,F LF
W[JDHJ,C ]FYCFQB W[JDHT,BC OTCBS7 ]FYVHSTKJ,F FH EEV]J,TCLT,F V[JKJL BVBC UFVJ7 HJV VFC
GFHFPBNT,B /.FDC8
- hjujh eylf vb[dltc flfvbfyb7
hjv vfc gfhfpbnt,b /.fdc0 itcf’kt,tkbf se fhf fvbc vb[dtlhf ufhtuyekb
ybiyt,bs0
- veoert,b7 rfybc ufe[tit,f7 zbyzhbc
wbt,f7 zjhakb7 ahx[bkt,bc vndhtdflj,f vtn.dtkt,c bvfpt7 hjv yfokfdt,ib itcf’kt,tkbf7 gfhfpbnb b.jc8 .dtkfpt [ibhfl tc thse]htlbfyb gfhfpbnt,bf8 vfufkbsfl5 KFV,KBF8 se gfhfpbnt,b jhufybpvib lblb [ybc ufyvfdkj,fibf7 [bkek ybiyt,c tvfnt,f ojybc
vjvfnt,f fy lfrkt,f7 uekbchtdbc ituh’yt,f f[fkufqdb’t,ekpt lf [ibhb sfdbc nrbdbkb8 hjltcfw gfhfpbnt,bc cf-
wbyj kbnthfnehf7 ghfmnbrekfl7 fh
fhct,j,c8 xtvb cfvtwybthj cnfnbt,b
b,tzlt,f htbnbyuek ew[jek ;ehyfkt,ib7 vfufkbsfl5 3uff[fkufphlfdt,bc
rdktdf47 3,bjmbvbf4 lf f8i8 FHFDBY VB[LBC
XTVC VBTH GFWBTYNT,BCFSDBC LFYBIYEKB OFVKT,BC QBHT,EKT,BC FS
GHJWTYNC8 lbfuyjpbc lfcfcvtkfl xtvsdbc cfzbhjf cbc[kbc cfthsj fyfkbpb7 hjvtkbw flfvbfybc ]fyvhstkj,bc
cfhrtf8 fh dfh fasbfmt,sfy lf rjktut,sfy itrhekb tmbvb7 hjvtkbw lfbynthtct,ekbf7 gfwbtync hfw itb’kt,f
vtnb aekb lff[fh]dbyjc8 rfhufl dbwb7
hjujh ezbhs lqtc flfvbfyt,c8 vfs
ghfmnbrekb hxtdt,b eahj czbhlt,fs7
dblht 'dbhflqbht,ekb rdktdt,b lf ghtgfhfnt,b7 hjvkt,bw [ibhfl cfcehdtk
itltuc fh b’ktdf8 VTLBWBYF LF RJVTHWBF ITESFDCT,TKB WYT,T,BF7 BCTDT7
HJUJHW RJVTHWBF LF GTLFUJUBRF7
RJVTHWBF LF TRKTCBF8 xtvb tzdb7 hjv
lqtdfyltk vtlbwbyfib hfqfw rfhufl fh
b.j7 vtwybthekfl ufvjdbrdkbt7 hfcfw
hfvltybvt sdt lfdf[fh]t8 VBDTLB BV LFCRDYFVLT7 HJV VSTK VCJAKBJIB
VLBLHLT,BFY AFHVFRJKJUBEHB
ABHVT,B7 HJVKT,BW FABYFYCT,TY LF
GJGEKFHBPFWBFC EOTDTY .DTKFATH
BVFC7 HFW FLFVBFYC 'DBHFLQBHT,EK
RDKTDFVLT LF VTLBRFVTYNT,FVLT VBB.DFYC8 afhvfrjkjubehb abhvt,b lblfl fh ufyc[dfdlt,bfy yfhrjdfzht,bcfufy7 hjvkt,bw sfdblfy flfvbfyc eafcjl f’ktdty yfhrjnbrc7 yfhrjlfvjrblt,ekt,c uf[lbfy lf itvltu vstkb
w[jdht,f 3odtkbfy lf odtkbfy48 'dbhbfyb ghtgfhfnt,b 'fkbfy [ibhfl ths
hfqfwfc hjv idtkbc7 vtjhtpt lfvfyuhtdkfl vjmvtlt,c8
nhflbwbekb cfvtwybthj kbnthf-
interviu, romelic
yvelam unda waikiTxos!
O janmrTeloba da keTildReoba ar arsebobs wylis gareSe! O simarTle,
romlis Tqmasac dRes vercerTi eqimi bedavs O sisxlis saerTo analiziT adamianis Sesaxeb yvelafris gageba SeiZleba! O diabetis Camoyalibebis risks stresi, Warbi wona da hormonaluri darRvevebi zrdis O
zafxulSi fexebis SeSupeba imis niSania, rom organizms wyali aklia!
cbc[kbc cfthsj fyfkbpib fqtybiyt,f
tjpbyjabkt,bc hfjltyj,bc vrdtshb
vjvfnt,f fy lfmdtbst,f7 fcts lhjc ertstcbf7 xfnfhltc fynbgfhfpbnekb
vrehyfkj,bc rehcb8
- hfc uekbc[vj,c fynbgfhfpbnekb vrehyfkj,bc rehcb0
- hjujhb cmtvbs lf hf ghtgfhfnt,bsfw fh eylf xffnfhjc tmvbvvf vrehyfkj,f7 fewbkt,kfl ufcfsdfkbcobyt,tkbf cfvb hfv5 !‘ ghtgfhfnb ertstcbf7
b.jc afhsj vjmvtlt,bc7 @‘ gfhfpbnt,bc lf[jwdbs ufvjodtekb bynjmcbrfwbbc ufvj7 ]fyvhstkj,bc ufefhtct,bc
sfdblfy fwbkt,bc vbpybs7 eylf vbbqjs i[fvt,bc ufvfytbnhfkt,tkb cfiefkt,t,b8 vfufkbsfl5 evfnjs o.kbc
cvfc8 #‘ cfzbhjf7 ufvtjhltc fynbgfhfpbnekb vrehyfkj,bc rehcb ufhrdtekb gthbjlbc7 !$-@_ lqbc itvltu8
- hf myfc flfvbfyvf7 hjvtkcfw ]fy-
xdtyb he,hbrbc vtuj,fhbf ]f,f tmbvb7 bubdt ]F,F N.TVFKF’T9
vij,kt,b5 tmbvt,b dfcbrj n.tvfkf’t lf kfkb ututib’t9
ufyfskt,f5 !))% otkc lffvsfdhf s,bkbcbc cfvtlbwbyj bycnbnenb cfvrehyfkjc ufy[hbs8 ufbfhf
htpbltynehf acbmbfnhbfib9 rth’j ghfmnbrbc ufhlf lfrfdt,ekbf bvvjhnjkjubbs8
bvvjhnjkjubf 2 tc fhbc vtwybtht,bc lfhub7 hjvtkbw vfhflbekb f[fkufphlj,bc itcf’kt,kj,t,c
brdktdc8 ]f,f tmbvb fhbc cfthsfijhbcjl fqbfht,ekb lf,tht,bc stjhbbc fdnjhb8
bub xdtyc vrbs[dtkc ]fycfqb w[jdht,bc otcbc lfythudfib lf cojhb rdt,bc ithxtdfib lft[vfht,f8 fvbc
ufhlf7 egfce[t,c smdtysdbc cfbynthtcj yt,bcvbth itrbs[dfc8
,bc ghjlemnt,pt8 bvbcfsdbc7 hjv b.js
]fyvhstkt,b7 bidbfsfl lfuzbhlts tmbvb lf [fylfpvek fcfribw itbyfhxeyjs
cfqb ujyt,f lf abpbrehb fmnbehj,f7
ittwflts7 ufbsdfkbcobyjs XTVB VIJ,KT,BC VTVRDBLHTJ,F LF HXTDT,B7 hjvkbc cbcojht ufvjv;qfdylf #_ okbc ufyvfdkj,fib fsbfsfcj,bs gfwbtynbc vfufkbspt=
- cfe,hbc iefuekib7 urbs[fds7
SE UBYLFS7 HJV
}FYVHSTKT,B B.JS7
SE UBYLFS7 HJV
}FYVHSTKT,B B.JS7
ITTWFLTS7
FH VBBHSDFS5
ITTWFLTS7
VBBHSDFS5
z h’t lf h’bc yfofhvb
+ufhlf rfhfmbcf lf th,jcb`9
z mfsvbc rfyb7 qjhbc [jhwb9
z [jhwtekbc yf[fhib9
z gjvbljhb lf njvfnbfyb rth't,b9
z zfh,b hfjltyj,bs ifmfhb7 sfakb
lf rhtvbfyb yfvw[dht,b9
z wbnhect,b7 ,fkb7 ufhufhb7 ytcdb7 .eh’tyb7
mbivbib7 ktqdb7 rfhfkbjrb lf qjqyjij9
z s[bkb7 ,fyfyb lf rbdb9
z j[hf[eib7 v;feyf7 nfh[eyf7 obovfnb7
,jkjrb lf ,fhlf9
z obob,ehf7 cbvbylbc amdbkb9
z ,flhb]fyb rjv,jcnj7 rfhnjabkb7 bcgfyf[b9
z kbvjyfsb7 ifvgfyehb7 ,ehf[b7 fhf.b7 kbmbjhb9
z ptbseybc ptsb9
z yfktmbfyb .fdf9 xfb9
z [bpbkfkf9
z dfikb cfqfvjc cffst,ib8
obyffqltuj vrehyfkj,f fh nfhlt,f7
cfmvt itb’kt,f fkthubfvlt lf fcsvfvlt
vbdbltc8 QFVBS @-# CFFSBC VJYFRDTSIB UFQDB’T,F7 MHJYBREKB LFQKBKJ,F7 VT[CBTHT,BC LFMDTBST,F
FCTDT VTN.DTKT,C BVFPT7 HJV FLFVBFYVF FYNBGFHFPBNEKB REHCB UFVJNJDF8 se gfhfpbnb dth bgjdtc kf,jhfnjhbekb rdktdbs7 vfuhfv flfvbfyc
SDBC8 VFDYT,TKBF FCTDT FHF.B8 ZFZF
- $% GHJWTYNPT VTNB7 HJVTKBW7
GHFMNBREKFL7 REZFVLT FH XFLBC7
JHSMKLT,F LF BOJDT,F [F[FIB8 bub
lfcfidt,bf v[jkjl cf[cht,bc ghj,ktvt,bc vmjyt fcfrib itcekb flfvbfyt,bcfsdbc lf [fyib itcekb f[fkyfvij,bfht,b
mfkt,bcfsdbc8 vfssdbcfw v[jkjl lbkbs epvjpt8 $%-ghjwtynbfypt lf,fkb
fhf.b - i[fvbf8 vbsevtntc7 fh itb’kt,f
fv cfibytkt,bs lfshj,f8 itd[tljs hect,c7 vfs pyt-xdtekt,t,c7 acbmbrfc lf
fhf.b hjv i[fvbf7 yfstkb uf[lt,f8 hjujhw rb mfhsdtkt,c qdbyj itvjudfrklf
lf fhf.pt uflfdtlbs7 xdtyb cfpjufljt,f ufyfluehlf8 fhf.b ndbyc fkgj,c8 hecekb ,bkocbn.dfj,f lf vtynfkbntnb
fh.bc ,hfkbf8 se dbyvtc tc cbn.dt,b afynfpbf /ujybf7 xffnfhjc vtwybthekb
rdktdf lf lfhoveylt,f xtvb yfsmdfvbc
ztivfhbnt,fib8 sevwf7 lqtc fhfdbc fo.j,c ztivfhbnt,bc lflutyf7 vbptpsf ufvj8
- hfc uekbc[vj,s0
- VFUFKBSFL BVFC7 HJV7 HJLTCFW
FVF SE BV LFFDFLT,BC VREHYFKJ,F
VFHNBDFL FHBC ITCF’KT,TKB7 TMBVT,B EFVHFD 'DBHFLQBHT,EK RDKTDFC7
VREHYFKJ,FC LF OFVKT,C YBIYFDTY8
xtvc hfvltybvt f[kj,tkc yfqdkbc ,einib rtyzt,b /mjylf8 tmbvt,vf es[htc7 hfqfw fgfhfnbs eylf xfubnfhjs ghjwtleht,b7 hfw !___ kfhfvlt ]lt,f7 sevwf7 itb’kt,f7 itltub dth ufvjbqjc lf
fv itvs[dtdfib yfqdkbc ,einc fvjufzhbfyj8 otcbs7 vrehyfkvf tmbvvf eylf
bwjltc7 hjv fsblfy w[hf itvs[dtdfib
yfqdkbc ,einib rtyzt,c gfhfpbnb
kfv,kbf bodtdc8 vbptpc se fh t,h’jkt7
hfvlty]thfw eylf lfifkj rtyzt,b7 bctd
ufxylt,f8 fcts lhjc cfzbhjf7 gfhfpbn
kfv,kbfc obyffqvltu db,h’jkjs8 vj-
z rfhfmb7 th,j7 .dtkb +vfhbkib yflt,b‘9
z vptcevpbhbc hfabybht,ekb ptsb9
z ecbc[kj [jhwbc yt,bcvbthb rth’b
+phlfchekb ahbydtkbcf lf w[jdtkbc‘9
z ,ekbjyb @-# ]th o.fkufvjwdkbkb9
z vfuhfl vj[fhiekb fy jhv[hbdfl
rfhufl it,hfoekb rdthw[b9
z a[fktekb +ufhlf rjv,jcnjcb7 bcgfyf[bc‘9
z v;fdtekb - ufhlf rjv,8 lf obs8 gjvbldhbcf9
z kj,bj +cfcehdtkbf vbyldhbc‘9
z /threktcb7 ,hby]b7 dthvbitkb7 vfrfhjyb7
3gthkjdrf47 qjvbc qjvb9
z [vtkb ceytkt,b5 ew[j ceytkb7 pfahfyf7 'bhf7
lfayf7 mby’b7 mjylfhb9
z ptsbc [bkb9
z ,bcrdbnjdfyb yfvw[dfhb9
z he[b [jh,kbc rjhrjnb fy ofylbkb9
z [fhxj7 ,f;t + o.fkpt lfvpflt,ekb‘9
z eyfktmj .fdf epvjpt9
z vj[fhiekb stdpb +mby’vfhib8‘
vhstkj,bcfsdbc vfdyt xdtdt,b fmdc
xfvj.fkb,t,ekb0
- GBHDTK HBUIB7 EYLF VB[DLTC7
HJV FH ITB’KT,F7 VSTKB W[JDHT,F
FASBFMC FVLBLHT,LTC8 vfc yt,bcvbth
ofvc ite’kbf7 sfdbcb w[jdht,blfy vjbwbkjc .jdtkbdt - vfs ijhbc lbkbs
epvjpt lf zfvbc oby o.kbc FHCVBC CFIBYTKB XDTDF7 efhb smdfc vfdyt rdt-
dby [fhs smdty lf hfnjv eylf utyljs
xdtyb vrbs[dtkb0
- vtwybthb uf[kfdfhs= lfvsfdht,ekb vfmdc s,bkbcbc cf[tkvobaj cfvtlbwbyj bycnbnenbc hecektyjdfyb afrekntnb8 dfh sthfgtdnb lf acbmbfnhb8
dcofdkj,lb hecektyjdfyb cfvtwybthj
kbnthfnehbs7 hbsfw 'fkbfy ,tlybthb dfh7 hflufy mfhsek tyfpt cfvtlb-
nehf lblfl ufyc[dfdlt,f AFHVFRJKJUBEHB 3YFHRJ,FHJYT,BC4 vbth
lfabyfyct,ekb cfvtlbwbyj kbnthfnehbcf lf ,hjieht,bcfufy7 cflfw bcbyb
gjgekfhbpfwbfc eotdty flfvbfybc ]fyvhstkj,bcfsdbc cfibi cfrdt,c7 w[jdht,bc otcc7 vtlbrfvtynt,c lf f8i8
- ufvjlbc7 hjv cthbjpekb vfymfyf
veifj,c flfvbfybc ]fyvhstkj,bc ufcfyflueht,kfl0
- uflf[tlts vcjakbjib flfvbfysf
cbwjw[kbc [fyuh’kbdj,bc cnfnbcnbrfc8 yf[fds7 hjv [fk[b7 'bhbsflfl gtycbfvlt wjw[kj,c8 bctf vjo.j,bkb tc cbcntvf7 hjv flfvbfyb cfgtycbj fcfrfvlt
kbvjybdbs ufvjoehjy lf itvltu hfw
itb’kt,f vfkt vjrdltc7 hfsf gtycbf
fqfh uflfe[fljy8
cf[tkvobaj wlbkj,c7 gtycbbc trjyjvbf uffrtsjc8 tc vtmfybpvb itcfybiyfdfl veifj,c xdtyc mdt.fyfibw8 ,jkjc
byukbcib rjyathtywbfpt db.fdb8 bm 'fkbfy lblb fv,fdb fnt[tc vtwybtht,vf fv
stvfpt8 flfvbfybc vjvi[fvtkbf 3vfrljyfklcb47 cohfab rdt,bc j,btmnt,b7 hjvkt,sf aeymwbjybht,fcfw lblfl [tkc
eo.j,c cf[tkvobaj8 fv ,jhjnt,fcsfy
,h’jkfc gbhflfl [tkv’qdfytkj,c
ghbywb xfhkpb8 fqybiyekb vtmfybpvb
bsdfkbcobyt,c flfvbfyt,bc yfflhtdfl
lf[jwdfc lf cfyfv lfb[jwt,bfy7 fasbfmt,bc ufvlblht,fc= cojhtl fvbnjv vblbc
bv ghjlemnt,bc gjgekfhbpfwbf7 hjvkt,bw vfdyt,tkbf ]fyvhstkj,bcfsdbc8
xdtyc mdt.fyfib vofhvjt,kt,bcfsdbc
KELPT 'fkbfy lf,fkb uflfcf[flbf7 hjwf qdbyjpt tc wbahb ufwbkt,bs vfqfkbf8 ]fyvhstkj,bcfsdbc kelb rfhubf
v[jkjl f[fkvjleqt,ekb7 sfyfw vsfib7 cflfw cjrj bqegt,f eknhfbbcathb
ufvjc[bdt,bc o.fkj,bs8 HFCFW GFCNTHBPT,EKB KELB /MDBF7 BC ERDT ITBWFDC CFAEFHBC CJRJC8 bkbf zfdzfdf’tc kelpt fmdc yfsmdfvb5 lfqegfdc cfmfhsdtkjc dbhbc actkbj8 fv lhjc
kelpt uflfcf[flb eahj lf,fkbf7 dblht qdbyjpt7 hjvtkbw ]fyvhstkj,bcfsdbc 'fkbfy cfcfhut,kjf8 fvfc frtst,c cf[tkvobaj7 hjvtkcfw fmdc ]fylfwdbc cfvbybcnhj7 rdktdbsb bycnbnent,b lf
bvbc cfiefkt,f7 hjv ufvjbrdkbjc .dtkf
ghjlemnb vfdyt,kj,fpt8
- hfnjv fhbc kelb ]fyvhstkj,bcfsdbc vfdyt,tkb0
- KELB JHUFYBPVIB CJRJC FVHFDKT,C8 CJRJ RB SFDBCSFDFL 'FKBFY CFPBFYJF ]FYVHSTKJ,BCF-
dedkbs kfv,kbfc lf rtyzb ]th wjnf
uflbllt,f7 itvltu rb sfylfsfy ufybktdf lf xfvjbikt,f8 fvfc lblb sfy[t,b
fh czbhlt,f7 e,hfkjl7 fm cfzbhjf wjlyf7 gfwbtynbc lf fhf aekbc cb.dfhekb8 cfvoe[fhjl7 lqtdfyltkj,fib 'fkbfy qfhb,b lf cfwjlfdb flfvbfyb ,jkj
rfgbrt,c chekbfl edfhubc lf ptlvtn
ufvjrdktdt,ib [fh]fdc7 .blekj,c efvhfd ofvfkc7 hjvtkbw vbc ]fyvhstkj,fc
dyt,c8 ertstcb itvs[dtdff7 hjltcfw tmbvb
ituyt,ekfl fn.et,c gfwbtync7 [jkj
hjltcfw iteuyt,kfl ertst,ty fdflv.jac welc lf lfhoveyt,ekyb fhbfy7
hjv rfhuc idht,bfy7 tc cfibytkt,ff7 hflufy itcf’kjf7 gfwbtynbc cbrdlbkbs lfchekltc8 bc tmbvb7 hjvtkbw flfvbfyc fn.et,c7 cfcbrdlbkjl vfbyw fh ufobhfdc
vfc7 edbwbcfufy ufyc[dfdt,bs8
sevwf7 tc rbltd fhfathbf bvfcsfy itlfht,bs7 hfw fv lqtt,ib ufdbut8 cfmfhsdtkjib ghjlemnb fh vjovlt,f hfvltybvt vjvfrdlbyt,tk ybdsbtht,fpt8 xfb ]th
bctlfw vfdyt,tkbf7 fvfc lfvfnt,ekb7 fh
fvjovt,ty7 hf ybdsbtht,t,c ehtdty vfc
cfcehdtkb athbcf lf fhjvfnbc vbcfqt,fl8 fh udfmdc cfrdt,b ghjlemnt,bc itvvjovt,tkb kf,jhfnjhbf7 fh fhct,j,c
itcf,fvbcb cfvcf[ehb8 tc fhbc ,jhjnt,f7 xfltybkb cfresfhb [fk[bc vbvfhs8
cf[tkvobaj totdf gjkbnbrfc7 hjvtkbw
vjcf[ktj,bc gtycbfvlt vbeqotdkj,fc
lf cbrdlbkc epheydtk.jac8
- bmyt,7 cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc
vybidytkj,fpt lf cfrdt,b ghjlemnt,bc ufvj.tyt,bc cojh otcpt udtcfe,hjs0
- cbc[kbc cfthsj fyfkbpb .dtkfpt
[ibhb lf ufdhwtkt,ekb cfvtlbwbyj
rdktdff8 itcf,fvbcfl7 .dtkfpt vybidytkjdfybw8 bc b’ktdf jhufybpvbc vlujvfhtj,bc rjvgktmceh7 vskbfy cehfsc8
fctdt eylf bsmdfc7 hjv pju]th bc cgtwbabreh wdkbkt,t,c fcf[fdc7 fye rjyrhtnek lffdflt,fpt vbesbst,c8 vfcib
fewbkt,kfl eylf b.jc vbybvev !%
hfjltyj,hbdb vfxdtyt,tkb5 ,bjmbvbehb - /tvjukj,byb7 athflj,bc vfxdtyt,tkb7 tlc +thbshjwbnt,bc lfktmdbc
cbxmfht‘7 e]htlj,hbdb itvflutykj,f
- thbshjwbnt,b7 nhjv,jwbnt,b7 ktbrjwbnt,bc cfthsj hfjltyj,f7 ytbnhjabkt,bc $ cf[tj,f +vbtkjwbnt,b7
vtnfvbtkjwbnt,b7 x[bh,bhsdbfyb ytbnhjabkt,b7 ctuvtyn,bhsdbfyb ytbnhjabkt,b‘7 tjpbyjabkt,b7 ,fpjab-
6
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
kt,b7 ghjkbvajwbnt,b7 kbvajwbnt,b7 vjyjwbnt,b8
cbc[kbc e]htlt,bc itvflutykj,f lf
hfjltyj,f bwdkt,f bvbclf vb[tldbs7
se hf foe[t,c flfvbfyc8 cfyfv jhufybpvib cfae’dkbfyb 'dht,b fh vj[lt,f7 cbc[kbc vfxdtyt,kt,b fh bwdkt,f8 fvbnjvfwff7 hjv cbc[kbc cfthsj fyfkbpc
tcjlty lblb vybidytkj,f fmdc vbybzt,ekb8 !% fewbkt,tkb vfxdtyt,kbc ufhlf7 pju]th cfzbhjf7 lfvfnt,bs bmyfc
ufvjrdktekb /tvfnjrhbnb7 htnbrekjwbnt,b lf gkfpvehb e]htlt,b8
vfxdtyt,kt,bc cf[tkojlt,t,b cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc cnfylfhnekb
,kfyrbc vfhw[tyf v[fhtc othbf8 iefib
vbsbst,ekbf rdktdbc itltufl lflutybkb itltut,b8 vfh]dtyf v[fhtc rb othbf
bc7 hfw itb’kt,f gfwbtync ufvjflufc8
v[jkjl edbwb tmbvt,b fv,j,ty7 cbc[kbc cfthsj fyfkbpib .dtkfathb yjhvfibfj8 ufdbvtjht,7 cbc[kbc cfthsj
fyfkbpb b’ktdf rjvgktmceh cehfsc8
se tmbvvf fh bwbc fv fyfkbpbc gfce[bc
3rbs[df47 bc dth lfbyf[fdc jhufybpvbc
cfthsj vlujvfhtj,fc8 c[df cbn.dt,bs
hjv dsmdfs7 rjyrhtnekb lffdflt,bc
't,yf vfc ,hvfl7 ufvjhbw[dbc vtsjlbs
vjeotdc7 tc rb cfibibf fhfvfhnj gfwbtynbc abyfycehb lfyfrfhut,bc v[hbd8
tmbvbc vrbs[fj,fib brfhut,f .dtkfpt
vsfdfhb - lhj7 hjvtkbw bctlfw wjnf
fmdc lffdflt,ek flfvbfyc8
- se fh udfmdc fhfyfbhb cfvtlbwbyj
ufyfskt,f7 hjujh eylf vbd[dlts7
hjv xdtyc cbc[kbc fyfkbpib .dtkfathb rfhufl dth fhbc0
- gfwbtynvf fh eylf lfbpfhjc lf
cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc vfh]dtyf
res[tib lfothbk hbw[dt,c sfdfl lffrdbhltc8 cfzbhjf7 vfy yjhvfc rdktdbc itltufl vbqt,ekb hbw[dt,b itflfhjc7
hfw ,kfyrbc iefib othbf8
.dtkf vfxdtyt,kbcfsdbc ,kfyrbc vfh]dtyf res[tib xfvjothbkbf vtwybthekfl lflutybkb mdtlf lf ptlf pqdfhb8
yjhvfl bsdkt,f iefktlehb vlujvfhtj,f - mdtlf lf ptlf pqdhbc ]fvb7 uf.jabkb jhpt8 ]th fh vbyf[fdc bctsb fyfkbpb7 hjvkbc vb[tldbsfw dbn.jlb .dtkfathb yjhvfibf-vtsmb8
xtvb gfwbtynt,b chekbfl ]fyvhstkflfw hjv uh’yj,ty sfdc7 otkboflib
@-$-]th vfbyw brtst,ty cbc[kbc cfthsj fyfkbpc7 hfbvt hjv fh ufvjtgfhjs8
bv itvs[dtdfibw rb7 hjltcfw bcbyb
fhbfy chekbfl ]fyvhstkb flfvbfyt,b7
cojhfl brdt,t,bfy7 ]fycfqb xdtdt,b uffxybfs lf vidtybdhfl uh’yj,ty sfdc7 fhbc
[jkvt vwbhtlb7 vfhnbdfl ufvjcfcojht,tkb7 vfuhfv .ehflcfqt,b uflf[ht,b8
hf smvf eylf7 gfwbtynb fh fhbc tmbvb
lf vskbfy cehfsc dth lfbyf[fdc pqdht,c ijhbc vjsfvfit vfxdtyt,kt,bc vb[tldbs7 vfuhfv mdtlf fy ptlf pqdfhbc
uflfwltyf vfbyw eylf itfvxybjc lf ufyufib fnt[jc8 vbybvev7 eylf ufvjbwdfkjc bc tmbvb7 hjvtkbw fcts lhjc itvjbafhukt,f ahfpbs - 3.dtkfathb yjhvfibf48
- ,jkj gthbjlib xfnfhlf ;ehyfkbcnehb rdktdf lf fqvjxylf7 hjv
s,bkbcib c[dflfc[df kf,jhfnjhbfib ufyc[dfdt,ekb itltut,b vbbqtc
thsb flfvbfybc vbth xf,fht,ek cbc[kpt rdktdbcfc8 fcts itvs[dtdfib7
hf eylf dmyfs0
- vfhsfkb ,h’fylt,bs8 cfvoe[fhjl7
cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc ofvrbs[fdb
'fkbfy wjnff8 fvfy ofhvjmvyf eahj cthbjpekb ghj,ktvf8 kf,jhfynvf se
bwbc7 hjv tmbvb fyfkbpc dth rbs[ekj,c7 itb’kt,f vfy lfbpfhjc lf sdfkt,b fh lfbs[fhjc vbrhjcrjgib .eht,bs8 fye e]htljdfyb vfxdtyt,kt,bc vfubdhfl n.ebkb xfothjc8
fvbnjv tylts ufvjwlbk tmbvt,c7
hjvkt,bw us[jdty7 ufhrdtek cfylj
flubkfc +kf,jhfynsfy‘ ufbrtsjs
cbc[kbc cfthsj fyfkbpb8
- vtnfl ghj,ktvfneh cfrbs[pt cbvcemytpt hbsb lffvtlt,s xdtyc
vrbs[dtkc0
- lqtdfyltkj,fib fhct,j,c efvhfdb bctsb lbtnf7 hjvkbc vtidtj,bsfw7
[fk[c /ujybf7 zfh,b ojybcufy ufsfdbceakt,fc it’kt,c8 dfb lf rbltw ths[tk - dfb= 3lbtnj,fyf4 v[jkjl eahj
zfh,ojybfyc ufu[lbs8 efhtc itvs[dtdfib rb7 xfvjub.fkb,lt,fs acbmbrbc bctsb lfhqdtdt,b7 hjvtkbw 'fkbfy hsekfl tmdtvlt,fht,f vrehyfkj,fc8 zfh,b
ojybcufy itbgbyubs lf abpbrehb dfh]bibsfw rb dth ufsfdbceaklt,bs7 se
fv cfrbs[c f,cjkenehfl c[df res[bs
fh vbelut,bs8
- hfnjv fhbc ite’kt,tkb lbtnt,bs uf[ljvf0
- gfce[b fv rbs[dfpt vfhnbdbf7 sevwf7
vtwybthekb7 fvbnjv lbl[fyc vjvbotdc
HJBLT,B rb vwtyfhtekb lf wbkjdfyb
cfrdt,bc vjytkt,fib8
fqvjxylf7 hjv zfh,ojybfyb flfvbfyt,bc yfokfdt,ib eahj vtnb - abhvbrent,b7 [jkj yjhvfkehb fqyfuj,bc flfvbfyt,bc yfokfdt,ib ,fmnthjblt,b fhbfy8
fvfcsfy thsfl7 fhct,j,c utytnbrehb
vblhtrbkt,f - jhufybpvb hjvtkb ,fmnthbt,bc - abhvbrent,bc se ,fmnthjblt,bc ufvhfdkt,fc eo.j,c [tkc8 vfhnbdfl
hjv dsmdfs7 zfh,b ojybcrty vblhtrbkt,f sfylf.jkbkbf lf eahj vtnfl ltlbs ufybcfpqdht,f8
- t8b8 dbcfw vtvrdblhtj,bs zfh,b
ojyf thuj7 dtqfhfathc itwdkbc0
- 'fkbfy vb.dfhc fv ahfpbc ufvtjht,f
- utytnbrehb vblhtrbkt,f fh ybiyfdc
ufyfxtyc8 fvbnjv lfbvf[cjdhts gbhdtkb
htrjvtylfwbf zfh,ojybfyt,bcsdbc5 vfmcbvfkehfl lf cfvelfvjl itfvwbhts
cfrdt,ib bc ghjlemnt,b +yf[ibho.kt-
ybc dbhecbc4 fmnbehj,fpt jhufybpvib8
zfh,ojybfyt,j= 'fkbfy ye lfatslt,bs8 vfhsfkbf7 zfh,ojybfyt,ib fv dbhecbc vfnfht,tkb #_ ghjwtynpt vtnbf7
sevwf7 yjhvfkehb fqyfuj,bc vmjyt flfvbfyt,bc !! ghjwtynbw dbhecvfnfht,tkbf8 fvbc f[cyf itb’kt,f bvbs7 hjv
vfhsfkbf7 flfvbfyb dbhecbc vfnfht,tkbf7 vfuhfv vbcb bveybntnb cfrfvjl 'kbthbf lf bub vfbyw byfhxeyt,c yjhvfkeh
fqyfuj,fc8
vtjht htrjvtylfwbf zfh,ojybfyt,bcfsdbc itvltuib vlujvfhtj,c5 bgjdts
ufvjwlbkb sthfgtdnb7 hjvtkbw bveybntnbc ufev]j,tct,fib lfut[vfht,fs8
v[jkjl eiefkjl fv jhb tnfgbc ufdkbc itvltu [lt,f htfkehfl ojyfib lfrkt,f8
cnfnbcnbrbc vb[tldbs7 vfs ijhbc7
dbyw wlbkj,c7 zfh, ojyfc sfdb lffqobjc7 fvfc v[jkjl !# ghjwtynb f[th-
Warxali Sxamebisagan organizmis
gaTavisuflebas uwyobs xels!
ct,j,c ths ]thpt cfzvkbc vfmcbvfkehb
hfjltyj,bc ufpjvdbc vfhnbdb vtsjlb5
itfthsts jhbdt [tkbc vntdfyb gtidfl
lf hfvltyb v.fhb cfzvtkbw xfutntdfs7
bvltyb fhbc bylbdblefkehb yjhvf8 ’fkbfy vybidytkjdfybf7 jhufybpvc fh
3tibyjltc4 ibvibkbc ituh’yt,bc8 fctdt
eylf vjbotchbujs 'bkb7 hjvtkbw ythdekb cbcntvbc ]fycfqb veifj,bc cfobylfhbf8 qfvbc vidblb 'bkb lf cfrdt,pt yfrkt,b vjs[jdybkt,f7 fctdt abpbrehb fmnbehj,f thsvfytssfy gbhlfgbh rfdibhibf8
- tmbvj7 bmyt, mfkbcf lf vfvfrfwbc
cbvcemyt wfk-wfkrt ufybdb[bkjs888
- dbyfblfy zfh,b ojyf fhf v[jkjl
tcstnbreh lfndbhsdfc fnfht,c7 fhfvtl ]fyvhstkj,fcsfy eiefkj rfdibhibf7 vfhskfw ]j,c7 mfkbc lf vfvfrfwbc
zfh,ojybfyj,fpt bylbdblefkehfl dbcfe,hjs8 mfkt,bc itvs[dtdfib7 w[bvjnbehb ybdsbtht,t,bs8 ittwflts7 ufpfa[ekbc yfrht,b a[fkb vihfkb fh
b.jc7 hfsf eahj bjkfl vj[ltc vbcb
prasi yvelaze iafi da efeqturi
sisxlis gamwmendi, RviZlis
damcavi saSualebaa!
yt,bcvbthb vwtyfhtekb cfrdt,b itbwfdc efvhfd ,bjhtuekfnjhc8 vfs
ijhbc mfhsekvf reknehfv ufvj.j
hxtekt,b lf a[fkt,bc se vwtyfhtekb odybfyt,bc cf[bs itvjudbyf[f8
ufpfa[ekpt7 hjwf cfmfhsdtkjcsdbc lut,f bc bidbfsb vjvtynb7 hjwf C dbnfvbybc yfrkt,j,fc xdtyw rb
ufydbwlbs7 fv lf c[df dbnfvbybs vlblfhb zbyzfhb .kjhnt,c ufvjb.hbc8
vbcufy frtst,ty odybfycfw lf a[fkcfw8 ertstcbf7 hjv zbyzfhc ybujpb
lfevfnjs7 hflufy cbahs[bktc sfdb
fh cnrbdf lf se zfh,vf C dbnfvbyvf
cbc[k’fhqdt,b lffpbfyf7 vfs ybujpib itvfdfkb 3jvtuf-#4 nbgbc ybdsbtht,f vjfieit,c8 zbyzhbc .kjhnt-
fybzt,c - ufycfresht,bs ufpfa[ekpt7
hjwf /thgtcbc ]ueabc dbhect,bc ufvodfdt,ff vjcfkjlytkb8 cfnfwehb [tkc
eo.j,c oytdbc lfotdfc7 ffmnbeht,c uekbcf lf sbhrvtkt,bc veifj,fc8 vfcib
fhct,ekb atyjkbc yfthst,b cbc[k’fhqdt,bc tkfcnbrehj,fcf lf cbvnrbwtc
ufyfgbhj,t,c8
vbyldhbc yfrht,bw - ,fk,f7 sbrybc.ehf7 yfwfhmfsfvf7 xbnbcsfdf lf c[df7
itrfpvekb ybudpbs7 ybdhbs7 f[fkb mby’bs7 'vhbs7 [f[dbs se rfvbs7 fhfvfhnj
utvhbtkbf7 fhfvtl fvlblht,c jhufybpvc
vbrhjtktvtynt,bs lf ,bjkjubehfl fm-
fsdbct,f8 hjwf ,eyt,f pfa[ekbcfrty
b[ht,f7 lut,f zfh[kbc7 vodfyt kj,bjc7 ghfcbc a[fkt,bc lhjw8
zfh[fkb i[fvt,bcfufy jhufybpvbc
ufsfdbceakt,fc eo.j,c [tkc7 hrbybs
fvfhfut,c vfc7 fhtuekbht,c /tvjukj,bybc hfjltyj,fc8 vfcib fctdt fhbc
ajkbc v;fdfw7 hfw e]htlt,bc htutythfwbfc7 mcjdbkt,bc uff[fkufphlfdt,fc bodtdc8
vodfyt kj,bjc fmdc bidbfsb eyfhb7
vwbht hfjltyj,bc vbqt,bc lfufyf.hjc8 bc vidtybthb cfiefkt,ff pfa[ekbcsdbc fmnefkehb zfh,b ojybc vjcfwbkt,kfl8 vlblfhbf wbkt,bs7 rfkwbevbs7 A, PP dbnfvbyt,bs lf vbythfkt,bs7 hjvkt,bw fev]j,tct,ty
qdb’kbc7 sbhrvkt,bc lf abkndt,bc
aeymwbfc8
fk,fs7 uf[cjds abkv 3ithtrbkt,blfy4 vbpfyf ,htudf’bc ahfpf5 3ghfcb
fh ofvjbqjc7 ghfcb udfmdc=4 vfhskfw7
ertstcbf7 vhudkfl vj[fhiek dfhbfpt efhb smdfc flfvbfyvf lf ghfcb cek
/mjyltc8 fewbkt,kfl lffvoybkts lf
vstkb okbc ufyvfdkj,fib rdbhfib !@ ]th frtsts ghfcbc rth’t,b8
ghfcb .dtkfpt bfab lf cfrvfjl tatmnehb cbc[kbc ufvovtylb7 qdb’kbc lfvwfdb cfiefkt,ff8
lf,jkjc7 ituf[ctyt,s7 hjv flfvbfybc ]fyvhstkb rez-yfokfdbcsdbc
fewbkt,tkb7 lfv[vfht 3cbufv[lhbc ,fmnthbt,b4 v[jkjl [jhwbs dth cfphljj,ty - vfssdbc fewbkt,tkbf vwtyfhtekb ofhvjvfdkj,bc cfrdt,b8
[t,c8 zfh, ojyfcsfy ,h’jkfib vsfdfhbf
htuekfhekj,f lf yt,bc.jaf8 cfzbhjf
fhf lhjt,bsb wdkbkt,t,b7 fhfvtl
w[jdht,bc otcbc itwdkf8 rfhubf7 se flfvbfyb fvfc uffwyj,btht,c vfyfv7 cfyfv ]fyvhstkj,fc ufbaezt,c zfh,b ojybc ufvj
fy 3ufcf[ljvb4 lbtnt,bc itltufl8
dbcfw cehc7 ]fyvhstkb b.jc lf zfh,b
ojybc ghj,ktvf fh ittmvyfc7 eylf uflftxdbjc fhf]fycfqb w[jdht,bc otcc7 ufbsfdbcjc ]fycfqb rdt,f lf xdtdt,b8 vfy eylf bcofdkjc lf xdtdfib uflfb.dfyjc
o.fkbc cvf lbkbs epvjpt lf zfvbc oby8
fk,fs7 .dtkfc uf[cjds7 ,t,bt,b hjujh
ubrh’fkfdlyty - 3o.fkb fh lfkbj7 vflf
lfutrfhut,fj4= lflutybkbf7 hjv cbs[bc
yfrkt,j,bc lhjc7 jhufybpvb ufybwlbc
cnhtcc lf ndbyib vblbc cbuyfkt,b7
hjvkt,bw ibvibkbc cbuyfkt,c /ufdc8
itltufl7 flfvbfyb bo.t,c zfvfc7 sevwf7
cfzbhjf7 hjv e,hfkjl o.fkb lfkbjc8
zfvbc oby vbqt,ekb !-@ zbmf o.fkb7 ufhlf bvbcf7 hjv yfqdkbc ,einc fceasfdt,c7 fctdt jhufybpvc ptlvtnb cfrdt,bc
vbqt,bcfufy bwfdc8 flfvbfyvf lqtib fhfyfrkt, @-# kbnhb o.fkb eylf vbbqjc
- buekbc[vt,f o.fkb lf fhf .fdf fy odtyb8 uffvhfdkts cfresfhb ojyf _7_$-pt
lf ufbut,s7 hfvltyb kbnhb o.fkb +lf
fhf cbs[tt,b` uzbhlt,fs lqtib8 hjwf
buh’yj,s vjibt,fc7 lfkbts o.fkb lf
!%-@_ oesb lftkjlts8 ibvibkbc
uh’yj,f itvwbhlt,f8
- hjujh dbrdt,js bct7 hjv fh ufdcemlts0
- cfrdt,b fhbc tythubbc vfnfht,tkb8
fvbnjv7 hfw eahj vtn tythubfc [fh]fdc
flfvbfyb7 vbs eahj ufv[lfhbf8 ’fkbfy
vybidytkjdfybf7 hjv abpbrehb lfndbhsdf lbkblfy cfqfvjcrty vfnekj,ltc8 cfrdt,bc hfjltyj,f rb gbhbmbs vwbhlt,jltc lbkblfy cfqfvjcrty8 fh-
dfyb mcjdbkbc vjvfnt,f sbsmvbc sfyf,hfl uflfyfobkt,ekbf vskbfy nfypt7
fvbnjv yfrkt,fl itcfvxytdbf8 vfvfrfwt,c
rb7 hjujhw otcb7 w[bvb vtnobkfl vewkbc fhtib euhjdlt,fs7 hbc itltuflfw
vjwekj,fib vfnekj,c vewkbc afhbc obyf w[bvjdfyb mcjdbkb8 vtnobkfl
tc cfrdt,bc lf fkrj/jkehb cfcvtkbc
zfh,b vbqt,bc itltubf8 w[bvjdfyb mcjdbkbc vjpqdfdt,fc kelb ufycfresht,bs eo.j,c [tkc8 cfmvt bvfibf7 hjv vfqfkb rfkjhbekj,bc ufhlf7 kelc 'kbthb vjvfleyt,tkb tatmnb uffxybf8 ofhvjblubyts7 hjv vbbqts efvhfdb rfkjhbf lf bmdt lfb’byts8 hf smvf eylf7
ojyfib vjvfnt,ekb ufbqdb’t,s8
hfw itt[t,f zfh, rdt,fc7 hjujhw ubs[fhbs7 vbfuyt,s8 flfvbfyvf ths zfvfpt
fh eylf zfvjc bvfpt vtnb7 dblht vbc ths
gtidib7 jh itthst,ek vezib lftntdf8
hfw eahj vfnekj,c qbgbc ojyf7 vbs
eahj cecnlt,f ghtcb lf vewkbc qhec
jhufyjt,b jlyfd7 vfuhfv flubkc bwdkbfy8 tc rb .f,pj,fc7 otkbc vfkt,bc ghj,ktvt,c emvybc ybflfuc8 vfuhfv vewtkbc
uflblt,f .jdtksdbc fh ybiyfdc v[jkjl
cbvcemytc8 tc itb’kt,f hjvtkvt lffdflt,bc gbhdtkb ybifyb b.jc8 fvbnjv7 se
vewtkvf lfbo.j vjvfnt,f +ufycfresht,bs tc mfk,fnjyt,c t[t,f`7 ]th sthfgtdnsfy ufbfhts rjyceknfwbf8 fctdt itub’kbfs ufbpjvjs /jhvjy ktgnbybc
hfjltyj,f7 hjvtkbw en.efhfl fxdtyt,c7 hfvltyfl vblhtrbkbf jhufybpvb
cbvcemybcrty bv vjvtynib8 se ]fyvhstkb [fhs lf ktgnbybc hfjltyj,f vfqfkbf5 zfvbc itvltu %-!% oesb lfbcdtyts
lf @-# cffsbc ufyvfdkj,fib abpbrehfl
fmnbehb b.fdbs8 frjynhjkts rfkjhbt,bc hfjltyj,f8 rbltd ths[tk dbvtjht,5
.dtkfpt vfhnbdb vtsjlbf7 ths zfvfpt
fh itzfvjs bvfpt vtnb v.fhb cfrdt,b7 dbl-
,bcufy lfvpflt,ekb rth’b jhufybpvc ufpfa[ekpt fa[bpkt,c8
cfnfwehb rb7 cf[tkbw rb vbesbst,c
vbc vybidytkj,fpt flfvbfybc rdt,fib8 ]th
rbltd e’dtktc lhjib tc vwtyfht ltkbrfntcfl bsdkt,jlf8 bub ,tdh dbnfvbycf lf vbythfkeh vfhbkc itbwfdc8 lf,fkrfkjhbekbf lf vlblfhbf wbkt,bs7
yf[ibho.kt,bs7 C, P lf B ]ueabc dbnfvbyt,bs7 rfhjnbybs7 rfkwbevbs7 hrbybs7 rfkbevbs7 ajcajhbsf lf sesbbs8 vbc .kjhnt,ib ,tdhb cfcfhut,kj
fpjnjdfyb ybdsbtht,ff7 [jkj fcgfhfubyb fv vwtyfhtc cfv-rehyfkj sdbct,fc
satacuri xels uwyobs wnevis
dawevas, aaqtiurebs gulisa
da Tirkmlebis muSaobas!
f[cyf-ufyvfhnt,f8
tgbltvbjkjubbc xfvj.fkb,t,blfydt7
vtwybtht,vf itfvxybtc7 hjv zfh,b ojybc
ufdhwtkt,bc cnfnbcnbrf cmtcj,hbd lf
fcfrj,hbd ]ueat,ib tgbltvbbc [fcbfsc
fnfht,c8 bv lhjc dbhect,bc fhct,j,f
v[jkjl stjhbekfl b.j 3yfobyfcofhvtn.dtkt,b48 fvbnjv gbhdtk tnfgpt rdktdf v[jkjl zfh,b ojybc ufvjvodtd ,fmnthbt,pt ufvf[dbklf8 lfuhjdbkb ufvjwlbkt,bc lf efvhfdb tmcgthbvtynbc cfae’dtkpt lqtc fhct,j,c itvltub it[tlekt,f5
yfokfdt,ib fhct,j,ty ,fmnthbt,b7
hjvkt,bw cfrdt,bc vjytkt,fib t[vfht,bfy flfvbfyc8 fctdt bcbyb bwfdty jhufybpvc
gfsjutyehb vbrhj,t,bc itvjzhbcufy8
thsb ]ueabc ,fmnthbt,b - ABHVBRENT,B yf[ibho.kjdfyb cfrdt,bc lfveifdt,fib udt[vfht,bfy8 vtjht ]ueabc - ,FMNT-
,b`7 hbsbw brdt,t,bfy smdtyc yfokfdt,ib
abhvbrent,b lf [ibhfl vbbhsdbs bc
cfrdt,b +vwtyfhtekb cfrdt,b7 fctdt wbkf`7
hbsbw brdt,t,bfy ,fmnthjblt,b8 evtntc
itvs[dtdfib tatmnb bmyt,f7 sevwf7 vwbht8
- hfnjv vwbht0
- dbhect,bc fqvjxtybc itvltu7 hf smvf
eylf7 zfh,ojybfyj,fcsfy lfrfdibht,bsfw [lt,jlf 3cftzdj4 dbhect,bc rdktdf8
lqtclqtj,bs lflutybkbf ^ dbhecb7
hjvtkbw zfh,ojybfyj,fc bodtdc8 lflubylf7 hjv cbvcemyt uflfvlt,bf8
ofv.dfyb kf,jhfnjhbt,bc cgtwbfkbcnt,b7 hjvkt,bw zfh,b ojybc dbhecbc
dfmwbyfpt veifj,ty7 lfvfbvtlt,tk ghjuyjpc fh b’ktdbfy7 hflufy fltyjdbhect,b cfrvfjl 3rthrtnb rfrfkb4 fqvjxylf7
vfuhfv fvthbrtkvf vtwybthvf fnrbycvf
erdt lffgfntynf7 vfhsfkbf7 'dbhfl qbht,ekb7 vfuhfv cfylj ntcnb 3zfh,b oj-
nu dalevT!
tkbili, gaziani sasmelebi
Tavis tvinis dazianebas iwveven
bc7 hjv 3rjkt,bs4 lf vcufdcb 3ufvfuhbkt,tkb4 cfcvtkt,bs f,fpfyt,c fstsht,ty7 ;fyuc fwbkt,ty vtnfkbc ltnfkt,c lf vcufdc vfybgekfwbt,c fnfht,ty7 vujyb7 .dtkfc
cvtybf8 vfuhfv vfbyw fuh’tkt,ty rjvthwbekb 3rjkt,bc4
lf kbvjyfst,bc cvfc8 hfnjv0 xtvsdbc fv rbs[dfpt gfce[b
vfhnbdbf8 lfdbo.t, bvbs7 hjv fh v]thf7 hfw kbvjyfsbc
,jskt,c tnbrtnpt odhbkb fcjt,bs fothbf - 3itbwfdc
ifmfhc48 rfhufl dfhxtd 'fkbfy bfab cbystnbrehb cfmfhbyt,bc lf cfrvfjl 'dbhflqbht,ekb ifmhbc utvjc8 fh vbylf7
wbkb lfdofvj kbvjyfst,bc lf c[dflfc[df 3rjkt,bc47 ufvfuhbkt,tkb nr,bkb cfcvtkt,bc vofhvjt,kt,c bvfib7 hjv
bcbyb n.ebfy8 bvtlbf7 hjv vt +bctdt hjujhw evtntcj,fc`
v[jkjl afkcbabwbht,ekb ghjlemnb v[dlt,f [tks8 fmdt
lfd’ty7 hjv ,tdh kbvjyfsc +ufycfresht,bs 3lbtnehc47lf,fkrfkjhbekc` 'fkbfy7 'fkbfy odhbkb fcjt,bs
gfnbjcyfl fothbf tnbrtnpt - 3itbwfdc cbystnbreh cfmfhbyc4 +cjh,bnb fy E$@_7 fy fcgfhnfvb7 fy atybkfkfybyb7 yenhbcdbnb7 fy c[df ahbfl lfvf,ytdtkb cf[tkojlt,f`
vcufdcb ybdsbtht,f bvltyfl cfibifl vbvfxybf7 hjv
derh’fkfd gfwbtynt,c7 vbbqjy yt,bcvbthb7 seylfw
,eyt,hbdb7 fhfcbystnbrehb cfrdt,b7 hjvtkbw vfs itbwfdc8 bv efvhfdb v’bvt gfsjkjubt,blfy7 hjvtkcfw fv ybdsbtht,bc [ibhb vbqt,f bodtdc7 ufvjd.ja vsfdfhc - sfdbc
ndbybc lfpbfyt,f8 vt fvbs d[cyb bvfc7 hjv kbvjyfst,bc
vjv[vfht,kt,b7 bvbclf vbe[tlfdfl7 hjv cfresfhb sdfkbs
[tlfdty7 hf mbvbfc cdfvty7 vfbyw fuh’tkt,ty vbc vbqt,fc8
ht ths gtidib xfutntdfs8 rfntujhbekfl thblts kelc lf gthbjlekfl itfvjovts cbc[kib ktgnbybc hfjltyj,f8
- vjmfkfmtsf evhfdktcj,f vtjht
nbgbc ifmhbfyb lbf,tnbs fhbfy
lffdflt,ekyb888
- rezmdtif ]bhrdfkc ptlvbotdybs
pecnb cf[tkojlt,f fmdc8 bwjlts7 hfvlty]thfw lfv’bvlt,f rezb7 bvlty]th vj[lt,f vfcpt ptojkf8 hf smvf eylf7 tc
]bhrdkbc ufqbpbfyt,fc bodtdc8
vidtybthb xdtdff7 zfvbcfc ,jkjvlt fh
fvjbdcj rezb8 'dtkfl fv,j,lyty5 3bvltyb zfvt7 hjv cekbovbylfc lfenjdj flubkb rezibj48
rezmdtif ]bhrdfkb fctdt ufqbpbfyt,ekbf yfqdkbc ,einbc fyst,bc itvs[dtdfibw8 cfmvt bvfibf7 hjv yfqdkbc lf
rezmdtif ]bhrdkbc cflbyfht,b ths vblfvjib7 sjhvtnuj]f yfokfdib b[cyt,bfy8 fctsb abpbrehb cbf[kjdt vfs vtmybrehfl lfvjrblt,ekc [lbc thsvfytspt8
fct hjv7 hfvltyflfw vjotchbut,ekbf
yfqdkbc ,einb7 bvltyfl vjk[tybkbf
rezmdtif ]bhrdfkb8
- hjujh eylf vjdbmwts7 hjv xdtyc
rezmdtif ]bhrdfkc fh dfdyjs0
- lbkbs epvjpt lf zfvbc oby eylf
lfkbjs ! zbmf o.fkb vfbyw7 hbsfw yfqdkbc ,einc lfwkbs8 fvbs rb lbl cfvcf[ehc ufeotds rezmdtif ]bhrdfkc8 tc
]bhrdfkb sjhvtnuj]f yfokfdib ufvj.jac ybdsbtht,t,c7 hjvkt,bw yf[ibho.kt,bc vjytkt,fc epheydtk.jaty8
fvbc ufhlf7 bc cbc[kib ufvj.jac bycekbyc - ybdsbtht,fc7 hjvtkbw vjytkt,ekb lf jhufybpvbc e]htlt,fvlt vbnfybkb yf[ibho.kt,bc +'bhbsflfl ukerjpbc cf[bs` fsdbct,fc epheydtk.jac8
- hf itvs[dtdfib dbsfhlt,f ifmhbfyb lbf,tnb7 hjvtkbw lqtclqtj,bs
efvhfd flfvbfyc foe[t,c0
- hjwf e]htlt,b rfhufdty eyfhc7 3lfe]thjy4 bycekbyc lf fbsdbcjy ukerjpf7 dbsfhlt,f vtjht nbgbc ifmhbfyb
lbf,tnb8 vbcb xfvj.fkb,t,f lf ufydbsfht,f vhfdfk vbptpptf lfvjrblt,ekb8
fv nbgbc lbf,tnbc lhjc rezmdtif ]bhrdfkb ufvj.jac bycekbyc7 vfuhfv jhufybpvbc e]htlt,c bycekbybcflvb vuh’yj,bfhj,f lfmdtbst,ekb fmds8 ifmfhb
dth [dlt,f e]htlib lf vbcb hfjltyj,f
bvfnt,c cbc[kib8 flfvbfyb [ibhfl dth
fvxytdc7 hjv vbc ]fyvhstkj,fc lbf,tnb
lftvemhf8 lhjsf ufyvfdkj,fib rezmdtif ]bhrdfkb erdt yfrkt, bycekbyc
ufvj.jac lf vlujvfhtj,f v’bvlt,f8 fvbnjv 'fkbfy vybidytkjdfybf7 hjv fdflv.jab gbhdtkbdt ybiyt,pt vb[dltc7 hfsf
lhjekfl vbfrbs[jc ufvjwlbk tmbvc8
- hf cbvgnjvt,b f[fcbfst,c vtjht
nbgbc ifmhbfy lbf,tnc0
- vbe[tlfdfl bvbcf7 flfvbfyb hfvltyfl
[ibhfl cdfvc o.fkc7 o.ehdbkbc uh’yj,f fh eytklt,f lf ! sdbc ufyvfdkj,fib ojyfib #-% rbkjuhfvpt vtnc brkt,c8
ifmhbfyb lbf,tnbc lhjc ifhldf ptlvtnfl uf[ibht,ekbf8 cf[tptf vjstysbkj,f7 'bkmeib8 v[tldtkj,f lfmdtbst,ekbf7 cfuyt,bc rjyneht,b - lf,bylekb8 fdflv.jac fqtybiyt,f nthat,bc lf
[tkbc vntdyt,bc [ibhb lf,e;t,f7 ufvjvihfkb rfyb7 veoert,b8 yfrfoht,b exbhmlt,f7 zhbkj,t,bc it[jhwt,f hsekfl
vbvlbyfhtj,c8 lbfuyjpb bcvt,f fv cbvgnjvt,bc lf cbc[kib ukerjpbc hfjltyj,bc fyfkbpbc itltufl8 bpjvt,f ukerjpbc hfjltyj,f epvjpt lf vce.t7 yf[ibho.kt,bs lfndbhsekb cfepvblfy
@ cffsbc itvltu8 trjyjvbbc vbpybs7 ufvjwlbkb tmbvbcfsdbc v[jkjl vtjht vce.t cfepvblfy @ cffsbc itvltu - fyfkbpbw cfrvfhbcbf7 hjv vlujvfhtj,bc
cbv’bvtib ufthrdtc8 se fv fyfkbpbc itltufl cbc[kib ukerjpf !@_ thstekpt vtnbf7 fewbkt,tkbf itcf,fvbcb vrehyfkj,bc lfo.t,f8 fqcfybiyfdbf7 hjv
fv nbgbc lbf,tnbc xfvj.fkb,t,bc lf
ufhsekt,t,bc hbcrc cnhtcb7 zfh,b
ojyf7 /jhvjyfkehb lfhqdtdt,b phlbc8
- hjujh eylf vjbmwtc lffdflt,ekb flfvbfyb7 hjv ifmhbfy lbf,tnc
bjkfl ufevrkfdltc0
- fv lffdflt,bc vrehyfkj,f lf ghjabkfmnbrf ]fycfqb rdt,bc7 yjhvfkehb
ojybc lf abpbrehb fmnbehj,bc fsdbct,fib vlujvfhtj,c8 cfvoe[fhjl7 cojhb vrehyfkj,bc itltuflfw rezmdtif
]bhrdfkb pju]th babnt,f lf tmbvb b’ekt,ekbf7 flfvbfyc bycekbyb lfeybiyjc7 fvbnjv lblb vybidytkj,f fmdc7
sdbsjy gfwbtynb hfvltyfl vjnbdbht,ekbf7 hjv cfmvt bycekbyfvlt fh vbdbltc8 lbf,tnbs lffdflt,ekvf flfvbfyvf7 gbhdtk hbuib7 eylf uffwyj,bthjc
rezbc7 sjhvtnuj]f yfokfdbc7 yfqdkbc
,einbc lf rezmdtif ]bhrdkbc abpbrehb cbf[kjdt lf rfdibhb8 hfvltyflfw
vjotchbut,ekb tmyt,f tc jhufyjt,b7 bvltyfl vce,em ajhvt,c vbbqt,c lbf,tnb8 fv lffdflt,bc lhjc ufycfresht-
mkiTxvelTa SekiTxvebs pasuxobs jaba eqimi
- dfh ^# okbc8 @__@ otkc ufdbrtst jgthfwbf8 ifhlbc ,einblfy
fvjvbqtc !^ wfkb mdf jmcfkfnehb ofhvjij,bc7 pjvbs !_-!% vv8 f[kf bctd jgthfwbf vbhxbtc8 bctd !@
wfkb bvfdt pjvbc rjyukjvthfynt,b lfvbuhjdlf ifhlbc ,einib8
- jmcfkfnehb mdt,bc ofhvjmvyf7
hjujhw otcb7 vbythfkehb wdkbc
lfhqdtdbc utytnbrehb vblhtrbkt,bs fhbc ufygbhj,t,ekb8 hf smvf eylf7 utytnbrehb vblhtrbkt,f v[jkjl
vblhtrbkt,ff8 fv itvs[dtdfib [tkb eylf iteo.js bvfc7 hjv mdt,bc xfvj.fkb,t,f itytkltc8
gbhdtk hbuib7 cojhb rdt,ff cfzbhj8 jmcfkfnehb ofhvjvfdkj,bc mdt,bc itvs[dtdfib ufycfresht,bs lfcfwfdbf o.kbc cojhb vbqt,f - vbybvev @-@7% kbnhb lqtib8 fctdt htrjvtylt,ekbf erdlfdfc7 rhfpfyfc +se
rezbc itrhekj,fc fhf fmdc flubkb`
lf rfvbc yf.tyt,b - ertstcbf lbkbs
lf fctdt rfhubf7 se fv cfv ,fkf[c vjyfwdktj,bs vbbqt,s8 vfufkbsfl7 !_
lqt erdlfdf7 !_ lqt rhfpfyf +se itrhekj,f fh fhbc`7 !_ lqt rfvf8
- o.fkib [tkc hjujhw rb xfd.ja7 bv oesib vbylt,f nefktnib
itcdkf8 hf dmyf0
- tc erdt vbesbst,c ifhl-cfcmtcj
jhufyjt,bc fyst,fpt8 cfzbhjf ufvjwlbkb tmbvb7 hjvtkbw sfyvbvltdhekfl vjfotchbut,c fv ghj,ktvfc8 c[dfsfijhbc7 se fyst,f fv cbcntvfib ghfmnbrekfl fh fhbc7 rtyzt,bc xfvj.fkb,t,fw ytklt,f - utytnbrehb vblhtrbkt,bc itvs[dtdfibw rb8
- hfc abmhj,s rdt,fib mfnjc xfh-
sdbc cfvrehyfkj sdbct,t,bc itcf[t,0
- [jh,kbc ufhcb itbwfdc flfvbfybcfsdbc fewbkt,tk dbnfvbyt,c8 v[jkjl tc
afmnb cfrvfhbcbf bvbcfsdbc7 hjv mfnj
cfvrehyfkj cfiefkt,fl ufvjb.tyjc
tmbvvf8
- hfc ybiyfdc cnfabkjc odtybc sthvekb lfveifdt,f0
- fk,fs7 buekbc[vt,f vjieiekb cnfabkj8 sthvekb lfveifdt,f cgj,c
fkthutyt,c cnfabkjib8 [jkj se w[bvibf vjieiekb7 tcjlty cfzbhj A dbnfvbyb bjkfl itbsdbct,f jhufybpvbc vbth8
- itb’kt,f7 hjv lfudblubyjs7 [th[tvfkpt vfkt,b udfmdc se fhf lfpbfyt,ekb0
- vfkt,bc lfpbfyt,fib7 fk,fs7 uekbc[vj,s [th[tvkbc vfkt,bc fyst,bc itltufl vfhbkt,bc lfuhjdt,fc fy vcufdc hfvtc0 htynutyjuhfvf jh ghjtmwbfib ahjynfkehb +gbhlfgbh‘ lf cfubnfkehb +udthlblfy‘7 hjujhw otcb7 cfrvfhbcbf bvbcfsdbc7 hjv [th[tvkbc vfkt,bc
vlujvfhtj,fpt bvc]tkj8
- xtvc lbcidbkc lfecdtc sjhvtnuj]f yfokfdbc o.kekbc lbfuyjpb8
rfhuf [fyc dvrehyfkj,lbs 'dbhflqbht,ekb ofvkt,bs7 sevwf7 ,bzc vfbyw
/mjylf xbdbkt,b8 f[kf[fy c[df rkbybrfc vbdvfhsts lf fqvjxylf7 hjv fhfdbsfhb o.kekb7 kfv,kbt,b .jabkf8
[jv dth udfcofdkbs hfbvt [fk[eh htwtgnc7 bvltyb mbvbehb ghtgfhfnb fmdc
vbqt,ekb7 f[fkb ofvkt,bcfsdbc vtwjlt,f8
- se yfqdkbc ,einib kfv,kbt,b ,jubyj,ty7 itcf’kjf7 sjhvtnuj]f yfokfdb o.kekt,bs lfbafhjc hfqfw gthbjlbs +[ibhfl fhf;ybc fy h’bc vbqt,bc
itvltu‘ lf cfrvfjl cohfafl it[jhwltc8
fhff ufvjhbw[ekb7 hjv hfvltybvt lqbc
ufyvfdkj,fib gfnfhf o.kekt,b /mjylf
lf sfdbcbs ite[jhwlf8 f[kf7 hfw itt[t,f kfv,kbt,bc ,jubybc ghjabkfmnbrfc8 fv gfhfpbnc chekt,bs sfdc dth lfdfqotds7 hflufy ufyltdybc itvltu cfrvfjl vfkt bctd itvjbzht,f jhufybpvib7
fvbnjv ufpfa[ek-itvjlujvfpt fynbgfhfpbnekb rehcbc xfnfht,ff fewbkt,tkb8 f[kf hfw itt[t,f mbvbbs lfqkbk
flfvbfyt,c lf fhfvfhnj vfs5
vidtybth tatmnc b’ktdf pfahfybc yf.tyb5 ! xfbc rjdp pfahfybc +.dbstkb .dfdbkb‘ cfqfvjc fc[fvs ! zbmf vleqfht
o.fkc8 lbkbcfsdbc yf.tyb vpfl fhbc8
pfahfyf fhfvfhnj yfqdtkvltybf7 fhfvtl
gfhfpbnt,cfw [jwfdc8 tc itb’kt,f frtsjs .jdtksdt *-!_ lqbc ufyvfdkj,fib8 fctdt rfhu tatmnc b’ktdf ujuhbc vje[fkfdb stckb - lqtib thsb vezbc jltyj,bs7 hfvltybvt lqbc ufyvfdkj,fib8
ujuhbc vje[fkfdb stckb rfhub ,bjcnbvekfnjhbf - itcf,fvbcfl7 gfhfpbnt,bcufy lfwkfc eo.j,c [tkc8
fctdt htrjvtylt,ekbf erdlfdfc yf.tyb7 vfuhfv ertstcbf7 tmbvbc ufhtit fh vjb[vfhjs8 bc eahj tatnehbf7 se gfhfpbnt,vf ytdhjpekb vjdktyt,b ufvjbodbtc8 tc rb7 ertstcbf7 ufvjwlbkvf tmbvvf
lfflubyjc lf erdlfdfc yf.tybc ufhlf
c[df lfvfnt,bsb cfvrehyfkj cfiefkt,t,b vjbidtkbjc8
- vfoe[t,c [ibhb ifhldf lqbcbsfw
lf qfvbsfw8 % sdbc oby ghjcnfnbc jgthfwbf ufdbrtst8 vtujyf7 vtidtkt,jlf7
vfuhfv cbnefwbf lqtvlt ewdktkbf8
[fylf[fy vfmdc oytdf !%_/)_ lf dbqt,
oytdbc ofvfkc8 bmyt, hfbvt [fk[ehb
htwtgnb vbhxbjs7 hjvtkbw fv lffdflt,bcfufy sfdbc lfqotdfib lfvt[vfht,f8
- jgthfwbf rb ufbrtsts7 vfuhfv vbptpb7 hbc ufvjw ghjcnfnf lfubfdfllfs7
hjujhw xfyc7 bctd fhct,j,c8 cfzbhjf
rjvgktmcehb vrehyfkj,f ufvjwlbk
tmbvsfy7 vfyfvlt rb ]fycfq rdt,fc lf itvltub yf.tybc vbqt,fc ubhxtds5
jh rjyf ybf[ehc lf ths rjyf mby’c
obyf cfqfvjc lffc[bs thsb kbnhb vleqfht o.fkb8 yf.tyb lbkbs vpfl bmyt,f8
vbbqts .jdtk sdt7 !_-!$ lqbc ufyvfdkj,fib7 lqtib @-]th zfvbc oby sbsj
zbmf8 tc xffmhj,c fyst,fc ifhlvltyt,ib8
bvbcsdbc7 hjv ghjcnfnbnbc vbptpc vjtdkjc7 rtslt,f cgtwbfkehb vwtyfhtekb yf.tyb7 hjvtkbw cfrvfjl 'kbthbf lf
vbc vbqt,fvlt jhufybpvb eylf itdfvpfljs7 fvbnjv htwtgnbc ufvjmdt.yt,bcfufy sfdc itdbrfdt,7 hflufy fh dbwb smdtyb jhufybpvbc vlujvfhtj,f8
- ths-ths ufptsib ofdbrbs[t7 hjv
sdfkbc ghj,ktvt,bcfsdbc rfhubf rfhnjabkbc qbdt,bc lf cgbhnbc yf.tyb8
rfhubf se fhf vjwdb lf cgbhnb thsfl0 cfthsjl7 hfvltyfl htrjvtylt,ekbf [bkbc lf cgbhnbc yf.tyt,b sdfkbc ghj,ktvt,bcfsdbc0
- cgbhnc lf cgbhnbc yf.tyt,c eylf
thbljs7 ufycfresht,bs7 hjltcfw cfmvt
bcts yfp jhufyjc t[t,f7 hjujhbw sdfkbf8 hfw itt[t,f vjwdc7 bc ths-thsb
cfertstcj cfiefkt,ff7 hjltcfw cfmvt
hjvtkbvt mcjdbkbc lfpbfyt,fc t[t,f8
ubhxtds7 [ibhfl lfkbjs vjwdbc ajskt,bc xfb8
- cfvb okbc ,fdidc 'fkbfy wel
vlujvfhtj,fib fmdc ukfylt,b lf gjkbgtgb8 hjujh dbwb7 fv fcfrib jgthf-
wbf cfcehdtkb fh fhbc8 se itub'kbfs7
,fdidc bct evrehyfkjs7 hjv jgthfwbf cfzbhj fqfh uf[ltc0
- lblb [fybf7 ukfylt,c fqfh fzhbfy8
ufvjwlbkb tmbvt,b 'fkbfy thblt,bfy
ukfylt,bc fvjrdtsfc8 hfw itvt[t,f vt7
vjb.dfyts ,fdidb xtvsfy lf fewbkt,kfl
lfut[vfht,bs8
- hbcb ,hfkb itb’kt,f b.jc gbhblfy ecbfvjdyj ceyb lf hjujh itb’kt,f7 hjv fv ghj,ktvfc ufdevrkfdlt0
- vbptpb vhfdfkb itb’kt,f b.jc8 .dtkfpt [ibhb rb yfqdkbc ,einbc fyst,f lf
qdb’kbc aeymwbt,bc lfmdtbst,f uf[kfds8
- vfmdc jmcfkfnbc vfhbkt,b sbhrvtkib lf ifhlbc ,einib8 se itb’kt,f vfsb lfikf jgthfwbbc ufhtit0
- stjhbekb ifycb fhbc8 ghfmnbrekfl7 eylf ufvjbhrdtc vbptpb - tc utytnbrehb vblhtrbkt,ff se mhjybrekb
fyst,bc itltub8
- ,jkj !_-!@ otkbf7 meckt,b gthbjlekfl vbcrlt,f lf vtodbc8 ptlfgbhekb lfveifdt,bc lf it[jhwt,bc
itvltu ibuyblfy vto.t,f meckt,bc
odf7 hfw cfibytk nrbdbkc bodtdc8 fvbc
itvltu meckt,bc itrhekb ptlfgbhb
bctd crlt,f8 tc uh’tklt,f #-$ lqt8
dfh $! okbc8 hf itb’kt,f b.jc fvbc
vbptpb0
- .dtkfpt cfdfhfelj vbptpb cjrjdfyb
lffdflt,ff8 jqjyl fvfc dth vjbwbkt,7
se jhufybpvbc ibyfufyb ufyo.j,f fh itbwdkt,f8 vfhnbdfl hjv dsmdfs7 cjrjc
cfobyffqvltuj vfkfvjt,sfy thsfl fewbkt,tkbf sthfgbek-rjvgktmcehb vrehyfkj,f8 vfkfvjt,c hfw itt[t,f7 ertstcbf lqtvjyfwdktj,bs ktdjvbwtnbybc
vfkfvj lf 'vhbfyb o.kbs lfveifdt,f8
yf[tsmt,b se futodfs7 'vhbc rjywtynhfwbfc vjertkbs8
- xtvb idbkb !* okbc fhbc8 % okbc
fcfrib buh’yj nrbdbkb cfpfhlekbc
vfhw[tyf v[fhtc8 tmbvvf udbhxbf jgthfwbf +fudb[cyf7 cfstckt vbkb thsufy ufrdfy’ekbf lf tc flubkb eylf fvjdzhfs7 sjhtv vjvfdfkib yf.jabtht,fc iteikbc [tkcj‘8 tc
.he nrbdbkt,b bidbfsfl evtjhlt,jlf7 f[kf rb7 !* okbc fcfrib7 eahj vje[ibhf nrbdbkvf8 itb’kt,f
se fhf fv ghj,ktvbc uflfzhf jgthfwbbc ufhtit0
- afmnbf7 hjv ,fdidc gthbjlekfl
fyst,t,b foe[t,c8 fewbkt,tkb fh
fhbc7 fyst,bc ufvjvodtdb b.jc byatmwbf7 itb’kt,f7 cbc[k’fhqdt,b rfhufl
dth rdt,fdty mcjdbkc8 bvtlbf7 hjv fvbc
lfhtuekbht,f mbhehubekb xfhtdbc
ufhtitw itb’kt,f8
- hbcb ,hfkb itb’kt,f b.jc sfd,hec[dtdf0 xtvb f[kj,kbc ujujyfc
[ibhfl t[dtdf sfd,he7 sevwf7 fyfkbpt,ib wdkbkt,f fh fmdc888
- .dtkfpt [ibhfl sfd,he t[dfdfs
bvbc ufvj7 hjv v.fh cfrdt,c f.jkt,ty
o.fkc8 hjujhw rb lff,j.byt,c7 sfd,hec[dtdf vfibydt ufbdkbc8 rbchbc vfkt,bc ghj,ktvbc ufvj cgtwbabrehb [fcbfsbc sfd,hec[dtdt,b bwbc8 [tkbs
fhbc ufcfcby]b fhfvfhnj vfkt,b7 fctdt
reysjdfyb lfzbvekj,fw7 sevwf7 itb’kt,f7 ubytrjkjubeh ghj,ktvfcsfyfw udmjyltc cfmvt8 ertstcbf zfvbc
lhjc lf zfvblfy !-@ cffsb cbs[t fh
vbbqjs8
- vfmdc vjnjytbhjyt,bc lffdf-
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
7
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
,bs fewbkt,tkbf7 vjotchbut,ekb
b.jc rez-yfokfdb7 hfw vjbs[jdc cojh
rdt,fc8 lbf,tnbc itvs[dtdfibw vt xtvb
vij,kt,bc vbth lflutybkb rdt,bc cbcntvbs d[tkv’qdfytkj,8
- rbltd hfc eylf vbfmwbjc .ehflqt,f lbf,tnbs lffdflt,ekvf
flfvbfyvf0
- ufcfsdfkbcobyt,tkbf bc7 hjv lbf,tnbc lhjc cbc[kib zfh,fl fhbc ukerjpf7 ,fmnthbt,bc lf ufycfresht,bs
cjrjc 3cf.dfhtkb4 cfrdt,b8 fvfcsfy lfrfdibht,bs ufycfresht,ek .ehflqt,fc vjbs[jdc ifhl-cfcmtcj cbcntvf8
yjhvfkeh vlujvfhtj,fib sbhrvtkt,b
ukerjpfc fh ufvj.jaty7 vfuhfv hjwf
vbcb hfjltyj,f rhbnbrek pqdfhc fqotdc cbc[kib7 jhufybpvb sfdc bwfdc
bvbs7 hjv ifhlbs ufvj.jac vfc8 tc rb
gbhj,fc emvybc cjrjdfyb lffdflt,bc ufvodfdt,fc ifhl-cfcmtcj cbcntvbc jhufyjt,ib7 sevwf7 fvbc ghjabkfmnbrf itcf’kt,tkbf7 vfufkbsfl7 mjylhbc xfbs8
- ]f,f tmbvj7 'fkbfy vybidytkjdfybf vtjht nbgbc ifmhbfyb lbf,tnbc
ufhsekt,t,bc ghjabkfmnbrf8 hfc
udtn.dbs fvbc itcf[t,0
- gbhdtk hbuib7 cfzbhjf cbc[kib
ukerjpbc hfjltyj,bc lfmdtbst,f8 v[jkjl bycekbybs fvfc dth vbfqotd8 ertstcbf7 t,h’jkj vbptpc7 fye e]htlbc
lfmdtbst,ek eyfhc7 fbsdbcjc ukerjpf8 cojhb rdt,f fvfc 'fkbfy eo.j,c
[tkc8 cfmvt bvfibf7 hjv vjotchbut,ekb
rez-yfokfdb ptlvtn ghj,ktvt,c fh emvybc qdb’kc8 cojhtl qdb’kbc e]htlt,vf
gbhdtkt,vf eylf fbsdbcjy ukerjpf7
hjvtkbw cbc[kc yfokfdt,blfy vjfmdc8
itvltu ukerjpbc lbl hfjltyj,bs
fvsdbct,tkyb fhbfy reyst,b8 lbf,tnbc
lhjc abpreknehf7 reyst,pt cojhb
lfndbhsdf7 e,hfkjl7 fewbkt,tkbf8
lbkbs7 f[fk ufqdb’t,ekpt lfndbhsdf
vbybvfkehb eylf b.jc - fhf evtntc ufvf[ytdt,tkb dfh]bibcf7 ufpvjhdf-ufotkdt,bcf8 v[jkjl cfresfhb sfdbc vnthb
lfh,bc lbkfj,bs8 rfhubf7 se lqbc
ufyvfdkj,fib at[bs #-$ rbkjvtnhpt
vtnc ufdbdkbs8 hjwf jhufybpvb chekbfl 3ufvja[bpkt,ekb4 lf cbfhekbs 3vjstkbkbkbf47 erdt itb’kt,f
dfh]bibw8 tc ertstcbf7 cflbkcf lf df[ifvc ijhbc vj[ltc8 sfy cfcehdtkbf rdbhfib @-#-]th vfbyw8 thblts 'fkjcyeh
dfh]bit,c - reyst,c ufotkdf 3e.dfhc48
reyst,bc vfcbc uflblt,bs cbc[kib
ukerjpf fh itvwbhlt,f8 eylf itbwdfkjc reysbc 3ibusfdcb4 - fqlutc vbcb
eyfhb7 lftvjhxbkjc bycekbybc 3,h’fyt,t,c48 bvfs7 dbcfw fmnbehb vj’hfj,f
fh ite’kbfs7 fy e,hfkjl7 pfhvfwt,b
fhbfy7 dehxtdlb 3vsbc /fthbc4 fgfhfnc8
gbhflfl vt egbhfntcj,fc fdcnhfkbehb ofhvjt,bc fgfhfnt,c dfybzt,8 fv
vtsjlbc fhcb vlujvfhtj,c bvfib7 hjv
flfvbfyc hfvltybvt oesbs fceysmt,ty
vsbc7 yfrkt,fl ;fyu,flbfyb /fthbs7 itvltu - xdtekt,hbdb /fthbs8 fvbs vbbqotdf 3dfh]bibc4 tatmnb8 dfh]bibc lhjc
jhufybpvbc e]htlt,b ufybwlbfy ;fyu,flbc yfrkt,j,fc lf 3.jxfqlt,bfy47
eahj fmnbeht,b [lt,bfy8 fv fgfhfnbc
lf[vfht,bs t8 o8 vtjht nbgbc lbf,tnbc
vrehyfkj,bc lf ufhsekt,t,bc ghjabkfmnbrbc cmtvt,ib ctht,hbfrjdfc lf
djhjybyfc cbcntvfc dfybzt, egbhfntcj,fc8 vfsb vtsjlbc cgtwbabrf bvfib
vlujvfhtj,c7 hjv 3vsbc /fthbs4 mcjdbkt,bc ufvjwjw[kt,fc bcbyb fctdt htaktmcjsthfgbfc ehsfdty8
cfvoe[fhjl7 fctsb fgfhfnt,b s,bkbcib fh fhbc7 fhflf7 cek hfqfw %
___ tdhj qbhc8 bvtlbf7 cfmfhsdtkjib
tc fgfhfnt,b vfkt itvjdf8 vfyfvlt rb
vtjht nbgbc ifmhbfyb lbf,tnbs lffdflt,ekt,c dehxtd7 cojhfl brdt,jy7 bdfh]bijy lf vfqfk vsfib lfbcdtyjy8
- ]f,f tmbvj7 hfc udtn.dbs ,tdhb
flfvbfybcfsdbc cf.dfhtkb ghjlemnbc - rfhnjabkbc itcf[t,0
- fvthbrbc fqvjxtybc itvltu rfwj,hbj,f ufvlblhlf f[fkb reknehekb ityf’tyt,bs lf f[fkb cfrdt,b ghjlemnt,bs
- vfs ijhbc rfhnjabkbs7 gjvbldhbs
lf kj,bjsb8
RFHNJABKB itbwfdc lblb hfjltyj,bs cf[fvt,tkc8 vbcb vjytkt,f itcf’kt,tkbf v[jkjl ytho.dbs8 rfhnjabkb
gbhib se fh 3lflyf47 fv ghjlemnbc
vj.dfhekb flfvbfybc yfokfdt,b cf[fvt,tkib ufdkt,ek ptofhc lftvcufdct,f8
lhjsf ufyvfdkj,fib yfokfdt,ib .fkb,lt,f rtyzt,b7 tc rb tythubekj,bc lfmdtbst,fc7 cfzvtkbc vjs[jdybkt,bc phlfc lf zfh,ojybfyj,fc bodtdc8 fqfhfathc dfv,j, bvfpt7 hjv yfokfdt,b7 afmnj,hbdfl7 i[fvbc ,eltl uflfbmwtdf
[jkvt8 cfo.fkb cfv[htsfvthbrtkb f,jhbutyt,b7 fk,fs7 rfhnjabkvf fvjo.dbnfj7 bn.dbs smdty8 vt rb ubgfce[t,s7
hjv tc fct fh fhbc8 ufdb[ctyjs vfsb nhf-
lbwbekb rfhnjabkbc rth’bc - 3xeybjc4 - vjvpflt,bc otcb5
bc vpfllt,f ]th vj.byekb lf itvltu
ufvjvihfkb rfhnjabkbcufy8
cfv[htsfvthbrtkb bylbtkt,b rfhnjabkbc vjcfdfkc hjv fbqt,lyty7 ikblyty cojh ptlfgbhpt qbf wbc mdti8 odbvf
fcdtkt,lf rfhnjabkbc ,jkmdt,c7 itvltu pfvsfhib fhfths[tk vj.byfdlf lf
v[jkjl ufpfa[ekbc vptcsfy thsfl
bo.t,jlf fv ghjlemnbc ufvjihj,f8
- hfnjv frtst,lyty fvfc0
- uffdcts ,jskb o.kbs8 rfhufl lfezbhts cf[ehfdc lf itlubs cf.byektib8
hjujhw rb ,jskib o.fkb ufb.byt,f7
bub ieifc uf[tsmfdc8 o.fkb bc cbs[tf7
hjvtkbw uf.bydbcfc afhsjdlt,f lf fh
brevit,f8 cfv[htsfvthbrtkt,b lfcdtkt,bs lf vj.bydbs rfhnjabkbc e]htlt,c
[tsmfdlyty7 hjv cf[fvt,tkb ufhts ufvjcekb.j7 vfuhfv ghjwtlehf fvbs fh
ljhb itbwfdc lblb hfjltyj,bs bcts
ybdsbtht,t,c7 hjvkt,bw bwfdty xdtyb
e]htlt,bc vtv,hfyt,c7 hfw f[fkufphlj,bc ityfhxeyt,bc lf rb,jc cfobyffqvltuj tatmnc b’ktdf8
hf eylf myfc ujybthvf flfvbfyvf0 hf
smvf eylf7 cfcfhut,kj eylf vbbqjc lf
vfdyt efh.jc8 vbsevtntc7 hjv gjvbldhbc
itvs[dtdfib fvbc ufrtst,f evfhnbdtcbf8
vbbhsdbs vodfyt gjvbldhbc rth’t,b lf
fh uftrfhjs vobat gjvbljhc7 ufycfresht,bs - njvfnbc gfcnt,c8
- hfc udtn.dbs kj,bjc itcf[t,0
- KJ,BJ7 cojhb lfvpflt,bc itvs[dtdfib chekbfl edyt,tkbf8 itb’kt,f
bsmdfc7 hjv bub fewbkt,tk rdt,bs ghjlemnc ofhvjflutyc8 ufycfresht,bs cfcfhut,kjf vbyldhbc kj,bj7 sevwf7 bub
otcbc lfwdbs eylf vjvpflltc8
vfhwdkjdfyb rdt,bc ghjlemnt,bc
cojhb vjvpflt,bc otcb rb itvltuib
lbkib @^ uhflecbc itvltu .jdtkb !
uhflecbc vjvfnt,bcfc flfvbfybc ihjvbceyfhbfyj,f !_ ghjwtynbs mdtbslt,f8 hjujhw rb /fthbc ntvgthfnehf
uflfcwlt,f jhufybpvbc yjhvfkeh ntvgthfnehfc7 #^7^ uhflecc7 ertstcbf7
hsekb lf cfgfce[bcvut,kj cfveifjsb
fh lfrfdlts8
vt7 hjujhw tmbvc7 fvbc eakt,f fhf
vfmdc7 fvbnjv ,tdhb vtsjlb vjdcby]t7
hjv pfa[ekbc cbw[tc gfwbtynbcflvb
uekbc[vbth lf .ehflqt,bfy lfvjrblt,ekt,fib [tkb fh ittifkf8 .dtkfpt 3veif4 fqvjxylf .dtkfpt vfhnbdb vtsjlb5
hjwf duh’yj,7 hjv /fthbc ntvgthfnehf fzfh,t,c jhufybpvbcfc7 itdbceysmfd
vfhw[tyf ytcnjsb lf ufvjdbceysmfd
vfh]dtyfsb8 ufhlf bvbcf7 hjv ce,btmnehfl duh’yj, ibyufyfl ufuhbkt,fc7
j,btmnehfl - vtnfl lfrdbhdt,ekb lf
.ehflqt,bfyb dfh gfwbtynsfy lfvjrb-
Cveni winaprebi eridebodnen
kombostos Wamas!
ytkjl7 vfuhfv cfrvfjl cfuh’yj,kfl
flfvbfybc abpbjkjubbcsdbc8 fvfc se
lfdevfnt,s bvfc7 hjv fhbc hbcrb7 vpbc
uekpt lbl[fyc .jayf lf ,tdhb o.fkbc
lfktdf vjubobjs7 ufcfut,bf7 hjv pfa[ekib ufycfresht,bs fewbkt,tkbf
qfvbc qhvf lf cfrvfhbcb 'bkb8 fvfdt
lhjc7 cfrvfjl hsekbf7 lfb’byj w[tkb
qfvbcfc8 fv itvs[dtdfib ahbfl cfhbcrj dtynbkfnjhbcf lf rjylbwbjythbc
xfhsdfc7 ]j,bf7 e,hfkjl7 uhbkb o.fkb uflfbdkjs 'bkbc oby - lf ufyto.js bvbcfsdbc7 hjv !%-@_ oesbc ufyvfdkj,fib eylf vjf[th[js lf’byt,f8 fewbkt,kfl uflfbafhts hfvt - seylfw
ptofhb8 tc ufphlbc cbuhbkbc ituh’yt,bc [fyuh’kbdj,fc sbsmvbc jh]th8 sfyfw lfubwfds ufwbt,bcufy7 se 'bkbc
lhjc ufbjakts8
- ]f,f tmbvj7 rjylbwbjythb lf dtynbkfnjhb vbeqt,tkb ufcfuhbkt,thnj n.tvfkc7 fhfvtl rjv,jcnjc voybkcfw lf fhf ckfdeh 3,jhixc4 fy
yfokfdt,bc ufv,thfd c[df rth’t,c8
,flhb]fyb fhfyfbhb cf[bs fh bzvt,f=
badrijani aranairi
saxiT ar iWmeva!
b,thbtkt,vf ,tdhb reknehekb
vwtyfht itvfntc rfwj,hbj,fc7 vfs
ijhbc - rjv,jcnjw8 fv ,jcnytekbc
vbqt,bc nhflbwbf7 vleqfht o.fkbs
se vj.bydbs vjofkdfib fy lfvoybkt,fib vlujvfhtj,c8 b,thbtkt,bc
itvltu7 xdtyb obyfght,b thblt,jlyty rjv,jcnjc zfvfc bct7 hjujhw fvfc
xdtyb xhlbkj vtpj,kt,b frtst,ty7
hjvkt,bw vfc vbybvfkehb lfveifdt,bc itvltu vbbhsvtdty8
rjv,jcnjc 3dbnfvbyeh ,jv,c4
eojlt,ty8 bc itbwfdc 'fkbfy lblb
hfjltyj,bs dbnfvby C-c. tc dbnfvbyb ltabwbnehbf xhlbkjts mdt.yt,ib7 vfuhfv rfdrfcbfib zfh,fl ud[dlt,f8
hjwf dbnfvby C vj[dlt,f cbc[kib
lf sfdbceafk ;fyu,flbc vjktre-
dtbst,bc ufhlf7 fctdt fytbnhfkt,c rjv,jcnjc vtjht efh.jabs sdbct,fc8 se
tmbvc c[df cfiefkt,f fh /mjylf7 jlbsufydt sjhvtnuj]fc o.kekc rjv,jcnjc
odtybs vrehyfkj,lf8 jqjyl vfy bwjlf7 hjv rjv,jcnj yfokfdt,ib kgj,bc
ghjwtct,c eo.j,c [tkc lf fvbnjv vbcufy ofhvjmvybk ufpt,c yf[ibhbs lf j.ybs t,h’jlf8 se lhj bsvtylf7 vrehyfkb7 hf smvf eylf7 c[df cfiefkt,t,c vbvfhsfdlf sjhvtnuj]fc o.kekbc cfvrehyfkjl7 hflufy ufpt,b lf kgj,f yfokfdt,ib cfrvfjl hsekb vbcf[tlbf8
rjv,jcnjc reknehek vwtyfhtl ufvjv.dfyb b,thbtkt,b tnfyt,jlyty fhfvf-
,flhb]fyib bvltyb rfkbevbf7 hjv fv
ghjlemnbc lflt,bs sdbct,t,c7 e,hfkjl7 fqfh ufyb[bkfdty8 rfkbevb
lblb rjywtynhfwbbs gbhbc7 rezbc7
yfokfdt,bc7 cbc[k’fhqdt,bc7 ifhlvltyt,bc7 sbhrvtkt,bc lf ifhlbc ,einbc kjhojdfybc ufqbpbfyt,fc bodtdc8
vfhbkbw hjv lfdf.fhjs odhbkfl
lfzhbk ,flhb]fyc lf itvltu ufvjdoehjs7 ibuybs vfbyw bvltyb rfkbevb
lfhxt,f7 hjv kjhojdfy mcjdbkt,c
uffqbpbfyt,c8
,flhb]ybc .jdtkb lflt,bsb sdbct,f fhbc .f,f.ib8 vbcb cfvij,kj cfv[hts fvthbrff8 bsdkt,jlf7 hjv .f,f.b
[fylfpvekb flfvbfyt,bc 'bhbsflb cfrdt,b eylf .jabkb.j8 cfmvt bvfibf7 hjv
tc ,jcnytekb itbwfdc w[bvt,bc 3lfodbc4 ybdsbtht,t,c7 ff[fkufphlfdt,c
rfyc7 [tkc eo.j,c rez-yfokfdbc ghj,ktvt,bc vjotchbut,fc7 [tkc eikbc
fsthjcrkthjpek ghjwtct,c lf vfqfkb oytdbc xfvj.fkb,t,fc8
hfw itt[t,f bcgfyf[c7 hf smvf eylf7
fv a[fktekc efvhfdb qbhct,f uffxybf7
sevwf7 vfc fmdc thsb bctsb sdbct,f7
hjvtkbw7 e,hfkjl7 uflf[fpfdc vstk
3cfhut,kj,fc48 vfcib bvltyb dbnfvbybf7 hjv rjv,jcnjcfdbs 3dbnfvbyehb
,jv,b4 itb’kt,f deojljs8 jhufybpvb
rb eahj bjkfl evrkfdlt,f hfbvtc
yfrkt,j,fc7 dblht cbzfh,tc8 bcgfyf[bc
zfvf vbpfyitojybkbf thsflths cbnefwbfib - hjwf jhufybpvb uflfqkbkbf
[fyuh’kbdb cnhtcbs8 fvbnjvfw bcgfyf[c mtkt[t,ib frtst,lyty lf lfyfrfhubs ufsfyuek flfvbfyt,c lblb hfjltyj,bs dbnfvbyt,bs f’kbtht,lyty8
lt,ekt,fib8 tc e’dtktcb 3htwtgnb4 uf[kfds8 hfvltyflfw ufuhbkt,bc tc 3[th[b4 vfhnbdbf7 bvltyfl cbqhvbctekbf vbcb abpbjkjubehb vtmfybpvb lf fhfths cflbcthnfwbj vfcfkfc t.jaf8 fct
hjv7 fvfpt kfgfhfrc fh lfdbo.t,8
- rbltd hfc udbhxtds cbw[bcfufy
sfdbc lfcfwfdfl0
- itvltub vtsjlb7 hjvtkbw cbw[bcufy sfdlfwdfib lfut[vfht,fs7 tae’yt,f bv afmnc7 hjv cbs[t fjhsmkt,bcfc
wbdlt,f8 fvbnjv gthbjlekfl lfbcdtkts .dtkfpt vtnb cbs,jc ufvwtvb rfybc
vjyfrdtst,b8 tc fhbc sfdbc mfkbc s[tvbc vjyfrdtsb +sfdbc ptvjsf yfobkb‘7
.tkbcf lf [tkt,bc iblf yfobkt,b8
fctdt uffrjynhjkts7 hjv hfw itb’kt,f vtnb o.fkb lfkbjs8 cfmvt bvfibf7
hjv jakbw cbs[tf lf vbcb fjhsmkt,bcfc cfrvfjl uhbklt,f jhufybpvb8
- hjujh lfdflubyjs7 hjv w[tk
lqtt,ib eahj vtnb o.fkb udzbhlt,f7 dblht xdty dbqt,s0
- tc cfrvfjl vfhnbdbf8 pfa[ekib at[t,bc itiegt,f7 evtntc itvs[dtdfib7
bvbc ybifybf7 hjv jhufybpvc o.fkb frkbf8 ,fdidt,ib tc7 hjujhw otcb7 fh [lt,f8 bvbcsdbc7 hjv lfdbwdfs bcbyb cbw[bc vfdyt ptvjmvtlt,bcufy7 eylf dfrjynhjkjs7 hjv vfs vbbqjy hfw itb’kt,f vtnb o.fkb7 hf smvf eylf7 zfvfvlt lf zfvblfy !-@ cffsbc itvltu8
- hf cfibihjt,f itb’kt,f lfudtvemhjc pfa[ekib0
- pfa[ekbcsdbc lfvf[fcbfst,tk
uh’tk lqtt,ib lf vjrkt qfvtt,ib 'bkbc lfhqdtdbc cfibihjt,f bvfkt,f8 fhflf7 flfvbfybc jhufybpvb7 hjvtkvfw qfvt
3ufnt[f47 cfyfv fh ufvjb’byt,c7 bctsbdt
lfndbhsdt,c ufybwlbc7 hjujhcfw rjcvjyfdnb8 fv lhjc ufycfresht,bs cf[bafsjf oytdbc fotdf7 vfhskbf7 evybid-
kb cfiefkt,t,bf0
- cfvcf[ehib [tkv'qdfytkt,vf7 fk,fs7 xtvpt rfhufl bwbfy7 hjv @^ uhflecbc itvltu flfvbfybc ihjvbceyfhbfyj,f rkt,ekj,c8 fvbnjvfw fh bieht,ty abyfyct,c7 hjv uhbk jsf[t,ib bveifjs8 cbw[bc vbe[tlfdfl7 ubhxtds7 itbyfhxeyjs cfqb ujyt,f lf ufvjbxbyjs
cbahs[bkt8 udf[cjdltc7 hjv 3xdtekt,hbdb4 rjylbwbjytht,bc o.kbc vjvfhfut,bc cbcntvf vidtybthb ufhtvjf ,fmnthbt,bcfsdbc7 ufycfresht,bs tgbltvbjkjubehfl cfibi ktubjytkfcsdbc8
thblts rjylbwbjythsfy f[kjc
.jayfc lf cs[jdts7 'fkbfy lf,fk ntvgthfnehfpt fh lff.tyjy - @@ uhflecb
bc pqdfhbf7 cfblfyfw 3ecbfvjdyt,t,b4
bo.t,f8 hfw eahj w[tkf mexfib7 vbs
eahj vtnb eylf b.jc rjylbwbjythbc
ntvgthfnehf - @^ uhflecfvlt +se tc
cfvcf[ehc t[t,f`8
cf[kbc gbhj,t,ib ujybthb flfvbfyb
thblt,f rjylbwbjythc 'bkbc lhjc vfbyw7 vfuhfv bidbfsfl7 hjv jhgbhb mfhbc wleyt,fc ufe’kjc8 jhgbhb v[jkjl cbuhbkbc bkepbfc mvybc8 cfvoe[fhjl7 jhgbhb lf dtynbkfnjhb ufwbkt,bs vtn cfahs[tc mvybfy7 dblht cbuhbkbc bkepbf 3qbhc48 ufycfresht,bs
bjkfl wbdlt,f fv gbhj,t,ib rbchbc7
pehubc7 vewkbc afhbc reyst,b8 pju]th jhgbhb mfhbc7 dtynbkfnjhbc gbhj,t,ib .jayf - ufycfresht,bs 'bkb7
reyst,bc ufwbt,bc ufhlf7 ythdbc fyst,bsfw vsfdhlt,f8
'bkbc oby7 wbd o.fkc cfyfv uflfbdkt,s7 fewbkt,kfl uffybfdts cf’byt,tkb7 xfhsts rjylbwbjythb fy dtynbkfnjhb8 vfuhfv7 cfyfv lfodt,bs lfcf’byt,kfl7 fewbkt,kfl lf[ehts bc afy]fhf7 hjvtkbw jhgbh mfhc epheydtk.jac7 ufsbits rjylbwbjythb lf dty-
kfc itehslt,f7 [lt,f bc7 hfw .dtkfpt
fhfcfcehdtkbf - ofhvjbmvyt,f sfdbceafkb hflbrfkt,b7 hjvkt,bw abpbrehfl fpbfyt,ty vtv,hfyt,c7 bqegt,bfy cbc[k’fhqdt,bc e]htlt,b7 bhqdtdf tkfcnbehb vtv,hfyt,b8 tc ghjwtcb ufycfresht,bs cfibibf [fylfpvekb flfvbfyt,bcfsdbc8 vfhsfkbf7 rjv,jcnj efvhfd fynbjmcblfync7 sfdbceafkb hflbrfkt,bc cfobyffqvltuj cfiefkt,fc7 itbwfdc7
vfuhfv fhf bv hfjltyj,bs7 hjv 3dbnfvbyehb ,jv,bc4 fatsmt,fc [tkb iteifkjc8 fvbnjv dbnfvby C-c xdtyb obyfgfhb vjofkdbs lf vj.bydbs t,h’jlf8
lfvoybkt,f dbnfvbyehb cbzfh,bc lfm-
ispanaxis Wama mizanSewonilia
mxolod maSin, roca organizmi
gadaRlilia xangrZlivi stresiT
vsfdhlt,jlf8 lfk,j,f-vj.bydf-ufvjihj,bc itvltu bcbyb rfhnjabkc ufvlbyfht o.fkib htw[fdlyty lf hfvltybvt
rdbhbs o.kbc fepib fsfdct,lyty8 itvltu rb7 pfa[ekbc w[tk fvbylt,ib xhlbkib fihj,lyty8
fb7 f[kf rb rfhnjabkb vpfl b.j 3gbhib lfcflyj,fl48 cfv[htsfvthbrtkt,c
lqtvlt itvjhxfs fctsb ufvjsmvf5 [jhwb rfhnjabkbc +nhflbwbekb otcbs
vjvpflt,ekb‘ ufhtit bubdtf7 hfw cbwjw[kt cb.dfhekbc ufhtitj8
- hfib vlujvfhtj,c ufvjcfdfkb sfyfvtlhjdt flfvbfybcsdbc7 hjvtkcfw
fhfdby vjevpflt,c rfhnjabkc bct7
hjv i[fvfl fh itthujc0
- ufvjcfdfkb vlujvfhtj,c lbl[fyc
qtzdfib8 vfbywflfvfbyw7 se cegib rfhnjabkc epfvs7 ittwflts7 hfw itb’kt,f lbl[fyc qtzjs7 lbl[fyc fnhbfkjs
gbhib rfhnjabkb7 vjbidtkbts ytho.dvltyb n.tvfkb - hfsf cf[fvt,tkb lflytc8
- smdty oths7 hjv se udbylf7 ]fyvhstkt,b db.js7 eylf itdtwfljs7 fh
vbdbhsdfs obstkb gjvbljhb888 hfnjv0
- GJVBLDHBC cfvij,kjw cfv[hts fvthbrff8 vbcb vobat yf.jab cfereytt,bc
ufyvfdkj,fib i[fvfl lf cfofvkfdfl bsdkt,jlf8 wyj,bkbf7 hjv ]jh] dfibyunjybc vpfhtekb vjbc.bltc lf vfy lfvrdtst,bc vbth vjojlt,ekb i[fvb - 3obstkb gjvbljhb4 ghtpbltynbc cfrdt,ib
ufehbf8 fvthbrbc ghtpbltynb cbrdlbkc
uflfhxf7 sevwf7 yfqdkbc ,einbc itntdf
lftvfhsf8
cfmvt bvfibf7 hjv vobat gjvbljhb yfqdkbc ,einbc ufvfqbpbfyt,tk ybdsbtht,t,c itbwfdc8 hf smvf eylf7 dbcfw yfqdkbc ,einb bctlfw lffdflt,ekb fmdc7
dth buh’yj,c njvfnbc vfdyt vjmvtlt,fc8
efh.jabs sdbct,t,sfy thsfl gjvb-
vlujvfhtj,c5 cfyfv vj[fhifds7 vfhwdfkb
eylf uffwjw[kjs lf uffqdbdjs8 fvbcfsdbc7 kj,bjc lffc[bs vleqfht o.fkb cfqfvjc lf lbkfvlt lfnjdts8 uflffmwbts yflujvb o.fkb8 lffc[bs f[fkb
lf itvjlubs vjcf[fhifl8 vthoveyts7 tc
rth’c fhfvfhnj eahj ]fycfqc uf[lbc7
fhfvtl vbcb lfvpflt,bc sdbsqbht,ekt,fcfw itfvwbht,c - vfc yfrkt,b leqbkb
lfczbhlt,f8
kj,bj7 bctdt hjujhw [jhwb7 gbhdtkb o.kbc uflfqdhfc vjbs[jdc7 hfsf
ufhts ufvjnfybkb 3yfufdb4 vjcwbkltc8
vbylf fqdybiyj7 hjv se fv otcbs lfvpflt,ekb kj,bj flfvbfyc rez-yfokfdib
lbcrvajhnc itemvybc7 vfc vjytkt,bc
cbcntvf fh eylf /mjyltc otchbuib8 fvbnjv rfhub bmyt,f7 se lhjekfl vbvfhsfdc ufvjwlbk sthfgtdnc8
- hfnjv fhbc kj,bj eybdthcfkehb rdt,bc ghjlemnb0
- gbhdtk hbuib7 kj,bj itbwfdc ghfmnbrekfl .dtkf vbythfkeh ybdsbtht,fc7
hjvtkbw fewbkt,tkbf flfvbfybcsdbc8
bc vlblfhbf bctsb wbkt,bs7 hjvtkbw
bjkfl fcfsdbct,tkbf8 fctdt vlblfhbf
hrbybs lf ujubhlbs7 fvbnjv yfokfdehb byatmwbt,bc7 mhjybrekb htdvfnbpvbc7 rfybc lffdflt,t,bc lhjc cfvrehyfkj cfiefkt,flfw vjbfpht,f8 kj,bj
yfvldbkfl qbhctekfl xftothf mfhsek
nhflbwbek cfvpfhtekjib8
- hjujh lfdbwdfs sfdb pfa[ekbc
fenfytkb cbw[bcfufy lf hjujh itdbyfhxeyjs ihjvbceyfhbfyj,f otkboflbc fv lhjc0
- pfa[ekb 'fkbfy ,tdh flfvbfyc e.dfhc - xtvufy ufyc[dfdt,bs8 ufhlf bvbcf7
hjv vfqfkb ntvgthfnehf eahj cfibibf7 dblht lf,fkb7 gbhflfl vt7 pfa[ekib ihjvbceyfhbfyj,bc ityfhxeyt,f7
e,hfkjl7 vbzbhc8 wyj,bkbf7 hjv xh-
nbkfnjhb8 cfmvt bvfibf7 hjv hjujhw
pfvsfhib ntvgthfnehbc vrdtshb wdkbkt,f bodtdc ufwbt,fc7 .tkbc nrbdbkc7 abkndt,bc fyst,fc8 fctdt eylf
bsmdfc7 hjv bvfdtc bodtdc tuhts ojlt,ekb 3vfwbdhbc4 +ufwbt,ekb` o.kbc
cvf8 fct hjv7 fv 3cbfvjdyt,fcfw4 it’kt,bclfudfhfl thblts8
- pfa[ekib ufuhbkt,fcfsfy thsfl
fewbkt,tkbf cojhb rdt,f7 hflufy fv
gthbjlib bvfnt,c vjofvdkt,bc fk,fsj,f888 hjujh dbrdt,jl cojhfl0
- pfa[ekbc [fyf vlblfhbf vwtyfhtekb cfrdt,bs8 ,eyt,f [tkc udbo.j,c7
cojhfl uflfdbnfyjs tc gthbjlb8 hflufy cbw[tib flfvbfyb eahj vtn o.fkc
cdfvc7 rezbc v;fdbfyj,f jlyfd7 vfuhfv
vfbyw rkt,ekj,c8 tc rb fhsekt,c wbkt,bc7 'bhbsflfl w[jdtkehb ofhvjvfdkj,bc cfrdt,bc7 vjytkt,bc ghjwtcc8
e,hfkjl7 yfrkt,fl vbbhsdbs [jhwb7
.dtkb7 rdthw[b7 vfhwdkjdfyb kj,bj lf
vcufdcb ghjlemnt,b8 rezbc odtybc v;fdbfyj,bc jlyfdb lfotdf - pfa[ekib
fewbkt,tkb ,tdhb o.kbc cvbc ufvj rbltd ths ghj,ktvfc mvybc5 ,fmnthbt,c
eahj vtnb ifycb fmds7 uflfkf[jy rezbc v;fdbc lfvwfdb ,fhbthb7 fvbnjv htrjvtylt,ekbf7 pfa[ekib ufycfresht,bs ueklfcvbs ufhtw[js [bkb7 ,jcnytekb7 vodfybkb8 fh fhbc vjrkt,ekb
cfq ghfmnbrekj,fc vfsb vleqfht
o.kbs lfveifdt,fw8 pfa[ekib vfbyw
lfbdbo.ts cohfab rdt,bc j,btmnt,b8
cbw[tib ,fmnthbt,b eahj cohfafl
vhfdklt,bfy8 fvbc rjynhjkb cf[kbc
gbhj,t,ibw ufhsekt,ekbf7 cohfab
rdt,bc j,btmnt,pt [jv kfgfhfrb ptlvtnbf8 se fh ubylfs7 idt,ekt,f njmcbrjkjubeh ufy.jabkt,fib uffnfhjs7
pfa[ekib fh zfvjs cohfab rdt,bc j,btmnt,ib lf ueklfcvbs ufhtw[ts cfrdt,b ghjlemnt,b8 fctdt7 lhjt,bs lfbdbo.ts rhtvbfyb yfvw[dht,b8 [jhwb itb’byts v[jkjl bv vfqfpbfib7 cflfw cf.byektt,b fmds8 jlyfd vfbyw se ufubxylfs tzdb7 hjv cfrdt,bs vjbofvkts7 xfqtzts +lf fhf e,hfkjl uflf.kfgts` @
f,b fmnbdbht,ekb yf[ibhb8 .jdtkb !
cffsbc ufyvfdkj,fib itb’kt,f7 rbltd
@ f,b lfevfnjs8 se uekbchtdbc ituh’yt,f ufubxylfs7 fewbkt,kfl vbvfhsts ufvjwlbk tmbvc8 zfh,ojybfyt,c
dehxtdlb7 w[tkb pfa[ekb ptlvtnb ojybcufy ufsfdbceakt,bcfsdbc ufvjb.tyjy8 vt fh duekbc[vj, 3lbtnj,fyfc48
e,hfkjl7 cbw[bc lhjc jhufybpvb yfrkt,fl bs[jdc nr,bkcf lf vce.t cfrdt,c8 ufvjb.tyts tc ufhtvjt,f lf vjv;fdj [bkbs7 ,jcnytekbs lf bjkfl vjytkt,flb wbkt,bs +vj[fhiekb mfsvbc
[jhwb7 vj[fhiekb rdthw[b7 vodfyt kj,bj` brdt,ts8
- ,tdhc 'fkbfy e.dfhc pqdfpt lfcdtyt,f lf ufhe]df888 hfc ehxtds vfs0
- yt,bcvbthb flfvbfyb vjmwtekbf bv
utjuhfabek xfhxjt,ib7 cflfw w[jdhj,c8 gbhj,t,bc7 /fdbc vrdtshb itwdkf vjbs[jdc frkbvfnbpfwbfc7 htuekfwbbc .dtkf cbcntvbc lf’f,ek veifj,fc7 hjv jhufybpvb ufyc[dfdt,ek gbhj,t,c ittuejc8 ghfmnbrekfl ]fyvhstkb
flfvbfyb7 hjvtkbw gbhdtkbdt lqblfy
ufhe]dfc bo.t,c bveybntnc fcecnt,c
- vpbc c[bdt,bs jlyfdb lfvodhj,f jhufybpvbcufy lfvfnt,bs veifj,fc vjbs[jdc8 frkbvfnbpfwbbcsdbc7 cek wjnf7
#-$ lqtf cfzbhj8 tc gthbjlb ertstcbf7
vjthbljs vpbc c[bdt,c7 pqdfib ,fyfj,fc7 vrfwhfl lfbwdfs ]fycfqb rdt,bc otct,b8 $%-%_ otkc uflfwbkt,ek flfvbfyt,bcsdbc7 frkbvfnbpfwbbc itvltufw7
ufhe]df lf lbl[fyc cbw[tib7 seylfw
mjkubc xhlbkib7 .jayf cfcfhut,kj
fh fhbc8 pqdfpt lfcdtyt,bcfc ufycfresht,ek .ehflqt,fc vjbs[jdc ,fdidb8
.dtkfv bwbc7 hjv ,fyfj,f7 ufycfresht,bs gfnfht,bc7 ertstcbf fvjvfdfkb fy
xfvfdfkb vpbc gthbjlib8 vij,kt,j7 fh
lfbpfhjs ufvstybbcfc ufqdb’t,f fy cfqfvjsb pqdbcrty ufctbhyt,f - tc fhut,c
fhfvfhnj ,fdidc7 fhfvtl smdtyw8 vij,kt,vf eylf bpheyjy bvfpt7 hjv ,fdidb
lqbc .dtkfpt w[tk vjyfrdtsib vbcsdbc cfbynthtcj hfvbs b.jc lfrfdt,ekb8
cfcehdtkbf7 vfc /mjyltc abpbrehb fmnbehj,bc gbhj,t,b uhbk ityj,fib8
.ehflqt,f vbfmwbts7 hjv ,fdidbc rfyb
cbw[tib jlyfd vfbyw jakbfyb b.jc8
hjv fh vbbqjc t8o8 cbs,ehb lfhn.vf7
cfzbhjf7 rfyb velvbdfl uhbklt,jltc
jakbc fjhsmkt,bc [fh]pt8 ,fdidb pju]th dth uh’yj,c7 hjv co.ehbf - [ibh[ibhfl itcsfdfpts vfc o.fkb8 pqdfpt
lfcdtyt,bc itvltu rfhubf vsfib lfcdtyt,f8 pqdf se 3lfuwkbs4 efh.jabs
tythubbcfufy7 vsf fufdct,s lflt,bsb
tythubbs8 se dth f[th[t,s7 pqdfptw
lf vsfibw lfbcdtyjs7 ertstcbf7 vsbc
rehjhnbs itvjbafhukjs7 hflufy
pqdf yfrkt,fl cfcfhut,kjf8
mkiTxvelTa SekiTxvebs pasuxobs jaba eqimi
lt,f lf udthlbsb fvbjnhjgbekb
crkthjpb8 vbylf vrehyfkj,f /jvtjgfssfy7 hfc vbhxtds0
- /jvtjgfsbehb ghtgfhfnt,bc lfvpflt,bc ghbywbgblfy ufvjvlbyfht7
fhfdbc dehxtd /jvtjgfsbehb ghtgfhfnt,bc vbqt,fc7 se fh eylf7 wyj,btht,f ittwdfkjc8
- hjujh eylf vjdfvpfljs xfb7
hjv bc jhufybpvbcfsdbc fh b.jc vfdyt,tkb0
- xfb egbhj,jl dyt,c jhufybpvc8
fhct,j,c vodfyt xfbc f,t,b7 hjvkt,bw
njmcbyt,bcufy ufceasfdt,ekbf7 sevwf7 'dbhb qbhc8
- vfmdc ufvjyf.fhb cf[tpt7 pehupt lf sfdpt8 vbdtlb lthvfnjkjusfy7 hjvtkvfw vbs[hf7 hjv ct,jhtf
vfmdc lf hfqfw vfkfvjt,b lfvbybiyf8
vrehyfkj,fv itltub fh ufvjbqj lf
lthvfnjkjuvf ,fmnthbjafuib ufvupfdyf8 ,fmnthbjafuib cbc[kbc fyfkbpb ufdbrtst lf cnfabkjrjrbc
fynbc[tekt,b fqvjvfxylf vjvfnt,ekb8 ctacbcbc wtynhib lfvbybiytc vrehyfkj,f fynb,bjnbrt,bs8
jh]th xfdbnfht rehcb7 vfuhfv fv
vrehyfkj,fv v[jkjl lhjt,bsb
itltub vjvwf7 ufvjyf.fhb bctd ufvbxylf8 hbsb itb’kt,f b.jc tc ufvjodtekb0 hjujh dbvrehyfkj0
- gbhdtk hbuib7 eylf vjotchbultc
yfqdkbc ,einb lf qdb’kbc bc aeymwbt,b7 hjvkt,bw cbc[kc yfqdkbc
obyfvjh,tlbcfufy ovtylty8 obyffqvltu itvs[dtdfib kjhojdfyb mcjdbkt,b lf rfyb itoe[t,ekb lf lfcecnt,ekb utmyt,fs8 tc vfhnbdfl itb’kt,f
ufrtsltc rjvgktmcehb vrehyfkj,bc
afhukt,ib8
- ]f,f tmbvj7 ufvelvt,bs vnrbdf sfdb8 hbcb ,hfkb itb’kt,f b.jc tc0 rb,j
[jv fh vfmdc0
- yfqdkbc ,einb hjujh vlujvfhtj,fib ufmds0 fhct,j,c fctsb7 [JKT
+yfqdkbc ,einb‘ -RFHLBJ+uekb‘WTHT,HFKEHB+ndbyb‘ CBYLHJVB7 se
uyt,fds7 htaktmcb8 yfqdkbc ,einbc ufqbpbfyt,f bodtdc htaktmnjhekfl uekbc reysbc itrevidbc lfhqtdt,c8 tc
rb7 sfdbc v[hbd7 cbc[kbc vbvjmwtdbc
lfhqdtdfc bodtdc8 ndbyc frklt,f ;fyu,flb7 cfrdt,b8 itcf,fvbcfl7 !_-lfy *-(
itvs[dtdfib mhjybrekb sfdbc nrbdbkt,b yfqdkbc ,einbc mhjybrekb fyst,bc ,hfkb itb’kt,f b.jc8
- ,jkj [fyt,ib ufdhwtkt,ekb dbhecb [ibhfl bodtdc abkndt,bc fyst,fc bct7 hjv fdflv.jab fvfc erdt vfiby [dlt,f7 hjwf cfmvt gktdhbnfvlt
vblbc8 hf pjvt,c eylf vbvfhsjc fdflv.javf lf hfv ufyfgbhj,f fqybiyekb lbfuyjpbc fct uf[ibht,f0
- uhbgb abkndt,bc fyst,bs eahj
[ibhfl bvbnjv hseklt,f7 hjv flfvbfysf evtntcj,fc bveybntnb lfemdtbslf8
uhbgbc dbhect,b [jwfdfy gbh-[f[bc lf
cfceysmb upt,bc kjhojdfybc e]htlt,c7 hfw ,fmnthbt,c jhufybpvib itzhfc efldbkt,c8 se bveybntnb lf,fkbf7
uhbgbc ufhsekt,fw ufhlfedfkbf8
,fmnthbt,pt +dbhect,bcufy ufyc[dfdt,bs‘ vjmvtlt,c fynb,bjnbrt,b8
jqjyl tc fynb,bjnbrt,b fewbkt,kfl
ufvjwlbkvf tmbvvf eylf itfhxbjc8 FYNB,BJNBRT,BC LFYBIDYF .JDTKSDBC FH ITB’KT,F8 bcbyb v[jkjl vfiby bybiyt,f7 hjwf cbc[kbc cfthsj
ajhvekfib ktbrjwbnt,b cfiefkj
pqdfhptf fy vtnbf8 ptlf lf mdtlf pqdfhb cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc ,kfyrc
eylf tothjc8 hbw[dt,c ituyt,ekfl fh
doth7 hfsf itwljvbs fh lfbptgbhjs8
e,hfkjl7 lf[tlts fyfkbpbc gfce[c8
cfiefkj fhbc ptlf lf mdtlf pqdfhbc
]fvb7 uf.jabkb jhpt8 se ktbrjwbnt,b
cfiefkj pqdfhpt yfrkt,bf7 tmbvvf eylf ufhbcrjc lf lbc,fmnthbjpbc lf
vcufdcb ufhsekt,t,bc sfdblfy fcfwbkt,kfl7 fynb,bjnbrb fh eylf lfybiyjc8 se lfybidyf fewbkt,tkbf7 tmbvvf
]th ktbrjwbnt,bc hfjltyj,f cfiefkj
ljytvlt vfbyw eylf vbb.dfyjc8
- itcf’kt,tkbf se fhf xbhmjdfyb
ukfylt,bc vrehyfkj,f7 se ev]j,tcbf7 fvjdbzhf0
- bvbc vjwbkt,f7 hfw qvthsvf vjudfybzf7 v[jkjl erblehtc itvs[dtdfibf
vbpfyitojybkb8 ]th fh itv[dtlhbf ukfylt,bc bctsb fyst,f7 hjvtkbw vrehyfkj,fc fh lftmdtvlt,fhjc8 ukfylt,bc
ufyuhtyfpt +jgthfwbf fewbkt,tkbf‘
v[jkjl obuyt,ib se ofvbrbs[fdc8 yt,bcvbth gfwbtynsfy7 yt,bcvbthb lffdflt,bc itvs[dtdfib7 vrehyfkj,fc itvltub
itrbs[dbs dbo.t,5 ]fycfq rdt,fc lf otct,c lftxdtdb0 dfxdtyt, rdt,bc aehwtkc7
de[cyb o.fkbc cvbc reknehfc - lbkbs
epvjpt lf .jdtkb zfvbc oby - lf dtkjlt,b vbcufy lflt,bs gfce[c8 v[jkjl
fvbc itvltu df’ktd lfybiyekt,fc8 se
]fycfqfl lfbo.t,s rdt,fc7 lbkbs lf
zfvbc oby lfktds o.fkc7 utn.dbs7 hjv
ukfylt,bc fyst,bc ghjabkfmnbrbcfsdbc lbkf-cfqfvjc 'vhbfyb o.fkbc ufvjdkt,ff cfzbhj8 !-$ obkb qdbybc 'vfhb
#-$ obk s,bk o.fkpt8 lbkbs lf ufy-
cfresht,bs 'bkbc oby gbh-[f[fib rfhufl eylf ufvjbdkjs8 cf[kib velvbdfl
eylf b.jc n.kfgb - hjujhw rb .tkib
lbcrjvajhnc buh’yj,s7 vfibydt eylf
xfoeoyjs8 fctdt vidtybth tatmnc b’ktdf o.fkib ufpfdt,ekb bjlbyjkbc [cyfhbc ufvjdkt,f +ev]j,tcbf7 !5! b.jc ufpfdt,ekb‘8
f[kf vsfdfhb - lfcflutybf vbptpb7 se
hfnjv ufmds ukfylt,bc mhjybrekb fyst,f8 fvfc erdt tmbvb czbhlt,f8 .dtkfpt
[ibhfl fyst,bc vbptpbf r,bkt,bc atcdt,ib xbhmjdfyb ,elbc fhct,j,f fy [jhwbc zfh,b vbqt,f +htdvfnbek vjdktyt,c7 cnhtgnjrjrbc lf cnfabkjrjrbc
3uf]t]bkt,fc4 eo.j,c [tkc‘
- hf fyfkbpbs itb’kt,f lfdfpecnjs lfcvekb lbfuyjpb0
- yt,bcvbthb ufvjrdktdf cbc[kbc cfthsj fyfkbpbs bo.t,f - hfw .dtkfpt
cfzbhj lf bfab rdktdbc vtsjlbf8 tc
fyfkbpb fxdtyt,c7 se hbsbf fv gthbjlib jhufybpvb lfrfdt,ekb8 cfmvt bvfibf7
hjv jhufybpvf eahj erts7 dblht yt,bcvbthvf utybjcvf tmbvvf7 bwbc7 se hf
[lt,f vfcib8 tmbvbc fvjwfyff7 lfbyf[jc
jhufybpvib vbvlbyfht ghjwtct,b lf [tkb iteo.jc vfs8 ufvjwlbkb tmbvb pju]th +xtvc ghfmnbrfib !_-lfy ! itvs[dtdff vbf[kjt,bs‘ cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc cfae’dtkpt [tlfdc hfqfw ghjwtct,c7 hjvtkbw vjbs[jdc eahj
hsek +lf 'dbh‘ rdktdt,c5 htynutyjuhfvfc7 tmjuhfvfc lf f8i8 bc b’ekt,ekbf7
gfwbtynb ufupfdyjc c[df ufvjrdktdfpt7
hjv fh ufvjtgfhjc ltnfkt,b8 cfvoe[fhjl7 cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc ofvrbs[fdb tmbvt,b cfvtlbwbyj cfpjufljt,fc itvjfrklf8 itcf,fvbcfl7 fv fyfkbpc
rfhufl fqfh frtst,ty8 itvb’kbf7 itvjusfdfpjs itvltub5
!‘ ufrtsltc cbc[kbc cfthsj fyfkbpb bv kf,jhfnjhbfib7 hjvtkcfw gbhflfl dtylj,b9
@‘ vt dyf[fd fyfkbpbc gfce[t,c lf rjyrhtnekfl lfufrdfkbfyt,s9
#‘ xtvb lfybiyekt,bc fyfpqfeht,f
ghbywbgekfl fh eylf [lt,jltc vfyfv7
cfyfv cfvtlbwbyj cbcntvf fh itbwdkt,f8
vflkbtht,f itub’kbfs ufvj[fnjs
bvbs7 hjv of[dblts trktcbfib lf lffysjs cfystkb cfresfh lf xtvc cf[tkpt8
- vrehyfkj,f ofvkt,bs ertstcbf
se ,fkf[t,bs0
- ,fkf[t,b7 bctdt hjujhw ofvkt,b7
cfvrehyfkj cfiefkt,t,c ofhvjflutyty8 fye vfsb vbqt,f vbpfyitojybkb eylf b.jc erexdtyt,t,bc ufsdfkbcobyt,bs lf f8i8 hf smvf eylf7 ertstcbf7 se
vrehyfkj,f yfobkj,hbd vfbyw cfvrehyfkj vwtyfhtekb cfiefkt,t,bs vj[lt,f7 sevwf7 [ibh itvs[dtdfib7 vfssfy
thsfl f,t,bw fewbkt,tkbf8 ufvjwlbkvf tmbvvf eylf ufbsdfkbcobyjc7 hjv
cfvrehyfkj vwtyfhtekb cfiefkt,t,b
eahj bfabf8 itltuc7 vfhsfkbf7 cohfafl dth bqt,7 vfuhfv yfrkt,fl dyt, c[df
hfvtc7 itb’kt,f bsmdfc7 hjv evtntc itvs[dtdfib7 ghfmnbrekfl7 fhfyfbh udthlbs vjdktyt,c flubkb fhf fmdc7 se
cojhfl fhbc lfybiyekb8 fctdt eylf
bsmdfc7 hjv vwtyfhtt,bc evtntcj,f7 fctdt [bkb lf ,jcnytekbw7 itbwfdc pjuflfl ufvf]fycfqt,tk ybdsbtht,t,c8
- dfh %_ okbc vfvfrfwb7 yfqdkbc
,einib vfmdc !#-vbkbvtnhbfyb lfh,bkt,ekb rtyzb8 us[jds7 vbhxbjs7
hjujh dbvrehyfkj0
- se vpfl [fhs7 frfltvbehb upbs
bfhjs7 bgjdts bc sthfgtdnb7 dbcfw
rtyzt,bc lfikbc ufvjwlbkt,f uffxybf8 se fctsc fh bwyj,s - vj,h’fylbs xtvsfy lf hfqf vfbywflfvfbyw
smdtyb rtyzb fqvjxylt,f fhfkfv,kbjpehb ofhvjvfdkj,bc0 yt,bcvbth
itvs[dtdfib7 rtyzb se yfqdkbc ,einibf +ofhvjvfdkj,fc vybidytkj,f
fh fmdc‘7 cfyfv vbc lfikfvlt vbdf cfmvt7
yfqdkbc ,einb eylf itvpflltc fvbcfsdbc8 vfhnbdfl hjv dsmdfs7 cfzbhjf sthfgbekb vrehyfkj,f7 hjv
jhufybpvvf rtyzbc lfikf bjkfl uflfbnfyjc8 se rtyzb kfv,kbt,bc ufvjf xfvj.fkb,t,ekb7 lfbikfc ytkytkf lfbo.t,c +^-) sdtib‘7 hjujhw
rb tc gfhfpbnb fbkfuvt,f8 se c[df
vbptpbc ufvjf +vfufkbsfl7 w[bvjdfyb wdkbc lfhqdtdt,b fy /jhvjyfkehb ghtgfhfnt,bc ufvj‘7 ^-@$-sdbfyb
itcfvpflt,tkb vrehyfkj,bc itvltu7
rtyzbc lfviktkb cgtwbfkehb ghtgfhfnt,bc vbqt,ff cfzbhj8 fcfrblfy
lf cmtcblfy +%_ okbc vfvfrfwb‘ ufvjvlbyfht7 fhf vujybf7 hjv fv itvs[dtdfib ybdsbtht,fsf wdkbc lfhqdtdf +uf[ljvbc vbpybs mhjybrekb lbtnj,fyf fy /jhvjyfkehb lfhqdtdt,b
+mfkt,bc xfcf[dbc cfobyffqvltuj f,t,b‘ b.jc vbptpb8
itrbs[dt,b itub’kbfs
vjudfojljs yjvthpt
+))%-%(-!_-(_-$%
vtub cf]fbf
8
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
VTLTFC ,JCNFYB
MBY'B
(CORIANDER)
MBY'B [TKC EO.J,C
SFDBC NDBYBCF LF
UEKBC REYSBC
VEIFJ,BC
UFEV}J,TCT,FC=
fv]thfl mby’bc cfvrehyfkj
sdbct,t,pt vjubs[hj,s5
- gbhdtkb rth’b7 hjvtkbw mfhsdtkc sfdib vjedf mby’bc [ctyt,fpt7
fk,fs7 stdpb mby’vfhibf8
vfhskfw7 tc vodfybkb .dtkfpt itcfvxytdb fv rth'ib uf[kfds8 stdpbc
[jhwbc yfrkb bvfib vlujvfhtj,c7
hjv itb’kt,f cf[cht,bc vnhtdf ufvjbodbjc8 cojhtl fvfc fytbnhfkt,c
hjujhw 'vfhb7 fctdt mby’b8 cf[cht,bc htdvfnbekb lfpbfyt,bc ufvjvodtd ,fmnthbt,pt fcts vjmvtlt,fc ,tdhb ufvjwlbkb tmbvb acjhbfpbc
vrehyfkj,bc lhjcfw b.tyt,c - vfs
bwbfy7 hjv se fh vjfwbkt 3htdvfnbpvbc ,fmnthbt,b4 flfvbfyc7 acjhbf-pbcufy ufyrehyt,f ite’kt,tkbf8
mby’bc rbltd thsb qbhct,f bvfibw
vlujvfhtj,c7 hjv bc itbwfdc ybdsbtht,t,c7 hjvkt,bw flfvbfyc ufvjfwjw[kt,ty7 vj’hfj,bc cehdbkc extyty8 [tkc eo.j,c yt,bcvbthb cfrdt,bc cohfa vjytkt,fc - hfw cfrvfjl
fmnefkehbf xdtyyfbhb zfvf-cvbc vj.dfhekb thbcsdbc8888
ufvjwlbkb sfvflt,b ceahfpt mby-
’bc stckc qtzfdty8 vfcib itvfdfkb tsthv;fdt,b shj,fc fath[t,c lf fkrj/jkbc
j[ibdfhbc ecbfvjdyj ceycfw rkfdc8
mby’b [tkc eo.j,c sfdbc ndbybcf lf
uekbc reysbc veifj,bc ufev]j,tct,fc8
'fkbfy cfbynthtcjf vbcb lflt,bsb vjmvtlt,f ceysmdbsb ervfhbcj,bc7 acbmbrbc lfshueyekb vlujvfhtj,t,bc lf
bcnthbt,bc lhjc8
fmdt eylf fqbybiyjc7 hjv lfcfwfdbf
pjvbtht,f mby’bc vbqt,bcfc8 zfh,b hfjltyj,bs vfy itb’kt,f flfvbfyc 'bkb lfehqdbjc lf vt[cbtht,f lfececnjc8
ljpbc ufycfpqdhf rb cfrvfjl vfhnbdbf8 ufvjb.tyts bvltyb7 hfvltybw rth’c
vje[lt,f8
cfmfhsdtkjib mby’bc vodfyt ajskt,bc ufhlf7 cfrdt,ib mby’bc stckcfw fvfnt,ty8 vfc ufyc[dfdt,ekb sdbct,t,b uffxybf - lflt,bsfl vjmvtlt,c rezbc rtltkpt7 t[vfht,f vjytkt,bc ghjwtcc rezib7
fq’hfdc vflfc8 fctdt eylf fqbybiyjc vbcb lflt,bsb vjmvtlt,f cfcmtcj ]bhrdkt,pt8 dbyfblfy mby’bc stckb [tkc eo.j,c
jhufybpvbc ufceasfdt,fc7 fvbs rheyx-
[dt,bc fk,fsj,fc fvwbht,c8 tgbktacbbs lffdflt,ekt,c ehxtdty7 vbbqjy cfrdt,b7 hjvtkbw mby’bc stckbs
fhbc itrfpvekb8
vtlbwbyfib ufvjb.tyt,f mby’bc stckbc ptsb8 vfc uffxybf cfbynthtcj sdbct,f5 hjwf bc [dlt,f ifhlsfy thsfl
sbhrvkbc ptlfgbhpt7 ifhlvltyt,ib
lf ifhlbc ,einib7 fhfvfhnj [jwfdc
,fmnthbt,c lf cjrjc7 fhfvtl [tkc
eo.j,c lfpbfyt,ekb mcjdbkt,bc fqlutyfc8
mby’bc ajskt,bc odtyb rfhubf cnjvfnbnt,bc lhjc7 hflufy [jwfdc fhfvfhnj ,fmnthbt,c7 fhfvtl dbhect,bc
ufvhfdkt,fcfw eikbc [tkc8
byatmwbehb lffdflt,t,bc vmjyt cyteks vbfhsdbs rth’b7 hjvtkbw mby’bc ajskt,bs fy stckbs fhbc itrfpvekb8 ertstcbf7 odybfyb mby’bs
,jkjc itrfpvjs7 hjwf leqbkb erdt
lblb [ybc lfo.t,ekbf8
hfw itt[t,f itvodfh fy xfieiek
rth’t,c - gbhbmbs7 sfdblfydt itrfpvts
fv sdfkcfxbyj ofhvjvflutykbs8
Zira dadebiTad moqmedebs
centralur nervul sistemaze
ibkfakfdb fhbc bc rth’b7 hjvtkbw .dtkfpt vtnfl bs[jdc bcts cfrfpvc7 hjujhbwff 'BHF8 akfdb cjrjcb bmyt,f se w[dhbc [jhwbc7 fvfc
vybidytkj,f fhf fmdc8 ibkfakfdb
fewbkt,kfl rtslt,f mtkt[ib8 itvs[dtdbs fhfathb [lt,f7 vbsevtntc7
se tc xfvj.fkb,t,ekb nhflbwbff8
fsfcj,bs okbc oby flfvbfyvf fqvjfxbyf7 hjv 'bhf lfvfvidblt,kfl
vjmvtlt,c vbc ythdek cbcntvfpt7 fceasfdt,c vfc tvjwbt,bcufy lf [tkc
eo.j,c vjpqdfdt,ekb fpht,bc itxtht,fc8 fpht,b nfy]dbc cfobylfhbf7
nfy]df rb fdflv.jaj,fc ,flt,c8 itb’-
kt,f bsmdfc7 hjv 'bhf ths-thsb eybdthcfkehb cfvrehyfkj cfiefkt,ff7
hflufy bc lflt,bsfl vjmvtlt,c wtynhfkeh ythdek cbcntvfpt8 fvfcsfy thsfl 'bhf itbwfdc ybdsbtht,t,c7 hjvkt,bw jhufybpvbc ufovtylfc eo.j,ty [tkc7 hfw sfdbcsfdfl ]fyvhstkj,bc
cfobylfhbf8 rbltd thsb sdbct,f7 hbc
ufvjw 'bhfv 3vtltfc ,jcnfyib4 qbhctekb flubkb lfbvrdblhf7 fhbc bc7 hjv
yfokfdehb gfhfpbnt,bc lf[jwdbc eyfhb uffxybf8 yfqdkbfyvf lf tvjwbehvf
flfvbfyt,vf7 fctdt bvfs7 dbcfw tuhts
ojlt,ekb 3zbt,b4 foe[t,s7 hfw itb’kt,f [ibhfl eylf vbbhsdfy 'bhf-
sb itrfpvekb rth’t,b8 vtlbwbyfib 'bhfc ajskt,b7 yf.jab lf atcdb ofhvfnt,bs ufvjb.tyt,f8 'bhfc
ajskt,bc xfb fev]j,tct,c vflfc7
ueyt,fc7 fvfqkt,c jhufybpvbc pjufl njyecc7 ihjvbceyfhbfyj,fc8
rez-yfokfdbc ghj,ktvt,bc lhjc
bc fhfvfhnj f.ext,c nrbdbkc7 fhfvtl fvidblt,c rbltdfw flfvbfyc8 'bhfc yf.jabcfufy bqt,ty ptsc7 hjvtkcfw afhsjl b.tyt,ty efvhfdb lffdflt,bc lhjc8 fv ptsc pjubths r,bkbc gfcnfibw fvfnt,ty7 hflufy vfc
gbhbc qhec vbrhj,t,bcufy ufovtylbc eyfhb uffxybf8
ra unda vicodeT rZis produqtebis
mavneblobis Tu sargeblobis Sesaxeb
flfvbfybc h’bc lflt,bsb sdbct,t,b lblb [fybf7 wyj,bkbf
vtlbwbybcsdbc8 vrdktdfhsf ufycfresht,ek .ehflqt,fc bmwtdc
vbcb sdbct,f - lf[jwjc rb,jc e]htlt,b8 flfvbfybc h’t itbwfdc
wbkfc7 hjvtkcfw HAMLET eojltc (HumanAlpha-Lactalbumin
Made Lethal to Tumor Cells‘8 fv rdktdt,bc kblthfl vbxytekt,b
fhbfy idtltsbc utnt,jhubc eybdthcbntnbc vrdktdfht,b8
fmdt eylf fqdybiyj7 hjv tc ahbfl cfbynthtcj wbkf bikt,f vfiby7 hjujhw rb flfvbfybc h’t sthvekfl lfveifdlt,f8
'HJ[BC H’T FLFVBFYPT VJMVTL VCUFDC YBDSBTHT,T,C7 GHFMNBREKFL7 FH ITBWFDC8
fvfc flfcneht,ty bubdt vrdktdfht,b7 hjvkt,bw flfvbfybc
h’tc brdktdty8 RDKTDT,B FXDTYT,C7 HJV GFCNTHBPT,EKB +UFLFLEQT,EKB‘ 'HJ[BC H’BC VJV[VFHT,KT,B EAHJ [IBHFL
FDFLLT,BFY RB,JSB7 DBLHT BCBYB7 DBYW GFCNTHBPT,EK H’TC7
FHF;FYC7 UFLFEOEHFDB VFOJYBC VCUFDC GHJLEMNT,C FH VBBHSVTDTY8 uthvfybbc lbtnjkjubehb cfpjufljt,f 3h’t lf
rb,j4 vbbxytdc7 hjv 'hj[bc h’bc fctsb fhfcfcehdtkb tatmnb
lfrfdibht,ekbf bvfcsfy7 hjv bc itbwfdc flfvbfybcfsdbc cfibib
hfjltyj,bs phlbc /jhvjyt,c lf ghjkfmnbyc8
LFYFVLDBKT,BS LFLUTYBKBF7 HJV PHLBC /JHVJYT,B
FATH[T,TY RB,JC E]HTLT,BC SDBSUFYFLUEHT,FC8 FV NBGBC
/JHVJYT,BC VJVFNT,F VRTHLBC LF GHJCNFNBC RB,JC HBCRAFMNJHBF8 hf smvf eylf7 fctsb /jhvjyt,bc evtntcj,f rezyfokfdbc nhfmnib vjbytkt,f8 jqjyl bv itvs[dtdfib7 hjltcfw ghjlemnib rfptbybc hfjltyj,f lf,fkbf8 tc gbhj,f v[jkjl flfvbfybc h’tibf lfwekb8
wbkt,bs7 fewbkt,tkb dbnfvbyt,bsf lf vbrhjtktvtynt,bs
vlblfh h’bc ghjlemnt,pt cfthsjl efhbc smvf yfvldbkfl
cfmfhsdtkj - rjk[tsb jlbsufydt
wyj,bkbf7 hjujhw vrehyfkt,bc mdt.fyf8 itvs[dtdbsb fh fhbc7 hjv vrehyfkbcf lf vfhflbekb f[fkufphlj,bc cfblevkjc vwjlyt vtltfc cf[tkvf vtlbwbybc cf[tkc lfelj lfcf,fvb8
fsfcj,bs otkb xdtyb obyfgfhb vcjakbjc c[dflfc[df res[tib fuhjdt,lf lf
cfw[jdht,tksfy f[kjc extylf flubkc
cfvrehyfkj cfiefkt,t,c8
bv lhjblfy ufycfresht,ek .ehflqt,fc bmwtdlf .dtkfpt edyt,tkb lf et,fhb7 vwtyfhtekb ofhvjij,bc cfvrehyfkj cfiefkt,t,b8 lqtc bcbyb .dtkf j]f[bc ,jcnfyib itudb’kbf vjd’t,yjs8 yfvldbkfl7 mfhsekb ,jcnfyb - 3vtltfc ,jcnfybf48 mfhsekb rth’t,bc evtntcj,bc
lfcfvpflt,kfl fewbkt,tkb cfrfpvb7 fvfdt lhjc cfvrehyfkj cfiefkt,fc ofhvjflutyc8 utvjc ufhlf rehyfdty lf ghjabkfmnbrfc eotdty efvhfd lffdflt,t,c8
fh qbhc8 e,hfkjl7 eylf ufdbsdfkbcobyjs rfwj,hbj,bc lf
vtwybtht,bc vhfdfkokbfyb ufvjwlbkt,f8
.dtkc7 [fzjc7 rfhfmc lf th,jc fctsb vfdyt ybdsbtht,t,b vjwbkt,ekb fmdc - ljc7 t8o8 ihfnbc cf[bs8
vfuhfv tc ghjlemnt,bw fh fhbc cfdct,bs edyt,tkb8 bcbyb
,fmnthbt,bcf lf gfhfpbnt,bcsdbc rfhu cfrdt, ybflfuc ofhvjflutyc8 fv yf[tdfhaf,hbrfnt,bc vj[vfht,f ertstc itvs[dtdfib vewkbc it,thbkj,fc ufvjbodtdc7 yfokfdt,ib ,fmnthbt,bc ufvhfdkt,bc ufvj8 fctdt itb’kt,f7 lhjsf ufyvfdkj,fib
xfvj.fkb,ltc vjytkt,bc ghj,ktvt,b7 yfqdkbc ,einbc fyst,f7 zbyzhbc wbt,f lf vcufdcb fkthubekb htfmwbt,b8
mfhsek nhflbwbt,ib lf mfh[yek ntmyjkjubt,ib lfvrdblht,ekbf .dtkbc vfhbko.fkib ufvj.dfyf7 [fzjc gbnyfib uflfptkf7 rfhfmbc cgtwbfkehb lfveifdt,f8
hjwf .dtkb vfhbko.fkib fhbc ufvj.dfybkb fy /jkfylbehb .dtkbdbs sthvekfl lfveifdt,ekb7 vfcib b[jwt,bfy ,fmnthbt,b8 vfhbkbs uf]tht,ek .dtkib hsekfl vhfdklt,bfy ,fmnthbt,b8 hjwf [fzj gbnyfibf uflfptkbkb7 gbnybc ybdsbtht,t,b fctdt [jwfdty ,fmnthbt,c8
h’bc ghjlemnt,b flfvbfybcsdbc fewbkt,tk wbkt,c7 vbrhjtktvtynt,c lf dbnfvbyt,c itbwfdty8 vfs ufhtit cfmfhsdtkjc rkbvfneh pjyfib ]fyvhstkj,bc ityfhxeyt,f ofhvjelutytkbf8 jqjyl fewbkt,tkbf7 vfsb vjvpflt,bc otct,b lfdbwdfs7 hfsf ]fyvhstkj,fc fh dfdyjs8
fct hjv7 se ubylfs7 ]fyvhstkt,b b.js7 ittwflts7 fh vbbhsdfs h’t7 fhf;fyb7 vfojyb8 ittwflts7 vbbhsdfs rfhfmb7 th,j7
vfhbkib yflt,b7 vjvobat,ekb .dtkb lf gbnyfib uflfptkbkb [fzj8
zafrana da misi
sasargeblo Tvisebebi
lqtc vbylf7 .dtkfpt vybidytkjdfyb vjyfgjdfhb - pfahfyf ufufwyjs8
vcjakbjib bc cfrfpv-cfytkt,tksf
vtatlff fqbfht,ekb8 fhct,j,c dfhfelb7
hjv pfahfyf .dtkfpt 'dtkb cfytkt,tkbf8 bc ]th rbltd ievthek o.fhjt,ibf
vj[ctybt,ekb8
VBCB CFVREHYFKJ SDBCT,T,BF5
pfahfyf 'kbth fynbjmcblfynt,c itbwfdc - fye fyflueht,c vfdyt ybdsbtht,t,c7
hjvkt,bw fcfrsfy thsfl eahj lf eahj
ofhvjbmvyt,f flfvbfybc jhufybpvib8
pfahfybc vwbht hfjltyj,bs ufvj.tyt,bcfc7 fye bv ljpbs7 hjvkbsfw rth’c rfpvfdty - ev]j,tclt,f yfqdkltyf7 cfrdt,bc
vjytkt,f7 yfqdkbc ,einib rdlt,f thse]htlbfyb gfhfpbnb kfv,kbf8
PFAHFYBC YF.TYBC
VJVPFLT,BC OTCB5
@-# .dfdbkc eylf lffc[fs @__ vbkbkbnhfvlt vleqfht o.fkb lf !%-@_ oesb lff.tyjs8
yfqdkvltybc7 cfrdt,bc vjytkt,bc7 fynbgfhfpbnekb vjmvtlt,bc ufhlf7 pfahfybc yf.tybc vbqt,f fev]j,tct,c ceysmdfc7 sbhrvtkt,bc aeymwbfc7 fvidblt,c
ythdek cbcntvfc7 njyecib vj/.fdc reyst,b +fv ,jkj sdbct,bc7 reyst,bc njyecib vj.dfybc ufvj7 pfahfybc yf.tyb jhcekj,bc lhjc htrjvtylt,ekb fhff`8
ghjabkfmnbrbc vbpybs yf.tyb vbbqt,f
lbkbs epvjpt *-#_ lqbc ufyvfdkj,fib8
VTLTFC ,JCNFYB
RFVF
(ANETHUM)
RFVF FAFHSJT,C CBC[K"FHQDT,C LF CBC[K"FHQDJDFYB
CGFPVBS UFVJODTEK SFDBC
NRBDBKCFW F.EXT,C
- rfvf bvltyfl edyt,tk cfvrehyfkj cfiefkt,fl bsdkt,f7 hjv xdbk
,fdidt,cfw rb fcvtdty 3rfvbc o.fkc48
!-@ cfereybc obyfs oytdbc lfvotdb f,t,b fh fhct,j,lf - flfvbyt,bw
eahj lfrdbhdt,ekt,b b.dyty8 vfs
bwjlyty7 hjv evtntc itvs[dtdfib7
oytdf bvbc ufvj eotdlfs7 hjv vewkbc afhb /mjylfs lfzbvekb8 tc
ythdbekj,bc ufvj [lt,f lf ufvjcfdfkbw bjkbf7 e,hfkjl7 eylf uffrjynhjkj vewkbc vjleyt,f8 vfuhfv7 hjwf7 xdbkbc fh b.jc7 vewtkb it,thbkbf ufpt,bc ufvj7 rfvbc
ufhtit oytdbc lfotdf hsekbf8
rfvf vjytkt,fc eo.j,c [tkc7 fctdt ifhlvltybf lf vt’e’eh ltlt,c
idtkbc7 h’t fh itevwbhlts8
hflufy rfvf yfokfdt,bc uked reyst,c
fleyt,c7 fhfvfhnj vewkbc it,thbkj,fc
idtkbc8 fctsb ukedb reyst,b cbc[k’fhqdt,ibw fhbc8 itcf,fvbcfl7 rfvf fafhsjt,c cbc[k’fhqdt,c7 cbc[k’fhqdjdfyb cgfpvbs ufvjodtek sfdbc nrbdbkcfw f.ext,c8 fvbs fhbc ufygbhj,t,ekb bcbw7 hjv E’BKJ,BC LHJC RFVBC YF.TYB LFVFVIDBLT,KFL VJMVTLT,C8 sfyfvtlhjdt vtlbwbyf afhsjl
cfhut,kj,c vtltfc ,jcnybc fv ofhvjvflutykbs8 cf.jdtksfjl wyj,bkb 3RFVBC O.FKB4 itvluyfbhfl vpfllt,f5 ! obkb rfvbc ptsb !___ obk o.fkpt8
WBCNBNBC7 IFHL-RTYZJDFYB LFF-
DFLT,T,BC7 IAJSBFYB 'BKBC
ITVS[DTDT,IB rfvbc stckbc yf.tyc
bidtkbt,ty5 ! xfbc rjdp lfyf.bk
rfvbc stckc cfqfvjc fc[fvty ! zbmf vleqfht o.fkc8 lbkbs yf.tyb
vpflff lf itub’kbfs7 lqtib @-#-]th
zfvbc oby vbbhsdfs8
VTNTJHBPVBC +it,thbkj,f7 ufpt,b‘7 .F,PJ,BC7 MHJYBREKB RJKBNBC LHJC ertstcfl vjmvtlt,c
xhlbkib ufihfkb rfvbc ajskt,bc
yf.tyb5 ! xfbc rjdp lfyf.bk rfvbc
ajskt,c obyf cfqfvjc fc[fvty !
zbmf vleqfht o.fkc8 vbbqt,f zfvbc oby8 lqtib @-#-]th8
abaSaSi erTi lamazi sofelia
- maidani. marTalia, is samegrelos erT-erTi raionia, magram
aq imerlebi cxovroben da adgilobrivebma megrulic ki ar ician. am sofelSi erTi qalbatoni cxovrobs - lida jangvelaZe-loCoSvili, romelsac yvela
lida bebias eZaxis. ramdenime
kviris win mas dabadebis dRe
hqonda - 100 weli Seusrulda.
iubilars uamravi stumari
ewvia; didi sufrac gaiSala
da 3 erTnairi tortic miarTves,
romlebzec saTiTaod iyo gamosaxuli cifri - 100.
bebom 100 sanTeli yoCaRad
Caaqro, magram ezoSi abrialebuli feierverkebis ki SeeSinda
da moaSoreT es eSmakis maSxalao, - gaiZaxoda.
amboben, lida bebo visac dalocavs da zurgze xels daadebs, yvelas sasikeTod auxdebao.
masTan adgilobrivi mamaoebic
ki midian da sTxoven, - dagvloceo. sikeTiT savse qalbatons
ar ezareba, acaxcaxebuli marjvena zurgze dagados da warmateba gisurvos. moxucs SesaSuri mexsiereba aqvs da warsulis
yvela movlena zedmiwevniT zustad axsovs, mis saxlSi ki TviT
stalini imaleboda.
* * *
- 1910 wlis zafxulSi, Zalian Rarib ojaxSi davibade. warmoidgineT, jami da TefSic ar
gvqonda, Wiqis magivrobas ki xisgan gamoCorknili, amoRrmavebuli
fialebi gviwevda; TefSebi da
jamebic xisgan iyo gamoTlili
- kalamjamebs veZaxdiT. Widan
wyali rom amogveRo, vedroc
ar arsebobda. erTi mcenare iyo,
adre kvaturas veZaxdiT (misi
nayofi gogras hgavs), axla mas
Rvinis amosaRebad iyeneben da
orSimo hqvia. nayofs specialurad amuSavebdnen da Semdeg kvaturaTi Widan wyals iRebdnen.
sul erTi gamWvartluli oTaxi
gvqonda, sadac Suacecxli inTeboda. RamiT, roca deda cecxls
daanTebda, kvamli Tvalebs gvwvavda. bavSvebi vWuWyunebdiT xolme,
- ratom ar gvaZinebo?! didi
gogo viyavi, roca puri pirvelad vigeme...
mamaCemi 8 wlis daoblda.
roca ase patara bavSvi udedmamod rCeboda, `apekuns~ uniSnavdnen xolme, romelic bavSvze
zrunavda. aseTi adamiani mamasac
miuCines. iman mama xonSi, Cxenkelis mdidar ojaxSi mojamagired daayena. mas Turme, ZaRlebis
movla evaleboda - monadire
ZaRlebs banda, aWmevda da wvrTnida. `apekuni~" valdebuli iyo,
aRebuli jamagiri mis srulwlovanebamde Seenaxa da Semdeg
mieca. mamas Turme, ZonZebi ecva
da zamTarSi Zalian scioda.
patroni ugulo kaci yofila,
bavSvisTvis arafers imetebda.
erTxel sicives Zalian rom Seuwuxebia, ZaRlebTan dawolila
da ise dauZinia.
erTi kviris Semdeg es ambavi
patrons gaugia da maTraxiT
ucemia. bavSvi SuaRamisas gaqceula, tyispiras Camomjdara, tirili dauwyia. am dros mezobeli soflidan momaval mRvdels
gamouvlia da tirilis xmaze
SeCerebula. bavSvi rom unaxavs,
gaocebula, anaforaSi gauxvevia,
Sin wauyvania, daubania da daupurebia kidec. meore dRes `apekuni~ SeSfoTebula da mRvdels
misdgomia, magram mamaos misTvis
didi sayveduri uTqvams; isic
gaurkvevia, rom Turme, jamagirs
ar unaxavda, hoda, bavSvi TavisTan dautovebia.
mamas 18 wlamde cotaodeni
fuli daugrovebia da ukve srulwlovani, mRvdlis ojaxidan
wamosula; mere, mSobliur sofelSi, maidanSi Camosuls kameCi uyidia, sacolisTvis beWedi
SeuZenia da daojaxebula. Cems
mSoblebs 8 Svili hyavdaT. erTxelac, sofels qolera `daeria~;
im periodSi uamravi adamiani
daiRupa da erT Rames Cvens ojaxSic 2 bavSvi gardaicvala 12 da 8 wlis da-Zma dameRupa...
am daavadebisgan zogierTi ojaxi
mTlianad ganadgurda, gardacvlilebis damkrZalavic ki ar
darCaT. erT dRes mamam da ramdenime kacma gadawyvites, - davTvreT,
xelebi da tani aryiT gaviwmindoT, mere ki gardacvlilebi
gavapatiosnoTo. maT didi ormo
amouTxriaT da yvela micvalebuli daumarxavT.
mama usamarTlobas ver itanda, adamianis Cagvras ver egueboda; Tanac, yvelaferi Tavis
Tavze hqonda gamocdili da rogorc ki revoluciuri talRa
agorda, maSinve bolSevikebis mxares dadga da revolucioneri
gaxda. `straJnikebi~ CvenTanac
xSirad modiodnen. ufrosi da
myavda, romelic Soreul sofelSi, naTesavTan gadamales, raTa
misTvis vinmes Seuracxyofa ar
mieyenebina.
menSevikebi da bolSevikebi
rom ibrZodnen, mec kai didi
gogo viyavi - 12-13 wlis. Cveni
saxlis ukan erTi didi muxa
idga, romelic Suaze gaxldaT
gapobili, garSemo ki totebiTa
da foTlebiT dafaruli - revolucionerebs swored im muxaSi malavdnen xolme; im xalxs,
visac `straJnikebi~ eZebdnen, mxolod iseT ojaxebSi malavdnen,
sadac mamakaci iyo - maSin sxva
dro gaxldaT da umamakaco
100 sanTeli bebosTvis
ojaxSi ucxo kacis darCena ar
SeiZleboda. xSirad, TiTo ojaxSi
2-3 bolSeviki imaleboda da maT
Raribul lukmasac unawilebdnen...
mama RamiT tanisamossac ar ixdida, mxolod Ceqmas Tu gaiZrobda
(Ceqma revoluciurma komitetma
aCuqa) - es imitom, rom Tu saqme
gasaqcevad gauxdeboda, uceb gaeswro. erTxel ezoSi `straJnikebi~
iseT dros Semovidnen, mamam damalva ver moaswro. gaiqca, magram daewivnen da erTma `straJnikma~ cali
ulvaSi aaputa. gasisxlianebuli
mama rom davinaxe, `straJnikebs~
veci da erT-erTs neka TiTi movakvnite. im kacma ikivla, mas meore
waeSvela da mamam Tavs uSvela...
erTxel xonSi mitingi tardeboda, sadac sityviT stalini unda
gamosuliyo; maSin mas stalini
ar erqva, yvela kobad icnobda. mitingis dRes mama Sin movida da
raRac waiRo. dedam Tqva, - axla
kidev viRacebs mogviyvanso. mamas
Sinidan dedas TavSali da xalaTi
wauRia, es mere gavigeT. Turme, menSevikebs gadawyvetili hqoniaT, rom
rogorc ki stalini tribunaze
avidoda, esrolaT da moeklaT. marTlac, rogorc ki kobam tribunaze fexi Sedga, srolis xma gaisma.
Turme, mis ukan mdgarma mamam Tavze TavSali gadaafara, miwaze daagdo da zemodan gadaefara, Semdeg
iqidan xoxviT gamovidnen. roca
samSvidobos gamoaRwies, xalaTi Caacva, Tavze TavSali moaxvia, xelkavi
gamosdo da Sin ise wamoiyvana.
Soridan rom SexedavdiT, gegonebodaT, qali mohyveboda gverdiT. mama
samzareuloSi Semovida da Tqva: koba moviyvane. saWmeli Tu rame
gvaqvs, vaWamoTo. dedam uTxra, bavSvebs cota Romi morCaT, imas
gavacxeleb; mWadsac davacxob da
cotaodeni yvelic gvaqvso.
im dReebSi CvenTan bevri revolucioneri movida. maT vera da
ver gaiyvanes koba samSvidobos;
eSinodaT, rom ar moeklaT. irgvliv
`straJnikebi~ daZrwodnen. mezoblebma icodnen, vis vmalavdiT, magram
yvela mamas edga mxarSi da stalinis gacema aravis mosvlia azrad.
3 dRis Semdeg, rogorc iqna, jixaiSSi gaapares. omi rom damTavrda,
mamaCems amagi daufases - kargi saCuqaric misces da Tanamdebobac
uboZes. stalinma mamas TavisTan
samsaxuric SesTavaza, magram Cemi
ufrosi Zma axali daRupuli iyo
da mamam wasvla ar indoma.
kargad maxsovs is periodic, roca Cvens saxlSi budu mdivani
imaleboda. omis Semdeg gavige, rom
saxlSi uamravi tyvia-wamalic gvqonia - saRore mTeli arsenaliT
yofila savse. Cveni soflis mRvdeli mama simoni (miqaZe) gaxldaT.
revoluciis dros masTan ramdenime
mowadinebuli axalgazrda movida,
- wveri unda gavkriWoTo. mama
daimuqra: vinc simons xels axlebs,
SublSi tyvias davaxlio da amis
Semdeg SeeSvnen. swored mamas damsaxurebiT, mama simons arc Sesamoseli gauxdia da arc msaxureba
miutovebia. mamas yovelTvis swamda RmerTis da WeSmariti marTlmadidebeli gaxldaT. saSobaod da
saaRdgomod saklavs Cumad vklavdiT da vzeimobdiT. revolucioneri kaci ki iyo, magram SuaRamisas agvayenebda xolme da vloculobdiT... Cemi qmris mamida, nino
monazoni gaxldaT. sul mTlad
axalgazrdam sakuTari TvaliT naxa,
rogor gadahyva misi da mSobiarobas. samwuxarod, Cvilic maleve
daiRupa da ninom swored amis
Semdeg gadawyvita, monazvnad wasuliyo. man sasuliero saswavlebeli qarTlSi daamTavra, monazvnad
ki maTxojSi aRikveca.
rodesac eklesia-monastrebi daxures, deda nino or monazonTan
erTad Cvens sofelSi dabrunda
da eklesiis gverdiT, patara saxlSi dabinavda. fesuna da qaristine (ase erqva monazvnebs) ninoze
ufrosebi iyvnen da male gardaicvalnen. erT zamTars didi Tovli
movida da ninos saxlis saxuravi
Caungria. es rom gavige, CemTan wamoviyvane da xuTi wlis ganmavlobaSi vuvlidi - bolo eqvsi Tve davrdomili iyo. deda nino mudam
fexSiSveli dadioda. ambobda: jobia,
aq vewamo, vidre saiqioso. sasTum-
lad didi qva edo - baliSze
arasdros daudvia Tavi. roca
sikvdilis moaxloeba igrZno,
RvTismSoblis xati, is tanisamosi, romelic monazvnad aRkvecis dros ecva, mooqrovili Custebi, didi da patara xis jvrebi
moiTxova, mere ki miTxra: ziareba minda. iqneb, Rvino da TeTri
puris natexi miSovoo.
maSin puri Zneli saSovni gaxldaT. mezobel kacs ojaxis
wevri gardaecvala da `satirlisTvis~ qalaqidan cotaodeni
puri Camoitana. mas vTxove, cota
puri moeca. nino sawolze wamojda, Rvino da puri akurTxa,
Semdeg ki eziara. anderZad daibara: es didi xis jvari (TiTqmis
misi sigrZe iyo) gulze damadeT, rac daxeuli xatebi naxoT,
dawviT da ferfli mdinares
gaataneT, RvTismSoblis es xati
Sens ojaxSi darCes (misi piradi xati iyo). icodeT, aravin
ikivlos; cremli valia da vals
gadaxda unda; ise gamasveneT, mweri ar damajdes; saflavi iseT
biWebs gaaTxrevineT, romlebic
qalTan namyofi ar arian; tanisamosi patiosanma qvrivma Camacvas; pirvel saaTamde, patara WiSkridan gamasveneTo da saflavis
adgilic mimiTiTa. ninos gardacvalebamde sami dRiT adre, RamiT ezoSi gavedi da davinaxe,
rom ezoSi welSi moxrili qali Semovida, romelsac xelSi
Wraqi eWira. SemeSinda da maSinve
Sin Sevedi.
deda ninos rom vuTxari, damamSvida: - nu geSinia, Cemi wasvlis dro movidao... gardacvlili Sua oTaxSi davasveneT. meore
dRes ise moxda, rom oTaxidan
yvelani gavediT da micvalebuli marto davtoveT. uecrad,
mezoblis yvirili gavigoneT, Cqara modiT, oTaxSi cecxli
anaTebso. marTlac, micvalebulis TavTan, Werze raRac mrgvali, cecxlovani burTi ekida
da kaSkaSebda. oTaxSi rom SevediT, es yvelaferi gaqra... xati,
romelic ninom maCuqa, me-18 saukunisaa. vifiqre, Cemi patara
saxli misi sakadrisi araa-meTqi
da Cems muls gavatane.
gavida dro. erTxel sizmarSi
vnaxe, rom oTaxSi, sanTliT xelSi nino dadioda da raRacas
eZebda. mere mkiTxa, - xati sad
waiReo? SeSinebuls gamomeRviZa. Cems muls yvelaferi movuyevi da xati damibruna. sxvaTa
Soris, erTxel es xati mogvpares kidec, magram ramdenime xnis
Semdeg ezoSi gadmogvigdes. rogorc Semdeg gavige, qurds kargi
dRe ar dasdgomia, mis Tavs aTasi
ubedureba datrialebula da
ukan amitomac moutania. CemTan
sacxovreblad gadmosvlis Semdeg saeklesio nivTebi da wignebi
deda ninom maTxojis eklesiaSi gagzavna. vici, rom iq axlac
inaxeba wignebi, misi warweriT.
- Tqvens meuRleze ras metyviT? rogor gaTxovdiT?
- mSoblebis surviliT gavTxovdi anu meuRle gamiriges.
ganaTlebuli, warmosadegi kaci
iyo. vidre gamirigebdnen, me manamdec momwonda - saqmiani kaci
gaxldaT, Cvens raionSi komkavSiri man daaarsa. orive kargi Sesaxedavebi viyaviT. mamam miTxra,
- sofleli kaci kia, magram ra
uWirs, kargi adamianiao. mec davTanxmdi. ufrosi biWi orwlinaxevris iyo, gogo ki wlinaxevris, rodesac Cemi qmari `germaniis omSi~ waiyvanes da iqidan
arc dabrunebula. oblebi martom gavzarde. Zalian gviWirda...
ager, ezoSi rom msxlis xe dgas,
imis Ziras videqi da ise gavacile Cemi qmari, hoda, swored
maSin vnaxe ukanasknelad. maSin
araferi gvebada. yvelaferi, rasac aq xedav, Cemi monagaria.
axla kidev bevr rames mogiyvebodi, bebia, magram daviRale da laparakis Tavi aRar
maqvs... kar-gma movlam momiyvana
am dromde, ZaliT macocxleben.
rac macocxla ufalma, imis madlobeli var.
esaubra
mari jafariZe
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
9
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
- hjujh vj[lf7 hjv eovbyltcvf
vtkmbctltrvf vjcf.lhtl vbnhjgjkbnb lfdbsb ufvjfhxbf lf rfsfkbrjcgfnhbfhmb vbnhjgjkbnb tahtvb uf[lf0
-!)^_ okbc !_ bfydfhc ufhlfbwdfkf
chekbfl cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmb7 eovbyltcb lf eytnfhtcb vtkmbctltr 6668 !! bfydfhc cfufyut,jl itbrhb,f cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb
trktcbbc cbyjlbc c[ljvf7 hjvtkcfw tcoht,jlyty5 ,FSEV-ITVJMVTLTKB LF
Z.JYLBLTKB VBNHJGJKBNB TAHTVB7 ,JL,TKB VBNHJGJKBNB LBVBNHB7 MESFSTK-UFTYFSTKB VBNHJGJKBNB YFJVB7 EH,YTKB VBNHJGJKBNB LFDBSB7 STSHBO.FHJTKB
VBNHJGJKBNB PBYJ,B8 cbyjlbc
c[ljvf uf[cyf ,JL,TKVF VBNHJGJKBNVF LBVBNHBV +BFIDBKB‘7 hjvtkvfw fqybiyf5 3cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tk trktcbfc fqfh /.fdc vtsfehb7 hjvtkbw ufvjhxtekb b.j hjujhw ybzbs7
fctdt cekbthb w[jdht,bs8 lqtc xdty eylf cojhfl itdfafcjs itmvybkb dbsfht,f lf dbvjmvtljs bct7 hjv isfvjvfdkj,fv cf.dtlehbs fhfcjltc ufb[ctyjc !)^_
okbc !! bfydhbc cbyjlbc c[ljvf sfdbcb
uflfo.dtnbkt,bc ufvj8 obyflflt,f itvjvfmdc7 cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb
trktcbbc rfsfkbrjc-gfnhbfhmbc vjcf.lhtl lf vtkmbctltr 666-bc lfvrh’fkfdb
rjvbcbbc sfdv]ljvfhtl fdbhxbjs vbnhjgjkbnb tahtvb48 fv obyflflt,fc v[fhb lfezbhtc vbnhjgjkbnvf yfjvvf lf
tgbcrjgjcvf pbyj,vf8 eh,ytkvf vbnhjgjkbnvf lfdbsvf7 jabwbfkehb ufyw[flt,bs7 vjb[cyf vjcf.lhbc sfyfvlt,j,f8
!)^_ OKBC !)-@_ ST,THDFKC ITLUF CFMFHSDTKJC VFHSKVFLBLT,TKB
TRKTCBBC UFAFHSJT,EKB RHT,F7
HJVTKVFW CHEKBFL CFMFHSDTKJC
RFSFKBRJC-GFNHBFHMFL FBHXBF VBNHJGJKBNB TAHTVB8 !)^_ OKBC @!
ST,THDFKC7 RDBHFC7 VJ[LF VBCB FQCF.LHT,F CDTNBW[JDKBC CFGFNHBFHMJ NF’FHIB8 se hfnjv vbbqj cbyjlvf fctsb uflfo.dtnbkt,f7 fvbc itcf[t,
eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv vtjhbc
vbth ufydkbkb upf ufudwtvc gfce[c8
- vjudbs[hts eovbyltcb tahtvbc
vbth ufydkbkb upbc itcf[t,=
- vtjwt cfereybc rfsfkbrjc-gfnhbfhmt,c ijhbc eovbyltccf lf eytnfhtcc
tahtv vtjhtc .dtkfpt afsthfrbfyb
w[jdht,bc upf /mjylf ufdkbkb8 vfc efvhfdb obyffqvltuj,bc lf’ktdf vje[lf
]th rbltd vfyfv7 cfyfv cfcekbthj w[jdht,fc itelut,jlf8
eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtvb7
thbcrfwj,fib UHBUJK IBJC ’T CBLFVJYB’T lfb,flf !()^ okbc !) ctmntv,thc ujhbc vfphbc cjatk ljtcib7
cjakbc vtlfdbsybc j]f[ib8 ltlf qhvfl
vjhoveyt mfkb b.j lf idbkt,cfw fct
phlblf8 uhbujkb !! okbc b.j7 ltlf
hjv ufhlftwdfkf8 vfc ,fdidj,blfydt /
mjybf cehdbkb7 cfcekbthj gbhb ufv[lfhb.j lf fvbc ufvj cf[kblfy ufgfhekf7
ibjvqdbvbc vjyfcnthib vbcekf lf vjyfcnhbc obyfv’qdhbcsdbc es[jdbf7 vjhxbkfl vbvbqtsj8 obyfv’qdfhvf bub gfnfhf fcfrbc ufvj7 vij,kt,sfy lff,heyf8
vfvfv e.ehflqt,jl fh lfnjdf gfnfhf
uhbujkbc cehdbkb lf bub ujhbc cfcekbthj cfcofdkt,tkib vbb.dfyf7 cflfw
!)_$-!)!@ okt,ib cofdkj,lf8 !)!@
otkc ujhbc cfcekbthj cfcofdkt,kbc
lbhtmwbfv cgtwbfkehb htrjvtylfwbf vbcwf ofhxbyt,ek rehclfvsfdht,ek uhbujk cblfvjyb’tc s,bkbcbc cfcekbthj
ctvbyfhbfib cofdkbc ufcfuh’tkt,kfl8 BV
LHJC S,BKBCBC CFCEKBTHJ CTVBYFHBF LQTDFYLTKB VTW[HT CFFDFLV.JAJC NTHBNJHBFPT B.J8 HTMNJHB
UF[KLFS CBJYBC NF’HBC LTRFYJPB7
ITVLUJVIB WYJ,BKB VTWYBTHB RJHYTKB RTRTKB’T8 rjhytkb rtrtkb’tc uhbujk cblfvjyb’bc7 hjujhw ybzbthb f[fkufphlbc vbvfhs ufycfresht,ekb rtsbkufyo.j,f /mjylf8 [ibhfl tcfe,ht,jlf vfc /fubjuhfabfpt7 cftrktcbj rfyjybrbc7 cfmfhsdtkjc bcnjhbbc cfrbs[t,pt7
cf[kib fnfylf obuyt,c8 bcbw sfdlfdbo.t,bs veifj,lf8
!)!* okbc !@ +@%‘ vfhnc vw[tsfib7
cdtnbw[jdkbc cfgfnhbfhmj nf’fhib
cfptbvjl ufvjw[fllf cfmfhsdtkjc
vfhskvflblt,tkb trktcbbc fdnjrtafkbbc fqlutyf8 cgtwbfkehfl ufcfyskek tnhfnpt fdnjrtafkbbc fqlutybc
fmnbc [tkvjvothsf ijhbc b.dyty IBJ
CBLFVJYB’T lf UHBUJK CBLFVJYB’T8 vfiby uhbujk cblfvjyb’t dth babmht,lf7 hjv ufdbljlf okt,b lf bub fv
lfvjerblt,tkb trktcbbc cfztsvg.hj,tkb uf[lt,jlf8
uhbujk cblfvjyb’t cfcekbthj ctvbyfhbbc lfchekt,bc itvltu bv ohtib
nhbfkt,lf7 cflfw b.dyty EOVBYLTCB LF
EYTNFHTCB RBHBJYB +uhbujkb vbcb
vjhxbkb b.j‘7 VBNHJGJKBNB LF ITVLTU CHEKBFL CFMFHSDTKJC RFSFKBRJC-GFNHBFHMB KTJYBLT8 tc flfvbfyt,b lbl ufdktyfc f[ltylyty f[fkufphlf uhbujkpt8 fhfyfrkt, lblb ufdktyf vje[ltybf vfcpt !)!( okbc @^ bfydfhc7 lfdbs fqvfityt,kbc [ctyt,bc lqtc7
s,bkbcbc eybdthcbntnbc uf[cyfc7 hfw
vfhskfw elbltcb vjdktyf b.j cfmfhsdtkjc bcnjhbfib8 fvfdt otkc bub xfbhbw[f eybdthcbntnib cb,h’ybcvtn.dtkt,bc afrekntnpt lf vbcb vfcofdkt,kt,b b.dyty bdfyt ]fdf[bidbkb7 frfrb ifyb’t7 rjhytkb rtrtkb’t7 uhbujk othtstkb7
ubjhub xe,bybidbkb8
f[fkuf[cybkb eybdthcbntnbc cneltynt,bcsdbc lblb ,tlybtht,f b.j
!)!( okbc @^ vfbcb7 hjltcfw .jabkb
vtabcyfwdkbc cfcf[ktib cfmfhsdtkjc
cf[tkvobajt,hbdb lfvjerblt,kj,bc
fqlutyf ufvjw[fllf7 vfuhfv tc cb[fhekb
lbl[fyc fh ufuh’tkt,ekf7 !)@! okbc
@% st,thdfkc ,jkitdbrehb hectsbc
cfjregfwbj ]fht,b s,bkbcib itvjdblyty7 cfmfhsdtkjc vsfdhj,f ]th lfcfdkts cfmfhsdtkjib uflfdblf7 itvltu rb
cfahfyutsib uftvupfdhf8 cfmfhsdtkjib
ufydbsfht,ekb gjkbnbrehb ghjwtct,b uhbujk cblfvjyb’tv vnrbdytekfl ufybwflf7 fvbc ufvj vfy efhb smdf s,bkbcbc eybdthcbntnib cofdkbc ufuh’tkt,fpt +bm cek $ otkb bcofdkf‘ lf !)@!
OKBC @! LTRTV,THC S[JDYBS VBVFHSF CHEKBFL CFMFHSDTKJC RFSFKBRJC-GFNHBFHMC7 EOVBYLTCCF LF EYTNFHTCC FV,HJCBC7 HJV VBCSDBC ,THFL FQRDTWBC EAKT,F VBTWF8 bub gfnhbfhmbcflvb ufupfdybk othbkib othlf5
3smdtyj eovbyltcj,fd= ,fdidj,fibdt vmjylf vbcohfat,f ,thekb
w[jdht,bcf8 xtvb ufyphf[df vhfdfk]th ufvbpbfht,bf wyj,bkb cfcekbthj gbht,bcfsdbc8 bcbyb cb[fhekbs
itvjvut,t,bfy lf cfsfyflj vfvj,hbdb kjwdf-rehs[tdbs lfde]bkljdt-
,bdfh8 fo vjvobat,ek fcfrc vbqotekb7 chekb zref-ujyt,bs lf cfqb
ituyt,bs fqzehdbkb7 rflybtht,bs
us[jds7 fqvrdtwjs ,thfl lf qbhcv.js vqdltk-vjyfpdybc [fhbc[pt
fcf.dfyfl8 vt vofvc7 vbe[tlfdfl ifdereqvfhsb lhjbcf lf cftzdj oesbcjakbcf7 smdtyb eovbyltcj,f ylj,bc sdfkbsf lf uekbs it[dlt,f fv
xtvc vbcohfat,fc lf vjvwtvc cfiefkt,fc7 hfsf cfvqdldtkvjyfpdyj [fhbc[ib v.jac itvt’kjc7 obyfit
ovbylf nhfgtpbcf fqdfdkbyj kjwdf-dtlht,f qvhsbcflvb7 cfvij,kjcflvb lf xdtyb vhfdfknfy]ekb trktcbbc ,tlybtht,bcfsdbc48
,thfl fqrdtwbc vjcehytc vjcs[jdtc
lf[fcbfst,bc vbnfyf vbcb vj’qdhbcufy8
vj[lf cfjwht,f8 CJATK LJTCBC
VQDLTKVF VB[TBK KERFIDBKVF7 HJVTKBW RFHUFL BWYJ,LF UHBUJK
CBLFVJYB’BC J]F[C7 CFMFHSDTKJC
VFHSKVFLBLT,TKB TRKTCBBC CFRFSFKBRJCJ CF,ZJIB UFUPFDYBK OTHBKIB F[FKUFPHLF UHBUJKB 3VTFV,J[TL LF TRKTCBBC VNHFL4 UFVJFW[FLF8 cjakbc vj’qdhbc fctsvf lfevcf[eht,tkvf7 ntyltywbehvf lf[fcbfst,fv uhbujkb ’fkbfy lffqjyf7 vfuhfv
afh-[vfkb fh lfe.hbf8 vfy cfufyut,j ufyw[flt,bs vbvfhsf eh,ybcbc tgfhmbbc
f[fkmfkfmbc vsfdfh[ewtcc7 lftlfcneht,byf fy efht.j vqdltk VB[TBK KERFIDBKBC ufyw[flt,bc ibyffhcb8 fv erfyfcrytkvf itrhb,f jkmbc cfvqdltkjt,f7
hjvtksfw lfflfcnehtc5 3CB.HVBLFY
FMFVJVLT RHT,F BWYJ,C UHBUJK CBLFVJYB’TC7 HJUJHW CFERTSTCJ .VFODBKRFWC7 THSUEK IDBKC CFMFHSDTKJC TRKTCBBCFC7 [JKJ VQDLTK VB[TBK KERFIDBKBC LFCVTYFC
SDKBC7 HJUJHW ECFAE’DKJC LF
GBHFLB BYNTHTCT,BS UFVJODTEKC48
eovbyltcb lf eytnfhtcb fv,hjcb uftwyj jkmbc cfvqdltkjt,bc othbkc7 kjwdf-rehs[dtdf vbcwf cdtnbw[jdkbc obyfv’qdfhc FHMBVFYLHBN GFDKTC +]FAFHB’TC‘7 ,thfl fqtrdtwf uhbujk cblfvjyb’t8 !)@@ okbc !* bfydfhc uhbujkb
,thfl fqrdtwtc tahtvbc cf[tkbs8 cf[tkb tahtvb vfc vbcvf cfsf.dfyt,tkvf vfcofdkt,tkvf rjhytkb rtrtkb’tv itehxbf8
fv lqblfy cbwjw[kbc ,jkjvlt bub thsuekfl tvcf[ehf cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tk cfvjwbmekj trktcbfc8
,thfl fqrdtwblfy wjnf [fyib tahtvb eovbyltcvf lf eytnfhtcvf fv,hjcbv
ibjvqdbvbc vjyfcnthib ufupfdyf8 !)@#
OKBC !$ BFYDFHC ,THVJYFPJYB TAHTVB [TKLFC[VEK BMYF BTHJLBFRDYFL8 !)@# OKBC $ BDKBCC BUB JMHJC ]DHBC NFHT,BC EAKT,BS LF]BKLJDLF LF LFBYBIYF IBJVQDBVBC VJYFCNHBC OBYFV’QDHFL8 tc bc gthbjlbf7 hjwf eovbyltcvf fv,hjcbv cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc cf[tkbs utyebc rjyathtywbfc vbvfhsdf ufeupfdyf7 fvbc ufvj cf,zjsf [tkbceakt,fv cfcekbthj gbht,b 3fyfajhbfy bynhbufyt,fl47 3rjynhhtdjkewbjytht,fl4 vjyfskf lf vfhskvflblt,tk trktcbfpt ptojkf uff’kbthf8 !)@$
okbc vfhnib7 hjltcfw cfmfhsdtkjc
vfhskvflblt,tkb trktcbbc cfrfsfkbrjcj cf,zjc otdht,bcf lf chekbfl cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmbc7 eovbyltcbcf lf eytnfhtcb fv,hjcbc cfcfvfhskj ghjwtcb vbvlbyfhtj,lf7 ghjwtcpt vjovtl bmyf ufvj’f[t,ekb ibjvqdbvbc vjyfcnhbc obyfv’qdfhb tahtvbw8
tahtvvf cfcfvfhskjc vjf[ctyf7 hjv bc
fhw cfrfsfkbrjcj cf,zjc otdhb b.j lf
fhw c[df hfbvt vybidytkjdfyb sfyfvlt,j,f /mjylf7 fvltyfl fhfyfbh byajhvfwbfc
fh akj,lf8 vsfdhj,fv7 sbsmjc7 lfe]thf vfc lf gfce[bcvut,kj,blfy uffsfdbceakf7 vfuhfv vfcpt afhekb sdfksdfkb lffotctc8 fhmbdib itvjhxtybkbf
vqdltkvjyfpjy tahtvbc s[jdyf [tkbceakt,bcfsdbc7 ibjvqdbvib lfcf,heyt,kfl upbc aekb fhf vfmdc lf bmyt,7
lfvt[vfhjsj8 vfc vbcwtc upbc aekb lf
lf,heylf ibjvqdbvbc vjyfcnthib8 ofhvjblubyts7 hfvltyfl v’bvt vlujvfhtj,fib eylf .jabkb.j bub7 hjv [tkbceakt,bcsdbc7 hjvtkbw vfc ltdyblf7 upbc
aekb ts[jdf8
FV LHJC IBJVQDBVBC VJYFCNTHPT
UF[IBHLF .FXFQEHB SFDLFC[VT,B7 HF
LHJCFW HFVLTYBVT CFCEKBTHJ GBHB
VJRKTC RBLTW8 VBE[TLFDFL FVBCF7 TAHTVC VJYFCNTHB THSB LQBSFW FH
LFENJDT,BF8 COJHTL VBCB UVBHEKB
CEKBCRDTST,F B.J VBPTPB BVBCF7
HJV !)@% OKBC JMNJV,THIB7 HJLTCFW CHEKBFL CFMFHSDTKJC RFSFKBRJC-GFNHBFHMB7 EOVBYLTCB LF
EYTNFHTCB FV,HJCB WB[BLFY UFVJDBLF7 VQDLTKVJYFPJYB TAHTVB F.DFYBK BMYF FHMBVFYLHBNBC [FHBC[IB
LF LFBYBIYF LBLB UJVFHTSBC VHTDKBC VQDLKFL LF ,JHXFKJC VFPHBC
VSFDFH[EWTCFL8 tc b.j ehsektcb jkmb7 fv nthbnjhbfpt mfhsdtkt,b ’fkbfy
wjnfyb w[jdhj,lyty7 evhfdktcj,f vf/
vflbfyt,b lf ,th’yt,b b.dyty8 fcts zhtk
cfpjufljt,fib ’fkbfy ’ytkb uf[klfs
qdsbcvcf[eht,bc itchekt,f7 vbsevtntc7 bv lhjc7 hjwf fstbpvbc vfcj,hbdb
ghjgfufylf lf cfcekbthj gbht,bc fctdt vfcj,hbdb ltdyf-itdbohjt,f vbvlbyfhtj,lf8 vbe[tlfdfl fvbcf7 tahtvvf itcfybiyfdfl uffhsdf sfdb vjdfktj,bc itchekt,fc7 vbc vbvfhs lblb gfnbdbcwtvf
ufexylf fhf v[jkjl mfhsdtk7 fhfvtl
vf/vflbfy lf ,th’ty vjcf[ktj,fc8 !)@^
okbc @* vfhnc bub eovbyltc fv,hjcbc
eupfdybc othbkc lf cs[jdc7 hjv vflkj,f ufvjew[fljc ,th’ty vqdlkt,c fktmcb gfhfcrtdblc lf vb[tbk vb[tbkjc7 hjvtksfw sfdc eldbfs %-^ okbc ufyvfdkj,fib egfnhjyjl vbnjdt,ekb cjatk ujvfhtsbc trktcbbc vjdkf-gfnhjyj,f8 eovbyltcvf fv,hjcbv lffrvf.jabkf tahtvbc s[jdyf7 hfvfw rbltd eahj
ffvfqkf vbcb fdnjhbntnb flubkj,hbd
,th’ty vjcf[ktj,fib8
!)@* okbc vfhnib cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc lhjt,bsb
vvfhsdtkj,bc vbth fhmbvfylhbnb tahtvb uflvj.dfybk bmyf vw[tsf-s,bkbcbc
tgfhmbbc mjhtgbcrjgjcfl8 @^ vfhnc
lhjt,bsb vvfhsdtkj,bc sfdv]ljvfhbc
vbnhjgjkbn mhbcntajhtc vbth bub
f.dfybk bmyf tgbcrjgjcbc [fhbc[ib8
- rfsfkbrjc-gfnhbfhmb mhbcntajht 3htajhvt,bcf lf ufyf[kt,bc4
]ueac ofhvjflutylf lf [tkbceakt,fcsfy kjbfkj,bc rehcc fluf8 tsfy[vt,jlf tgbcrjgjcb tahtvb rfsfkbrjc mhbcntajhtc vbth fhxtek upfc0
- rfsfkbrjc mhbcntajhtc tahtvb
vbcb rehcbc vjv[ht tujyf7 vfuhfv hjwf
fqvjfxbyf7 hjv fct fh b.j7 hbc[df lffnt[f sfdc8 xdty erdt dbcfe,hts bvfptw7
hjv vbe[tlfdfl bvbcf7 hjv cfmfhsdtkjc
trktcbbc cfsfdtib vjdblf 3ufyf[kt,bcf
lf htajhvt,bc ]ueabc4 ofhvjvflutytkb7 hjvtkcfw jabwbfkehfl v[fhc
ezthlf [tkbceakt,f7 cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc vlujvfhtj,f
rbltd eahj ufefhtclf8 wtynhfkehb
fqvfchekt,tkb rjvbntnbc sfdv]ljvfhbc abkbgt vf[fhf’bcflvb ufupfdybk othbkib7 !)@( okbc ! jmnjv,thc rfsfkbrjc-gfnhbfhmb mhbcntajht 66 fqybiyfdlf5 3vqdlkt,c chekbfl fsf[cbht,ty7 htdjkdthbc uekpt lflt,bsfw rb
fibyt,ty7 tgbcrjgjct,c yt,fc fh f’ktdty7
trktcbt,b byf[ekjy lf cobhjy8 phlbfy cfcekbthj gbhsf cfitvjcfdkj uflfcf[flt,c48 !)@*-@( OKT,IB VJRKTC
RF[TSIB7 CJATK VFNFYIB VQDLTKB
FCFSBIDBKB7 UJHIB - VQDLTKB F,HFVBIDBKB8 LFFYUHBTC TRKTCBT,B ’BHEKFIB7 YFNFYT,IB7 FCRFYFIB7 XJX[FSIB7 RFHLTYF[IB7 .FHCE,FYIB8 CFMJYTKB ITHTRTC TRKTCBFIB8 fcts
hsek dbsfht,fib frehs[tc tahtvb
tgbcrjgjcfl8 sfdlfgbhdtkfl bub fkfdthltkb tgbcrjgjcb b.j7 vfuhfv !)@*
okbc @ jmnjv,thc vfc rfsfkbrjcvf
mhbcntajhtv ufvjew[flf7 w[ev-fa[fptsbc trktcbfib eylf uflfub.dfyjs lf
vbnhjgjkbnj,fc vjuwtvsj8 tahtvvf
vfc uf,tlekb gfce[b ufcwf8 f[kf[fy vfrehs[ts tgbcrjgjcfl7 fvltyfl7 fhfdbsfhb ufvjwlbkt,f fhf vfmdc7 gbhlfgbh
vbnhjgjkbnbc [fhbc[ib xtvb f.dfyf fh
vbvfxybf cojhfl7 3vbnhjgjkbnj,f t’ktdf fhf rfstlhfc7 fhfvtl gbhjdyt,fc
ybiyfl vflkj,bcf lf gfnbdbcwtvbcf7 vbcb ufycfresht,ekb qdfokbcf lf cfvcf[ehbc fqcfybiyfl48 vbcb efhb ufbsdfkbcobytc lf lff,heytc fkfdthlbc tgfhmbfib7 vfuhfv !)@) okbc @# bfydfhc bub
xtvb cfvij,kjib lf,heyt,f888 cfl
vjdto.j,b7 fh dbwb7 ecf[chjl dfh48
eovbyltcvf lf eytnfhtcvf rfkbcnhfntv cfcohfajl ufeupfdyf aekb tgbcrjgjc tahtvc7 [jkj cfmfhsdtkjc ibyfufy cfmvtsf cf[fk[j rjvbcfhc FDMCTYNB HFAFDFC jabwbfkehfl vbvfhsf5
3US[JDS7 YT,F LFVHSJS7 UFVJDBODBJ S,BKBCIB VIJ,TKB TRKTCBBCFSDBC CFZBHJ TAHTV TGBCRJGJCB48
tgbcrjgjcb tahtvb cfvij,kjib ufvjtvupfdhf8 ,jhfyb7 hjvkbsfw vfc vlbyfht eylf uflftwehf7 vupfdht,bs itdct,ekb lf[dlf7 ,tdhc t[dtof vfs7 hjujhvt lftcdfs bm7 dbyfblfy itvltub ,jhfyb
thsb rdbhbc vtht vjlbjlf lf fvltyb
kjlbybc sfdb fqfh /mjylf7 vfuhfv vbcb
[dtoyf fhfl xffultc8 uf,heylf erfy lfvoe[ht,ekb7 vstkb rdbhf ibvibkcf lf
e,tleht,fib uffnfhf8 THSB RDBHBC
ITVLTU UFBUJ7 HJV ,JHFYB7 HJVKBSFW OFVJCDKFPT EFHB ES[HTC7
UTHVFYTKT,BC SFDLFC[VBC LHJC XFB’BHF LF .DTKF VUPFDHB LFBQEGF8
s,bkbcib lf,heyt,ek tahtvc eovbyltcb rfkbcnhfntc ufupfdybkb tnkb cfluehib lf[dlf8 EOVBYLTCB RFKBCNHFNT vfc sfdbc htpbltywbfib cflbkpt tkjlf8 fmdt b.dyty s,bkbcbc cfvqdltkjt,bc ofhvjvflutykt,b7 vbcb f[kj,kt,b8 TGBCRJGJCVF TAHTVVF SFDB
DTQFH ITBRFDF LF FNBHLF888 EOVBYLTCVF RFKBCNHFNTV BUB MESFBC-UFTYFSBC TGFHMBBC VVFHSDTKFL LF VODFYT.DFDBKFC TRKTCBBC OBYFV’QDHFL
LFYBIYF8 !)$% okbc !@ vfhnc vfc VBNHJGJKBNBC [FHBC[B VBFYBZF8 mesfbc-uftyfsbc tgfhmbfib vbnhjgjkbnvf
tahtvvf !)%# okfvlt bvcf[ehf8 vbc
lhjc vjotchbulf vjofvtsfc trktcbbc
itcfcdktkb7 bub lfef[kjdlf mfkfmbc
RFSFKBRJCRFSFKBRJCGFNHBFHMB
GFNHBFHMB
TAHTV
TAHTV VTJHT
VTJHT LF
LF
TGBCRJGJCB
TGBCRJGJCB BKBF
BKBF
~IBJKFIDBKB`
~IBJKFIDBKB`
patriarqma efremma marTlmadidebluri
eklesia SeunarCuna saqarTvelos
vbe[tlfdfl bvbcf7 hjv chekbfl cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmvf7 eovbyltcvf lf eytnfhtcvf
vtkmbctltr vtcfvtv ufhlfwdfkt,fvlt7 vjcf.lhtl eh,ytkb vbnhjgjkbnb lfdbsb +ltdlfhbfyb‘
ufvjfhxbf7 cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc cbyjlbc uflfo.dtnbkt,bs7 gfhnbfhmb TAHTV
CBLFVJYB’T uf[lf8 bcnjhbbc vtwybtht,fsf ljmnjhb7 ghjatcjhb CTHUJ DFHLJCFYB’T eovbyltcb lf
eytnfhtcb tahtv vtjhbc vbth ufydkbkb upbc itcf[t, udtcfe,ht,f8
b’ekt,ekb uf[lf7 vbtnjdt,byf fkfdthlbc tgfhmbf +vfc fhfse vqdltkvcf[eht,fc7 tgfhmbbc nthbnjhbfpt uflfflubkt,fcfw rb erh’fkfdlyty`7 xfvjcekb.j
s,bkbcib lf hjvtkbvt trktcbbc vqdlkj,f ts[jdf8 TGBCRJGJCB TAHTVB
S,BKBCIB OVBYLF ,FH,FHTC TRKTCBBC VJ’QDHFL LFYBIYTC8 !)#_ OKBC
@$ JMNJV,THC TGBCRJGJCB TAHTVB
LFBYBIYF EH,YBCBC TRKTCBBC LHJT,BS VVFHSDTKFL7 SEVWF7 RDKFD
S,BKBCIB B.J ]TH VSFOVBYLBC TRKTCBBC OBYFV’QDHFL7 [JKJ !)#!
OKBC LFCFO.BCBLFY - YFDSKEQBC
TRKTCBBC LHJT,BS OBYFV’QDHFL8
!)#@ otkc7 hjltcfw rfsfkbrjcb
mhbcntajht ufhlfbwdfkf lf gfnhbfhmb eovbyltcb rfkbcnhfnt uf[lf7 hfnjvqfw bub wbdfl ufyto.j tgbcrjgjc tahtvbc vbvfhs7 hjujhw xfyc7 bvbc ufvj7 hjv
bub mhbcntajhtc yfrehs[b tgbcrjgjcb
b.j8 eovbyltcvf rfkbcnhfntv vjcs[jdf
tgbcrjgjc tahtvc7 eh,ybcbc tgfhmbfib
ofcekb.j8 bm vqdltkvcf[eht,bc xfcfnfht,kfl fhfdbsfhb gbhj,t,b fh b.j lf
fvfy tgbcrjgjcb tahtvb uffyfo.tyf8 3vflkj,f cbyjlc7 - othlf bub7 - vfuhfv xtvsdbcfw [jv eylf trbs[fs7 itvt’kj se
fhf lqtdfyltk gbhj,t,ib fv ndbhsbc
fotdf7 evjhxbktcfl us[jds7 jhb okbs
itfxthjs cbyjlbc lflutybkt,f7 dveifj, veptevt,ib lf obuyscfwfdt,ib48 eovbyltcvf rfkbcnhfntv rfntujhbekfl
vjcs[jdf tgbcrjgjc tahtvc tgfhmbfib
ofcdkf8 !)## okbc ) yjtv,thc tgbcrjgjcvf tahtvvf othbkj,bsb ufyw[flt,bs
vjbs[jdf tgfhmbbc lfdfkt,t,bcfufy chekb ufsfdbceakt,f8 3cbyjlvf lf vbcvf
eovbyltcj,fv bcts ufhtvjt,fib xfvf.tytc7 hjv xtvsdbc ite’kt,tkb [lt,f vqdltkvsfdhbc vjdfktj,bc ndbhsbc pbldf lf b’ekt,ekb d[lt,b7 cfvcf[ehpt [tkb fdbqj47 - othlf bub8 dbsfht,bc fct
ufvodfdt,fc rfsfkbrjcb rfkbcnhfnt fh
tkjlf8 VFY LTRFYJPT,C VBHBFYFIDBKCF LF WMBNBIDBKC lffdfkf tgbcrjgjc tahtvbc vjyf[ekt,f lf ervf.jabkt,bc vbptpsf chekb ufhrdtdf8 bcbyb
eovbyltc rfkbcnhfntcsdbc itlutybk
vj[ctyt,bs ,fhfsib othlyty5 3DBYF[EKTS TGBCRJGJCB TAHTVB LF VJDF[CTYTS7 HJV BUB EYLF TVJHXBKT,JLTC SFDBC EPTYFTC [TKBCEAKT,FC8
VFY UDBGFCE[F7 HJV BUB TVJHXBKT,F
CFRFSFKBRJCJ CBYJLBC UFLFO.DTNBKT,FC7 VFUHFV FCTS GBHJ,T,IB
FHFYFBHB CFVCF[EHB FH VBYLFJ48 eovbyltcvf rfkbcnhfntv cojhfl itfafcf
fhct,ekb dbsfht,f lf lfsvj,fpt ofdblf7 vfuhfv tgbcrjgjcvf tahtvvf ufyvtjht,bsb ufyw[flt,bs vbvfhsf vfc lf vjbs[jdf cfvcf[ehblfy ufsfdbceakt,f8
!)## okbc ( vfhnc lfsfhbqt,ekb htpjkewbbs bub eovbyltcvf rfkbcnhfntv uffsfdbceakf tgfhmbbc vqdltkvsfdhbc vjdfktj,blfy7 vfuhfv if,fs-rdbhbc ufhlf7 eylf tobhf cbjybc cfgfnhbfhmj nf’fhib8
!)#* otkc cfmfhsdtkjc lfgfnbvht,t,bc rbltd thsvf nfkqfv uflfefhf8
!)#* OKBC !_ LTRTV,THC TGBCRJGJCB
TAHTVB LFFGFNBVHTC HJUJHW 3[TKBCEAKT,BCSDBC VBEQT,TKB4 LF
3NHJBRBC4 UFLFO.DTNBKT,BS +VE[KB %(7 !!‘ UFLFFCF[KTC WBV,BHIB8
vfy cfrjywtynhfwbj ,fyfrib * OTKB
EV’BVTC ABPBREH IHJVFIB UFFNFHF7 vfuhfv sfdbcb sfdlfzthbkj,bs7 vj.dfcbc cb.dfhekbs7 ufzbhdt,eksfsdbc
yeutibc wtvbs7 .dtkfc gfnbdbcwtvf lfbvcf[ehf8 uflfcf[kt,bc okt,bc cfibytkt,fpt cfe,fhb fh e.dfhlf7 se dbyvt hfvtc
/rbs[fdlf7 wlbkj,lf7 cfe,fhb c[df vbvfhsekt,bs oftvfhsf8 eovbyltcb rfkbcnhfnt ,tdhc twflf vbc idtkfc7 vfuhfv fvfjl8
!)$$ okbc @ bdkbcc eovbyltcvf lf
eytnfhtcvf rfkbcnhfntv nfirtynblfy
tgbcrjgjc tahtvbc fctsb ibyffhcbc othbkb vbbqj5
3vt ufvfsfdbceaktc @! bdybcc8 xtvb
erfyfcrytkb flubkb wbv,bhb b.j8
cfmfhsdtkjib lf,heyt,bc eakt,fc fh vf’ktdty8 vbs[htc7 cfmfhsdtkjlfy se utmyt,f ufodtdf7 vfiby of[dfkj8 f[kf smdtyptf lfvjrblt,ekb
byntkbutywbfc7 [ibhfl vjupfehj,lf
lf fqfdktylf obhdfc tgfhmbfib vjmvtl
trktcbt,ib8 w[jdhj,lf gtnht-gfdktc
trktcbbc vf[kj,kfl8 e.dfhlf ufyvfhnjt,bs .jayf8 [fylf[fy ecvtylf rkfcbreh
vecbrfc7 [dlt,jlf vjhoveyt f[fkufphlj,fc7 eythufdlf vfs mhbcnbfyekb cfhoveyjt,bc cb.dfhekc8
sbsmjc .dtkfathb rfhufl b.j7 vfuhfv7 hjwf eovbyltcb rfkbcnhfnt ufhlfbwdfkf lf rfsfkbrjcb vtkmbctltr 666
uf[lf7 vfc tgbcrjgjc tahtvsfy ehsbthsj,f lft’f,f8
- hf b.j fvbc vbptpb0
- rfsfkbrjc vtkmbctltrbc obyffqvltu
cfthj [tkbceakt,fib bupfdyt,jlf efvhfdb cfxbdfhb8 bub sdkblf7 hjv fv cfxbdht,bc erfy bluyty LTRFYJPB BJFYT
CF.DFHTKB’T7 LTRFYJPB VTKMBCTLTR
[TKB’T LF GHJNJLBFRJYB FV,HJCB F[J,F’T8 vfy cfvbdt ufyrdtsf trktcbblfy8 gfnhbfm vtkmbctltrc fhoveyt,lyty7 tctyb gfnfhf gbht,b fhbfy7 vfs erfy
vbnhjgjkbnb tahtvb lufcj8 hf smvf
eylf7 tc fct fh b.j8 TRKTCBBC IBUYBS
LFGBHBCGBHT,T,B [TKBCEAKT,BC BYNTHTCT,IB ITLBJLF7 VFUHFV RFSFKBRJCB VTKMBCTLTRB FVFIB DTH LFHOVEYLF8 VFY !)%^ OKBC @) FUDBCNJC
VQDLTKB [FHBNJY LTDLFHBFYB TGBCRJGJCBC [FHBC[IB FB.DFYF7 !)%) OKBC
@$ BDYBCC VBNHJGJKBNBC OJLT,F
VBFYBZF LF VJCF.LHTL UFVJFW[FLF8
hfw itt[t,f vbnhjgjkbn tahtvc7 bub
!)%# okblfy ,FSEV-ITVJMVTLTKB LF
Z.JYLBLTKBF8 !)^_ okbc st,thdfkib rb tahtv cblfvjyb’t chekbfl cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmb uf[lf8
- hjujh ofhbvfhsf vbcb vjqdfotj,f rfsfkbrjcbc gjcnpt0
- vfc ehsektc gbhj,t,ib vje[lf
vjqdfotj,f7 cfcekbthj gbht,bc hfjltyj,f itvwbht,ekb b.j8 VJMVTLB B.J
% TGFHMBF * VQDLTKVSFDHBS7 CFGFNHBFHMJIB ITLBJLF !__ VJMVTLB
TRKTCBF7 LTLFSF LF VFVFSF VJYFCNTHB7 !_% CFCEKBTHJ GBHB8 cfgfnhbfhmjc fh /mjylf ,tzldbsb jhufyj7 htpbltywbf7 cfcekbthj cfcofdkt,tkb8 cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc fdnjrtafkbfc fh fqbfht,lf vcjakbjc vfhskvflblt,tk trktcbfsf evhfdktcj,f8 trktcbt,b lf cfcekbthj gbht,b bct b.dyty lf,tuhbkb7 hjv itvjcfdkbc (*~ cf[tkvobajc vb/mjylf8 vrfwhfl rjynhjklt,jlf sbsjtekb cfcekbthj gbhbc cfmvbfyj,f8 rfsfkbrjcgfnhbfhmbc htpbltywbf cbjybc udthlbs cek $ jsf[bcufy itlut,jlf8 eovbyltcvf lf eytnfhtcvf tahtvvf fhfths[tk vbvfhsf vsfdhj,fc fy ’dtkb cfgfnhbfhmj htpbltywbbc lf,heyt,bc7 fy
f[kbc fityt,bc sfj,fpt8
eovbyltcb tahtv 66 uh’yj,lf7 se cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tk trktcbfc
qdsbcvcf[ehsf vjcfvpflt,kfl cfcofdkt,tkb fh tmyt,jlf7 vjvfdfkb fh /mjylf8
eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv vtjhbc itegjdhj,fv sfdbcb ufbnfyf lf [tkbceakt,f b’ekt,ekb uf[lf7 !)^@
okbc #_ bdkbcc uftwf yt,fhsdf vw[tsbc cfvj’qdhj rehct,bc uf[ybc itcf[t,8 eovbyltcvf lf eytnfhtcvf tahtv
vtjhtv cfcofdkt,kbc htmnjhfl lfybiyf ITVJMVTLTKB TGBCRJGJCB BKBF
+IBJKFIDBKB‘7 hjvtkvfw vjcrjdbc
pfujhcrbc cfcekbthj ctvbyfhbbc lf frfltvbbc cfcofdkj ghjuhfvt,bc cfae’dtkpt7 f[fkuf[cybk cfcofdkt,tkib vfqfk ljytpt lff.tyf cfcofdkj ghjwtcb7
lbcwbgkbyf8 cfcofdkt,tkvf aeymwbjybht,f !)^# okbc !% bdkbcblfy lfbo.j lf vfkt cfcekbthj ctvbyfhbfl uflfrtslf8 eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv 66 ufycfresht,ek .ehflqt,fc fmwtdlf cfcekbthj gbhsf lf vqdltkvsfdfhsf hfjltyj,bc ufphlbc cfrbs[c8
vbc ufycfresht,ek lfvcf[eht,fl eylf
xfbsdfkjc # f[fkb tgbcrjgjcbc rehs[tdf8 !)^# okbc fudbcnjib eovbyltcvf
tahtvvf tgbcrjgjcfl frehs[f VJCRJDBC CFCEKBTHJ FRFLTVBBC OFHXBYT,EKB REHCLFVSFDHT,EKB FHMBVFYLHBNB BKBF IBJKFIDBKB7 hjvtkcfw vfhnj cfcekbthj cfcofdkt,tkb rb
fh xff,fhf7 fhfvtl lffdfkf7 tveifdf cf-
mfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc bcnjhbekb fdnjrtafkbbc cfthsfijhbcj fqbfht,bcfsdbc8 vfy fctdt !)^%
otkc frehs[f TGBCRJGJCB HJVFYJP
GTNHBFIDBKB lf !)*@ okbc vfhnib TGBCRJGJCB UFBJP RTHFNBIDBKB8
gfnhbfhmvf tahtvvf !)^# otkc % ___bfyb nbhf;bs ufvjcwf 3f[fkb fqsmvf48
tc fh b.j vfiby fldbkb8 vfy fctdt ufvjcwf 3kjwdfyb4 lf lfbo.j cftrktcbj rfktylht,bc cbcntvfnehb ufvjwtvf8
vbylf7 ufdb[ctyj hfvltybvt cfbynthtcj vjvtynb vbcb w[jdht,blfy8 hjwf
eovbyltcb tahtvb fvf se bv gbhjdyt,bc
itcf[t, hfbvt ,h’fyt,fc othlf7 fv ,h’fyt,fib fbhtrkt,jlf vbcb lfvjrblt,ekt,fw fv gbhjdyt,bc vbvfhs8 vfufkbsfl7
ths- ths cftrktcbj gbhc othbkj,bsb
s[jdybs vbevfhsfdc vbcsdbc7 gtycbf lfvbybiytj8 vbc s[jdyfc gfnhbfhmbc fctsb htpjkewbf fmdc5 3VSTKB SFDBCB
W[JDHT,BC VFY’BKPT KFY’QFDLF TRKTCBFC7 KFY’QFDLF RFSFKBRJC RFKBCNHFNTC7 KFY’QFDLF RFSFKBRJC
VTKMBCTLTRC7 VKFY’QFDLF VT8 VBE[TLFDFL FVBCF7 LFTYBIYJC XTVB [TKAFCBLFY .JDTK SDTIB !_ VFYTSB48
rbltd ths cfbynthtcj afmnc ufdb[ctyt,8 b.j fctsb vqdltkb BJFYT CF.DFHTKB’T7 hjvtkbw wtrfc vlbdfysfy
DFCBK V;FDFYF’TCSFY fyjybvehfl upfdyblf cfxbdht,c tahtv vtjhtpt8 v;fdfyf’tc tc fyjybvehb cfxbdht,b iteuhjdt,bf
lf cfsfyflj jhufyjt,bcsdbc lfedfkt,bf7 uftujs7 dby b.j othbkt,bc fdnjhb8
itvltu tc cfxbdht,b ufeupfdyf rfsfkbrjc-gfnhbfhm tahtvc vbyfothbs7 3,FNJYJ TAHTV7 FV CFXBDHT,BC ERFY
LUFC LTRFYJPB BJFYT CF.DFHTKB’T48
gfnhbfhmc hfvltybvt vqdltkvsfdfhsfy
thsfl GFNFHF CFVT,BC OBYFV'QDFHB
BJFYT CF.DFHTKB’TW lfe,fht,bf7 [vfvfqkf oferbs[fdc tc cfxbdht,b lf bjfyt
cf.dfhtkb’bcrty vb,heyt,ekf itrbs[dbs5 VFVFJ BJFYT7 HJUJH ABMHJ,7
CFVFHSFKB FHBC FV MDT.FYFPT0 vfc
egfce[bf7 fhct,j,c cfvfhsfkb qdsbehb lf fhct,j,c cfvfhsfkb fvmdt.ybehbj8 - VT RB7 HJUJHW RFSFKBRJCGFNHBFHMB7 UTE,YT,B7 FH FHCT,J,C
CFVFHSFKB8 CFVFHSFKB HJV FHCT,J,LTC7 RBHBJYB CF’FUKBIDBKB
BMYT,JLF LF ITY CF.DFHTKB’TJ0 esmdfvc eovbyltc tahtvc8
dfcbk v;fdfyf’bcf lf eovbyltcb tahtvbc ehsbthsj,bc itcf[t, wyj,bkb
kjn,fhb VB[TBK VWEHFDBIDBKB bc[tyt,c5 3cbjyib fycfv,kb 3ujhltkf4 dufkj,lbs7 cobhfdlf rfsfkbrjc-gfnhbfhmb tahtv 668 fv lhjc ’fkpt vjrh’fkt,bs dfcbk v;fdfyf’t itvjdblf8 thsb rfwb
f[klf8 gfnhbfhmb xdtekt,hbd fuh’tkt,lf obhdfc8 obhdbc itvltu7 vwbhtjltyb
gfepbc lhjc7 gfnhbfhmb v;fdfyf’tc vbef[kjdlf7 [tkb ufeojlf8 v;fdfyf’t gfnhbfhmbc ufvjodlbk [tkc tfv,jhf8 rfhuf
[fyc bcvtylf obhdf-ufkj,fc lf itv-ltu
fhfdbc ufeubf7 bct ofdblf48
EOVBYLTCB LF EYTNFHTCB TAHTV
VTJHT VJRH’FKT,EKFL W[JDHJ,LF8 E.DFHLF CBJYBC CFGFNHBFHMJ
NF’HBC TPJIB E,HFKJ CFVQDLTKJ
ITCFVJCTKBS ]LJVF7 [FK[SFY CFE,FHB8 BC [IBHFL E,HFKJ VQDLTKVCF[EHB TUJYFS8 fhbc thsb cfbynthtcj vjujyt,f8 bv gthbjlib cbjybc rb,t c[dfyfbhb b.j8 thsb vfs[jdfhb b]lf
[jkvt7 hjvtkbw ’fkbfy e.dfhlf tahtvc7
xfedkblf lf xfvje]lt,jlf udthlbs8 tcfe,ht,jlf8 THS[TKFW UFVJBFHF THSVF CNELTYNVF7 HJVTKVFW DTH OFHVJBLUBYF7 HJV ITB’KT,JLF7 VFS[JDHBC UDTHLBS GFNHBFHMB .JABKB.J LF IFEHBFYB XFELJ [TKIB8
GFNHBFHMB VSTKB CBWJW[KT BYF[FDLF FV IFEHBFYC7 FV,J,LF7 COJHTL
TC FHBC7 HFW XTVB JAKBS VJDBGJDT XTVB CBWJW[KBC VFY’BKPTJ8
se cfcekbthj gbhc hfbvt ufezbhlt,jlf7 rfsfkbrjcb tahtvb udthlbs
tluf8 !)^) otkc ufhlfbwdfkf MESFSTKB VBNHJGJKBNB YFJVB +IFDBFYB’T‘8 eovbyltcvf tahtvvf fctsb ibyffhcbc ltgtif ufupfdyf mesfbcib8 3XTVB
E’DBHAFCTCB YFJVBC UFHLFWDFKT,BC UFVJ DTH VJUF[CTYT,S CFV’BVFHC7
HFLUFY .DTKFV VT EYLF VBS[HFS CFV’BVFHB .DTKFPT V’BVT LFYFRKBCBS
ITOE[T,EKC48
!)^! otkc vj[lf fctsb hfv8 vsfdhj,f * yjtv,hbc fqkevbcfsdbc tvpflt,jlf8 vsfdhj,bc cf[kbc obyf afcflpt ktybybc lblb gjhnhtnb b.j xfvjrblt,ekb8 ,THB UF,HBTKB +EHUT,F’T‘ vbdblf VBNHJGJKBN LFDBS LTDLFHBFYSFY mfietsib lf lf[vfht,f cs[jdf7
yfdsbc aekbw rb fhf vfmdc7 ’fkbfy vbzbhcj8 w[flbf7 VBNHJGJKBNVF LFDBSVF VBCWF AEKB7 OFVJDBLF VFVF UF,HBTKB7 B.BLF THSB ,BLJYB YFDSB7
ITFC[F KTYBYBC GJHNHTNC7 VJERBLF
WTW[KB LF LFODF8 fvbc ufvj vbnhjgjkbnb lfdbsb lf rfsfkbrjcb tahtvb
lbl[fyc fnfhtc eibihjt,fib lfrbs[dt,pt8 cfibytk lqtib b.dyty bcbyb8
!)^^ otkc eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv 66 *_ okbc uf[lf8 cfmfhsdtkjc
vfhskvflblt,tkb trktcbbc ovbylf cbyjlb cfufyut,jl tvpflt,jlf fv lqbc
fqcfybiyfdfl8 itbmvyf rjvbcbf7 hjvtkcfw W[EV-FA[FPTSBC VBNHJGJKBNB BKBF +IBJKFIDBKB‘ [tkv’qdfytkj,lf7 vfuhfv vsfdhj,fv vfs be,bkbc fqybidybc eakt,f fh vbcwf7 v[jkjl vwbht qjybc’bt,f ufbvfhsf8
!)^# otkc rfsfkbrjcb tahtvb ufvjb’f[tc [tkbceakt,fib lf vjcs[jdtc
thsb fy hfvltybvt trktcbbc lf[ehdf8
hjvtkb ufmds v[tldtkj,fibj0 - erbs[fdc tahtvc8 vsfovbylbc trktcbfj7 - egfce[tc8 fhbc fctsb cfbynthtcj vjujyt,f8 GFNHBFHMVF UFPTSIB UFF[DBF YF]F[B LF WTRFIB VBDBLF8 VBYBCNHSF
CF,ZJC SFDV]LJVFHTC UBDB ]FDF[BIDBKC UFERDBHLF7 VBC RF,BYTNIB
YF]F[BS ITCEKB GFNHBFHMB HJV
LFBYF[F8 - tc hf fhbc 7 ,fnjyj tahtv0
- /rbs[f gfnhbfhmc8 TC YF]F[B UF[KFDS8 SE VSFOVBYLBC NF’FHC LF[EHFDS7 FBQTS LF VTW SFDB VJVRDTSTS8 SE SMDTY FH VJVRDTSS7
SFDC SFDFL VJDBRKFD LF VSTKB
VCJAKBJ UFBUT,C7 HFNJV VJDBRFKB SFDBJ=
lfb,yty7 ittibylfs7 eovbyltc tahtvc
vfhskf fh ittchekt,byf lfyfgbht,b8
rb ufvjfw[fltc7 vsfovbylbc nf’fhb lfb[ehfj7 vfuhfv bm thsb oesbsfw fh itxtht,ekf obhdf-kjwdf8 fct uflfhxf thb
rbltd ths ufycfwltkc8
!)^# otkc gfnhbfhmb tahtvb bv.jat,jlf gfhbpib7 it[dlf tvbuhfyn mfhsdtkt,c8 hflufy tahtvb uflfcf[kt,fib
b.j yfv.jab7 fvbnjv lblb gfnbdbcwtvbs vbbqtc7 sjhtv bcbyb cfmfhsdtkjc
ufcf,zjt,bc itvltu lfybiyek rfsfkbrjc-gfnhbfhmt,c [tkbceakt,bc vbth
lfybiyekt,fl vbbxytdlyty lf vfssfy
itd[tlhfpt efhc fv,j,lyty8
!)^( OTKC rfsfkbrjc-gfnhbfhm tahtvbc obyffqvltu cfcekbthj gbhsf yfobkvf7 hjvtkcfw vtsfehj,lf cfcekbthj ctvbyfhbbc gbhdtkb rehclfvsfdht,ekb ,TYTLBMNT ]FKFQJYBF7 fv,j[t,f vjfo.j8 ,TYTLBMNT ]FKFQFYBFV
]TH ,JL,TIB SFDB BREHS[F TGBCRJGJCFL LF FV,J,LF7 OVBYLF YBYJV
VFREHS[FJ8 VTHT VFY SFDB BREHS[F
VW[TSF-OBKRYBC TGBCRJGJCFL LF TC
TGFHMBF TRKTCBBCUFY UFVJ.JABKFL
UFVJFW[FLF8 vtfv,j[tt,vf vjbyljvtc7 rfsfkbrjc tahtvbc obyffqvltu vbnhjgjkbnb lfdbsb +ltdlfhbfyb‘ ufvjt.tyt,byfs lf bub gfnhbfhmj,blfy uflft.tyt,byfs8 vbnhjgjkbnvf lfdbsvf rfntujhbekb efhb smdf itsfdfpt,fpt7 uftvb]yf vtfv,j[tt,c lf fvbs lblb hjkb
bsfvfif bvfib7 hjv cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmfl bctd tahtvb lfhxf8
- hjujh lf hjlbc ufhlfbwdfkf eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtvb0
- eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv
vtjht ahbfl lfcecnt,ekb b.j7 fcfrib
sfdb bxbyf uflfcf[kt,bc okt,ib ufywlbkvf cbvofhtv8 ,jkjc erdt uflfflubkt,f ezbhlf8 !)*@ okbc lfcfo.bcib
vbcb ]fyvhstkj,bc vlujvfhtj,f rbltd
eahj ufhseklf8 UFHLFBWDFKF !)*@
OKBC * FGHBKC7 ^ CFFSCF LF #_
OESPT8!)*@ okbc !# fghbkc7 !% cffspt gfnhbfhmbc ytinb cbjybc cfgfnhbfhmj nf’hbc vbofv vbb,fhf8 bub b.j erfyfcrytkb vj/brfyb vt-!) cfereytib lf,flt,ek gfnhbfhmsf ijhbc lf bcnjhbfib lfhxf hjujhw qbhctekb vqdltkvsfdfhb7 hjvtkvfw ehsektc gbhj,t,ib cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb
trktcbf iteyfhxeyf cfmfhsdtkjc=
tcfe,hf
stf fcfsbfyb
10
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
kargi gogoa Sou, xuta ufroso!
fiqrebi qarTuli estradis dakargul gemovnebaze
I. epoqis tempi
aw gardasulma saukunem Tavisi arsebobis dasawyisidanve miznad
daisaxa sakacobrio RirebulebaTa
sruli gadafaseba. aswleulis pirvelkacebi ukve gansxvavebuli TvaliT umzerdnen miqelanjelos, beThovensa da Seqspirs. Tavdapirveli,
umZafresi ieriSi droebam tradiciis fenomenze miitana. mwerlobam
aq medroSeoba itvirTa, alRo auRo
ra am kataklizmur paeqrobasa da
epoqis inversiul majiscemas. kritika uwonadoa am pleadaSi. aTasgvari ritmuli alogizmebiT daixunZla SemoqmedebiTi wva. darRveulma arqiteqtonikam daanakuwa nawarmoebi fonetikur gamomsaxvelobamde, anu bgeris simbolurad warmoCenam meti aqtualoba miiRo, vinem
TviT naRvawis fabulam. intuiciuri forma JReradobis konstruqcias Seebrjna - gaCnda maiakovski
Tavisi funagoriuli suliskveTebiT. TumcaRa mwerlobam srulad
ver gaiziara epoqis tendenciebi.
samagierod gamomsaxvelobiTi metyvelebis racionaluri marcvali
daitova klasikurma literaturam.
aman ki gasaqani misca mweralTa
avangardistul ambiciebs.
mxatvrobamac Tavisi miago drois Seucnobad mdinarebas - impresionizmisa da postimpresionizmis
bazaze warmoiSva eqspresionizmis
da zogadad modernis proporciadakarguli saxeebi Tematikis mZafr
ZarRvian muxtSi gaJRenTilebi da
kubizmis sruliadi gaugebrobani
afrikuli skulpturis stilSi.
dadaisturi goneba almaceri ndobiT ekideboda TviT arqiteqturis
aqamomde motanil ama Tu im tradiciul meTodebs. improvizacias meti
gasaqani mieca. savsebiT gaTamamda
gonebisaTvis warmoudgeneli samxatvro teqnikis damuSaveba. filosofiur msoflmxedvelobaTa Carevam
absurdamde miiyvana naxatis gadawyveta. sinaTlis normativebi ucxo
ganzomilebas Seezarda da tiloebze filtrirebuli dozebiT ifrqveoda azrTa awyobili siuJetebi
vibraciul tonalobebSi - ibadeba
pikasos pirveli periodi Tavisi
araordinalurad deformirebuli,
arastandartuli da mxatvruli metyvelebiT utradiciobis awmyoTi.
XX saukunem yvelaze meti gamomsaxveloba mainc musikaSi hpova.
SeiZleba iTqvas, rom isini erTmaneTSi damkvidrdnen. zogierTi melodiis ritmikaze dayrdnobiT iqmneba samusiko xelovnebaSi sruliad
axali mimarTuleba - jazi. aq wina
planze gamodis dasartyami instrumentebis wamyvani ritmuli foni
da sayvirebisa da saqsafonebis meSveobiT (da mainc sxva metalis Casaberi instrumentebi aqa-iq originaluri JReradobisaTvis gamoiyeneba) nawarmoebi melodiiT imoseba. simebian instrumentebs gansakuTrebiT kontrabasebsa da Celoebs
piCikatoTi Sesrulebuli partiebiT ukana fonis micemis misia daekisra; xemi Tavisi daniSnulebis
gamo usargeblo darCa simebiani
instrumentebisaTvis da amovarda
jazidan. iqmneba kameruli orkestrebi. melodia aSkarad sacekvao
xasiaTs iZens da eyrdnoba mxolod
saSemsruleblo ostatobas.
momRerlis funqcia saopero
tradiciebis ignorirebaa. xmis registric musikaluri TeoriiT
dginebuli sasimRero ierarqiidan
da kanonzomierebidan gadaxvevaa Semodis afrikuli tomebis saritualo tonaluri tembri. amerikul barebsa da kabareebSi gamozrdili sazogadoebisaTvis es musikaluri Janri popularuli, da rac
mTavaria xelmisawvdomi da gasagebi
xdeba. upirvelesi efeqti ki mainc
siCqarea. erTis SexedviT jazi
TiTqos baxis tempze, mocartis sicocxlisunarianobasa da Strausebis ritmulobazea gaTvlili, magram
aq gacilebiT meti xalvaToba da
xalxurobaa, vidre evropuli akademizmi. musikaluri profesionalizmis faqtori da sakravTa virtuozuli floba iZleva am axali fenomenis siRrmiseulad aRqmas. TviT
axalmimdinareobis mamamTavrebi
uaryofdnen klasikur musikasTan
naTesaobas. jazma Tavis wiaRSi
aametyvela bohemuri sigiJis rokva
- foqstroti da Carlstoni Tavisufali qcevis uxvi moZraobebiT.
aqac irRveva cekvis odiTgan Camoyalibebuli normativebi. musikas
TandaTanobiT iuflebs teqnika; iqmneba instrumentTa axali saxeobebi
- sinTezatori, vibrafoni, eleqtrogitara da eleqtroorRani. ixveweba harmoniuli gemovneba - asparezze gamodis luis armstrongi
Tavisi ganumeorebeli jaziT - am
sityvis farTo yovlismomcveli
gagebiT; `biTlzebisa~ da jon lenonis gamoCenam ki mTeli saukune
musikalur SokSi Caagdo. rok-nrolma eTikisagan gaTavisuflebul
nebas daumorCila axalgazrdobis
gaqaneba.
teqnikurma fufunebam cocxali
Sesruleba gandevna estradidan, aw
ukve fonogramebiT tardeba mTeli
rigi koncertebi. modunda adamianur SesaZleblobaTa bunebrioba.
kompiuteri momRerlebis vokalur
SesaZleblobebSi Caeria da veRar
gaigeb, verc gaarkvev Rirseulsa
da uRirss. kompiuteris monopoliam Sefaseba-dafasebis da gadafasebis kriteriumebi revoluciuri
siswrafiT gadaalag-gadmoalaga. veRar gaigeb sadaa natura da sadaa
yalbi. artistizmmac sxva kalapotiT iwyo dineba. samagierod, beThovens ufro swrafad da gamartivebulad ukraven XX saukuneSi. ai,
esaa mTeli epoqa. calke saubris
Temaa kinosa da Teatris fenomeni.
msoflio gonis ganviTarebisaTvis
es gza aucilebelic gamodga da
sakmarisic.
II mentalitetis
zogadi Strixebi
qarTuli, fenomenaluri azrovnebac miiltvis gamsofliurobisaken, TumcaRa dRes da guSin ar
dawyebula es procesi da igi Cveni
eris Camoyalibebis dRidan iwyeba.
araTu iberni, nebismieri ganviTarebuli, Tu ganviTarebadi eri cdilobs msoflio civilizaciis nawili gaxdes sakuTari TviTmyofadobiT. ase rom, axali xili rodia
es an CvenTvis, an sxvisTvis. mavanma
da mavanma ki cru-modad Semogvigdo totaluri da uwesrigo evropeizacia (vera da ver davaRwieT
Tavi sxvisi kargad naswavli gzebis
miTvisebas). CvenSi modernizmic Semosula, dekadansic da sxva mravali mimdinareobac, magram qarTulma
genma igi qarTul da amavdroulad
zogad-erovnul yalibSi moaqcia
da dauqvemdebara saxelmwifoebriobis msofmxedvelobis ideologias. aravin araa winaaRmdegi ucxouri gavlenisagan, piriqiT mivesalmebiT kidec, magram amasac Tavisi
zoma-wona da CarCoebi gaaCnia. sakuTriv Senis xarjze da misi sruli ugulebelyofiT sxvisas rom
daamkvidreb, an ecdebi damkvidrebas,
yovelive amas saucxoo ar hqvia.
mere kidev, Cvens fenomenSi uamravi iseTi margalitia, romelTac
warmoCena sWirdeba, da iqneb iqiT
SegveTavazebina evro-amerikisaTvis
gansxvavebuli mimdinareobani kulturaSi - ers amis potencia gaaCnia. gamovlenisaTvis ki niWierebisa
da mondomebis cxoveli wadili
unda gvamoZravebdes, upirvelesad
niWi da mondomeba imisa, Tu sad
unda eZio eris Rirseba.
rac dRes Cvens realobaSi xdeba,
es saukuneebiT Camoyalibebuli
eris monuri fsiqologiis maCvenebelia, amiT kultura ki ara, ukulturoba mkvidrdeba mxolod. qarTvelma kacma qarTul enaze ukeTesad verc rusuli iswavla da
verc inglisuri. es qarTvelobis
senic iyo da Rirsebac. Cveni odiTi
Secdoma Tu danaSauli is iyo,
rom TviTgadarCenisaTvis sxvas mivakiTxeT, iZulebuli gavxadeT sakuTari Tavi, sxvis karze avtuzuliyaviT!!! (erTmaneTze ukeTesad vin
gadagvarCenda?!) amitom wesad Camogviyalibes, rom Cvens nacvlad
sxvam unda ifiqros da Cveni sakeTebeli sxvam akeTos. aqedan gamomdinare, imperiebis ulufad mirTmeulebi gavzarmacdiT, gavtlanqdiT
da mivendeT bedisweris dinebas,
viTarebam `fexebze mkidia~ xalxad
gvaqcia, savsebiT davkargeT sakuTari
Rirsebis pativiscema. upirveles
mxedvelobaSi metyveleba da metyvelebis kultura maqvs, Semdeg
yvelaferi danarCeni.
veRar naxav qarTuli daqtiliT
molaparake qarTvel diqtorsa da
telewamyvans;
veRar naxav qarTuli daqtiliT
amRerebul qarTvel momRerals;
veRar naxav qarTuli daqtiliT
daweril-warmoTqmul qarTul leqss!
sanacvlod qarTul sityvierebaSi gabatonebulia inglisurenovani iamb-qoreuli maxvili da repis
melodikaze agebuli sasaubro kilo. Sou-programebis wamyvanebi gansakuTrebiT scodaven qarTul enasTan mimarTebaSi, popularizacias
uweven amerikuli dialeqtis inglisuri aqcentiT qarTul metyvelebas.
Zneli saTqmelia, es yvelaferi
uvicobis bralia, Tu winaswargamiznuli boroti ganzraxvis... aSkarad
TvalSi sacemia mouxeSavi Jestikulaciac, romelSic TvalnaTliv
ikiTxeba sazRvargareTuli masmediis, da upirvelesad msoflio
elitis mimarT wamxeduroba. ucxoelTaTvis telekamerebis win koketoba da pozioroba cocxali da
bunebrivia da saerTo evropuli
yofa-cxovrebidan gamomdinareobs.
Cveni SoumenebisaTvis, iqamde artistizmic gamoricxulia da umetes
SemTxvevaSi bunebrivi momxibvlelobac (mxedvelobaSi ara maqvs
mxolod fizikuri monacemebi), iumoric ukbiloa maTi. arada, saqveynodaa ganTqmuli qarTuli ena moswrebuli Tqmani - Cveneuli xumroba gareSeTaTvis gaugebaria, ucxoelTa oxunjoba ki CvenTvis sityvebis mdare TamaSia. (nebismieri
qarTuli presis furclebze ibeWdeba qarTuli da ucxouri anekdotebi, Sedareba ki mkiTxvelisaTvis
mimindvia).
maS, ratom unda vemsgavso sxvas
Cemi kvimati enis patronma???
III. pu... pu-pi-tu!
XX saukunis 50-60-ian wlebSi
sabWour, da saxeldobr qarTul
musikalur cxovrebaSi pirvelad
SemoiWra ucxouri sio. sataxto
qalaqis axalgazrdul SemarTebas
gadaurbina sambas, rumbasa da tvistis haerovanma modam. Cvens realobaSi daiwyo aTvla axalma samusiko eram. pirveli ansamblebis
Seqmnac am periodTanaa dakavSirebuli. samoRvaweo asparezze gamoCnda kompozitorTa, poetTa da musikos-SemsrulebelTa axali Taoba.
bevri Tqmula da dawerila maT
Sesaxeb, bevric daiwereba, - da aRdgeba miviwyebuli saxelebi da Sedevrebi. maT SemoqmedebaSi evropul
mimdinareobaTa xiblic ido da
erovnuli fesvebis gacocxleba da
siaxliT aRmobrwyinebac. maSin aravin scodavda mSobliur enas, arc
brma wambaZveloba iyo evropeizmis.
tfiliseli biWebi droebisagan motanilma bohemam gaitaca. maSin
cocxali grZnobebiT damTvraliyo
niaz diasamiZe - qarTuli barduli
poeziis fuZemdebeli da samwuxarod erTaderTi warmomadgeneli,
romelsac aRar gamouCnda mimdevari.
Sou sanaxaobis mTeli meqanizmi
ar iyo organizebuli da ganviTarebuli. jer imitomac, rom ar
arsebobda maSin gamomsaxvelobis
teqnikuri saSualebani, - Seqmnisa
da daxvewis stadiaze imyofeboda
televizia. erT mZlavr muStad
iyo Sekruli kino, Teatri, mwerloba,
musika da mxatvroba. qarTuli musikis sanaxaobriobamac popularizaciis TvalsazrisiT swored kinom
da Teatrma itvirTa. qarTuli ZarRviani Semoqmedeba leitmotivad
gasdevda yvela xelovanis Semoqmedebas (saTiTaod da erTad aRebul
mTels pleadas). xalxSi axlac
popularulia poet petre bagration-gruzinskisa da kompozitorebis
arCil kereseliZis, sandro mirianaSvilis, rezo laRiZis, gogi cabaZis, sulxan cincaZis, SoTa miloravas, gia yanCelisa da sxvaTa warmatebulad Semdgari tandemis nayofebi, axali sio Caiwna meri Sildelisa da debi iSxnelebis xaverdovan xmebSi, samoRvaweo asparezze
gamodis ansambli `orera~ da yvela
drois popularuli qarTveli momRerali nani bregvaZe.
ramdenma striqonebSi sicocxleCamdgar leqsze Seqmnilma brwyinvale melodiam gaalamaza da
daamSvena qarTuli kinofilmebi, Teatraluri warmodgenebi (am periodSi TbilisSi daarsda muskomediis Teatri. es didmniSvnelovani faqtia erovnuli musikis ganviTarebis istoriaSi) da maTTan erTad erovnuli estrada, - TiToeuli maTgani rom xalxis gulebSi
hpovebs maradiul savanes. uamravi
imdroindeli simRera dResac xiblavs msmenels (miuxedavad maTi
garemiqsebis gziT xiblis dakargvisa, zogierTis absoluturad damaxinjebisa) da ganawyobs sruliad
qarTuli suliskveTebiT. ai, saidan unda aiRos Cveni Sous mesveurebma magaliTi. am diadi talRis
ukvdavi niSansvetia filarmoniis
didi sakoncerto darbazi Tavisi
arqiteqturuli wyobiT.
1970-ian wlebSi es talRa TandaTanobiT Sesustda da 80-iani
wlebisaTvis dagvrCa mxolod daqsaqsuli ama Tu im kompozitoris,
momRerlisa Tu poetis individualuri Semoqmedeba. qarTuli xelovnebac damokidebuli gaxda maTi
sicocxlis xangrZlivobaze. ukve
niSanwyalic aRar iyo 60-ianelebis erTiani mZlavri suliskveTebisa. merve aTwleulis bolosaTvis aRarc kino dagvrCa normaluri, aRarc mwerloba da aRarc musika (uflis gangebiT erTaderTi
TeatriRa SemogvrCa dResamomdis
im didi saxeliT, avtoritetiTa
da Rirseuli memkvidreobiT).
IV. xelmocarulebi
qarTulma Soum Tavisi pirveli nabijebi swored es-esaa gadadga
da amisaTvis saWiro da aucilebelia mxardaWera da marTebuli
orientaciis gaTvla ise, rom araferi dazaraldes. amiT aravis movuwodeb da arc vkarnaxob repertuars - ginda Tu ara `orovela~,
`Cakrulo~ da `krimanWuli~ imRereT mxolod-Tqo. me survili maqvs
aRorZindes nacionaluri polifoniuri azrovneba, poeturi xedvametyveleba qarTulad da saSemsruleblo ostatobis profesionalizmi. xolo ra masalaze dayrdnobiT moxdeba es, Cemi gadasawyveti sulac ar aris (TumcaRa aravis
xelwamosakravi fenomeni araa xalxuri Semoqmedeba, igi yovel droSi
iZleoda Tavis cxovelmyofel sazrdos). unda iTqvas, rom, bevr qarTul ansambls sakuTari musikaluri xelwera gaaCnia, riTac isini
gansxvavdebian mxolod da mxolod
erTmaneTisagan. metad jer ar avmaRlebulvarT. erTaderTi niSanTviseba am gansxvavebisa aris musikis
teqnikuri damuSaveba da Sesrulebis gaformeba xmis individualuri
intonirebis sanacvlod, arc Tematika, arc idea da arc meTodika
erTimeorisgan arafriT gamoirCeva.
Tanamedrove qarTul saestrado
metwil nawarmoebebs dakarguli
aqvs melodiuri aRqma da mas safuZvlad udevs ama Tu im momRerlis,
Tu momReralTa jgufis Zlieri,
an susti energia. Tu sazRvargareTuli musika umTavresad moWrilia indo-evropul enaTa masalis
Targze, misi bunebisa da gramatikuli klimatis Secvla simRerasac
avnebs da aTvisebuli gansxvavebuli enobrivi struqturis faqturasac, enisas, romelic tvirTulobs
SeTavsebas Targmanis meSveobiT, an
sulac axali Sinaarsis SeZena aSorebs saxeldobr nawarmoebs misi
pirvelwyarosagan. amitom vambob,
rom brma wambaZveloba da namReris
uRimRamod gadamRereba damRupvel
zegavlenas axdens momRerlis reputaciaze, romelic asrulebs gau-
fasurebul asls kargi, an arc Tu
kargi Sedevrisas, an iqneba aslis
tolfas dedanisas.
dRes naklebad iwereba leqsze
simRera, piriqiT xdeba - simReraze awyoben leqss. amis gamo poetebi da leqsis damwerni nebsiT
Tu uneblied amaxinjeben qarTuli
leqswyobis kanonzomierebebs, raTa
teqsti Cajdes musikalur sazomSi,
eqcevian ra musikaluri nawarmoebis brma gavlenis qveS. esaa swored
araprofesionalizmi. iSviaTobaa,
TiTqmis gamoricxulic, rom Sedegiani gamodges musikisa da teqstis
aseTi erToblioba. yovelTvis an
leqsi afuWebs simReras, an simRera - leqss, an erTmaneTs, rodesac
cal-calke arsebobiT SesaZlebelia arc erTi maTgani ar iyos
urigo. es adreul periodSi SeiZleboda melodiaze teqstis morgeba, magram maSin is melodiac
qarTuli iyo. dRes ki mxolod
TiTzea CamosaTvleli SemoqmedebiTad srulqmnilebiT Serwymuli
nawarmoebebi, sadac poeziac Rirseuladaa warmodgenili da musikac
da orTaves agvirgvinebs vokaliT
gansaxiereba.
Znelia saerTod dRevandel
Sou-bizness akademiuroba mosTxovo,
es cxadia, magram, rom ara erTi
udidesi tkivili, xmasac ar amoviRebdi da kalamsac ar gavsvridi
amis Sesaxeb, axalgazrdoba Sens mimarTaa ganxrili, Sen mogbaZavs, SeniT suldgmulobs, Sen gxdis zneobriv magaliTad. amitoma xar movale samagaliTo da kargi iyo, amitom Semtkiva Senze guli. ufleba ar gaqvs
Seni uzneobiT daamaxinjo Sendami
mindobilTa sulebi, raTa am saerTo
ugemovnobisa da ukulturobis bumis Jams mTeli Taoba Tu Taobebi
ar gadaagvaro da gaafuWo, daukargo WeSmarit RirebulebaTa fasi.
visac fuli aqvs da yroyini
ar ezareba - dediko-mamikoebis Svilikoebs Tu e.w. gavleniani pirebis araoficialuri cxovrebis megzurebs - yvelas SeuZlia, ufro
sworad, xel-ewifeba gaxdes popularuli momRerali imitom, rom
kikusi ar iyos - `magens bevri
fuli aqvs, baba~, xolo - `am fuliT
foTis policmeisteric gaixdis!~
gaxdas rac Seexeba, mTeli msoflio da maT Soris qarTuli Sous
Sinaarsobrivi Tematika mxolod
seqsualur aRtkinebamdea dayvanili. yvelaze uwyinar sasiyvarulo
simReraSic ki maRalideuri grZnobebi meore planzea gadatanili
da momabezrebeli sagniTaa kodirebuli. mizezis Zebna Sors wagviyvans. erTi kia, rom dRes qarTul
Sou-bizness, ukeTesad rom vTqvaT
Sou-mafias ganageben diletantebi,
xelmocarulebi da uvicebi. deficitia profesionalizmis:
erudirebuli musikis,
maRalmxatvruli poeziis,
reJisuris (TumcaRa kli pebze
da klipmeikerebze arafers vityvi,
radgan igi axali xilia da safuZvlianad veravin vflobT mis, ase
vTqvaT `muRams~).
ise ki, rac sazRvargareTis saestrado koncertebze, stadionebze,
moednebze da maneJebSi xdeba - masiuri isteria, transSi Cavardna, quCuri uwesrigobani, bevr SemTxvevaSi mkvlelobiT damTavrebuli, da
rac mniSvnelovania, bneli, eSmakeuli Zalebisadmi aSkara da daufaravi Tayvaniscema, - es CvenSi, madloba RmerTs, ar xdeba. amis umTavresi mizezi mainc erovnuli TviTSegnebisa da marTlmadidebluri sarwmunoebiT momadlebuli moraluri jebiria, qveSecneuli sindisis
qenjna mainc. zneobrivi mentaliteti qarTulia Cvens melomanebsa
da musikosebSi, miuxedavad gadagvarebis gare Tu Sida manqanebisa.
arc erTi aZlevs Tavs uflebas
amgvar znedacemulobamde, da arc
meore avlens aseT sulier gaxrwnilobas. es imitom, rom ara varT
gaxrwnilebi (albaT jer kidev),
yvela lafsusi da xinji, Secdoma
da gadacdoma gamosworebadia, garda
eSmakis msaxurebisa.
V. imedi
Tu qarTuli ena dakninebulia,
momavlisaTvis misi mdgomareoba
mowinave poziciebze gadainacvlebs;
Tu Sou-biznesSi profanebma da
diletantebma moiyares Tavi, samomavlod igi daiwmindeba da adgili profesionalebs daeTmoba; Tu
leqsi da simRera ar iwereba, xval
daiwereba mosawoni, oRond suliereba avwioT maRla da RvTis misagebeli satanas ar mivagoT. pirvelyovlisa qarTveluri brZeni gonierebis imedi maqvs da darwmunebuli var, aRmoCndebian SoubiznesSi, Tugind mafiaSi talantebi da
patriotebi, romelTa ganswavlulobasa da sindiss daefuZneba erovnuli kulturis es erTi mniSvnelovani atributTagani. swored
profesionali SesZlebs yvelafers
miuCinos Tavisi kuTvnili adgili
- modur musikasac aZlios xarki
da inteleqtualuri msmenelic daakamayofilos moTxovnisdamixedviT,
quCasac mianiWos Tavisi naRvawisagan siamovneba da sasaxlec ar darCes uyuradRebod - niWiereba ar
unda Seewiros msxverplad amden
interesTa gadaxlarTvas, piriqiT,
gon-mrTeli unda iyos, raTa itvirTos is, rac sadReisod aucilebelia, magram ara sakmarisi.
m. beJaniSvili
se ufbzht,b fzfhbc vst,ib7
uekc lfubfvt,c
yfpb cehytkb7
lf se xf[tlfd
,fsevc sdfkt,ib7
.dtkf ctybcufy ufybrehyt,b
vbcfvqthb5
,fsevc - mfsmfsfc7
,fsevc sdfkofhvnfwc7
pehve[n vidtyt,fc7
cbwjw[kbc tltvc7
se itub.dfhlf
ntmcnb RJHYTKB CFYF'BCF
rjvgjpbnjhb KBKB BFIDBKB
cekcfw uffnfy
lf se lfczbhlf7 sfdc
ufbvtnt,8
lf se ajhsj[kbc
vjjmdhbk njnt,c
fy xfbc ,exmt,c uekib
xfbrhfd7
pqdbc fpdbhst,f
&fk-qjytc vjuwtvc7
fct uujybf fvbhfyb [fh8
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
11
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
boRma axrCobda qals imisa,
rom anadgurebdnen mis yovel
nakvalevs, - da ratom, es ver
aexsna mxolod.
- saidan ici, Svilo, Ramea
da rogor amCnevo, - es misi
Sepasuxebac gaaxsenda. is Rame
inatra dReis dResTan SedarebiT, roca jer kidev ar
momkvdariyvnen bavSvebi da dedas exmianebodnen da agrZnobinebdnen, cocxlebi varTo.
- albaT, Cveni sadgomi dawveso, - isec Caesma yurSi bavSvis xma.
- marTali yofilxar, Cemo
biWo, dauwviaT Cveni sadgomi.
ar daindes Cems gamo isic,
vinc Segvifara. ori dRe ar
Canda am saxlis patroni. ori
dRe velodiT mis gamoCenas.
samagierod, mkvlelebi gamoCndnen. iqneb isic iyo am SeTqmulebis monawile. iqneb isic
SensaviT mokles. amas ukve
veRar gavigebT da aRarc aris
saWiro amisi codna. Tqveni
Tavi momikles eladelebma.
axla saiT wavide, vis Sevafaro Tavi. vin manugeSebs uTqvenod. vinmes rom Sevekedlo,
isic rom gamodges muxTali?
an vin isurvebs Cems Sewynarebas. aRar vici, Svilebo, ra
gzas vewio. kolxeTisken xom
gza moWrilia, arc me var
mosurne iq dabrunebis. Tqven
rom giyurebT, ar minda sikvdilio, - Tqva da cremlebi moiwminda.
uyurebda daqceul kerias,
rogori muxanaTobiT gaaswores miwasTan saxli. sxva saxlebsac Sexeda medeam, axla
sxva TvaliT dainaxa isini.
romelime maTganSi rom Seedga
fexi, aucileblad im beds
swevdnen maTac, rac amas uyves.
albaT amitom iyo dazafruli
da SeSinebuli es saxlebi
da aseTi gorozi gamometyvelebiT gacivebuliyvnen, raTa
simxurvalisgan ar gadamwvariyo isinic. vin icis...
aietis Cagoneba miswvda
yurs, oRond veRar gaixsena,
rogori xma hqonda mamas, mis
moxuc megobars. saxec veRar
aRidgina mamis, gegoneboda saukuneebi gasulao, rac ganSorda mamuls. rogor erTbaSad
amoigdo gulidan yvela, vinc
uyvarda da visac uyvarda da visTvis!
risTvis!
amis pasuxi mamam gasca
Svils im Soreuli kolxeTis
mzian RameSi sakuTar sasaxleSi da sakuTar qalaqSi, sanam
yvelaferi ase-rigad aireoda:
- me cxovreba gamivlia, bevri ram gadamxdenia Tavs da
amitom girCev ara rogorc
mefe, an mama, aramed rogorc
Seni keTilismsurveli moxuci megobari - ar dagifaseben
qurdebi amags, amitom ucxo
karze msaxurebisTvis is ucxoelebive gagriyaven da Cagqolaven. umadurebi arian adamianebi ucxoelebis mimarT,
da mitom. mec aseTi var CemTvis ucxoelTaTvis, gaxsovdes
kargad...
- aRar maxsovda, mama, Seni
naTqvamio, - axla upasuxa mas
am daqceuli keriis win da
mkvdari bavSvebis TandaswrebiT, - yvelaferi sxvanairad
msurda yofiliyo da amitom
ZalaT gadagiviwye. bavSvebsac
Tu momiklavdnen, ar megona.
amaTma xom icodnen, rom es
saxli Cemi ar iyo. aq mxolod
Rames vaTevdi. iqneb Semomityues da Cemi mokvdineba undodaT. iqneb mSvidadac imitom
arian, rom am saxlSi damwvari vgonivar da guls imiT
iarxeineben, rom hgoniaT am
saxlTan erTad daiwva maTi
SeTqmulebis Semzaravoba. xalxi? viTom xalxs daumales
TavianTi nacodvilari? viTom
xalxi is xalxi araa, vinc
me momvarda da muxanaTurad
momikla Svilebi? Tu sxvanairad fiqrobs xalxi?! maSin
ratom daumales xalxs am
saxlis gadawva da gaikrifnen
qalaqidan sanaxaobaTaTvis uklebliv yvela - qalian-kacianad, monebic ki. Tu araa ase,
maSin ras mivawero qalaqis
gaukacureba?! erTiRa pirutyvebi datoves qalaqis meTvalyured. ras unda niSnavdes
aseTi araadamianuri zeimi, rodesac araadamianurad gamanadgures. gamodis, xalxsac gauxarda Cemi dawva, Tu mokvdineba Cemi Svilebis. risTvis?
me xom maTTvis araferi damiSavebia.
ratom aSineben CemiT bavSvebs `grZneuli modiso~? fiqrobda medea, - mec xom
viyavi deda, mec xom myavda
Svilebi. sadRac mainc marTalia aieti. magram iqneb xalxi
gulmowyalea da ar ician
ra miyves qalaqis uxucesebma.
iqneb xalxs davecavi, iqneb
atyueben medea Tavisi SvilebiT am saxlSi gadaiwvao SemTxveviT gaCenili xanZrisgan.
iqneb arc icis xalxma, iyo
Tu ara vinme am saxlSi da
daiwva Tu ara Sig vinme, iqneb
amitomac ase gularxeinad gavida yvela erTad qalaqidan.
magram erTma mgzavrma xom
daminaxa gzaSi Cemi dasisxlianebuli bavSvebiT, iqneb ver
micno. Tundac ver vecani, aseTi sanaxaobiT ar iqneboda
ganebivrebuli - rogoria aR-
saqmelad mkvdari bavSvebis
xilva RamiT da elva-WeqaSi.
nuTu arc SeeSinda? iqneb SeeSinda kidec. iqneb man acnoba
SeTqmulebs grZneuli qali
garbiso da saCqarod cecxli
waukides amis Semdeg saxls.
magram xom ecodinebodaT, rom
Sig aravin iyo. ratom mdevari ar damawies da ratom
gauswordnen ase umowyalod
Cems sadgoms? iqneb Tavi daiimedes, rom mxecebi SemWamdnen
mec da bavSvebsac, an iqneb
imiT daimSvides Tavi, rom aq
veRar gavbedavdi mosvlas.
magram xalxi?
ras fiqrobs xalxi mkvdari vgonivar,
Tu cocxali?
es yvelaze nakleb safiqralia, radgan xalxis fiqrs
aranairi fasi ara aqvs. xalxi
iyo maSin, sixaruliT rom
Seegebnen mefe kreontisa da
misi Svilis glavkes sikvdils. bolos ise gaTavxeddnen,
esec me damabrales iazonze
viTom eWvianobis gamo. iazoni bediT Tu ubedobiT Cemi
qmari iyo da me misi yoveli
Ralati da upiruloba dumiliT unda ametana, amas iTxovda kolxuri wesi da aRzrda.
vemorCilebodi manam, sanam Cemi
qmari iyo, sanam SemeZlo WirSic da lxinSic misi imedi
mqonoda. amaze meti Wiri raRa
unda momadges! yvelaferi marto gadavitane. amis Semdeg
ufleba aRar maqvs iazons
qmari vuwodo. es xalxi ki
aseTi arakacis xarWis mokvlas mabralebs. es xom Cveulebrivi sataxto karis SeTqmuleba iyo. xalxic gaaxares
saZulveli mefis da sefe-qalis mokvliT. jeri rom Cemze
dadga, maTi mkvleloba me damabrales da angariSi gagviswores ase. iqneb iazonic iyo
am SeTqmulTa ricxvSi. kreontisa da glavkes mokvliT
CemTvis araferi Secvlila,
arc Seicvleboda. sauaresod
- ki, Seicvala da mere rogor.
maSin sadaa azri imisa, Tu
ratom unda momekla mama-Svili, Tu es mkvleloba pirdapir me damazianebda. iqneb imitomac mokles isini, rom SeemzadebinaT Cemi da Cemi Svilebis ganadgurebis niadagi.
Tundac momekla isini me da
ara sxvas, es vinmes uflebas
aZlevs, rom umweo bavSvebi
daxocos? xom unda hqonoda
gamarTleba adamianTa simxeces.
Tu gamarTleba sWirdebaT,
gamodis, xalxs atyueben.
xalxsac is sjera,
risi dajerebac aserigad
swyuriaT.
dae, iyos ise,
rogorc undaT me movkali kreonti da
glavke,
amiT Seicvala raime?
me xom mewamle var
da ara jadoqari.
xalxs ki unda, rom viyo
jadoqari, hoda, viqnebi!
swored imitom var am samxeceSi mosuli, rom jadoqari viyo.
amitom mifrTxildiT, adamianebad xorcSesxmulo mxecebo!
daiRala sakuTar TavTan
laparakiT. aRar iyo msjelobaTa dro. igi unda wasuliyo iq, sadac TavSeyrili iyo
mkvlelebis xrova.
unda wasuliyo araTu marto, yvelas unda daenaxa mkvdari bavSvebi,
yvelas unda daenaxa mkvlelebi, yvelas unda daenaxa
mgloviare deda.
unda daenaxa imitom, rom
es mxecebis xrova isev adamianebad gamxdariyvnen, raTa sindiss SeeWama am adamianTa Segneba. sircxvilSi rom amomwvariyo mkvlelebis goneba,
araTu axali mkvlelobebisTvis,
aramed rom aRar yofiliyo
qveynad mkvleloba da mkvdari bavSvebi,
rom daejabna sindiss usindisoba, mitom!
moulodnelad, am gazafxulis mzian dRes, am saxlebisa
da damwvari sadgomis garemocvaSi, Sescivda medeas, magram
ara - sicivisagan. man ar icoda,
ra iyo es SegrZneba. TiTqosda ar scioda, magram tanSi
raRacnairi JrJola SeamCnia,
rac ufro uaxlovdeboda TavSeyris adgils, miT ufro matulobda yiJinis xma. iqneb
SeeSinda am xmebis momZlavrebis gamo? magram arc es iyo
sinamdvile, radgan igi mtkice
iyo Tavis gadawyvetilebaSi.
amitom nabijsac mouCqara da
cxenic aaCqara. roca gascdebodnen qalaqs, dainaxavdnen
gaSlil vels da grZel stadions, mis mopirdapire mxares
ki cota moSorebiT tyispira
scenas, sadac Teatroni imarTeboda, an Sejibrebebi jiriTSi. scena ar uSlida xels
mojiriTeebs. marulas dros
scenis amfiTeatrad gadakeTeba SeiZleboda da mayurebeli sanaxaobas iqedanac adevnebda Tvals. medeam icoda es
mdelo da iqiT gaemarTa swored. bolo quCa hqonda darCenili gasavlelad da dainaxavda yvelafers, rac xdeboda.
gugunebda jiriTze miwveuli brbo, gulSematkivarob-
dnen Tav-TavianT rCeul olimpionikebs, da mitom. ismoda
sabrZolo etlTa moZraobiT
gamowveuli xmauri. medeas
sisxli gaeyina ZarRvebSi. man
icoda, rom stadionze misi
gamoCena gamoiwvevda sayovelTao areulobas. mas es ase
undoda, magram raRacas ufrTxoda da ar icoda, ras.
man icis, rom Sedis mglebis
xrovaSi da SeiZleba cocxalmac ver gamoaRwios iqedan.
amisi ar eSinia, mxolod Svilebis gvamebis wabilwvis eSinia, gamxecebuli eladelebi
SeiZleba gauswordnen axla
ukve mkvdrebs, cocxlebze xom
iyares javri!.. mas surs am
TviTonve gadawves saxli. fiqrobda medea imaze, razec fiqrobdnen goplitebi, uyurebda
ra axalmosuli meomrebs. isini ar movardnilan bavSvebis
mosaklavad, bavSvebi `qalaqis
mamebma~ mokles. albaT, eseni
gareT elodnen, rodis daasrulebdnen mxedarTmTavrebi
bavSvebTan da miusafar dedasTan oms, an iqneb nabrZanebi
hqondaT, - gamoqceulebi, vinc
ar unda vyofiliyaviT, movekaliT yvela - mec da Cemi
vaJebic.
samxecedan mSvidobiT Tavis
daRweva da mkvdar Svilebs
mefurad miuCinos maradi gansasvenari, waukiTxos mkvdarTa
wignis locvebi. medeas imedi
aqvs, Svilebis gatanjuli sulebi miscemen dedas im araadamianur Zalas, romliTac
daTrgunavs mTels stadions
da misi SurisZiebis mizani
miRweuli iqneba. ai, mtveri,
sabrZolo etlebis TvalTagan
adenili... am quCaSic SemoaRwia, es ki imas niSnavs, rom
uaxlovdeba medea brZolis
vels.
yvirilisa da taSis cemis
xma ayruebda iqaurobas. ai,
goplitic gamoCnda Tavisi
aRWurvilobiT mas beqTari acvia,
am beqTaris kuTxeSi sami
metalis dekoratiuli zolebia Semovlebuli welze.
marcxena xelis idayvs zemoT da barZayebTan moCans Semoklebuli qitoni.
muzarads qveS qeCis qudi
axuravs, mosaxerxebeli rom
iyos misi tareba.
moZravi sabeWurebiani javSani dagrZelebulia tyaviT
da zed dadebuli metalis
samxreebiT.
javSanis Signidan meti daculobisTvis mokle saomari
qitoni acvia.
cal xelSi ovaluri beotiuri fari uWiravs,
calSi ki horoli,
mokle xanjali ki qitonze
SeduRebuli saxmle maryuJSia Cadebuli Tavisi qarqaSiT.
SiSvel fexebze mas aseve
lamazi ornamentebiT damSvenebuli metalis gamaSebi acvia.
mokle qitonis zemoT mkvrivad SemoWedilia beqTari.
mxrebTan da beqTaris qveda
kideSi mimagrebulia qamriseburi zolebi metalis balTebiTa da damcavi qvedaweliT.
Tavze savarcxlisebri muzaradi axuravs, romelzec
damagrebulia farisebri lafaTebi saxis dasacavad.
sxva goplitebic dainaxa,
isini mozeimeebs rkalad Semovlebodnen da Tval-yurs adevnebdnen, wesrigi rom yofiliyo
daculi. Sua moedanze Sesasvlelad asparezobis monawileTaTvis patara cocxali
koridori gaekeTebinaT goplitebs, mayurebeli ki maT
ukan idga, mayureblis ukan
ki isev SeiaraRebuli razmi.
medea ukve mTel moedans
uyurebda, brbo ki mas ver amCnevda, radgan mTeli yuradReba asparezobaze gadaetanaT.
arc meomrebs SeumCneviaT ukan
momdgari marxili, ise iyvnen
gatacebulni sanaxaobiT. maT
sjerodaT, rom wesrigis darRvevas veravin gabedavda, miT
ufro xeebze mibmuli monebi.
es ki ukvirdaT,
ratom ase erTbaSad mTeli
qalaqi movida am sanaxaobaze
da monebic ki wamoasxes,
ratom aseTi guluxvoba
da mowyaleba qalebisa da monebis mimarT?
iqneb am goplitebs smenodaT medeas ambavi, an iqneb
Sevida cocxal koridorSi.
Tavdapirvelad gons ver moegen verc goplitebi da verc
mayurebeli, Tu ras uyurebdnen,
ise iyvnen azartSi gadavardnilni, arada, es-es iyo, dasrulda Sejibri. olimpionikebi
Sekrebiliyvnen amfiTeatrisa
da scenis gaswvriv, sadac qalaqis warCinebulebi da argonavtebi isxdnen. argonavtebs
simposioni gaemarTaT gamarjvebulisaTvis, gamarjvebuli
ki, rogorc yovelTvis da yvelgan, herakle iyo. igi eloda
bavSvs oqros daniTa da zeTisxilis rtoebis gvirgviniT
xelSi, bavSvs, romelsac cocxali hyavda dedac da mamac.
rac ufro Sedioda medea moednis siRrmeSi, miT ufro xvdeboda mayureblis TvalsawierSi. Tavidan veravin gaerkva,
Tu vin iyo es qali gvelis
perangiT,
ra iyo marxilSi da,
saerTod, sad midioda igi
da vin moiwvia aq.
pirvelad ifiqres, es sazeimo ritualis erTi monakveTiao da ganagrZobdnen SeZaxilebs, magram roca siom sudara axada mkvdar bavSvebs,
vinc am sanaxaobas uyurebda,
gaognebisagan dadumda da daibna. medea mixvda, rom jer
srul TvalsawierSi ar iyo
moxvedrili, radgan jer kidev
ganagrZobdnen ovaciebs isini,
vinc ver xedavda mas. samagierod, ukana rigebSi samariseburi siCume Camowva. esec igrZno da Tu aqamde orWofobda,
axla darwmunda, rom xalxi
mas ar Caqolavda, piriqiT, raRac SemTxvevaSi daicavda kidec ukeTurTa xelyofisagan.
es imitom gaifiqra, rom mis
ukan, aqa-iq, gaognebuli SeZaxilebi, Sekivleba da tirilic ki Semoesma. imasac mixvda,
rom xalxi aq Semoityues am
sanaxaobaze, raTa daefaraT TavianTi avkacoba da xalxis
yuradReba gadaetanaT jiriTze. midioda medea da uaxlovdeboda olimpionikebs. uceb
viRac bavSvma iyvira:
- jadoqari modis!
da oqros dana da gamarjvebulisTvis gankuTvnili gvirgvini miwaze daagdo da brboSi
Seimala.
gaukvirda medeas, - saidan
gaCnda es bavSvi aq, an ra undoda da ratom yviroda. ram
SeaSina igi. me xom misTvis
araferi damiSavebiao.
moixeda ukan da dainaxa,
rom sudara gadafrialebuliyo bavSvebis saxeebidan. axla mixvda, ramac SeaSina bavSvi. iqve miwaze dagdebuli
oqros dana da zeTisxilis
rtoebisagan Sekruli gvirgvini dainaxa.
albaT, am bavSvs unda gadaeca gamarjvebulisTvis es
jildoo. hoda, radgan man
Tqva uari, me ar vityvi masze
uarso.
aiRo dana da gvirgvini,
Svilebs daado gulze - erTs
erTi, meores - meore da ganagrZo neli da mtkice nabijiT
svla gamarjvebulisken.
XXI
demosis tvini,
tvinis xveulebi
da medea Tavisi marxiliT
axla ki igrZno medeam, rom
yvelas mzera misken iyo mopyrobili da aTasobiT adamianis fiqri erT safiqralSi
Tavmoyriliyo, ras izams grZneuli qali,
albaT, iyvirebs, mivardeba iazonTan da Ralatis samagieros miuzRavs qaluri aurzauriT, magram es bavSvebi vin
dauxoca am sabraloso, - Seecoda zogierTs medea.
iqneb bavSvebis mkvlelis
vinaobis gageba undao, - amasac
ambobdnen.
aqa-iq imasac CurCulebdnen,
rom `qalaqis mamebma~ mogvatyues, ase gviTxres, grZneuli
qali Tavis SvilebTan erTad
SemTxveviT saxlSi gamoiwvao,
zevsma mexi esrola saxlso
da dawvao.
sxva jgufSi esec Tqves, medea qalaqidan gaiqca da
saxli TviTon gadawvao, heram
ki am borotebisTvis mglebi
Seusia da Svilebi dauglijao, ase gviTxres `qalaqis
mamebmao~, daaskvnes bolos.
maS, ratom mobrundao? ikiTxes gverdiT mdgomebma.
ar vicio, - Tqva am xmis
gamavrcelebelma, - albaT, qurumebsa da `qalaqis mamebs~
unda moubodiSos, Svilebis
gacocxleba rom SesTxovon
Zlierebma heras.
medeas ki ar SeuZlia Svilebis gacocxlebis SeTxova
didi qalRmerTisTvis? hkiTxes isev.
albaT, ara, radgan hera ar
Seismens jadoqris Txovnaso.
kidev sxvagan amasac ambobdnen, - didma qurumma miTxra,
medea saxlSi yofila SvilebTan erTado. am dros masTan
misula misi yvela Secodeba
da uwamebiaT Turme qali, adgili rom ar darCenilao, codvebi Svilebze gadasula da
am wameba-wamebaSi mouklavs
bavSvebio. mere amiT gamwarebulma qalma saxls cecxli
waukida da codvebisgan qalaqis bnel kuTxeebSi imaleboda, ucodveli rom darCeniliyoo. mainc miugnia codvebs
misTvis da axla Cven gamogvecxada codvebisgan Tavdasaxsnelado.
Cven am dReebis ganmavlobaSi medea arsad gvinaxavso,Seepasuxnen gverdiT mdgomebi,
- arc bnel kuTxeebSi da arc
naTelSio. yvela davdiodiT
qalaqSi, magram aseTi ram ar
gvinaxavso.
ra vicio, - upasuxa maT
xmis damgdebma, - didma qurumma ase miTxra da xom ar moityuebdao.
erTma kacma gverdiT mdgoms
Cumad uambo:
- im RamiT saxlSi vbrundebodi da adreulad dabindda. iwvimao, ielvao da am
elva-WeqaSi davinaxe, TeTri
cxeni rom morboda, ar mesmoda floqvebis xma. SemeSinda
da mxedars Sevxedeo. medea
iyo dasisxlianebuli, erTi
bavSvi mkerdze miekra, meore
ki zurgze. erTi xeliT bavSvi
eWira da meore xeli fafarSi hqonda Cavlebulio. isev
ielva da me da medeam TvalebSi CavxedeT erTmaneTs. namtiralevi iyo. SemeSinda da kidec Semebrala. rac movifiqre,
is iyo, rom `qalaqis mamebTan~ gaviqeci da nanaxi vuambe. ar damijeres. mere esec
wamomcda, sasowarkveTilebisas,
albaT, sakuTari Svilebi daxocao. gulRvarZlianad gaeRimaT `qalaqis mamebs~ da
miTxres, kargi azri mogvawodeo. am sicilze mivxvdi, rom
bavSvebis mkvlelebs velaparakebodi. isinic Caswvdnen,
rom me mivxvdi yvelafers
da Cemi mokvlac gadawyvites.
ori msaxuri gamomayoles, saxlamde migacilebTo. ufro
metad SemeSinda da vcdilobdi xelidan davsxltenodi
mkvlelebs. am fiqrSi viyavi,
roca uknidan erTma gamcilebelma qva Camartya TavSi da
goneba davkarge. gons rom movege, mkvdari megona Tavi, magram
Cemi mkvlelebis laparaki
rom Semomesma, mivxvdi, cocxali viyavi, magram Tavi movimkvdarune imitom, rom Tavs
ar damanebebdnen, vidre ar momklavdnen. roca wavidnen da
davrwmundi, safrTxe aRar memuqreboda, avdeqi da Sevxede,
rom mkvdarTa xeobaSi viyavi.
mis mere ase vimalebi, magram
dRes ubralod xalxis danaxva mominda da mitom movedi
am sanaxaobaze. rom icodnen,
aqa var, momklaven. gulwrfelad mrcxvenia medeasi da guli mtkiva mkvdar bavSvebzeo.
atirda es kaci, magram aravin irwmuna misi naTqvami.
xalxs tyuilisa da Woris
mosmena ufro siamovnebs, vidre simarTlisa.
- ras ambobo, - gauwyra
misi naTqvamis momsmeni, - `qalaqis mamebi~ rogor ikadrebdnen tyuilis Tqmas da miTumetes bavSvebis mokvlaso!
- cxadiao, - CaerTo saubarSi kidev viRac, - `qalaqis
mamebma~ imdeni Wori daagdes
qalaqSi medeasa da misi Svilebis sikvdilze, rom aRar
viciT, romels verwmunoTo.
am kacma ki yvelaferi Tavisi
TvaliT naxao, Tu esec ar
gvatyuebso.
- erTi ki aSkaraao, - daaskvnes bolos, - medea cocxalia, bavSvebi ki daxocilebio.
gulwrfelad gvebraleba es
qalio. mis adgilas yvelam
sakuTari Tavi warmovidginoT
da mere vTqvaT, vin cruobs
da vin arao.
aqa-iq qalebis qviTini gaisma, bavSvebi SeebralaT eladel
dedebs, da mitom. iqneb TviT
medeac SeebralaT, magram amas
SiSiT ver acxadebdnen, an verc
acnobierebdnen. kacebic acremldnen am sanaxaobiT gulmoklulebi.
meTaurma niSani misca goplitebs sabrZolo mzadyofnisaTvis, imaTmac horolebi
da xrmlebi moimarjves, yvelam
amoiRo mizanSi medea. erTi
brZanebaRa iyo darCenili, rom
yvelaferi dasrulebuliyo,
magram ar damTavrdeboda daZabuloba. sabrZolo mzadyofnaSi damdgari goplitebi rom
dainaxa xalxma, yiJina dasZaxa erTxmad. xalxma daicva
medea. medeamac igrZno es TanagrZnoba da mxardaWera. ar
cxreboda xalxi, sanam meomrebma Subebi da laxvrebi ar
dauSves. medeas cremli moeZala da Seuyvarda xalxi,
Sercxva kidec SurisZiebiT
rom movida maTze. axla sxva
ram gadawyvita man. rogorc
arasdros, iseTi mtkice iyo
misi nabijebi. axsendeboda sairxes Segonebani da xelis
gulebze namkiTxavebi. mixvda,
sairxec marTali iyo da TviTonac sworad amoikiTxa xelebze dasmuli xazebi, kargad
maswavla mamidam mkiTxaobao.
midioda da aRar scioda,
radgan aTasobiT adamianis TanagrZnobiT mxurvale gulebma
gaaTbo martosuli. man sakuTar sxeulSi SeigrZno kirisa
da kaJis moWarbeba da maTi
erTmaneTSi Serwyma. igi Tavisi
simtkiciT cotac da qvis
svetad gadaiqceoda, rogorc
am qalaqis Zeglebi, veRar daZlevda Svilebis dardi qvas,
verc mtris muxanaToba Camoaqcevda am uZlevelobas qvisas,
igi kldis Svili iyo, da mitom. masSi rkinis Zala galRva,
mis sxeulSi rkiniseburma Zalam ver gauZlo esoden mxurvalebas da qviurma simZlavrem Seisruta rvali da cecxlovan vnebaSi gamomwvari qva
Seirkina, amitom medeasTan Serkinebas azri ar hqonda. Zlieri gancdebis gamo axalgazrda qalis sxeuli gardaisaxa mTliani omis erTian organizmad. erTi xelis gawvdenaze dainaxa mojiriTeebi, romlebic daJinebiT mas Sescqerodnen. medeam bavSvebis gulebidan aiRo gamarjvebulisaTvis gadasacemi jildo-gvirgvini da dana, maRla aswia
da daanaxa yvelas, rom igi
mxolod gamarjvebulTan midioda da sxvasTan aranairi
saqme ar hqonda.
`qalaqis mamebma~ gankarguleba gasces, raTa yvela dafdafze mTeli ZaliT daekraT
sabrZolo mwyobris ganuwyveteli ritmuli hangi, raTa
xalxi da medea erTmaneTs
mowyvetoda. xalxs SeeSinda,
ZarRvebSi sisxli gaucivdaT,
Sewyvites SeZaxilebi da moTqma-tirili.
xalxs SeeSinda am monotonuri xmauris,
zogisTvis ki es xmaurze
meti iyo da es `meti~ - iyo
gangaSi.
gangaSmicemulebi,
ferwasulebi da
dadumebulebi uyurebdnen
am sanaxaobas, dafdafebis xma
rom axSobda medeasa da warCinebulebis orTabrZolis nebismier wvrilmans. xalxi
uyurebda da ar esmoda araferi.
medeas es xma simxneves aZlevda, igi ar uSindeboda msgavs xmas, xmauri iyo es misTvis,
da mitom.
esec imitom, rom kolxeTis mefis asuli iyo da am
xmaurSi gaatara bavSvoba.
medea am wuTSi ucnoblobis ufskrulSi xteboda, romlis siRrmeSi cecxli nTqavda Segnebas. igi am xmebSi
ufro meti da ufro guladi Canda, vidre es egona. raRacnairi sixarulis aRmafrena daeufla da Tavi wamiT
sakuTar samyaroSi igrZno.
brZolis win, etyoba, yvela
juris dafdafi erTnair xmas
gamoscems, radgan brZola
yvelgan, yvelas mamulSi erTnairia - samkvdro-sasicocxlo da ara gasarTob-saTamaSo.
yurTasmenas avsebda es xmauri da axsendeboda amis Sesaxeb mamis Segoneba `rac ar gvklavs, is gvawrTobso~.
hoda, gamoiwrTo medeac.
es ar icodnen misma mtrebma,
ukeTes SemTxvevaSi - daaviwydaT,
da daaviwydaT isic, maTi
mteri da metoqe mefis jiSisa da modgmisa rom iyo,
da sagangebod rom zrdidnen mefeebi TavianT Svilebs
saomrad.
esec omi iyo, iqneb ufro
sastiki da sisxlismRvreli,
vidre aTaseulTa laSqarTa
Setakebani, radgan es omi pirdapir mimarTuli iyo adami-
anTa Segnebaze da Semecnebaze,
romelic SemdgomSi azvavdeboda dauZlevel talRad.
eladelebi ar flobdnen
adamianTa gonebis Sinagani mamoZravebeli energiis sruli
damorCilebisa da gankargvis
kanonzomierebebs. maT ar icodnen, rom adamianebs ar unda
efiqraT, isini mTlianad unda mindobodnen `qalaqis mamebs~ im imediT, rom `qalaqis
mamebi~ ifiqrebdnen maT nacvlad. amisaTvis xalxs Tavebi unda daecarielebinaT fiqrebisagan. sxvebi da danarCenebi ras ifiqrebdnen brbos
sazrunavi ar unda yofiliyo,
iqamde, xelmiuwvdomelic sakralurobamde, raTa masis Zala
erTian Zalad gadaqceuliyo
da ara azrovnebad. swored
azrovneba iyo is dabrkoleba,
ramac ixsna medea ganadgurebisagan da Sevida mtris daRebul xaxaSi im rwmeniT, rom
es xaxa misi iq yofnis dros
ar daixureboda. xalxma gadawyvita am omis bedi da bediswera, radgan xalxi azrovnebda. amis gamo dascxes dafdafebs da xalxsac gaefanta
azrovneba. magram xaxas veRar
daxuravdnen ase iolad, vinaidan swored imisTvis idga
ukve brbo, rom ase ar momxdariyo da medea uvnebeli wasuliyo am qalaqidan.
medeam Cumad Caibutbuta
Tavisi locva, romelsac yoveli gansacdelis win ambobda:
- qaluri sawyisis dido
Zalav da Zlierebav, Sen CemSi
Semodi TviT dedamiwis gulidan. badesaviT Segisrutavs
Sen Cemi fexebi. Sen amodi
Cems gulTan da mis gverdiT
Cems mkerdSi zurmuxtad aenTe. da me vigrZnob, rogor
gadaedeba Seni macocxlebeli
sxivebi mTels Cems sxeuls.
magram guls didi Serwyma
swyuria. amitom astraleTis
gulidan me vuxmob mamakacur
sawyisis diad Zalas da Zlierebas, raTa daTrgunos CemSi
yovelnairi sisuste.
am locvis damTavrebis Semdeg medeam SeamCnia, rom ukve
herakles winaSe idga. mas
mxars umSvenebda ganuyreli
megobari ifite da sxva olimpionikebi. amfiTeatrSi ki argonavtebi isxdnen orfevsic da oilevsic,
asterionic da eqionic,
polifemec da polidevkec,
navpliosic da areiosic,
amfidamantic da evridamantic,
erobotec da butec,
evritionic da amfionic,
ankeosic da ankeoric.
maTi meTauric iyo - iazoni,
romelsac heterebi Semoxveodnen da elamunebodnen.
aseve `qalaqis mamebi~ da
warCinebulebi isxdnen da gascqerodnen jiriTs. zogierT
warCinebuls lamazi biWuna
ejda kalTaSi da SiSvel fexebze ealerseboda, zogierTi
ki heterebs amjobinebda. yvela svamda da mxiarulobda,
vidre medea ar dainaxes, zogierTi gadaTvra kidec da Tavic
ar hqonda marulasTvis edevnebina Tval-yuri, ubralod
TanamosaubresTan ganyenebul
sakiTxebze saubrobda, ufro
sworad, filosofosobda.
amiT igi sxvebs ar uSlida
xels, rac undodaT is ekeTebinaT. vinc ar svamda, geterebs
ealerseboda, an biWunebs, mSoblebma rom sagangebod gadasces TavianTi Svilebi, raTa
am alersiT da imis iqiT, kidev
riT... gamoewrToT ymawvilebi
da mamakacuri Zliereba am
gziTac gadaecaT. heterebi
mxiarulobdnen, biWunebs ki
rcxvenodaT, axurvebuli kacebi rom ar anebebdnen Tavs da
saqveynod awvalebdnen. isini
morcxvad emorCilebodnen kacebs. zogjer bavSvobadausruleblebs tirilic undodaT,
magram am tirilis dasaokeblad iyvnen mibarebulebi am
kacebTan, lamazi biWunebi iyvnen da mitom. visac arc qali hyavda miyvanili amfiTeatrSi da arc vaJi, xarbad
da SuriT uyurebda am biWebs,
es biWebic grZnobdnen am mzeras da miTumetes maSin, roca
maT Ziakacebi xelebs ufaTurebdnen da kocnidnen.
erTi sityviT, warCinebulTagan cota vinme Tu gulSematkivrobda Sejibrs, mravali maTgani Tavisi saqmiT iyo
dakavebuli. bute siciliidan
moiwvies - didi xnis unaxavi da zRvaSi Cakarguli megobari, erTi ankeosTagani Rvinos
miirTmevda da monas ubrZana
Tavisi dawuruli Rvino mierTmia kanfariT, isic wavida
brZanebis Sesasruleblad. gaeRima ankeoss, Secda Cemi misanio, Seni gaSenebuli venaxisgan Rvinis dalevas ver eRirsebio. amasobaSi monam RviniT
savse kanfari miarTva. gamarjvebulis ieriT gadaxeda irgvliv yvelas.
- me bedisweras vZlieo, dasZaxa megobrebs, - igi Cems
tuCebTan damTavrdebao, tuCebamde ki ra didi manZiliao!
gagrZeleba,
dasawyisi ix.
`mamuli~ N48-59
12
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
gamosacemad mzad aris manuCar kaWaxiZis publikaciuri werilebisa da esseebis 620-gverdiani wigni
`waSlili samSoblo~, romlis dabeWdvac ferxdeba
mecenatis aryolis gamo.
survilis SemTxvevaSi nebismieri TqvenTagani SeiZleba gaxdes am keTili saqmis Tanamonawile.
konkretuli informaciisaTvis darekeT `mamulis~
redaqciaSi.
msxvili varikozuli venebis mkurnalobis
tkivilis gareSe!
uaxloesi da yvelaze Sedegiani meTodi
lazeriT
2177 65th st. Brooklyn, NY 11204
(konsultacia, gamokvleva da mkurnaloba)
1-718-238-1555
operaciamde
Semdeg
nawiburebis gareSe!
narkozis gareSe!
eqim
megobrebi
merab boTeris
Sorena barbaqaZes,
gilocav dabadebis dRes. gisurveb winsvlas cxovrebaSi, warmatebas SemoqmedebaSi. cxovrebis meoTxe aTeulis dasawyisi gqonodes ubednieresi
da es aTeuli yofiliyos samSobloSi dabrunebis da sulierad gaZlierebis
etapi Sens cxovrebaSi.
Tormetwliani ndobiTa da gamocdilebiT niu iorkSi
korporacia `gvanca~ & niko fanculaia
gTavazobT amanaTebis gadazidvas
saqarTvelos yvela dasaxlebul punqtsa da dsT-s qveynebSi
`mamulis~ redaqcia
2910 Brighton 8th street
Corner of Neptune ave
in Brooklyn
satelefono
baraTebi
fasdaklebiT
maia ninoSvilis saagento
aviabileTebi saqarTvelodan
da saqarTvelomde da msoflios
nebismieri qveynis
mimarTulebiT
1950 86th street, 2FL
Brooklyn, NY 11214
dRisiT: 917-974-7166
saRamos: 718-621-6846
Semowiruloba
gadarCenisaTvis
* * *
qalbaton marina gelaSvils vulocavT iubiles. bedniereba da
RvTis wyaloba iyos mudam Tqveni cxovrebis megzuri. male agsrulebodeT
ocneba da CaxutebodeT Tqvens sayvarel ojaxsa da rusTavqalaqs.
* * *
qalbaton iamze goguaZes, gilocavT dabadebis dRes, bednierebas
da sixaruls gisurvebT. uRrmes madlobas gixdiT gverdSi dgomisaTvis.
arasodes dagvaviwydeba, Tu ra gancdebiTa da emociebiT keravdiT emigraciaSi
Cveni samSoblos 10 metrian droSas gazeTis iubilisaTvis. aseTi ganwyoba
da emociebi mxolod samSoblo-ze moyvarul da patriot adamians eufleba.
Discount plus
YOUR STORE!
Georgia-USA Travel
meuRlisa da Svilebis garda kidev 60
moswavle guliT gilocavs dabadebis dRes.
`mamulis~ redaqcia
- TviTmfrinaviT pauntis Rirebuleba 3.69;
- adgilze mitaniT 25 dolaris zednamati;
- mgzavrobis xangrZlivoba 7-dan 14 dRemde;
- tvirTis daukargaobis garantia;
- ufasod wamoReba bruklinidan, nebismieri
Statidan ki xelsayrel fasad;
4801 2nd Avenue
Brooklyn, NY 11232
Phone: 917-470-4277
patara n i n o s dabadebas vulocavT Cvens
Zvirfas megobrebs ekaterine fafiaSvilsa da
soso mindiaSvils. pataras ki vusurvebT sasaxelo qarTvelad gazrdas, janmrTelobas da mSvidobian samSobloSi cxovrebas.
s
tkivili
kako janikaSvilis xsovnas
Cemo sayvarelo Zmao,
Zalian miWirs Senze warsulSi
saubari. daviwyeb fiqrs da dasasruli ar uCndeba mogonebebs, erTs meore gadaebmeba, Semdeg mesame, da ase dausruleblad Senze fiqrebSi gamyavs
es sicocxle.
sityva uZluria, eniTac ver gadmovcem Sens tkivilamde monatrebas, Sen
xom Cemi gulis nawili iyavi Cemo sayvarelo Zmao. gadasaxldi imierSi
da damitove samudamo sevda da naRveli, romelsac veraviTari dro ver
gankurnavs. esRa damrCenia, rom Senze
vloculob da maRal RmerTs vevedrebi,
Seni faqizi suli naTelSi mimyofos,
iq sadaca marTalni ganisveneben.
dagtiri Soreuli amerikidan da
erTi suli maqvs rodis Cavexutebi
Sens samudamo gansasvenars.
Seni da lali
SoTiko yavelaSvilis xsovnas
SoTiko, bebo,
axlac, roca am striqonebs vwer,
furceli Cemi cremlebiT inameba.
iseTi vaJkaci mezrdebodi, sul amayi
viyavi SeniT. Cemi cxovrebis pirveli
mercxali iyavi da albaT pirvelic
magitom gamifrindi... naTqvamia, `Svilma
gulis kari gamiRoo da SviliSvilma
gulis-gulis kario~. Sen, Cemi gulis
erTaderT mobinadred myavdi.
sikvdils vaTaveb, am sityvebis warsulSi Tqma rom miwevs. mamSvideben
irgvliv, ufals angelozebi mihyavso.
xoda, mec iq megulvi, bebo!
sicocxle ise gwyuroda, sikeTeSi
yofna, rom Seni wasvla Tavs muzaradad
damxobil uzarmazar zarad aRviqvi.
Sen Cems yvela tkivils uTqmelad
xvdebodi da warmoidgine, rogor mtkioda sulis tkiviliT, Sens sxeuls
rom saberZneTis miwas abarebdnen, Cemi
cremlebi ki niu-iorks awvimda. Sen rom gaRma megulvi, amitomac ukve aRar
meSinia sikvdilze fiqri... SenTan Sexvedra rogorRa unda meSinodes, bebo?!
aRdgomis kviraSi, did orSabaTs sxvisi daudevrobiT, saswrafo daxmarebis manqanam wamarTva Seni 22 wlis sicocxle... uswrafesad!
xoda, RmerTs vvedri, mec male Semaxvedros Seni Tavi.
Seni bebia dali fxakaZe
survili maqvs `mamulis~
arsebobisaTvis gaviRo
$
uaxloesi megobrebi TanaugrZnoben dali fxakaZes udides mwuxarebaSi, SviliSvilis SoTiko yavelaSvilis tragikulad daRupvis gamo.
(Tqveni saxeli da gvari)
(saxlis nomeri da quCa, Apt N)
(qalaqi,
Stati,
asaval
dasavalis
Seiswavle
inglisuri!
Zip-kodi)
MAMULI
P.O. Box 13121,
Jersey City, NJ 07303
gfhnybjhj,bs
VSFDFHB HTLFMNJHB
VFYEXFH RFZF[B't
E D I T O R -IN-CHIEF
MANUCHAR KATCHAKHIDZE
vamzadeb inglisurSi nebismieri asakisa da donis msurvelebs. survilis mixedviT
praqtikis gakveTilebi Catardeba telefonis saSualebiT.
347-738-5265 lela
saqarTveloSi `mamuls~ warmoadgens
WWW.MAMULI.COM
mamuliusa@gmail.com sagamomcemlo saxli `asaval-dasavali~
KFIF YFLFHTBIDBKBC patronaJiT
347-724-0770
sagamomcemlo sabWo: nana nakaSiZe (Tavmjdomare), qeTino mandaria, dodo kacia,
nino lorTqifaniZe, dali xoferia, nino xarabaZe, nana ukleba, nana anTiZe,
zeinab laliaSvili, manana jiqia, maka alfaiZe, iamze goguaZe, merab Caganava
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
gauRimebeli suli damaqvs,
qveyana CemTvis civia.
sxva ra vTqva, TviTon gulianad
erTxel ar gamicinia.
erTxel gamacineT, Tu RmerTi gwamT,
me rom gacinebdiT, ise!
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
siciliT mefec ki damimarcxebia,
siciliT davjabni sikvdils,
maS gaumarjos, is rac Cemia, kira
sicils, sicils da sicils!
kveiZe
me caSi visvri samefo niRabs,
Tvalebs cremlebiT vivseb.
janmrTeloba
`mamulSi~
TariRi
CanarTi,
romelic unda
waikiTxoT!
yvelaferi
naTeli
xdeba...
ivlisiagvisto,
2010, N60
asaval-dasavalis gfhnybjhj,bs
28 agvistos, SabaTs, Catardeba mariamobisadmi miZRvnili
saqvelmoqmedo koncerti, dRis 2 saaTze trapezis TanxlebiT. Semosuli
Tanxa mTlianad moxmardeba axladSeZenili eklesiis keTilmowyobas.
amas winaT SoTa niSnianiZis leqsi
`afxazuri kantata~ wavikiTxe. Cemi bavSvoba, ymawvilkacoba, kargadmyofoba da avadmyofoba gamaxsenda. leqsma jer sixaruliT amavso, Semdeg sevda momgvara, sul
bolos - Suri. diax, keTili SuriT vwer
am werils.
- dalocvilo, egre rogor unda gamoarTva kacs saTqmeli sityva piridan?!
`Cemi mordu afxazeTSi
izrdeboda TarbebTan,
bades Slida da SvildisriT
tyeSi nadirs arbevda...
xviCas zrdidnen afxazebi
Cauqad da raindad,
beWze orbi Seufrines
`uraida-raida~.
es xom Cemzea dawerili, es xom me var?!
nestor lakoba, misi lamazi meuRle saria
da maTi mercxaliviT biWi raufi gamaxsenda. Cemze ufrosi iyo cotaTi raufi.
fexburTis TamaSs maswavlida quCaSi. asfaltze muxlgadayvlefils iods rogor
masxamda Sewuxebuli saria, is maxsovs.
isic maxsovs, rogor miTaTunebda loyaze
xels nestori da rogor mawynarebda gaCumdi, vaJkacis tirili vin gaigonao.
raufis damnaSave Tvalebic maxsovs.
afxazi biZaCemis, zosimes xmamaRali
sicili da deidaCemis, maros sayveduriani xma mesmis: biWo, sul sara barabzia bzboiti, rodemde unda iZaxo, sxva ramec
iswavle afxazurado. Tavad, qmris xaTriT
iseTi afxazuri iswavla, rom afxazurad
sabavSvo moTxroba dawera da gamoaqveyna.
codvas ver vityvi, biZaCemic kargi moqarTule gaxldaT da afxazs ver naxavT,
megruli rom ar icodes.
`o, afxazeTo, bevri kargi
moymis gamzrdelo,
amorZali xar mkerdmoWrili
usaqarTvelod.
mag tkbil kalTaSi Tavs Cagideb
da gavyuCdebi,
locviT, madlobiT,
aRsrulebiT miTrTis tuCebi...~
mkvdari mimitanes soxumis meore saavadmyofoSi. Tvals vaxel: ebraeli, berZeni, somexi, rusi, afxazi, qarTveli - yvela
erTad madgas Tavze. ar megona, sikvdili
Tu aseTi internacionalisti iyo. buranSi
wasuli guliebs vxedav, Sinkubebs vxedav,
papaskirebs vxedav, Tarbebs vxedav... lasuriebis, axubebis, lomiebis, kapbebis, anCabaZeebis, goguebis xmebs varCev... Tbilisidan gadmocvenil eqimebs vxedav, naTesavebs
vxedav, sisxlsa da xorcs vxedav Cemsas,
vici, amaTi baxala var da amaT unda mitiron, magram amaT raRa undaT, uzarmazar
amrasaviT rom madganan Tavze da maTboben?! cota rom movikeTe, mowyalebis debi
miambobdnen rigrigobiT:
- rom miTxres, nodar dumbaZeao, sul
damekarga vena, verafriT ver mivageni da
nemsi ver gagikeTeT!
- rom miTxres, nodar dumbaZeao, im
wuTSi vipove vena da gagikeTeT nemsi, Torem magas ra ipovida,sul ar gqondaT wneva!
am ramdenime wlis winaT gudauTaSi
erTi kaci amixirda `benzokalonkasTan~,
ginda Tu ara urigod unda gamiSvao.
- ratom? - vekiTxebi
- imitom, rom aqauri var da me ase
msurs, - vatyob, nasvamia, aSkarad Sarzea
da Cxubi unda, Tan vxedav, mxarze marto
Winka uzis, angelozi arsad Cans. ra Tqma
unda, ar waveCxube, urigod gavuSvi...
moskovSi var, restoranSi vsxedvarT
me da erTi iqauri Cemi nacnobi. oficiantma Sampanuri da Sokoladi moitana.
1
- es mogarTves! - meubneba.
- vin? - vekiTxebi.
- vinaoba ar uTqvams, ai, im axalgazrdam!
- gamaxeda oficiantma. restornis karTan
lamazi, axovani vaJkaci davlande. vxedav,
mxarze amasac Cemi Winka da angelozi
uzis. meRimeba.
- vin iyo? - mekiTxeba Tanamosaubre.
- Cemi afxazi megobris vaJi! - vupasuxe.
- mere ratom TviTon ar movida? - ukvirs Cems meinaxes.
axla amas rogor avuxsna, ratom ar
movida afxazur ojaxSi aRzrdili vaJkaci mamamisis tol kacTan, ratom ar momijda
gverdiT, ratom ar gadado fexi fexze, ratom gamomicxada ase Soridan siyvaruli
da uxmod ratom wavida?!
- albaT, eCqareboda! - vuTxari royiod.
kidev ori oCamCireli moswavle gogona magondeba: erTi - afxazi, meore - qarTveli.
sanatoriumSi minaxules avadmyofi, TavianTi baRis forToxali da limoni momitanes Tanaklaselebis saxeliT. vidre CemTan idgnen, Zalian yoCaRad isxdnen, magram
Tvalebi cremliT hqondaT savse. rom wavidnen, aivnidan gadavxede. amaT mxrebze mxolod angelozebi esxdnen da TavCaqindrulni
midiodnen, Cemi naxviT dazafrulebs, albaT,
imedi gadauwydaT, - amas ra gadaarCenso?!
- gadavrCi, Cemo Zvirfaso gogonebo, da
Tu damijerebT, is Tqveni motanili limoni
da forToxali im yvela amerikul da germanul wamalze ufro momixda. madlobeli var, Tqven SemogevloT Cemi sicocxle.
sul axlaxan erT Cems istorikos megobars vTxove, Cveni istoriuli warsulidan afxazTa da qarTvelTa Zmobis raime
lamazi ambavi gaixsene-meTqi. didxans ifiqra,
mere uaryofis niSnad Tavi gaiqnia.
- ra iyo? - vkiTxe gakvirvebulma.
- arZmobis ambavi ver gavixsene da is
rogorRa gavixseno?! - ase mi pasuxa.
an brZeni kacis mogonili sicruea, an
marTlac ase iyo. yovel SemTxvevaSi, Cemi
Rrma rwmeniT, Cvenma Svilebma da SviliSvilebma ase unda icodnen...
da unda icodnen Cvengan.
me sul mudam maxsovs akaki wereTlis,
konstantine gamsaxurdias, leo qiaCelisa
da sxvaTa Semdeg kaci rogori sifrTxiliT
unda Seexos afxazTa gulis simebs. es
Cems afxaz Zmebsac unda axsovdeT, qarTvelTa gulis simebs rom Seexebian xolme.
mixaria, SoTa niSnianiZe egzom lamazad
rom Seexo Cveni gulebis saerTo simebs.
me rom axla am werils vwer, ufro Tavisuflad da laRad vgrZnob Tavs, radgan
mweralTa kavSirSi afxazeTis sabWos Tavmjdomare var, umaRlesi sabWos deputatad
afxazeTidan gaxlavarT arCeuli, afxazeTSi
movkvdi da davibade xelmeored, leninuri
premia rom miviRe, aTasi depeSa momivida
da aqedan naxevarze meti afxazeTidan iyo.
sxva rom araferi, samadlobeli mekuTvnis
da vambob kidevac. da asec rom ar iyos, sulac Savi zRvis piras, afxazeTSi midgas oda.
`Cans odaze kolxTa Rerbi,
Rerbi simind-jiquris,
da afxazur cxenis nali
avgarozad mikruli~.
SoTa niSnianiZis leqsis kiTxva rom
CavaTave, gulSi usaSvelo siTbo CameRvara,
avdeqi da Cems sicocxleSi pirvelad movZebne leqsikonSi gulis ganmarteba.
guli - umTavresi nawili cxovelTa
Sinagani agebulebisa, romlisaganac moiqcevis sisxli yovelTave ZarRvTa Sina, ase weria leqsikonSi.
au, ra didi fereba da gafrTxileba
sWirdeba Turme guls.
afxazTa
gulis
simebs
frTxilad
unda
SevexoT!
14 ivliss nodar dumbaZe 86 wlis gaxdeboda.
misi werili, romelsac
Cveni gazeTi gTavazobT,
didi tkiviliTa da siyvaruliTaa gajerebuli
da dRes gansakuTrebul
aqtualobas iZens.
dRes xom, afxazebsa da
qarTvelebs Soris erT
dros siyvaruliT naSenebi xidi Cangreulia...
St. Mary’s Orthodox Church
192 81st street
Brooklyn, NY 11209
2
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
siciliT mefec ki damimarcxebia,
siciliT davjabni sikvdils...
qalbatoni mzias oTaxis fanjridan 22 naZvi moCans. roca vestumreT, gviTxra, am silamazes kidev
didxans minda vuyuroo.
* * *
- vicodi, rom xalxs vuyvardi,
magram Tu am doneze, ar megona.
yvela mirekavs, yvela tiris... mec
yvela miyvars da minda, maT samsaxurSi cota xans kidev viyo. amerikelma eqimebma miTxres, rom RviZlze
simsivne maqvs, magram jer ar vici,
ra doziTaa, keTilTvisebiania Tu
ara, eqvemdebareba Tu ara mkurnalobas. rogorc meubnebian, jer
Trombis ambebi unda CamTavrdes.
- manamde Tavs cudad grZnobdiT
Tu yvelaferi uceb daiwyo?
- gasuli wlis dekemberSi odesaSi Cavedi koncertis Casatareblad. iqidan amerikaSi wavedi. ZiriTadad restornebSi miwvevdnen, mxolod erTi koncerti Cavatare maiamis TeatrSi. viyavi bruklinSi,
niu jersiSi, filadelfiaSi... vaSingtoni da Cikagoc iyo gegmaSi, magram veRar movaswari. agvistoSi
mwvane baraTi meqneba, magram me viqnebi Tu ara, aRar vici. vifiqre, sanam am mwvane baraTs miviReb, tyuilad xom ar vijdebi-meTqi da muSaoba gadavwyvite.
- muSaoba momvlelad Tu sadme
sxvagan?
- diax, momvlelad. amis Tqmis
sulac ar mrcxvenia. Tu ici, rom
Sens ojaxs raRaciT daexmarebi,
ra problemaa?! vifiqre, Tu Zalian rTuli iqneba, davanebeb Tavs-meTqi. Cemi Svili ar muSaobs. ori
angeloziviT SviliSvili myavs da
maT rCena ar undodaT?! or moxucTan momiwia ramdenjerme misvla.
Tan vwerdi, imdeni `prikoli~ xdeboda. vifiqre, amas odesme `iumorinaSi~ gamoviyeneb-meTqi.
mwoliares vwevdi. kunTebi maSinve cudad dameWima da ar momewona
es tkivili. fexi gamisivda da veRar wavedi im moxucTan. yvelas
kunTis anTeba egona. zogma mizila,
zogma kompresi gamikeTa. Turme
Trombia da arafriT SeiZleba dazela. profesorma Tqva, amis dazela da kompresi sikvdils niSnavso. gaskda Trombi da filtvebi
damicxrila, veRar vsunTqavdi. im
dRes stenfordSi, Cems megobar nanasTan viyavi stumrad. klinikaSi
gamaqana. saSineli fasebi iyo. 5
aTasi dolari rom Rirs erTi
gaZroma, im aparatSi samjer gamaZvrines. kategoriuli uari ganvacxade RviZlis iq mkurnalobaze,
radgan amas Tveebi undoda da isedac saSineli depresia mqonda. ar
meZina, ar vWamdi. cocxalmkvdari
viyavi, wveTovanebze da Jangbadze
SeerTebuli. naxeT, ra kargi vene-
Cveni korespondenti amerikidan saqarTveloSi dabrunebul sicilis
dedofals saxlSi estumra. es interviuc gardacvalebamde ori kviriT adrea Cawerili. vfiqrobT, qarTuli emigraciisaTvis interesmoklebuli ar iqneba misi bolo saubari.
bi maqvs, magram ver Sediodnen. dRes
iyvnen qarTveli eqimebi da arc
gamigia, ise miCxvlites. imaT aparatura aqvT Zlieri, Torem venacvale Cvenebs!
rogorc iqna, daweres, rom SemeZlo TviTmfrinavSi Cajdoma. 16 saaTi
gzaSi viyavi. amerikelebma Tqves,
imdenad Zlieri organizmi aqvs, rom
uceb SevZeliT Trombis gawovao.
rom gaiges, stendireba mqonda gakeTebuli, gaukvirdaT, amden rames
rom gavuZeli.
verasodes gadavixdi imas, rac
amerikaSi mcxovrebma qarTvelebma
CemTvis gaakeTes. saidan ar Camodiodnen Cems sanaxavad da dasaxmareblad. mTeli saavadmyofo saWmelebiT gatenes. rogorc ki saxlSi
Semovedi, Cems rZals SekveTebi miveci - es da is gamikeTe-meTqi. iqaur
kerZebs ver vitandi. pirvelad imdeni vWame mwvane lobio, rZali
mexveweboda, aRar ginda, cudad ar
gaxdeo, magram Cemi organizmi xom
lukma ar maklia, marTalia,
magram samSobloiT Raribi var!
dedam uTxra, rom daibade, Tovli
iyo da tyemali ikvirtebodao, misi
gamoTvlebiT, tyemali mTian aWaraSi maisSi ikvirteba, TariRic TviTon SearCia - 17 maisi, am dRes qarTvelebi ara marto mweral fridon xalvaSis iubiles aRniSnaven,
aramed mTian aWaraSi „fridonobasac“ zeimoben. sakuTari saxelobis
dRis aRniSvna sicocxleSive udidesi pativia nebismieri adamianisTvis da es pativi ilia WavWavaZis
„iliaobis“ Semdeg fridon xalvaSsac ergo.
wlevandel saiubileo saRamomde
batonma fridonma megobars uTxra:
„17 maisi CemTvis rogorc sixarulTan, aseve sevdasTanac asocirdeba. dabadebis TariRad arCeul dRes
mama gardamecvala, vifiqre, rom es
dRe yovelTvis tkivilad darCeboda Cems mexsierebaSi, Tumca RmerTma
es tkivili sixaruliT Semicvala
da swored 17 maiss daibada Cemi
vaJi. axla ki xvalindel iubileze isev iseTi SegrZneba maqvs, rom
es cifri bediswerulia da es
dRec bednierebisa da sevdis dRea.“
marTlac, misi wlevandeli saiubileo saRamo tragikulad damTavrda da scenaze, mayurebelTa
Tvalwin misi erT-erTi saukeTeso
megobari, mwerali muxran maWavariani gardaicvala. im dRis mere
batoni fridon xalvaSi sazogadoebaSi ar gamoCenila, ver aitana am
sikvdiliT gamowveuli sevda da
tkvili da rva ivliss, mZime avadmyofobis ori dRis Semdeg, sakuTari vaJis mklavebSi dalia suli,
mSvidad miesvena da samudamod gadabargda zeciur saqarTveloSi...
batoni fridonis fenomeni Zalian mniSvnelovania qarTul mwerlobaSi. is iyo pirveli aWareli, romelic qristianad moinaTla. mis
saqciels aWaraSi gadamdebi mniSvneloba hqonda. marTlac, amis mere
aWaraSi bevri muslimani daubrunda
Tavis deda religias. samasi kaci
erTad moinaTla da es forma miRebuli gaxda yvelasTvis. mas ori
naTlia hyavda, ori udidesi adamiani, saqarTvelos kaTolikos patriarqi, uwmindesi da unetaresi ilia
meore da mwerali gogla leoniZe,
romelic fridons rusTavelis
gmirs adarebda. batoni fridon
xalvaSi „rusTavelis premiis“ laureati iyo. es premia, yvelaze didia, rac SeiZleba qarTvel mwerals
hqondes. meore wodeba ki „qarTuli poeziis raindia“, romelic Tavis iubileze mieniWa.
marTlac, is raindi iyo, Tavisi
qceviT, sidinjiTa da sibrZniT.
bevri ramis Tqma SeiZleba masze,
85 wlis iyo, magram yovelTvis
axerxebda lxinsa Tu gasaWirSi
Cvens gverdiT dgomas, arasdros
wuwunebda, iyo Zalian aqtiuri da
yovelTvis reagirebda saqarTveloSi mimdinare yvela mniSvnelovan
movlenaze. masze bevri ramis Tqma
SeiZleba. iyo mxiaruli, mudam iRimeboda, Wkvianuri rCevis micema
icoda, yovelTvis gawonasworebuli,
mowesrigebuli dadioda, Zalian Tanamedrove iyo Tavisi qceviT.
mas axlaxan samebaSi hqonda Zalian lamazi saRamo, qarTvel mwerlebTan Sexvedra, sadac kidev erTxel veziareT mis Semoqmedebas,
movismineT misi wakiTxuli leqsebi.
batonma fridonma bolos saocari
wigni Seqmna, prozauli nawarmoebi,
avtobiografiuli romani „omri“,
romliTac kidev erTxel daanaxa
saqarTvelos, Tu rogori cxovrebis gza ganvlo man. gviambo ara
marto Tavis cxovrebaze, aramed am
romanSi is sityvebi warmoaCina,
romlebic ukve aRar arsebobs literaturaSi. me masTanac maqvs naTqvami rom, am wignis pirvelad wakiTxvisas iseTi grZoba mqonda, TiTqos im nakrZalSi movxvdi, sadac
ukve gadaSenebuli flora da faunaa, da mxolod mwerals SeuZlia,
am sityvebs gaufrTxildes da Seinaxos, rogorc Radari nacarSi.
bolos davureke. mindoda, interviu gamekeTebina, filmis gadaRebas
vapirebdiT masze Cveni oqros fondisTvis, sadac cnobil adamianebze
yvela masalas vinaxavT. vTxove, Zala
moekriba, vuTxari, rom batoni muxrani bednieria, ase, scenaze taSiT
rom daemSvidoba Tavis ers–meTqi.
miTxra: ki, mayvala, axla unda wamovdge, Torem imdeni rame maqvs saTqmeli saqarTvelosTvis, iseTi sainteresi ambebi maqvs mosayoli, rom
meSinia, rame ar davakloo.
fridon xalvaSis ojaxis gadawyvetilebiT, mwerals didubis panTeonSi ar dakrZalaven, is samudamo gansasvenebels mTian aWaraSi,
sakuTari meuRlis gverdze hpovebs.
Cven vemSvidobebiT mas da mkiTxvels
mis erT erT leqss „mamleqeTs“
vaxsenebT. mayvala gonaSvili
yvelafers itans! iqneb im RviZlis
ambavic gadaitanos - SeiZleba ar
iyos savalalo zomamde misuli
da meSvelos.
SigadaSig tkivilebi maqvs. etyoba, jer ar aris es simsivne organizmSi im doziT gavrcelebuli,
rom tkivilebi mgrixavdes. SeiZleba
operacia damWirdes, SeiZleba - RviZlis gadanergva an qimia. jemal
baRaSvilma damireka axla da saqvelmoqmedo koncertis Catarebas
apireben CemTvis. arasodes aravisTvis araferi miTxovia, magram axla
sicocxles vebRauWebi. sicocxle
minda!
- infarqti gaqvT gadatanili...
nerviulobis gamo dagemarTaT?
- dedaCemis sikvdils mohyva Cemi
infarqti. dedis kalTas bavSvobidan miwebebuli viyavi. 2002 wels
gardaicvala. zedmetad emociuri
var. amas emateba is emociebi, rac
scenaze gamosvlis win maqvs xolme.
martom gavzarde Cemi Svili zu-
stad iseTi, rogorzec vocnebobdi
- patiosani, mamakacuri TvisebebiT,
erudiciiT. fexburTsac ki veTamaSebodi, rom kacuri Tvisebebi hqonoda. vgiJdebodi mis swavla-ganaTlebaze - mindoda, yvela sferoSi
raRac scodnoda. rusuli da inglisuri icis kargad. is kaci dadga,
romelic TiTi saCvenebeli unda
iyos, magram samsaxurs ver Soulobs da amanac imoqmeda Cems nervul sistemaze.
- bevr rames nanobT?
- bevr rames vnanob. saSualeba
mqonda, kargad mecxovra, magram ar
wavedi saqarTvelodan. roca gavTxovdi, bevr Svilze vocnebobdi.
qaliSvilobaSi iseTi mTxovnelebi
myavda, kargi iqneboda, cota meti
tvini dameyolebina da naklebi
grZnoba. vnanob, rom SemeZlo, kargi
pianisti vyofiliyavi. musikaluri
saswavlebeli maqvs damTavrebuli.
aranormalurad miyvarda xatva. Cemi
naxatebi uCa jafariZes wauRes
da Turme Cxubobda, es bavSvi momiyvaneTo. vokalic iseTi mqonda, rom
iulia faliaSvilma da nadeJda
xaraZem ikamaTes, romeli amiyvanda...
romelimeSi aucileblad mivaRwevdi uzarmazar warmatebas.
adre leqsebsac vwerdi. studiebTan vTanamSromlobdi da bavSvebs
simRerebs vuwerdi. es arasodes
gamimJRavnebia. ZiriTadad pesimistur leqsebs vwerdi. veravin daijerebs, rom is SeiZleba sicilis
dedofals daewera. sul nato gelaSvilis simRera maxsendeba `tkiviliT da sevdiT savse qali
varo~... am simReras erT-erT `iumorinaSi~ mReroda. me videqi kulisebSi da vtirodi. erTxel ise
gaviTiSe am simReris dros, rom
yvirodnen, scenaze mzia kvirikaSviliao, me ki ar mesmoda.
suleli unda iyo, rom Tqva, daviRale sicocxliTo. minda, Cems
SviliSvilebs vuyuro kidev cota
xans. Cemi fanjrebidan 22 naZvi
Cans. rogor SeiZleba amas uyuro
da sikvdili gindodes?! ar minda!
zemoT ki axla bWoben, wamiyvanon
Tu ara. erTxel kira kveiZem damiwera leqsi `sevdiani xumara~ da
amiT vamTavrebdi Cems solo koncertebs. xalxi cremlmoreuli
mexveweboda, am leqsiT nu amTavreb,
gvinda, siciliT davtovoT darbazio... sevdiani xumara mReris:
`gauRimebeli suli damaqvs,
qveyana CemTvis civia.
sxva ra vTqva, TviTon gulianad
erTxel ar gamicinia.
me caSi visvri samefo niRabs,
Tvalebs cremlebiT vivseb.
erTxel gamacineT,
Tu RmerTi gwamT,
me rom gacinebdiT, ise!
siciliT mefec ki
damimarcxebia,
siciliT davjabni sikvdils,
maS gaumarjos is rac Cemia,
sicils, sicils da sicils!~
rusudan advaZe
CFMFHSDTKJC ,B'BYF
RDTHYF'T VJERDLF=
z
3lblb ,b’byf vjerdlf cfmfhsdtkjcj47 - ]FYCEQ XFHRDBFYVF ,h’fyf888
3tmdcb okbs itypt lblb dfh lf
wfc [jv dth ufvjdtrtht,b7 vfkt vjdfk itysfy lf rdkfd thsfl dbmyt,bsj47 - ZF,EF FVBHT]B,VF cekb
fvjf.jkf cfresfh cbn.dt,c888
UBUF KJHSMBAFYB’TV whtvkb
dth itbrfdf888
HTPJ X[TB’T whtvkvjhtekb xftrhf vtuj,hbc w[tlfhc888
YBRF VTVFYBIDBKB whtvkt,c dth
brfdt,lf888
UEHFV CFQFHF’T ecbn.djl levlf= ,fnjyb ,b’byfc ecfsyjtcb vteqkt7 MFK,FNJYB YEUTIF rb eyeutijl bluf lf ufmdfdt,ekb lf.eht,lf elbltcb flfvbfybcf lf ethsuektcb vteqkbc ufs[hbk cfvfhtc888
z
ueiby vstkb cfmfhsdtkj nbhjlf - ,b’byf rdthyf’tc lf ahbljy
[fkdfic ts[jdt,jlf888
z
3dfhlt,b fh fhbfy888
vfuhfv hf vtdfhlt,f8884
cfmfhsdtkjc mfhsekb vecbrbc
elbltcb rjhbat7 ,b’byf rdthyf’t vjerdlf=
ubjhub vfvfwfidbkb
tc vbcb
erfyfcrytkb ajnjf888
kfvfpb ajnj 2
f,fyjse,yblfy7 cfresfhb
fbdyblfy uf/.eht,c ltlfs,bkbcc lf sbsmjc
sdfkt,bs e[cybcj
cb.dfhekc s,bkbc-mfkfmc8
miTxar, rogoraa memleqeTi,
Cemi sanatreli saqarTvelo,
rame imnairi gamagone,
guli dakodili gavamTelo.
miTxar, rogoraa memleqeTi,
mcxeTa, qobuleTi, kaxaberi,
igi niadag Tu ar vaxsene,
ise erTi wuTic damaberebs.
miTxar, rogoraa memleqeTi,
me sul misi fiqriT davdiodi,
axlad davibade, Tbilisidan
xma rom daviWire radioTi.
lukma ar maklia, marTalia,
magram samSobloiT Raribi var.
ai, amnairad, usicocxlod,
mTelma sicocxlema gairbina.
kai meqarTule veRara var,
magram suli miduRs imodena,
rom Sig sityva marad mSobliuri,
rogorc gazafxuli, itoteba.
miTxar, rogoraa memleqeTi,
aq Cven ar gegonoT Camqralebi,
izmiTs, egeosis napirebzec
vageT saqarTvelos saxl-karebi.
miTxar, rogoraa memleqeTi,
Cemi sanatreli saqarTvelo,
rame imnairi gamagone,
guli dakodili gavamTelo.
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
3
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
- batono otia, ramdenime dReSi
80 wlis gaxdebiT. bevri wigni
dagiweriaT. axlac werT?..
- atexilia am iubileze erTi
ambavi... me vTqvi: ra iubile? qveyana iqceva da Sen iubiles ixdi?
zeimi da iubile kargia maSin, karg
xasiaTze rom xar da awyobili
rom gaqvs yvelaferi. da axla?
ra zneobiT?.. weriT vwer. da roca
vwer, am dros saerTod vimalebi,
vikargebi. versad mnaxav... CemTan
asea. me jer unda vimuSao fizikurad da mere unda vwero. dilas
adre samuSaod mSieri gavdivar.
am dros arc vewevi. ori saaTi
mainc Seusveneblad vmuSaob da mere
daRlilze marto erT Wiqa Cais
vsvam. saWmeli ara! mSieri monebi
aSenebdnen qveyanas. erT Wiqa karg
Cais vsvam TafliT. Saqari aq CemTan
ar Semova.. Cais vsvam da mere ukve
vikargebi. 4 saaTamde vwer. vwer...
dRevandel saqmes xval ar gadavdeb,
imitom rom imas ukve xvalis saqme
xvdeba da mere orives gaakeTeb?
cxratomeuli gamovida da axla
meaTe tomia gasakeTebeli. amis garda kidev erTi tomi Sedgeboda
imiT, rac darCenilia, tomebSi ar
Sesula, magram xalxSia... vwer, vmuSaob, magram cota meSinia. am operaciis mere. es yvelaferi moqmedebs
gonebaze da vfiqrob, aris ki Cemi
goneba srulyofili? gonebas erTi
measedic rom daakldes, ukve safrTxiloa. iqneb swored isaa gansxvavebuli..
- moTxrobaSi `Cemi asaval dasavali~ werT, rogor daiwyo yvelaferi..
- TbilisSi pirvelad roca Cavedi da moTxrobebi Cavitane, talaxi mqonda muxlze. talaxs axlac
ar vicileb, miyvars qarTuli miwa...
skolaSi samianebs miwerdnen, oboli
viyavi da imitom. Torem isic ar
mekuTvnoda. umaRlesSi ar miswavlia. iq vin SemiSvebda? da am
dros mimaqvs moTxrobebi. raSia
saqme? wigni me ar mqonda wakiTxuli.. pirveli wigni Cemi dawerili
wavikiTxe. iqamde ar mqonda. waikiTxes moTxrobebi da gaogndnen..
aba es vin dawera? me davwere, arada,
araviTari piroba ar gamaCnda imisi,
rom es damewera. daibnen. ki, es dasabeWdia, magram daica... iqneb raRacas eSmakobs? saidanme xom ar qaCavs? iqneb enebi icis da ar gvimxels? Jurnal `dilis~ redaqtori noneSvili iyo da misi moadgile gaxldaT mayvala mrevliSvili. gamiSves mrevliSvilTan. mayvala mekiTxeba: `Svilo otia, Sen
Tu yurs ar ugdeb am cxovrebis
warmavalobas, Sengan didi mwerali
dadgeba~ da misaxelebs raRac frangul Jurnals, xom ar migiRiao?
maSin ki ara, axlac ar vici, ra
Jurnalze mekiTxeboda... mokled
veraferi gaarkvies. Jurnalis yvela
nomers Tvis bolos kolegia arCevda. meore dRes es kolegia ikribeba. maT Soris iyo akaki beliaSvili da gamagzavnes masTan. mivedi. vin xaro? esa da esa-Tqo. ra
gindao? ra vici, TqvenTan gamomagzavnes-Tqo. xom arafers wero? ki
batono, me vuTxari. momecio.. waikiTxa. kidev xom ar gaqvso? ki
batono. yvela jibeSi mqonda. ikiTxa,
ikiTxa da wadi axla Sen. me mkiTxon imaTmao. beliaSvilma ar vici
ra uTxra, magram daiwyes beWdva
da rasakvirvelia, mere eWvi aRaravis Separvia.
- pirveli wignis gamosvla rogor moxda?
- komunistebs eSmaki miudga, mTeli cxovreba magaT vebrZodi, magram
raRac wesrigi mainc iyo. Tavidan
frTxilad unda yofiliyavi. marTalia, didi gamocemloba iyo da gamomcemlobaSi mwerlebi isxdnen..
magram wigni rom gamosuliyo, is
sxva, sami cnobili mwerlisTvis
unda migeca, maT unda waekiTxaT
da recenziebi daeweraT. ori recenzia mainc unda yofiliyo dadebiTi, Torem is wigni ar gamovidoda. recenziebis sandoobaSi eWvi
aravis Sehqonda. WeSmariti mwerali Tua, arc ikadrebs xom sxvanairad... garda amisa, axalgazrda
mwerlebis wignebi gansakuTrebiT
iafi Rirda. maxsovs, rezo miSvelaZe ambobda, 18 kapiki Rirda Cemi
wigni da 24 gverdiani rveuli 20
kapikio. magram, sanacvlod, tiraJi
didi iyo da 1500 dan 4000-mde
honorari. axla aRaraferi aRar
arsebobs da wignebic iolad, xelwamokvriT ibeWdeba. arada, ase ar
SeiZleba. daabraleben mwerlobas
vinmes, imasac hgonia, rom radgan
wigni gamosca, mweralia da mere
mTeli cxovreba ixarjeba, wvalobs,
itanjeba. SeiZleba sabolood araferi gamouvides da am dros mTeli cxovreba Sewiros saqmes, romelic misi ar aris...
- fiqrobT, rom niWieri adamiani arc erT epoqaSi ar daikargeba? Tu arc ase ioladaa saqme?
- yovel SemTxvevaSi, Tavidan rom
modis axalgazrda, unda dainaxo
da aRmoaCino. Tanac, marto nakiTxobac ar Svelis amas albaT. xelovneba, literatura maTematika ki
ar aris, rom jami miiRo da Tqva,
yvelaferi rigzea. Sors rom ar
wavideT da ager, Cvens warsulSi
rom gavixedoT da gavixsenoT: grigol orbeliani, aseTi didi poeti,
aleqsandre WavWavaZe, manana orbelianis saloni, WavWavaZis qalebi,
platon ioseliani, Zalian kargi
filosofosi da mTeli maSindeli
inteligencia. aqve, maT Tvalwin
kiTxulobda nikoloz baraTaSvili
Tavis leqsebs da am dros arc
erTma ar icoda, vin iyo da ramxela poeti iyo baraTaSvili. WavWavaZis qals rom ar Seenaxa is leqsebi da ar mietana iliasaTvis,
baraTaSvili da misi poezia Cven-
Tvis samudamod dakarguli iyo...
- ras urCevda otia ioseliani
axalgazrda, damwyeb mwerlebs?
- jer erTi, wignis saTaurSive
unda Candes, raze gviambobs wigni,
ra ginda. `ana karenina~, ki batono,
ese igi qalzea, `omi da mSvidoba~,
ese igi, omze da mSvidobazea. rom
viwyeb kiTxvas, ukve unda vxvdebode, ra TvalsazrisiT vikiTxo. an
magaliTad esecaa, rom raRac dausrulebeli azri gamoaqvT saTaurad. magaliTad, `da me Sevxvdi...~
vis Sexvdi? petres?
stils rac Seexeba, Cemi azriT,
yvelaze kargia zRapris stili.
magaliTad, `iyo baCo da mano. magram
arsad ar iyo daCi. daCis guli
mouvida, ratom me ar varo da gaCnda~. es zRaparia da gasagebia, rom
sabavSvo moTxroba sxvanairad iwereba, novela sxvaa da romani sxva,
magram Tundac lev tolstoi rom
gavixsenoT, is TargmanSi ar agebs.
ar ikargeba, ise ubralod wers.
magaliTad: `kavkasiaSi msaxurobda
vinme Jilini. erTxel man dedisgan
werili miiRo. Svilo, me davberdi,
Camodi, damasaflave, SenTvis qali
SevarCie, Tu ginda SeirTe. mivida
Jilini, aiRo Svebuleba, Sejda
cxenze da wavida~. ra unda dakargo aq? iseTi sada da martivia,
arc enaa nawvalebi. es sakiTxavadaa ioli, magram sawerad Znelia...
axla magaliTad, robaqiZe germanulad ras werda, ar vici. germanelebi tyuilad ar ityodnen, axali
enis fuZemdebeliao, magram `gvelis
perangi~ me verafriT wavikiTxe.
braxa-bruxia, aliaqoTia...
- stilis TvalsazrisiT manerulia gamsaxurdiac...
- mTeli Rame uxmobda mamali
xoxobi dedals... gaTenda... Tqva
mere kowiam, amiT xidi gavdeo evropul prozasa da aRmosavlur poezias Soriso, magram ra xidi undoda... vis raSi Wirdeboda? saerTod,
literatura es saxeebiT azrovnebaa.
nawarmoebi aris saxe. es ar unda
daaviwydeT, ise unda wero, rom
arc aravis hgavdes da Tan sul
gaxsovdes, vin arian Seni gmirebi.
is pirovnebebi, rom isini CemTvis,
mkiTxvelisTvisac axloblebi gaxado da mec imaTi bediT vwuxde...
saTqmelic Seneburad unda Tqva,
Seni fraziT, Seni eniT, Torem wavikiTxav ager msoflio literaturas. `vefxistyaosanic~ am TvalsazrisiT unda ikiTxo. azri naTlad
moaqvs. ase, yvela qveyanaSia rusTavelamdec naTqvami, rom glaxa sicocxles sikvdili jobia, magram
rusTaveli rogor ambobs? `sjobs
sicocxlesa naZraxsa sikvdili saxelovani~. esaa mwerlis ostatoba.
- Tanamedrove qarTul enaze ras
ityviT. Zalianaa dabinZurebuli?
- xalxia enis patroni. ena Cveni
mdidaria, magram saqme is aris, Tu
rumi? amaT adrec vTargmnidiT da
sul zepirad vicodiT. xaiamma ukeT
umRera Rvinos da qals. asea, movlen politikaSi da CerCetoben
raRacas.
- rogor unda gaxde kargi mkiTxveli? iseve, rogorc mwerlobamde,
albaT aqamdec gzaa gasavleli..
- ityvian, wigni rom ar wavikiTxo, ise ar dameZinebao. wigni
ra, luminali ki ar aris... Tu
wigni varga, ra gaZinebs da Tu ar
varga, ra gakiTxebs.
nakiTxi Tu ar xar, ver gaigeb
ise literaturas. maxsovs, `omi
da mSvidoba~ rom gamovida, 18 wlis
viyavi. sul mesmoda tolstoi, tolstoi da daviwye kiTxva... veraferi gavige, meTqi ras bJuturobs
es kaci-Tqo, magram imis brali ki
ar iyo, Cemi brali iyo es. davanebe
Tavi... da mere moskovSi var, umaRles kursebze. aseTi kursebi arsebobda mwerlebisTvis. mTeli sabWoTa kavSiridan Camodiodnen. 38 kaci
iyo kursze. SoTa niSnianiZe iyo
meore kursze, me viyavi pirvelze.
da aseTi leqciebi gvqonda: puSkinis, floberis, tolstois ostatoba. romelic gindoda, imas airCevdi. me, rogorc prozaikosi, mainc
tolstois mivetentre. matiliovas qali iyo. is mikiTxavda. zepirad sxlavda tolstois. me ar
vicodi ena, Torem... tolstois
90 tomia gamosuli.. me ukve 2
wignis avtori var, kidev maqvs dasabeWdi... amas vismen axla... da vici
unda Cavabaro, ise niSans vin dami-
jnbf (_
`atexilia am iubileze erTi ambavi...
ra iubile? qveyana iqceva da Sen iubiles ixdi?
zeimi da iubile kargia maSin, karg xasiaTze rom xar da
awyobili rom gaqvs yvelaferi. da axla? ra zneobiT?~
- zustad ase ambobs?
- ara, sxvaTa Soris, Semosavlis
naxevarso, ase ambobs, magram me mTlianad vurCevdi.
- kareninaSi gansakuTrebiT ram
mogxiblaT?
- tolstoim qali icis Zalian
kargad, rac saerTod Zalian iSviaTia. arada literaturaSi qali
Tu ar aris, iq aRaraferia... Tundac,
qarTuli literatura rom gavixsenoT, gamsaxurdiasTan rogoraa:
Seiyvana Tamari emxvarma gvirabSi...
meTqi, gaixsneba es qali Zalauneburad axla-Tqo, magram kiva es
qali, kiva matarebeli da gavida
meore TavSi, araferi... ver gaxsna
kowiam qali. naxeT axla amas levi
rogor akeTebs. ana midis stivasTan. stiva mis cols, dolis eCxubeba da ana am usiamovnebis mosagvareblad midis. ai, Sexvda vronskis
matarebelSi. vronskis SeiZleba
adrec icnobda da araferi gansa-
droSad da mivaxateT kidevac. gvWirdeboda aseTi saxe: wadiT Svilebo, ibrZoleT, zurgSi ar mogxvdeT tyvia da daixoceT samSoblosaTvis.. iyvnen kidevac aseTi
qalebi. maSin komisariatebi ar iyo
da mefe qudze kacio, rom iZaxda,
midiodnen. aba, dedas rom daemala
kalTis qveS, arc wavidodnen. gmiri gvWirdeboda, ki batono, magram
TviTon qali? gmirebi daemsgavsnen
erTmaneTs, magram qali xom individia...
- mixeil javaxiSvilma scada
am sicarielis amovseba...
- javaxiSvilma scada `jayos
xiznebSi~, magram ar daacades. mas
SeeZlo qali daenaxa. javaxiSvili
kiTxulobs qals, magram misi mizani
am romanSi ar iyo qalis gaxsna.
is ufro socialur Temebs exeba.
Tumca `jayos xiznebSi~ Zalian
kargad Cans qalis xasiaTi da buneba. igive franguli romanebi rom
me Cemo batono, marxuli gaxlavarT!
es ambavi maincdamainc `vnebis
kviraSi~ da maincdamainc `wiTel
paraskevs~ moxda!..
otia da me Cems mSobliur
TerjolaSi varT. dagvirekes da
gviTxres, raionis gamgeblis TaosnobiT, axalgazrdobis Sexvedra
dauTqvamT otia ioselianTano.
viTom, orive mwerals gvimarTavdnen Sexvedras, sinamdvileSi ki,
ra Tqma unda, TavidaTavi, otia
gaxldaT!..
amitom, roca misalmebis Semdeg,
gamosvlam mec momiwia, vTqvi: marTalia, megobrebo, mec gamries maraqaSi, magram erTi ram icodeT,
mwerloba jariviTaa, umeteswilad,
rigiTi jariskacebi Sedian masSi,
Sesabamisad, wvrilfexa oficrobac, maior-polkovnikebic da, rasakvirvelia, generlebic. me, magaliTad, rigiT jariskacad vTvli
Tavs, otia ki generalia-meTqi.
gvariani taSi davimsaxure, kai
Tavmdabali kaci damdgarxaro!..
wamoiWra mkvircxlad otia,
asavsavebs xelebs: magi kaciSvilma
ar icis winaswar - vin SerCeba
mwerlobas da vin - ara! balzakma, mogexsenebaT, oci tomi sisuleleebi wera, amas Tavadac aRiarebda, magram sabolood, `Sagrenis
tyavi~ daudo kacobriobaso!
ase rom, nu viqnebiT nametnavad
sulswrafni da nu vecdebiT cocxali mwerlebis daxarisxebaso!
daingra taSiT darbazi - es
ra taqtiani kaci yofila, `zemliaki~ ar dagviCrdilao!..
rasakvirvelia, egreT wodebuli `meore ganyofilebac~ gaeTvaliswinebinaT da, Sexvedris Semdeg (bevri viuareT, magram vin
gaTxova yuri!), cimcim wagviyvanes
sanaqebo momcro odaSi, Turme, mxolod sastumrod rom aegoT.
sufras, rom ityvian, Citis rZec
ar aklda: es pirSi wiTelbolokgaCrili Sebrawuli goWi varo, es
civad moxarSuli mwife-mwife dedlebio... yaurma, `ostri~, nair-nairi Tevzeuloba, Rlavidan dawyebuli da RorjoebiT damTavrebuli...
xizilala, xaWapurebi.
dasabmeli gaxda otia: es ra
giqniaT, xalxo, dRes wiTeli paraskevia, umZimesi marxva! ra dros
Rreoba da Rvinis smaa! kuWatnelma Tu icoda es, Tqven ra RmerTi
gagwyromiaTo!..
lobio rom lobioa, isic ar
hqondaT samarxvod!
SeSfoTda Tamada-gamgebeli, afrina biWebi restoran-sasauzmeebSi, magram, gagigoniaT? - arc erTSi ar
aRmoCenila lobio!
mivemarjveT otia da me mWadsa
da mwvanileuls, viRoRnebiT da
vayolebT msxlis limonaTs, feriT
rom mainc hgavda Rvinos.
uWirs Tamadas, ixtibari aqvs
gatexili, bodiSobs, gvapatieTo!
- araferi, araferi... mWadia, rac
mTavaria, puria, prasic blomadaa.
sakmarisia! - gulwrfelobs otia,
magram, emCneva, eklebiviT esoba misi
sityvebi gulze Tamadas.
- ager, pativcemulo, kartofili
miirTviT! - eubneba saxeSeWarxluli qalbatoni, - etyoboda, Sinauri gaxldaT, adgilobrivi.
- kai dagemarToT, mara zeTSia
xom Semwvari! gvikrZalavs.
Cvens pirdapir axalgazrdebi
sxedan. me mgoni, daircxvines da
imaTac uari Tqves saxsnilo kerZeb-
ze, daeZalnen prassa da mWads, iWyipebian limonaTiT.
otias ca gaexsna - ar yofila
mTlad daRupuli qveyanao! magram
kiTxviT mainc ikiTxa:
- rava, bovSebo, xorceuls arc
Tqven miirTmevT?!
pirveli: diax, batono otia, me
marxvas viWer.
otiam wamierad SeaTvaliera axalgazrda, gazarmacebuli Tvalis
kuTxidan Winkam gamohyo Tavi:
- policieli xar?!
malulad viRimebi, avansad. vatyob, sicili ifeTqebs.
pirveli: ara, batono, brokerad
vmuSaob quTaisSi.
- rad vmuSaobo?! - momxeda TvalmoWutulma da mundStuki moimarjva.
- makleri yofila.
- Senc kargada xar! - jibeebs
iCxreks, sigarets eZebs, - eg raRa
dardubalaa?!
- vTqvaT, mavani da mavani saswrafod yidis binas. miadgeba amas da
es muStars mouZebnis, risTvisac
gasamrjelos miiRebs.
otia: qarTulad Tu vityviT, Suamavali namyofara, xom?
- agrea, ki.
- apa, marxvas viWero, ratom miTxari?! - miubrunda isev im pirvels.
ukve Tavis stiqiaSia, - ra dagiSava, rom iWer!
aqa-iq fxukuni gaisma. Sercxva
axalgazrdas. Tavi CaRuna.
- Sen ratom? - axla meores
ekiTxeba.
meores etyoboda, kai xnis momzadebuli hqonda pasuxi.
- me, batono, marxvas vicav!
otia isev me mommarTavs: gadam-
revs es xalxi! erTi iWers, meore - icavs!
ukve yvelas sicili waskda.
- Sen? - Sedis nel-nela azartSi, - bolos mesamesac miapyro
mzera.
Seyovnda odnav mesame axalgazrda. etyoboda, pasuxs irCevda
gulSi.
- me, otia batono, marxvaze var,
- cota gaubedavad waibutbuta.
- xmamaRla Tqvi, gamagone, ras
ambob!
- me marxvaze var, batono!
- aha! Sen sulac zeidan Sejeqi?!
saerTo xarxarSi ver gavarCie, romelma ikiTxa: ki mara, sainteresoa, TviTon otia ioseliani ratom ar miirTmevs xorcs?!
- me, Cemo batono, vmarxulob,
marxuli gaxlavarT!
arc aciva, arc acxela da pirveli axalgazrda me mekiTxeba:
aki ioselianiao!
mivuxvdi, `qurxulis~ msgavsad
`marxulic~ mTiuri gvari egona
da lamis gadavfiCindi siciliT.
- ra moxda, ra gulamomjdari
xiTxiTdebdi weRan?! - mkiTxa
otiam, roca mis `nivaSi~ CavsxediT da gezi dedaqalaqisaken aviReT.
mec sityvasityviT gavumeore,
rac im pirvelma axalgazrdam
wamiCurCula.
- euh! eg sul daCoCebuli yofila, eg ubeduri!
ra eSveleba am xalxs! - Cailaparaka yrud, umata gazs da
karga xans xma aRar amouRia.
ici ena. axla iseTebs gaigoneb...
magaliTad, `miiRo zomebi~. risi
zomebi miiRo? Coxa-axaluxis? kabis? es rusulidanaa. qarTulad
aris `dasaja~. an kidev `ubralod~
ra niSnavs ubralod? gelaparakebiT bralianad. ubralo SeiZleba
Tqva amaze, rom es ubralo, faratina qaRaldia. sul bwkaredebia.
gadmotanilia ase ukiTxavad da
arafris maqnisia... Zalian damaxinjebuli enaa da verc vacnobierebT
am dros. amitom unda vikiTxoT
bevri. radgan karg mweralTan amas
ver naxav... rusulma dagvimaxinja
ena, magram es isev Cveni brali
iyo. axla meore ukiduresobaSi
varT. wiklaurma Tqva amaswinaT,
puSkinis Zegli daangrieTo, ruseTi Cveni mteriao. ase, mudam Cveni
mteri iyo sparseTi, magram firdousi iyo Cveni mteri? xaiami iyo
mteri, saadi Tu hafezi, jami Tu
wers. meTqi, raRacas wavikiTxav
da gadavwyvite, `ana karenina~ wamekiTxa. daviwye kiTxva. da es ra
yofila! saswaulebi iyo. vtiri
da vtiri... SoTa meeqvse sarTulze
iyo, me viyavi meSvideze. me Cems
Tavze ver vguob saerTod veravis.
Cems aT mcnebaSic miweria `jixvma
Tqva, Cems rqebs zeviT marto RmerTi
unda iyoso~. mokled, sul zemoT
var da ar vici, vis gavuziaro.
vkiTxulob da vyviri kaco. ise
gadis adamianSi, rogorc rentgenis
sxivebi. modi da nu iyvireb. leki
poeti iyo Cems gverdiT da gamovarda, ra gayvirebso...
saerTod, mkiTxveloba bednierebaa. hemingueim, nobelis premiis
laureati rom iyo da uzarmazari Semosavlebi hqonda, maSin Tqva:
mTel Cems Semosavalze uars vityobdi, `ana karenina~ da `omi da
mSvidoba~ rom waukiTxavi mqondeso.
kuTrebuli im qalSi ar momxdara.
Cavida, moawesriga raRaceebi, ukan
brundeba da isev Sexvda vronskis.
ar Cans, rom am qals rame gansakuTrebuli daenaxa am kacSi, magram
Camodis matareblidan. xvdeba qmari, karenini, amxela Svili yavs serioJa da aRmoaCina, rom am qmars
didi yurebi hqonia. jer anamac
ar icis, ra xdeba masSi, jer gacnobierebuli ar aqvs, magram... modi
da nu iyvireb axla amaze... Tu ar
ici kiTxva, ityvi: didi yurebi,
didi ambavi, ramdeni yofila didyura da morCa, magram amas xom uzarmazari datvirTva aqvs... ai am doneze aqvs wakiTxuli tolstois
adamiani da gansakuTrebiT, qali.
- qarTul literaturaSi, samwuxarod, qalze da mis grZnobebze
naklebad werdnen.
- qali darCa qarTulSi, rogorc
gmiri da morCa. Cven gvindoda qali
gavixsenoT. Tundac `madam bovari~,
`wiTeli da Savi~, `parmis savane~
- ra qalebia iq... Cven ki saboloo
jamSi, dagvrCa qali ase waukiTxavi, arada, arc erTi didi nawarmoebi ar Seqmnila, sadac qali ar
aris gadamwyveti gmiri.
- Tqvens SemoqmedebaSi wamyvania
qalis saxe. `iyo erTi qali~, `qvrivis cremlebi~, `qali gamovida
qmris saRalatod~...
- `qvrivis cremlebi~ didxans
ar daibeWda, viTom pornografiaao
da am mizeziT. arada, ra aris iq
pornografia?! da ase gadadioda
xelnawerebiT `qvrivis cremlebi~
xelidan xelSi. maxsovs, miSa qvliviZe Semxvda moskovSi da iq miyveba qvrivis cremlebs. saidan ici,
arsad ar dabeWdila-Tqo? da viRac
momiyva varSavaSio. mere `qvrivis
cremlebi~ wignSi dabeWdil nawarmoebebs Soris Sevapare. imaT aRar
gizo
zarnaZe
gadaxedes, dabeWdilebia ukveo, Cven
xom zereleebi varT da ase wavida
da daibeWda.
- ambobdnen, rom TiTqos qvrivs
prototipi hyavda. saerTod, gyavT
protori pebi?
- ara. ase damzadebuli prototi pebi cxovrebaSi ar arsebobs.
literaturuli saxe saerTod krebiTia. Sen ra saTqmelic gaqvs, ar
SeiZleba mas erTi saxe atarebdes.
SeiZleba gaucnobiereblad xdebodes, magaliTad, `varskvlavTcvenaSi~ myavs ezika da mere mivxvdi,
ezika Turme babuaCemi grigoli
yofila. es TavisTavad gadmodis
SenSi, Sens samyaroSi da mere, roca
dagWirdeba, amotivtivdeba. yvelaferi cxovrebidanaa, ra Tqma unda,
cidan xom ar Camodis...
angelozi fucui, magaliTad. 7
Svili yavda. iseTi gaWirvebulebi
iyvnen... erTi naliis qveS 5 bavSvs
erT sabanqveS eZina. domnas, mis
cols, tyemali Camohqonda da hospitalSi daWrilebs purSi ucvlida.
es bavSvebi iyvnen mTeli dReebi
mSivrebi, ucdidnen rodis movidoda deda. is ar modioda da erTi
adioda xeze, rom daenaxa gzaze
momavali. diaa, - eZaxda sawyali
xmiT. bolos da bolos, movidoda
dia da moitanda puris natexebs.
imaT Cven gadagvarCines. fucui Cveni angelozi iyo. ratom iciT?
Cvenc gaWirvebulebi viyaviT, magram
imas rom vxedavdiT, Cveni gaWirveba arafrad migvaCnda. uaresic arsebobso, es gvaZlebinebda. asanTi rom
ar hqonda, fucui muguzalze modioda xolme. erTxel movida axladdaTovlilze, fexSveli, muguzlisTvis da Tovlze nakvalevi dautovebia. mis mere Semovida ezoSi
mezobeli WiWiko da raRacas gakvirvebuli daeZebs. ras eZeb-Tqo,
vkiTxeT da nakvalevze gevubneba, aq
angelozs gauvliao. angelozi ki
ara, fucui iyo eg Tqo.
fucui iyo Cveni angelozi.
- `varskvlavTcvenaSi~ bevria
aseTi gmiri. pirveli aRiarebac
am romanma mogitanaT.
- ioane pavle meores gamomcemlobaSic ki daibeWda `varskvlavTcvena~... arada, iq mxolod sasuliero literatura ibeWdeboda.
sent ekziupers uTqvams, yvelani
Cveni bavSvobidan movdivarTo. me
Cemi bavSvobidan ar movdivar, imitom
rom bavSvoba ar mqonda..
- da mainc aq darCiT. arsad ar
waxvediT.
- angelozis nakvalevs parizSi
ver dainaxav. is marto aq aris...
- warmatebuli dramaturgi iyaviT. rogor fiqrobT, ratom ar
ganviTarda qarTuli dramaturgia?
- mecxre tomSi 13 piesaa. `eqvsi Sinabera da erTi mamakaci~ da
`sanam uremi gadabrundeba~ 140-ze
meti qveynis scenaze daidga. mere
airia yvelaferi. arc dramaturgia
da arc kino ar ganviTarda, Torem
ra unda oTar ioselians safrangeTSi?
- vici, rom oTar ioselianTan
didi megobroba gakavSirebT. `giorgobisTve~ gviStibSia gadaRebuli?
- `giorgobisTve~ oTarma gviStibSi gadaiRo. misi filmi `iyo
SaSvi mgalobeli~ rene klers SemTxveviT unaxavs da uTqvams, vin
gadaiRo, manaxeT es kacio. uTxres,
viRac ruseTis provinciidanaao, saerTod gadareula, iq rogoro? saswrafod daafinansa sakuTari fuliT da safrangeTSi miiwvia... asea,
Tu ar Cade, carieli dagrCeba da
Tu Cade, Senia ukve is.
- gamodis, rom ras unda mivxedoT, ar viciT... mTavari ra aris,
is ar viciT da gvesmis...
- Cven xom uvicebi varT. maRaziaSi Sevedi amas winaT. vxedav
portreti aris viRacis. feradi..
iseTi, ver mowyvitav Tvals. beladebi CamovyareT da vinaa es-Tqo?
beladi araa magi, fexburTeliao.
me vuTxari, fexburTi Cven ar gvaqvs
da fexburTeli saidan-Tqo? magi
sxvaganaao. ra, Cemi Svili sxvaganaa da Sen aq dakide? saqoneliviT
gayidula es da imis tvini mainc
gqondes, rom gaukeTe wiTeli xazi
ase. amas kidev beladiviT daukidebia... rom midixar da mogwons,
kargi qveyanaao. Tu aris kargi, is
misi aSenebulia, Seni ki ara.
wavlen da mere iqidan iyurebian, he, ra qeniT, aaSeneT qveyanao?
rom Camovide da puri vWamoTo?
ki magram, me eg Senianad ver vqeni
da uSenod rogor vqna?.. magram
tvini ar gvaqvs, wignSi ar vixedebiT. Sublze abreSumis Zafis tola ZarRvia nakiTxobis da es ZarRvi 15-17 wlisas Tu ar gaqvs
ukve, damTavrebulia Seni saqme. imitom, rom yvelaferi, rac kacobriobas uazrovnia, moqceulia wignSi. waikiTxav da yvelaferi naTeli gaxdeba.
literaturas, xelovnebas unda
mivxedoT. eg aris mTavari. amiT
gansxvavdeba adamiani cxovelisgan.
marto xelovnebas SeuZlia adamianis adamianad qceva.
esaubra
Teona dolenjaSvili
4
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
- manuCar, JurnalistisTvis
cota ar iyos Tamami nabiji gadadgiT, ase vTqvaT, gamoiwvieT
literaturul paeqrobaSi qarTuli mwerloba. saidan daiwyo
yvelaferi? ratom mainca da mainc
aseTi urTulesi Tematika?
- daviwyoT imiT, rom romanis
Janrze sanam daviwyebdi muSaobas,
aucilebeli mosamzadebeli samuSaoebi Cavatare, araTu marto miTologiis Seswavlis mxriv, aramed
Tavad JurnalistikaSi. pirvelyovlisa Cemi statiebi imdenad davamuSave, rom TiTqmis zRvari wavSale publicistikasa da mxatvrul
literaturas Soris. Cemi masalebi
Seicavs romanistikasac, novelistikasac da saxeldobr publicistikasac. mTavari niSandoblivi faqtori isaa, rom sad iwyeba erTi da
sad mTavrdeba meore - Zneli dasadgenia, radgan es erTgvari sinTezuri
nazavia mxatvrul azrovnebaSi.
Cveni Tanamedrove Jurnalistika
moklebulia mxatvrul azrovnebas.
daviwyebuli aqvs ilias publicistika, masSi metyveli siRrmiseuli
analizi realobasa da fantaziis.
kidev erTi magaliTi, ramac gadamadgmevina aseTi Tamami nabiji gavecani ra miloS kunderas Semoqmedebas, mivxvdi saiT midis Tanamedrove romanis gzebi da nawarmoebis wyobis miseuli modeli Tavisuflad miudga Cemeul principebs.
ase mwifdeboda CemSi nel-nela da
nabij-nabij romanis Janri. mqonda
kidev mcireodeni cdebi novelistikaSi. yvelaferi ki erTi xelismosmiT gadavwyvite - unda daiweros
medeas Sesaxeb didi romani.
- urTulesi amocanis winaSe dadgebodiT albaT, - erTis
mxriv medeas Tema araerTgzis
gadaReWili Temaa qarTul da
msoflio literaturaSi da siaxle am mxriv araferi iqneboda,
meores mxriv ki romanis Tqveneuli modeli Zneli mosargebi iqneboda amaze. mainteresebs,
ratom SeaCereT Tqveni yuradReba medeaze?
- medeaze da mxolod medeaze,
sxvaze arc mifiqria. am romanze
muSaobas wamoewia ruseTis agresiuli omi saqarTvelos winaaRmdeg
da mravali detali, saomari moqmedebebi iqneba es Tu di plomatiuri aRSfoTeba-SeSfoTebebis periodi,
naTlad Cavdevi romanSi. upirveles
yovlisa es romani aris rusuli
agresiis pasuxi qarTveli xalxisagan araTu mxolod omis gamo, aramed yvelafrisTvis, rac ruseTs
dauSavebia saqarTvelosTvis.
kadnierebaSi nu CamomarTmevT am
naTqvams, rom qarTveli eris saxeliT vlaparakob, magram me vici
ilias gulispasuxi, akakis gulispasuxi, vaJas gulispasuxi, ivane
javaxiSvilis gulispasuxi da yvela didi qarTvelis naazrevi win
medo da amaT davurTe Cemi saTqmelic.
unda iTqvas isic, rom medeas
Tema am mxriv saukeTeso masalaa
mterTaTvis pasuxis misageblad.
aiReT magaliTad sairxes omi svavyvav-yornebTan da tura-afTrebTan.
es epizodi saqarTvelo-ruseTis
bolo omis dros Caisva - saqarTveloSi omi rom mimdinareobda, Cems
nawarmoebSi es scena iwereboda
paralelurad. aviRoT korinToelis pelazgTan stumrobis scena
- es xom Jirinovskis fsiqozia
yvelafers rom saqarTvelos abralebda, Tu raime momxdara qveynierebaze, - is korinToelic medeas
abralebda yvelafers, Tu raime cudi momxdara eladasa da msoflioSi. Tundac erTi erTi asos Canacvlebis princi piT saukeTeso alegoriuli saxe miviRe safrangeTis
(parisi-parizi), amerikis SeerTebuli Statebis (atlantia), ruseTis
(parTia-partia) - yvelaferi es
troas omis scenebis Txrobisas.
kidev erTi mTavari aspeqti aris
ucnauri tendencia medeas Tematikaze muSaobisas. erTni medeas abraleben Svilebis daxocvas (es umeteswilad sazRvargareTeli avtorebi), meorebi ki Tavs icaven am
braldebisagan (es ukve qarTveli
avtorebi). erTxel da samudamod
es principi da sakiTxisadmi midgoma unda gaqarwyldes. me, rogorc
qarTveli avtori ki ar vicav Tavs
evri pidesa da evripidistebis Tavdasxmebidan, aramed me TviTon vesxmi
Tavs argonavtebsa da eladelebs
da maTTan erTad qarTveli eris
yvela droisa da juris mters.
warmoidgineT, TviT apolonis
rodoseli da yvela misi Semdgomi
avtori ambobs, rom medeam iazonisadmi siyvarulis gamo daexmara
argonavtebs oqros sawmisis moparvaSi, Semdeg ki evri pide ambobs,
rom medeam sakuTari Svilebi moklao. es ori momenti savsebiT SeuTavsebelia erTmaneTTan - SeuZlebelia melanqoliuri bunebis qalma
vinme moklas da miT umetes sakuTari Svilebi. Tanac SeuZlebelia
medeas uzomod Seyvareboda iazoni
- qurd-bacaca, matyuara da kacis
mkvleli. medeam iazoni sakuTari
miznebis misaRwevad gamoiyena, magram
isic Secda - mizanma ver gaamarTla
saSualeba (moukles Zma da Svilebi, TviTonac eulad aqcies). Cems
romanSi braldeba medeas mimarT
ki ara, medeasganaa.
kidev erTi epizodi, romelic
Tanamedroveobis alegoriad gamoviyene - esaa olimpiada. swored rom
olimpiadas niRbis qveS daiwyo
ruseTma omi saqarTvelos winaaRmdeg. medeasac olimpiadis mijnaze moukles Svilebi korinToelebma. konkretika da detalebi TviT
nawarmoebSia, romelTa gaSifvrac
Sors wagviyvans.
- aris kidev romanSi detalebi, romlebic Tqvens inte-
axlaxan Jurnalist manuCar kaWaxiZis TviTgamocemiT gamovida misi pirveli romani `medea~. wigni
mimzidvelia rogorc mxatvruli gaformebiT, aseve SinaarsiT. manuCari aqamde cnobili iyo mkiTxvel
sazogadoebaSi rogorc warmatebuli Jurnalisti - igi amerikis SeerTebul StatebSi gamomaval qarTul gazeTs `mamuli~ redaqtorobs. axla ki mxatvruli sityvis iseT urTules Janrs SeeWida, rogoricaa romani. romanicaa da romanic, magram igi medeas Tematikam urTules pirobebSi Caayena. Znelad Tu
vinme warmoidgenda, rom aTasjer damuSavebul Temas, da mainc didi korifeebisagan, mouZebnida axal da
originalur mimarTulebas.
wignze muSaobis peri petiebze sasaubrod manuCars telefoniT amerikaSi davukavSirdi.
afxazeTma medeas
Toebis xanaSi RvTisken savali gza
mxolod gansakuTrebuli niWiT dajildovebulebs gaegebodaT. mesiis
maxvilica da TviT mesiac iribi
rakursiT Canan romanSi, magram qmediT rols TamaSoben siuJetis marTebulad warmarTvaSi. moses, abraams, iakobs evlineboda RmerTi da
marTebul gzas uCvenebda. isini
eklesiuri Zveli aRTqmis mamebi
iyvnen, magram medea?
macxovarTan mimarTebaSi medea
orsaxovnad iqceva - erTi sakuTriv
gza unda gaiaros, raTa
mixvdes misaxvedrs!
resze metyveleben mraval dargSi. mxedvelobaSi maqvs gemTmSenebloba, ZvelberZnuli tanisamosis wvrilmani detalebi,
qiromantia da sxva aseTi sakiTxi. ras emsaxureba aseTi detalizeba?
- yvelaferi es meorexarisxovania. argos mSenebloba, berZnuli
tanisamosi, argos marSruti, medeas xelebis wyoba - eseni mxolod
da mxolod egzotikur xasiaTs
atarebs. erTgvari silamazea kiTxvisas, rodesac dawvrilebiT aRwer ama Tu im detals konkretuli movlenisas. sxvaa amaTgan gansxvavebiT dangreuli da naomari
troas aRwera. masSi Tavidan bolomde Caqsovilia omis fenomeni,
omi mefobs troaSi, da mitom. mkvdari suraTebis aRweris paralelurad warmoCndeba omis cocxali
da moqmedi portreti, xasiaTi da
naomaris utyuari Sedegi, esec ki,
cocxali suraTiTaa warmodgenili.
- minda Sevexo erT friad
mniSvnelovan da msoflio literaturis dilemas - esaa erotika da pornografia. Tqvens
romanSi mravladaa warmodgenili erotiuli suraTebi. Tanamedrove qarTuli literaturac mimarTavs aseT xerxebs.
Tqvens SemTxvevaSi ase Warbad
warmodgenili erotiuli suraTebi xom araa nakarnaxevi
mxolod komerciuli TvalsazrisiT? da kidev, aseT SemTxvevebSi Cveni mkiTxveli sazogadoeba gansakuTrebulad agresiuli xdeba, iqamde, gvqonia SemTxvevebi wignebis dawvisa da
avtorebis Seviwrovebisa. ras
eliT Tqveni mkiTxvelisagan?
- `medeaSi~ xuTi erotiuli
scenidan mxolod erTia sufTa erotiuli, danarCeni ki alegoriaa
sxvadasxva sakiTxze. kasandras gaupatiurebis scenis miRma qveteqstiT
ikiTxeba omi mTeli Tavisi sisastikiTa da ZalmomreobiT. aris kidev scena, medea rom Tavis Svilebs
maradisobaSi amgzavrebs. zRvis piras siciveSi medeaSi sikvdili
Semodis. erotiuli scenis ukan
dgas sikvdil-sicocxlis iniciaciis winare qristianuli xanis
procesi. TviT medeas locvac sxva
araferia,Tu ara mkvdarTa egvipturi wignis kolxuri modernizaciisa. marTalia, mkvdarTa kolxuri
wigni ar arsebobs bunebaSi, magram
misi warmosaxviTi aRdgena SesaZlebelia arsebuli wignebidan Sualedis povnis gziT. es Sualedi
iqneboda swored sikvdilTan ziarebis erotiuli gansaxiereba. am
SemTxvevaSi sulieri tvirTi didia
dawolili medeaze, vidre gvelisa
da medeas alegoriul SerwymaSi.
rac Seexeba nawarmoebis dasawyisSi aRweril buniaobis suraTs,
sadac panoramuli xedvaa erotikisa cxovelebSic da adamianebSic,
aq mTeli mSvenierebiT warmoCindeba gazafxuli sicocxlis energiis mCqefarebiT. TvalnaTliv ixateba am suraTebSi is, rom adamianic da nebismieri sulieri arseba
bunebasTan Tanabaria Tavisi qvena
miswrafebebiT. am suraTebSi yvela,
uklebliv yvela da yvelaferi bunebis Svilia Tavisi dedaSvilobis
siwrfeliT.
erTaderTi scenaa mxolod da
mxolod alegoriasa da qveteqstis
miRma, sadac swored rom erotikaa TaviT bolomde - esaa aietisa
da ideas pirveli Rame. unda iTqvas
is, rom am epizodiT me erotikis
kulturis Cemeuli xedva warmovadgine. SeiZleba es erotikisa da
pornografiis sazRvarze idges, magram masSi uxamsobas ver amoikiTxavT. TviT uxamsobasac Tavisi gageba gaaCnia. SeiZleba viRacis pirveli Rame (Tundac aietisa da medeas dedis) mxatvrulad asaxo da
amisTvis lafis srola ar daimsaxuro, magram rodesac Tamar mefis
pirvel Rameze mouTxrob mkiTxvels,
rogor daxvewilad da mozomilad
ar unda aRwero es, yvelasaTvis
Seuracxmyofelia, radgan aseT SemTxvevaSi Cven vexebiT sisaTuTes.
sakmarisia novelis personaJs mxolod da mxolod gadaarqva saxeli
da ar iyos igi Tamar mefe da iyos
romelic gnebavT dedofali, mkiTxveli mtkivneulad ar aRiqvams.
me siwmindeebs ar vexebi, gana
Tu meSinia, siwmideebis xelyofa
ar mCvevia, da mitom. erotiul scenebs roca wer, unda icode, rom
Sens ukan mkiTxvelia, bevri maTgani - mozardic. me Tu mkiTxvels
galereis princi piT warmovudgen
erotikis mravalferovnebas da maTSi absoluturi umravlesoba alegoria iqneba, amiT arc kanons davarRvev, arc moralur kodeqss da
arc mkiTxvelis gemovnebas Seuracxvyof.
me arc ybadaRebuli AUTO DA
FE-s momxre var. yvela wigns, nawarmoebs aqvs arsebobis ufleba.
vinmem ar ifiqros, rom am gancxadebiT Tavs vizRvevde rameSi Tavad
mec. sxvaTaSoris, wignebis reklamirebis ukeTesi saSualeba jer aravis gamougonebia romc ar gindodes, Zalauneburad iqcev yuradRebas aseTi qmedebiT Sens mier akrZaluli wignebis mimarT. TumcaRa
`medeaSi~ ar vici, aris Tu ara
aseTi akrZaluli Temebi. romc vicode, am mimarTulebiT karts ar
gavxsni.
- mainteresebs Tqveneuli komentari medeas dedis personaJze,
romelsac Tqven idea daarqviT.
saidan modis es saxeli da ra
kavSiri aqvs personaJs am sityvis Tanamedrove gagebasTan?
- es romanis erT-erTi sakvanZo
sakiTxia. saerTod, miTologiaSic
da mecnierebaSic, rom aRaraferi
vTqvaT mwerlobaze, ignorirebulia
medeas deda. medea mamidis gazrdilia, zog SemTxvevaSi mas kirke
hqvia, zogan ki hekate. aris wyaroebi, sadac hekate mamidad ki ara,
dedad aris moxseniebuli. mxolod
herodes (daax. 850-700 ww. Zv. w.
aR.-mde) `TeagoniaSia~ moxseniebuli medeas dedad idiia (okeanosis
asuli). amis meti medeas dedis
Sesaxeb aranairi cnobebi ar mogvepoveba. saWiroc iyo da aucilebelic, rom es ucnauri vakuumi Sevsebuliyo. pirvelyovlisa am saxelze imoqmeda erTi asos princi pma
da herodes idiia gadaiqca idead.
mTels romanSi es saxeli gaorebulia yvela aspeqtSi. gramatikuli wesebiT unda yofiliyo `ideasTvis~... an `ideasi~, romanSi ki
sagangebod aris xazgasmuli - `ideisaTvis~... `ideis~... zustad is
brunva, rac saWiroa am sityvis
Tanamedrove gagebisaTvis.
sxva vin SeiZleboda yofiliyo
medeas deda, Tu ara idea, swored
is idea, ra SinaarsiTac gvesmis es
sityva dRes. erTgvari SeriTmebacaa poeturi - `idea-medea~.
- romanSi bevri epoqaa Sewyvilebuli da erTian epoqalur
sivrced warmodgenili. es mecnieruli aRmoCenaa Tu samwerlo xerxi raRac konkretuli
miznis misaRwevad?
- mecnierebaSi jer ar aris zusti aRricxva ama Tu im epoqis. me
namdvilad ar maqvs imis pretenzia,
rom raime mecnierul kvleva-Ziebis Sedegad raRac aRmoCenas mivaRwie. ara, umetesi maTganis Sewyvileba mxolod samwerlo xerxia
da sxva araferi, magram amisda miuxedavad arsebobs hipoTezaTa sruli wyeba, sadac saWiroa meti mecnieruli Caxeduleba, raTa epoqebma
miiRos Tavisi qronologiuri Sesabamisoba. nawarmoebSi amisi mcdeloba aris, rodesac mimdinareobs
msjeloba egeos mefisa da medeas
Sesaxeb pelazgis saxlSi. vin Tu
ara, minosuri civilizaciis ukanasknelma mohikanma icis rodis dasrulda kretas diadi kultura.
es, ra Tqma unda, minotavris mokvdinebis Semdeg daiwyo, minotavri ki
mokla Tezevsma, Tezevsi egeosis
Svili iyo... medeas eladaSi mxolod narCenebi daxvda pelazguri
civilizaciis. logikis safuZvelze SeiZleba vamtkicoT, rom medea
egeosis coli ver iqneboda, Sesabamisad SegviZlia Tamamad vamtkicoT, rom evri pide rogorc medeas Svilebis mokvdinebis sakiTxSi,
aseve egeosTan mimarTebaSic ityueba.
epoqaTa Sejerebis princi pi da
maTi erT epoqad warmosaxva xom
evri pidedan viswavle... herakle
rom medeas Tanamedrove iyo, amas
TviT argonavtTa miTze momuSave
yvela antiuri mwerali aRiarebs.
Cven isic viciT, rom olimpiuri
TamaSebis mamamTavari swored herakle iyo. maSin ratom ar unda momxdariyo is, rac moxda romanSi medeasa da herakles Sexvedra. es
ra Tqma unda, fantaziis sferos
ganekuTvneba, magram politikuri
alegoriisTvis olimpiadis Tema
aucilebeli iyo.
- romanSi mkveTrad aris xazgasmuli mwyemsi keTilis saxeba. ieso qristes xorcielad
Soba xom gacilebiT gvian moxda? Tu es asea, maSin uxerxul
mdgomareobaSi xom ar CavardebiT religiuri TvalsazrisiT?
- ra Tqma unda, mwyemsi keTilis
saxebaSi ufalsa da macxovars ieso
qristes vgulisxmob, igi xom xorcielad Sobamde arsebobda. mrwamsSi vkiTxulobT `...ufali ieso
qriste, Ze RmrTisa mxolodSobili,
mamisagan Sobili uwinares yovelTa
saukuneTa~-o. ioanes saxarebaSi dakonkretebulia samebis ipostasuri
saxebis meore komponenti - `pirveliTgan iyo sityuai da sityuai
igi iyo RmrTisa Tana, da RmerTi
iyo sityuai igi. ese iyo pirveliTgan RmrTisa Tana~-o.
RvTis sityvis saxiT warmoCindeba macxovari ieso qriste Zveli
aRTqmis mamebis winaSe. ufali dasabamiTganve arsebobda da im uRmer-
medea, romlisTvisac Sewyaleba da
Sefaseba iseTi ramaa, rogorc
mwyurvalisaTvis wyali. meore saxe
medeasi aris afxazeTi. alegoria
ufali ki araa, aramed medea da
afxazeTia uflis winaSe.
afxazeTma medeas gza unda gaiaros, raTa mixvdes misaxvedrs. romanSi riwis legendaa moTxrobili
da masSic igive gza - uZRebi Svilisa da gzaabneuli cxovrisa. riwis legendas sxvaTaSoris qarTuli fesvebi aqvs waSlili, ise aqvT
gadakeTebul-gadmokeTebuli ruseTume afxazebs an sakuTriv rusebs,
rom es Cemi saTqmeli Sin dabrunebis gardauvalobasa da aucileblobaze ikiTxeba.
uamrav warmarTul RmerTebis panTeonSi - ieso qriste WeSmarit
RmerTad Cans. igi cocxalia da rac
mTavaria yvelas mimtevebeli. am
nawarmoebSi wamierebis gasxivosnebiT RvTismSobeli deda mariamis saxebac ikiTxeba. `TviT Sens
sulSic gaivlis maxvilio~, - maradi qalwul dedazea axal aRTqmaSi
naTqvami. nawarmoebic ase mTavrdeba
- mesiis maxvili klde-qalis, ideis,
medeas dedis guls gaivlis.
- romanSi aris Tavi saTauriT `gamxecebuli deda~. es
imdenad Sokismomgvrelia, rom
misi zegavlenis qveS moxvedrili iTrgunebi. sairxe da mkvdari bavSvebi... ratom wamovida
Tqvens SemoqmedebaSi mkvdari bavSvebis Tema?
- imereTis samefos Rerbze aris
iremi mesame rqiT - cxovelsmyofeli jvriT. am cxovels ra hqvia,
an ra erqva winare-istoriul xanaSi,
konkretulad aravin icis. imereTSi aris ori toponimi sairme da
sairxe. sairme gasagebia, iremTanaa
dakavSirebuli, magram sairxes etimologia Soreul warsulSia Cakarguli. Cemi varaudiT isic iremTan unda yofiliyo kavSirSi (aris
sair-me da sair-xe, anu sairme adgilebi da ... albaT sairem-xe... saidanac miviRebdiT sairxes, sadac
xec dominirebs da iremis fuZec.
es romanSic siuJeturi xaziT gavamyare). SesaZlebelia mecnierulad sxva axsna moeZebnos am fenomens, arc esaa didi tragedia, me
xom mecnieruli kvleva ar damiweria. es mwerlis fantaziis nayofia da zogjer mwerlis naTqvams
meti fasi da siZliere aqvs mkiTxvelSi, vidre utyuar mecnierul
gamokvlevas.
rac Seexeba mkvdari bavSvebis
Temas, romelSic sairxe TaviT fexebamdea CaZiruli, es upirveles
yovlisa dostoevskis SemoqmedebasTan mwerluri Sepaeqreba ufroa,
vidre dapirispireba. dostoevskis
bavSvebi kvdebian socialuri konfliqtis fonze, `medeaSi~ ki bavSvebi filosofiuri konfliqtis
niadagze iRupebian. aq bavSvebis
sikvdilis scena xangrZlivdeba da
upirispirdeba sairxes nukris
(Tqveni saxeli da gvari)
(saxlis nomeri da quCa, Apt N)
(qalaqi,
sakontaqto
telefoni:
Stati,
wigni gayidvaSia
Zip-kodi)
mkvlelobas. TiTqos erTi xazia,
magram mainc sxvaa - erTi cxovelia, meore - adamianebi. sikvdilic
fexdafex dasdevs romans. erTia
bavSvebis sikvdili, meorea ymawvilkacebis sikvdili. gansakuTrebuli
emociiTaa warmodgenili afsirtesa
da laSas (medeas satrfos) sikvdili. sikvdilSic Taviseburi silamazea erTgvari. afsirtes mkvlelobaSi Tu sisastikea, laSas sikvdili haerovania, sevdiani iseTive, rogoric siyvaruli.
- da isev politika romanSi... gsurT Tu ara Tqvenma wignmac ganicados devna mavanTa
da mavanTagan? ras izamT an ra
grZnoba dageuflebaT msgavsi
reaqciis gamovlinebisas?
- Cems nawarmoebSi moiZebna adgi-
li imisaTvis, rom srulad Tu
ara, zogadad mainc mimomexila Cveni politikuri kohorta. aietis
samefo darbazebi sxva araferia,
Tu ara Cveni qlesa mTavrobistebi,
gamyidveli antimTavrobistebi da
umaqnisi aramTavrobistebi. aietma
brZaneba gamosca - `vicxovroT ise,
TiTqos sulac ar gvqonia oqros
sawmisio~... da medeas sruli daviwyeba daawesa.
Cvenda samwuxarod, magram aucilebeli gamosavalia is, rom saqarTvelom ise unda icxovros, TiTqos
sulac ar hqonia afxazeTi. paradoqsia, magram amiT ufro ukeT
gaigebs da gaigonebs afxazeTis
tkivils. Tu afxazeTma medeas gza
unda gaiaros, saqarTvelom sapasuxod aietis gza unda airCios, sxva
arCevani mterma ar dagvitova, da
mitom. amiT sabolood erTmaneTs
i povian mSobeli da uZRebi Svili. esec qristianuli moralidanaa nakarnaxevi.
rac Seexeba devna-Seviwrovebas,
arc erT gonier avtors ar surs
ganicados devna, miT ufro wignebis koconze dawviT. me yvela avtors TanavugrZnob, visi wignic
literaturuli inkviziciis xelSi moxvda. TumcaRa zogierTebi
albaT specialurad weren iseT
rames, rom amiT mainc moi povon
saxeli, TumcaRa es saxelic warmavalia iseve, rogorc is danTili
koconi, maleve rom aviwydebaT.
isini im ayal-mayaliT xdebian
cnobilebi, maTTvis miswrebaa aseTi
saxeli. arc erTi didi mwerlisTvis sakuTar mkiTxvels wigni ar
dauwvavs, komunistebi mxolod krZalavdnen gamocemebs, gamocemulebs
ki apatimrebdnen da araviTar SemTxvevaSi am saSualo saukunis velurobamde ar dacemulan. TumcaRa menaneba yvela is Sroma, rac
gaweulia wignis gamosacemad. ar
mogwons? nu waikiTxav, nu iyidi,
nu gaamaxvileb yuradRebas - xalxi
wignebs mainc ar yidulobs.
aieti ufro brZeni gamodga Cemi
nawarmoebidan, vidre eseni - daviwyeba! da problemac moxsnilia. me
rom vnaxo Cemi wigni koconze damwvari, ra Tqma unda, guli damwydeba
pirvelyovlisa sakuTar Tavze da
mere Cems mkiTxvelze.
es romani Sua omis dros iwereboda. internetul fanjaraSi, am
romanis paralelurad, vuyurebdi,
rogor Sendeboda saxli. yvelaferi
paralelurad, erTgvari Sejibric
gavumarTe mSeneblebs. erTdroulad daviwyeT da erTdrouladve
davasruleT. axla rom mkiTxo, ras
izam Seni wigni rom dawvano, gi pasuxeb, moviZieb im saxls, mival da
Cems wigns davitireb imis kedlebTan.
- ras gvpirdeba manuCar kaWaxiZe samomavlod?
- gpirdebiT ukeTess, ukeTesad
da uaxloes momavalSi.
esaubra
lela narimaniZe
survili maqvs SeviZino
manuCar kaWaxiZis wigni
wignis fasi: 20 $
safosto xarji: 4 $
gamoagzavneT Ceki an mani
orderi Semdeg misamarTze:
Manuchar KATCHAKHIDZE,
P.O. Box 13121, Jersey City, NJ 07303
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
5
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
gazeTi - gazeTSi
janmrTeloba
- ]f,f tmbvj7 hjujh vjdbmwts7 hjv
]fyvhstkt,b db.js0
- se bidbfs utytnbreh lffdflt,t,c
fh xfdsdkbs7 flfvbfybc ]fyvhstkj,fc
v[jkjl ]fycfqb w[jdht,bc otcb lf cojhb rdt,f ufyfgbhj,t,c7 fvbnjv cfzbhjf7
dbrdt,js cojhfl lf lfdbwdfs bc otct,b7 hjvkt,bw xdtyb jhufybpvbcfsdbc cfcbwjw[kj vybidytkj,bcff8 GBHDTK
HBUIB7 EVSFDHTCBF7 EPVJPT LF .JDTKB ZFVBC OBY ! ZBMF O.FKB LFKBJS8 TC XDTDF [TKT,BC LF,FYFPT EAHJ VYBIDYTKJDFYBF8 ibyfufyb cbceasfdt ufydbsfht,ekb lf lf[dtobkb flfvbfyt,bc xdtdff7 fvbnjv7 se cfresfh jhufybpvpt dbpheyt,s7 ufwbkt,bs ujyt,fuf[cybkt,b lf ufojyfcojht,ekt,b ufd[lt,bs8 jhufybpvc uffxybf sdbsufovtylbc eyfhb7 fvbnjv xdty cojhb rdt,bs
lf w[jdht,bc otcbs eylf dtwfljs7 jhufybpvc lfdt[vfhjs lf [tkb fh itdeifkjs8
- hfc ybiyfdc sdbsufovtylf0
- jhufybpvc uffxybf sdbsufovtylbc
cfjwfhb 'fkf - bveybntnb8 bveybntnb
jhufybpvbc ths-thsb evsfdhtcb aeymwbff8 cfyfv bc yjhvfibf7 flfvbfyb chekafcjdfyb w[jdht,bs w[jdhj,c lf fh
abmhj,c ]fyvhstkj,fpt7 vfuhfv7 hjujhw rb bveybntnb lfmdtbslt,f7 bo.t,f
ufwbt,t,bc7 uhbgt,bc lf c[df lffdflt,t,bc itvfoe[t,tkb gthbjlb8 bvbcfsdbc7
hjv ufev]j,tcltc bveybntnbc ljyt7 cfzbhjf lhj7 vjsvbyt,f lf cfrbs[bcflvb
cthbjpekb vblujvf8 bveybntnb cbcntvff7 hjvtkptw efvhfdb afmnjhb f[ltyc
ufdktyfc8 itcf,fvbcfl7 vbcb ljybc ityfhxeyt,f lf ufev]j,tct,f rjvgktmceh pjvt,sfy fhbc lfrfdibht,ekb8 gbhdtk hbuib7 fh eylf lf,by’ehltc jhufybpvb8 cfrdt,sfy thsfl jhufybpvib efvhfdb vfdyt fy hsekfl vjcfytkt,tkb ybdsbtht,f [dlt,f8 PJUB GHJLEMNB7 VFUFKBSFL CBVBYLB7 ITBWFDC YBDSBTHT,T,C7
HJVTKBW CFTHSJL VJEYTKT,TKBF8
FVFY ITCF’KJF7 T8O8 CBCNTVEH LFFDFLT,T,C LFELJC CFAE’DTKB8 sfyfvtlhjdt flfvbfyb7 hjvtkbw yfrkt,fl
vj’hfj,c abpbrehfl7 eylf thbljc vce.t cfrdt,c8 lblb vybidytkj,f fmdc yt,bcvbthb nbgbc cfrdt,bc vjvpflt,bcfc nhflbwbekb htwtgnbc ptlvbotdybs lfwdfc8 vfufkbsfl7 Z.BYNB .DTKBCFUFY
UFYC[DFDT,BS7 VFHBKO.FKIB UFVJ.DFYBKB .DTKB EDYT,TKBF8 v’bvtl vjcfytkt,tkb cfrdt,b bct eylf b.jc lfvpflt,ekb7 hjv vjytkt,bc gthbjlib lfshueyjc gfhfpbnt,b lf ,fmnthbt,b8 ceytkt,b lf cfrfpvb fhfvfhnj utvjcsdbcff ufyresdybkb7 bcbyb vjytkt,bc ghjwtcib gfhfpbnt,c7 ,fmnthbt,c lf cjrjc
[jwfdty7 hjvkt,bw e[dflff rez-yfokfdbc cbcntvfib8 fctdt thblts cfrdt,c7 hjvtkbw itbwfdc ufvfqbpbfyt,tk7 fkthubek ybdsbtht,t,c8 fctsb ybdsbtht,t,b
,tdhbf7 vfuhfv .dtkfpt vtnfl flfvbfyb
.dbstkb gbuvtynbc itvwdtk ghjlemnt,c eylf thbljc8 vfufkbsfl7 wbnhect,c7 sthvekfl lfeveifdt,tk cnfabkjc lf xfbc= FHCT,J,C EGBHJ,JL
VFDYT CFRDT,B GHJLEMNT,BW8 VFUFKBSFL7 RJYCTHDT,B7 HJVKT,BW ITBWFDTY JHUFYBPVBC E]HTLT,BCFSDBC CFIBI RJYCTHDFYNT,C8 FY NR,BKB UFVFUHBKT,TKB CFCVTKT,B7 HJVKT,BW AJCAJHV;FDT,BC YBDSBTHT,FSF
WDKFC FPBFYT,TY8 xtvb hxtdff7 fh lff,by’ehjs jhufybpvb lf bveybntnb
fvfqklt,f8 ufdbvtjht,5 ]fyvhstkj,fc
ufyfgbhj,t,c xdtdt,b lf rdt,f8
- hfnjv fybzt,s ufycfresht,ek
vybidytkj,fc o.kbc cvbc reknehfc0
- qdsbc o.fkj,f7 fye ]fyvhstkj,f
lf rtsbklqtj,f fh fhct,j,c o.kbc ufhtit8 lf,flt,fvlt o.fkib dfhs7 o.fkib
dbyfskt,bs7 flfvbfyb (_ ghjwtynb
o.kbcufy itlut,f lf f8i8 fvbs7 dabmhj,7
.dtkfathbf yfsmdfvb8 fhbcnjrhfnt,b
cfyfv bcfepvt,ty7 o.fkc cdfvty lf v[jkjl fvbc itvltu b[t[fdty r,bkt,c8 ufb[ctyts7 se hjujh vbfhsvtdc [jkvt
o.fkc lf cfepvtc kfvfpvfyc kjubyib
vfqfkb cfpjufljt,bc vfvfrfwb8 cfmvt bvfibf7 hjv hjwf ud’byfdc7 gbhbc qheib
ufvjlbfy e]htlt,b7 hjvkt,bw abpbrehfl isfysmfdty lf [jwfdty ,fmnthbt,c8
r,bkt,bc ufvj[t[dbcfc rb tc vwdtkb e]htlt,b b[jwt,bfy8 se r,bkt,bc ufvj[t[dfvlt dbcfepvt,s7 tc e]htlt,b vtmfybrehfl
vj[dlt,bfy cf.kfgfdib7 rezib lf uffuh’tkt,ty sfdbc cfzbhj cfmvbfyj,fc7 fye
rez-yfokfdbc cbcntvfib lf[jwfdty lf
isfysmdfdty jhufybpvbcfsdbc cfpbfyj
,fmnthbt,c8
FCTDT VYBIDYTKJDFYB XDTDFF7 HJV
REZ-YFOKFDBC LFWKF .JDTKLQT
VJ[LTC8 BV LQTC7 HJWF REZIB FH
UF[DFKS7 DF[IVBLFY @-# CFFSBC ITVLTU LFKBTS @ F,B CTYFLTMCBYB LF
VBF.JKTS ! LBLB ZBMF O.FKB8 se
zfh,b hfjltyj,bs o.fkc fh vbf.jkt,s7 CTYFLTMCBYBC f,b dth ufb[cyt,f8
odhbkb yfokfdb fhfvfhnj vjytkt,bc
cbcntvbc yfobkbf7 fhfvtl jhufybpvbc
tyljrhbyekb htuekfwbbc ths-thsb
fmnbehb vjyfobkt uf[kfds8 cfmvt bvfibf7 hjv bctdt7 hjujhw /jhvjyfkehb
]bhrdkt,blfy7 odhbkb yfokfdblfy cbc[kib [dlt,f ,bjkjubehfl fmnbehb ybdsbtht,t,b8 se flfvbfyb yf[tdfhaf,hbrfnt,bs brdt,t,f7 hjvtkbw rjycthdfynt,c lf c[df vfdyt ybdsbtht,t,c itbwfdc7
bcbyb odhbkb yfokfdblfy eiefkjl cbc[kib [dlt,f8 flfvbfyb7 hjvtkbw ]fycfqb rdt,bc reknehbs fh ufvjbhxtdf7 otkboflib # rbkjuhfvpt vtn fcts vfdyt
ybdsbtht,t,c 3fodlbc4 jhufybpvc8 odhbkb yfokfdbc vjotchbut,ek veifj,fc
cek vwbhtjltyb hfv czbhlt,f8 ZFVFVLT
!%-@_ OESBS FLHT FLFVBFYVF EYLF
LFKBJC ! ZBMF O.FKB7 HJV LFUHJDBKB YFQDTKBC LFWKF VJ[LTC LF
CFRDT,B F[FKB7 CEASF YFQDTKBS
LFVEIFDLTC8 ertstcb vjytkt,bcfsdbc
fctdt vybidytkjdfybf vflf7 lfutvjdyt,f7
hjvtkbw ibvibkbc uh’yj,fcsfy yfrkt,
rfdibhibf8 bvbcfsdbc7 hjv flfvbfyc ytho.db vjflutc lf rezvf ufvj.jc odtyb7 vjbidtkbts n.tvfkb7 'vfhb lf v;fdt rbnhb8
sfdblfy vbbhsdbs hsekfl vjcfytkt,tkb cfrdt,b7 vfufkbsfl [jhwb7 rfhufl
vj[fhiekb rdthw[b8 eiefkjl odhbkb
yfokfdbc ufvfhsek veifj,fc czbhlt,f
sthvekfl lfveifdt,ekb7 vjieiekb fy
vj[fhiekb a[fktekb7 ,jcnytekb lf
[bkb8 hsekfl lfikflb vwtyfhtekb
e]htlt,bc ,jzrjt,b itbojdty ikfrt,c7
h,bkfl fqbpbfyt,ty odhbkb yfokfdbc
rtlkt,c lf fvbs njyecib vjlbc /ehvjhfkehb7 fye yfokfdbc mcjdbkt,bc vfhsdbc cbcntvf8 odhbkb yfokfdbc vlujvfhtj,f fctdt lfvjrblt,ekbf [th[tvkbc
bv vfkt,bc cb]fycfqtpt7 hjvtksf ijhbc
rez-yfokfdbc jhufyjt,bcfrfy ythdt,b
ufvjlbfy8 itcf,fvbcfl7 [th[tvkbc yt,bcvbthb ghj,ktvf lhjekfl cfvrehyfkjf8 yfqdkbc ,einib lf odhbk yfokfdib bltfkehb gbhj,t,bf ,fmnthbt,bc lf gfhfpbnt,bc ufcfvhfdkt,kfl8 vfs
vbth ufvj.jabkb i[fvt,b lf ,bjkjubehfl fmnbehb ybdsbtht,t,b gbhlfgbh
cbc[kib [dlt,f lf vstk jhufybpvpvt
vjmvtlt,c7 fvbnjv cfrdt,b nhflbwbekb
htwtgnt,bc vb[tldbs lffvpflts8 fh lfutyfyjs cfrfpvb7 hjvtkbw vbrhjjhufybpvt,c cgj,c8 ufycfresht,bs 'BHF7
.DBSTKB .DFDBKB7 MJYLFHB8 ufpfa[ek-itvjlujvfpt gfhfpbnt,bcfufy lfwkbc sthfgbff xfcfnfht,tkb8 vfufkbsfl7
cnfylfhnekb #-lqbfyb rehcb VT,TYLFPJKBC vcufdcb ghtgfhfnbs7 @ rdbhbc itvltu rb rehcbc ufvtjht,bs8
- rbltd hf eylf ufdfrtsjs bvbcfsdbc7 hjv xdtyb jhufybpvb lffdflt,t,bcfufy lfdbwdfs0
- ufeahs[bklbs lf [tkb iteo.dts
jhufybpvbc sdbsufceasfdt,bc eyfhc8
[tkbcito.j,fib fctdt buekbc[vt,f ctpjyehfl gfhfpbnt,bcufy lfwkf8 okbc
ufyvfdkj,fib UJUHBC VJE[FKFDB
STCKB rfhu fynbgfhfpbnek tatmnc
b’ktdf8 flfvbfyb w[jdhj,c cfpjufljt,fib8 vbc jhufybpvib rb c[dflfc[df nbgbc gfhfpbnt,b fhct,j,ty8 ghfmnbrekfl7 ite’kt,tkbf vfsb chekfl lf cf,jkjjl vjwbkt,f7 vfuhfv eylf itdmvyfs ufhrdtekb ,fkfycb7 hjv flfvbfyb ihjvbceyfhbfyb lf v[yt b.jc8 gfhfpbnbc fqvjxtyf jhufybpvib cfrvfjl
hsekbf8 vfsb tdjkewbf vbvfhsekbf
bvbcrty7 hjv itevxytdkt,b lfhxyty8 [ibhfl vfsb ufvjdktyf itcf’kt,tkbf v[jkjl vfiby7 hjwf fmnbehlt,bfy8 tc rb
vfiby [lt,f7 hjwf flfvbfybc bveybntnb
lfmdtbst,ekbf8 vfufkbsfl7 ufpfa[ekpt gfhfpbnt,bc vbth ufvj.jabkb i[fvt,b f[ij,ty fhfvfhnj bveybntnc7 fhfvtl
ujyt,fc7 uh’yj,fc8 VHFDFK FLFVBFYC7
HJVTKBW COJHFL BRDT,T,F LF
W[JDHJ,C ]FYCFQB W[JDHT,BC OTCBS7 ]FYVHSTKJ,F FH EEV]J,TCLT,F V[JKJL BVBC UFVJ7 HJV VFC
GFHFPBNT,B /.FDC8
- hjujh eylf vb[dltc flfvbfyb7
hjv vfc gfhfpbnt,b /.fdc0 itcf’kt,tkbf se fhf fvbc vb[dtlhf ufhtuyekb
ybiyt,bs0
- veoert,b7 rfybc ufe[tit,f7 zbyzhbc
wbt,f7 zjhakb7 ahx[bkt,bc vndhtdflj,f vtn.dtkt,c bvfpt7 hjv yfokfdt,ib itcf’kt,tkbf7 gfhfpbnb b.jc8 .dtkfpt [ibhfl tc thse]htlbfyb gfhfpbnt,bf8 vfufkbsfl5 KFV,KBF8 se gfhfpbnt,b jhufybpvib lblb [ybc ufyvfdkj,fibf7 [bkek ybiyt,c tvfnt,f ojybc
vjvfnt,f fy lfrkt,f7 uekbchtdbc ituh’yt,f f[fkufqdb’t,ekpt lf [ibhb sfdbc nrbdbkb8 hjltcfw gfhfpbnt,bc cf-
wbyj kbnthfnehf7 ghfmnbrekfl7 fh
fhct,j,c8 xtvb cfvtwybthj cnfnbt,b
b,tzlt,f htbnbyuek ew[jek ;ehyfkt,ib7 vfufkbsfl5 3uff[fkufphlfdt,bc
rdktdf47 3,bjmbvbf4 lf f8i8 FHFDBY VB[LBC
XTVC VBTH GFWBTYNT,BCFSDBC LFYBIYEKB OFVKT,BC QBHT,EKT,BC FS
GHJWTYNC8 lbfuyjpbc lfcfcvtkfl xtvsdbc cfzbhjf cbc[kbc cfthsj fyfkbpb7 hjvtkbw flfvbfybc ]fyvhstkj,bc
cfhrtf8 fh dfh fasbfmt,sfy lf rjktut,sfy itrhekb tmbvb7 hjvtkbw lfbynthtct,ekbf7 gfwbtync hfw itb’kt,f
vtnb aekb lff[fh]dbyjc8 rfhufl dbwb7
hjujh ezbhs lqtc flfvbfyt,c8 vfs
ghfmnbrekb hxtdt,b eahj czbhlt,fs7
dblht 'dbhflqbht,ekb rdktdt,b lf ghtgfhfnt,b7 hjvkt,bw [ibhfl cfcehdtk
itltuc fh b’ktdf8 VTLBWBYF LF RJVTHWBF ITESFDCT,TKB WYT,T,BF7 BCTDT7
HJUJHW RJVTHWBF LF GTLFUJUBRF7
RJVTHWBF LF TRKTCBF8 xtvb tzdb7 hjv
lqtdfyltk vtlbwbyfib hfqfw rfhufl fh
b.j7 vtwybthekfl ufvjdbrdkbt7 hfcfw
hfvltybvt sdt lfdf[fh]t8 VBDTLB BV LFCRDYFVLT7 HJV VSTK VCJAKBJIB
VLBLHLT,BFY AFHVFRJKJUBEHB
ABHVT,B7 HJVKT,BW FABYFYCT,TY LF
GJGEKFHBPFWBFC EOTDTY .DTKFATH
BVFC7 HFW FLFVBFYC 'DBHFLQBHT,EK
RDKTDFVLT LF VTLBRFVTYNT,FVLT VBB.DFYC8 afhvfrjkjubehb abhvt,b lblfl fh ufyc[dfdlt,bfy yfhrjdfzht,bcfufy7 hjvkt,bw sfdblfy flfvbfyc eafcjl f’ktdty yfhrjnbrc7 yfhrjlfvjrblt,ekt,c uf[lbfy lf itvltu vstkb
w[jdht,f 3odtkbfy lf odtkbfy48 'dbhbfyb ghtgfhfnt,b 'fkbfy [ibhfl ths
hfqfwfc hjv idtkbc7 vtjhtpt lfvfyuhtdkfl vjmvtlt,c8
nhflbwbekb cfvtwybthj kbnthf-
interviu, romelic
yvelam unda waikiTxos!
O janmrTeloba da keTildReoba ar arsebobs wylis gareSe! O simarTle,
romlis Tqmasac dRes vercerTi eqimi bedavs O sisxlis saerTo analiziT adamianis Sesaxeb yvelafris gageba SeiZleba! O diabetis Camoyalibebis risks stresi, Warbi wona da hormonaluri darRvevebi zrdis O
zafxulSi fexebis SeSupeba imis niSania, rom organizms wyali aklia!
cbc[kbc cfthsj fyfkbpib fqtybiyt,f
tjpbyjabkt,bc hfjltyj,bc vrdtshb
vjvfnt,f fy lfmdtbst,f7 fcts lhjc ertstcbf7 xfnfhltc fynbgfhfpbnekb
vrehyfkj,bc rehcb8
- hfc uekbc[vj,c fynbgfhfpbnekb vrehyfkj,bc rehcb0
- hjujhb cmtvbs lf hf ghtgfhfnt,bsfw fh eylf xffnfhjc tmvbvvf vrehyfkj,f7 fewbkt,kfl ufcfsdfkbcobyt,tkbf cfvb hfv5 !‘ ghtgfhfnb ertstcbf7
b.jc afhsj vjmvtlt,bc7 @‘ gfhfpbnt,bc lf[jwdbs ufvjodtekb bynjmcbrfwbbc ufvj7 ]fyvhstkj,bc ufefhtct,bc
sfdblfy fwbkt,bc vbpybs7 eylf vbbqjs i[fvt,bc ufvfytbnhfkt,tkb cfiefkt,t,b8 vfufkbsfl5 evfnjs o.kbc
cvfc8 #‘ cfzbhjf7 ufvtjhltc fynbgfhfpbnekb vrehyfkj,bc rehcb ufhrdtekb gthbjlbc7 !$-@_ lqbc itvltu8
- hf myfc flfvbfyvf7 hjvtkcfw ]fy-
xdtyb he,hbrbc vtuj,fhbf ]f,f tmbvb7 bubdt ]F,F N.TVFKF’T9
vij,kt,b5 tmbvt,b dfcbrj n.tvfkf’t lf kfkb ututib’t9
ufyfskt,f5 !))% otkc lffvsfdhf s,bkbcbc cfvtlbwbyj bycnbnenb cfvrehyfkjc ufy[hbs8 ufbfhf
htpbltynehf acbmbfnhbfib9 rth’j ghfmnbrbc ufhlf lfrfdt,ekbf bvvjhnjkjubbs8
bvvjhnjkjubf 2 tc fhbc vtwybtht,bc lfhub7 hjvtkbw vfhflbekb f[fkufphlj,bc itcf’kt,kj,t,c
brdktdc8 ]f,f tmbvb fhbc cfthsfijhbcjl fqbfht,ekb lf,tht,bc stjhbbc fdnjhb8
bub xdtyc vrbs[dtkc ]fycfqb w[jdht,bc otcbc lfythudfib lf cojhb rdt,bc ithxtdfib lft[vfht,f8 fvbc
ufhlf7 egfce[t,c smdtysdbc cfbynthtcj yt,bcvbth itrbs[dfc8
,bc ghjlemnt,pt8 bvbcfsdbc7 hjv b.js
]fyvhstkt,b7 bidbfsfl lfuzbhlts tmbvb lf [fylfpvek fcfribw itbyfhxeyjs
cfqb ujyt,f lf abpbrehb fmnbehj,f7
ittwflts7 ufbsdfkbcobyjs XTVB VIJ,KT,BC VTVRDBLHTJ,F LF HXTDT,B7 hjvkbc cbcojht ufvjv;qfdylf #_ okbc ufyvfdkj,fib fsbfsfcj,bs gfwbtynbc vfufkbspt=
- cfe,hbc iefuekib7 urbs[fds7
SE UBYLFS7 HJV
}FYVHSTKT,B B.JS7
SE UBYLFS7 HJV
}FYVHSTKT,B B.JS7
ITTWFLTS7
FH VBBHSDFS5
ITTWFLTS7
VBBHSDFS5
z h’t lf h’bc yfofhvb
+ufhlf rfhfmbcf lf th,jcb`9
z mfsvbc rfyb7 qjhbc [jhwb9
z [jhwtekbc yf[fhib9
z gjvbljhb lf njvfnbfyb rth't,b9
z zfh,b hfjltyj,bs ifmfhb7 sfakb
lf rhtvbfyb yfvw[dht,b9
z wbnhect,b7 ,fkb7 ufhufhb7 ytcdb7 .eh’tyb7
mbivbib7 ktqdb7 rfhfkbjrb lf qjqyjij9
z s[bkb7 ,fyfyb lf rbdb9
z j[hf[eib7 v;feyf7 nfh[eyf7 obovfnb7
,jkjrb lf ,fhlf9
z obob,ehf7 cbvbylbc amdbkb9
z ,flhb]fyb rjv,jcnj7 rfhnjabkb7 bcgfyf[b9
z kbvjyfsb7 ifvgfyehb7 ,ehf[b7 fhf.b7 kbmbjhb9
z ptbseybc ptsb9
z yfktmbfyb .fdf9 xfb9
z [bpbkfkf9
z dfikb cfqfvjc cffst,ib8
obyffqltuj vrehyfkj,f fh nfhlt,f7
cfmvt itb’kt,f fkthubfvlt lf fcsvfvlt
vbdbltc8 QFVBS @-# CFFSBC VJYFRDTSIB UFQDB’T,F7 MHJYBREKB LFQKBKJ,F7 VT[CBTHT,BC LFMDTBST,F
FCTDT VTN.DTKT,C BVFPT7 HJV FLFVBFYVF FYNBGFHFPBNEKB REHCB UFVJNJDF8 se gfhfpbnb dth bgjdtc kf,jhfnjhbekb rdktdbs7 vfuhfv flfvbfyc
SDBC8 VFDYT,TKBF FCTDT FHF.B8 ZFZF
- $% GHJWTYNPT VTNB7 HJVTKBW7
GHFMNBREKFL7 REZFVLT FH XFLBC7
JHSMKLT,F LF BOJDT,F [F[FIB8 bub
lfcfidt,bf v[jkjl cf[cht,bc ghj,ktvt,bc vmjyt fcfrib itcekb flfvbfyt,bcfsdbc lf [fyib itcekb f[fkyfvij,bfht,b
mfkt,bcfsdbc8 vfssdbcfw v[jkjl lbkbs epvjpt8 $%-ghjwtynbfypt lf,fkb
fhf.b - i[fvbf8 vbsevtntc7 fh itb’kt,f
fv cfibytkt,bs lfshj,f8 itd[tljs hect,c7 vfs pyt-xdtekt,t,c7 acbmbrfc lf
fhf.b hjv i[fvbf7 yfstkb uf[lt,f8 hjujhw rb mfhsdtkt,c qdbyj itvjudfrklf
lf fhf.pt uflfdtlbs7 xdtyb cfpjufljt,f ufyfluehlf8 fhf.b ndbyc fkgj,c8 hecekb ,bkocbn.dfj,f lf vtynfkbntnb
fh.bc ,hfkbf8 se dbyvtc tc cbn.dt,b afynfpbf /ujybf7 xffnfhjc vtwybthekb
rdktdf lf lfhoveylt,f xtvb yfsmdfvbc
ztivfhbnt,fib8 sevwf7 lqtc fhfdbc fo.j,c ztivfhbnt,bc lflutyf7 vbptpsf ufvj8
- hfc uekbc[vj,s0
- VFUFKBSFL BVFC7 HJV7 HJLTCFW
FVF SE BV LFFDFLT,BC VREHYFKJ,F
VFHNBDFL FHBC ITCF’KT,TKB7 TMBVT,B EFVHFD 'DBHFLQBHT,EK RDKTDFC7
VREHYFKJ,FC LF OFVKT,C YBIYFDTY8
xtvc hfvltybvt f[kj,tkc yfqdkbc ,einib rtyzt,b /mjylf8 tmbvt,vf es[htc7 hfqfw fgfhfnbs eylf xfubnfhjs ghjwtleht,b7 hfw !___ kfhfvlt ]lt,f7 sevwf7 itb’kt,f7 itltub dth ufvjbqjc lf
fv itvs[dtdfib yfqdkbc ,einc fvjufzhbfyj8 otcbs7 vrehyfkvf tmbvvf eylf
bwjltc7 hjv fsblfy w[hf itvs[dtdfib
yfqdkbc ,einib rtyzt,c gfhfpbnb
kfv,kbf bodtdc8 vbptpc se fh t,h’jkt7
hfvlty]thfw eylf lfifkj rtyzt,b7 bctd
ufxylt,f8 fcts lhjc cfzbhjf7 gfhfpbn
kfv,kbfc obyffqvltu db,h’jkjs8 vj-
z rfhfmb7 th,j7 .dtkb +vfhbkib yflt,b‘9
z vptcevpbhbc hfabybht,ekb ptsb9
z ecbc[kj [jhwbc yt,bcvbthb rth’b
+phlfchekb ahbydtkbcf lf w[jdtkbc‘9
z ,ekbjyb @-# ]th o.fkufvjwdkbkb9
z vfuhfl vj[fhiekb fy jhv[hbdfl
rfhufl it,hfoekb rdthw[b9
z a[fktekb +ufhlf rjv,jcnjcb7 bcgfyf[bc‘9
z v;fdtekb - ufhlf rjv,8 lf obs8 gjvbldhbcf9
z kj,bj +cfcehdtkbf vbyldhbc‘9
z /threktcb7 ,hby]b7 dthvbitkb7 vfrfhjyb7
3gthkjdrf47 qjvbc qjvb9
z [vtkb ceytkt,b5 ew[j ceytkb7 pfahfyf7 'bhf7
lfayf7 mby’b7 mjylfhb9
z ptsbc [bkb9
z ,bcrdbnjdfyb yfvw[dfhb9
z he[b [jh,kbc rjhrjnb fy ofylbkb9
z [fhxj7 ,f;t + o.fkpt lfvpflt,ekb‘9
z eyfktmj .fdf epvjpt9
z vj[fhiekb stdpb +mby’vfhib8‘
vhstkj,bcfsdbc vfdyt xdtdt,b fmdc
xfvj.fkb,t,ekb0
- GBHDTK HBUIB7 EYLF VB[DLTC7
HJV FH ITB’KT,F7 VSTKB W[JDHT,F
FASBFMC FVLBLHT,LTC8 vfc yt,bcvbth
ofvc ite’kbf7 sfdbcb w[jdht,blfy vjbwbkjc .jdtkbdt - vfs ijhbc lbkbs
epvjpt lf zfvbc oby o.kbc FHCVBC CFIBYTKB XDTDF7 efhb smdfc vfdyt rdt-
dby [fhs smdty lf hfnjv eylf utyljs
xdtyb vrbs[dtkb0
- vtwybthb uf[kfdfhs= lfvsfdht,ekb vfmdc s,bkbcbc cf[tkvobaj cfvtlbwbyj bycnbnenbc hecektyjdfyb afrekntnb8 dfh sthfgtdnb lf acbmbfnhb8
dcofdkj,lb hecektyjdfyb cfvtwybthj
kbnthfnehbs7 hbsfw 'fkbfy ,tlybthb dfh7 hflufy mfhsek tyfpt cfvtlb-
nehf lblfl ufyc[dfdlt,f AFHVFRJKJUBEHB 3YFHRJ,FHJYT,BC4 vbth
lfabyfyct,ekb cfvtlbwbyj kbnthfnehbcf lf ,hjieht,bcfufy7 cflfw bcbyb
gjgekfhbpfwbfc eotdty flfvbfybc ]fyvhstkj,bcfsdbc cfibi cfrdt,c7 w[jdht,bc otcc7 vtlbrfvtynt,c lf f8i8
- ufvjlbc7 hjv cthbjpekb vfymfyf
veifj,c flfvbfybc ]fyvhstkj,bc ufcfyflueht,kfl0
- uflf[tlts vcjakbjib flfvbfysf
cbwjw[kbc [fyuh’kbdj,bc cnfnbcnbrfc8 yf[fds7 hjv [fk[b7 'bhbsflfl gtycbfvlt wjw[kj,c8 bctf vjo.j,bkb tc cbcntvf7 hjv flfvbfyb cfgtycbj fcfrfvlt
kbvjybdbs ufvjoehjy lf itvltu hfw
itb’kt,f vfkt vjrdltc7 hfsf gtycbf
fqfh uflfe[fljy8
cf[tkvobaj wlbkj,c7 gtycbbc trjyjvbf uffrtsjc8 tc vtmfybpvb itcfybiyfdfl veifj,c xdtyc mdt.fyfibw8 ,jkjc
byukbcib rjyathtywbfpt db.fdb8 bm 'fkbfy lblb fv,fdb fnt[tc vtwybtht,vf fv
stvfpt8 flfvbfybc vjvi[fvtkbf 3vfrljyfklcb47 cohfab rdt,bc j,btmnt,b7 hjvkt,sf aeymwbjybht,fcfw lblfl [tkc
eo.j,c cf[tkvobaj8 fv ,jhjnt,fcsfy
,h’jkfc gbhflfl [tkv’qdfytkj,c
ghbywb xfhkpb8 fqybiyekb vtmfybpvb
bsdfkbcobyt,c flfvbfyt,bc yfflhtdfl
lf[jwdfc lf cfyfv lfb[jwt,bfy7 fasbfmt,bc ufvlblht,fc= cojhtl fvbnjv vblbc
bv ghjlemnt,bc gjgekfhbpfwbf7 hjvkt,bw vfdyt,tkbf ]fyvhstkj,bcfsdbc8
xdtyc mdt.fyfib vofhvjt,kt,bcfsdbc
KELPT 'fkbfy lf,fkb uflfcf[flbf7 hjwf qdbyjpt tc wbahb ufwbkt,bs vfqfkbf8 ]fyvhstkj,bcfsdbc kelb rfhubf
v[jkjl f[fkvjleqt,ekb7 sfyfw vsfib7 cflfw cjrj bqegt,f eknhfbbcathb
ufvjc[bdt,bc o.fkj,bs8 HFCFW GFCNTHBPT,EKB KELB /MDBF7 BC ERDT ITBWFDC CFAEFHBC CJRJC8 bkbf zfdzfdf’tc kelpt fmdc yfsmdfvb5 lfqegfdc cfmfhsdtkjc dbhbc actkbj8 fv lhjc
kelpt uflfcf[flb eahj lf,fkbf7 dblht qdbyjpt7 hjvtkbw ]fyvhstkj,bcfsdbc 'fkbfy cfcfhut,kjf8 fvfc frtst,c cf[tkvobaj7 hjvtkcfw fmdc ]fylfwdbc cfvbybcnhj7 rdktdbsb bycnbnent,b lf
bvbc cfiefkt,f7 hjv ufvjbrdkbjc .dtkf
ghjlemnb vfdyt,kj,fpt8
- hfnjv fhbc kelb ]fyvhstkj,bcfsdbc vfdyt,tkb0
- KELB JHUFYBPVIB CJRJC FVHFDKT,C8 CJRJ RB SFDBCSFDFL 'FKBFY CFPBFYJF ]FYVHSTKJ,BCF-
dedkbs kfv,kbfc lf rtyzb ]th wjnf
uflbllt,f7 itvltu rb sfylfsfy ufybktdf lf xfvjbikt,f8 fvfc lblb sfy[t,b
fh czbhlt,f7 e,hfkjl7 fm cfzbhjf wjlyf7 gfwbtynbc lf fhf aekbc cb.dfhekb8 cfvoe[fhjl7 lqtdfyltkj,fib 'fkbfy qfhb,b lf cfwjlfdb flfvbfyb ,jkj
rfgbrt,c chekbfl edfhubc lf ptlvtn
ufvjrdktdt,ib [fh]fdc7 .blekj,c efvhfd ofvfkc7 hjvtkbw vbc ]fyvhstkj,fc
dyt,c8 ertstcb itvs[dtdff7 hjltcfw tmbvb
ituyt,ekfl fn.et,c gfwbtync7 [jkj
hjltcfw iteuyt,kfl ertst,ty fdflv.jac welc lf lfhoveyt,ekyb fhbfy7
hjv rfhuc idht,bfy7 tc cfibytkt,ff7 hflufy itcf’kjf7 gfwbtynbc cbrdlbkbs lfchekltc8 bc tmbvb7 hjvtkbw flfvbfyc fn.et,c7 cfcbrdlbkjl vfbyw fh ufobhfdc
vfc7 edbwbcfufy ufyc[dfdt,bs8
sevwf7 tc rbltd fhfathbf bvfcsfy itlfht,bs7 hfw fv lqtt,ib ufdbut8 cfmfhsdtkjib ghjlemnb fh vjovlt,f hfvltybvt vjvfrdlbyt,tk ybdsbtht,fpt8 xfb ]th
bctlfw vfdyt,tkbf7 fvfc lfvfnt,ekb7 fh
fvjovt,ty7 hf ybdsbtht,t,c ehtdty vfc
cfcehdtkb athbcf lf fhjvfnbc vbcfqt,fl8 fh udfmdc cfrdt,b ghjlemnt,bc itvvjovt,tkb kf,jhfnjhbf7 fh fhct,j,c
itcf,fvbcb cfvcf[ehb8 tc fhbc ,jhjnt,f7 xfltybkb cfresfhb [fk[bc vbvfhs8
cf[tkvobaj totdf gjkbnbrfc7 hjvtkbw
vjcf[ktj,bc gtycbfvlt vbeqotdkj,fc
lf cbrdlbkc epheydtk.jac8
- bmyt,7 cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc
vybidytkj,fpt lf cfrdt,b ghjlemnt,bc ufvj.tyt,bc cojh otcpt udtcfe,hjs0
- cbc[kbc cfthsj fyfkbpb .dtkfpt
[ibhb lf ufdhwtkt,ekb cfvtlbwbyj
rdktdff8 itcf,fvbcfl7 .dtkfpt vybidytkjdfybw8 bc b’ktdf jhufybpvbc vlujvfhtj,bc rjvgktmceh7 vskbfy cehfsc8
fctdt eylf bsmdfc7 hjv pju]th bc cgtwbabreh wdkbkt,t,c fcf[fdc7 fye rjyrhtnek lffdflt,fpt vbesbst,c8 vfcib
fewbkt,kfl eylf b.jc vbybvev !%
hfjltyj,hbdb vfxdtyt,tkb5 ,bjmbvbehb - /tvjukj,byb7 athflj,bc vfxdtyt,tkb7 tlc +thbshjwbnt,bc lfktmdbc
cbxmfht‘7 e]htlj,hbdb itvflutykj,f
- thbshjwbnt,b7 nhjv,jwbnt,b7 ktbrjwbnt,bc cfthsj hfjltyj,f7 ytbnhjabkt,bc $ cf[tj,f +vbtkjwbnt,b7
vtnfvbtkjwbnt,b7 x[bh,bhsdbfyb ytbnhjabkt,b7 ctuvtyn,bhsdbfyb ytbnhjabkt,b‘7 tjpbyjabkt,b7 ,fpjab-
6
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
kt,b7 ghjkbvajwbnt,b7 kbvajwbnt,b7 vjyjwbnt,b8
cbc[kbc e]htlt,bc itvflutykj,f lf
hfjltyj,f bwdkt,f bvbclf vb[tldbs7
se hf foe[t,c flfvbfyc8 cfyfv jhufybpvib cfae’dkbfyb 'dht,b fh vj[lt,f7 cbc[kbc vfxdtyt,kt,b fh bwdkt,f8 fvbnjvfwff7 hjv cbc[kbc cfthsj fyfkbpc
tcjlty lblb vybidytkj,f fmdc vbybzt,ekb8 !% fewbkt,tkb vfxdtyt,kbc ufhlf7 pju]th cfzbhjf7 lfvfnt,bs bmyfc
ufvjrdktekb /tvfnjrhbnb7 htnbrekjwbnt,b lf gkfpvehb e]htlt,b8
vfxdtyt,kt,bc cf[tkojlt,t,b cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc cnfylfhnekb
,kfyrbc vfhw[tyf v[fhtc othbf8 iefib
vbsbst,ekbf rdktdbc itltufl lflutybkb itltut,b8 vfh]dtyf v[fhtc rb othbf
bc7 hfw itb’kt,f gfwbtync ufvjflufc8
v[jkjl edbwb tmbvt,b fv,j,ty7 cbc[kbc cfthsj fyfkbpib .dtkfathb yjhvfibfj8 ufdbvtjht,7 cbc[kbc cfthsj
fyfkbpb b’ktdf rjvgktmceh cehfsc8
se tmbvvf fh bwbc fv fyfkbpbc gfce[bc
3rbs[df47 bc dth lfbyf[fdc jhufybpvbc
cfthsj vlujvfhtj,fc8 c[df cbn.dt,bs
hjv dsmdfs7 rjyrhtnekb lffdflt,bc
't,yf vfc ,hvfl7 ufvjhbw[dbc vtsjlbs
vjeotdc7 tc rb cfibibf fhfvfhnj gfwbtynbc abyfycehb lfyfrfhut,bc v[hbd8
tmbvbc vrbs[fj,fib brfhut,f .dtkfpt
vsfdfhb - lhj7 hjvtkbw bctlfw wjnf
fmdc lffdflt,ek flfvbfyc8
- se fh udfmdc fhfyfbhb cfvtlbwbyj
ufyfskt,f7 hjujh eylf vbd[dlts7
hjv xdtyc cbc[kbc fyfkbpib .dtkfathb rfhufl dth fhbc0
- gfwbtynvf fh eylf lfbpfhjc lf
cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc vfh]dtyf
res[tib lfothbk hbw[dt,c sfdfl lffrdbhltc8 cfzbhjf7 vfy yjhvfc rdktdbc itltufl vbqt,ekb hbw[dt,b itflfhjc7
hfw ,kfyrbc iefib othbf8
.dtkf vfxdtyt,kbcfsdbc ,kfyrbc vfh]dtyf res[tib xfvjothbkbf vtwybthekfl lflutybkb mdtlf lf ptlf pqdfhb8
yjhvfl bsdkt,f iefktlehb vlujvfhtj,f - mdtlf lf ptlf pqdhbc ]fvb7 uf.jabkb jhpt8 ]th fh vbyf[fdc bctsb fyfkbpb7 hjvkbc vb[tldbsfw dbn.jlb .dtkfathb yjhvfibf-vtsmb8
xtvb gfwbtynt,b chekbfl ]fyvhstkflfw hjv uh’yj,ty sfdc7 otkboflib
@-$-]th vfbyw brtst,ty cbc[kbc cfthsj fyfkbpc7 hfbvt hjv fh ufvjtgfhjs8
bv itvs[dtdfibw rb7 hjltcfw bcbyb
fhbfy chekbfl ]fyvhstkb flfvbfyt,b7
cojhfl brdt,t,bfy7 ]fycfqb xdtdt,b uffxybfs lf vidtybdhfl uh’yj,ty sfdc7 fhbc
[jkvt vwbhtlb7 vfhnbdfl ufvjcfcojht,tkb7 vfuhfv .ehflcfqt,b uflf[ht,b8
hf smvf eylf7 gfwbtynb fh fhbc tmbvb
lf vskbfy cehfsc dth lfbyf[fdc pqdht,c ijhbc vjsfvfit vfxdtyt,kt,bc vb[tldbs7 vfuhfv mdtlf fy ptlf pqdfhbc
uflfwltyf vfbyw eylf itfvxybjc lf ufyufib fnt[jc8 vbybvev7 eylf ufvjbwdfkjc bc tmbvb7 hjvtkbw fcts lhjc itvjbafhukt,f ahfpbs - 3.dtkfathb yjhvfibf48
- ,jkj gthbjlib xfnfhlf ;ehyfkbcnehb rdktdf lf fqvjxylf7 hjv
s,bkbcib c[dflfc[df kf,jhfnjhbfib ufyc[dfdt,ekb itltut,b vbbqtc
thsb flfvbfybc vbth xf,fht,ek cbc[kpt rdktdbcfc8 fcts itvs[dtdfib7
hf eylf dmyfs0
- vfhsfkb ,h’fylt,bs8 cfvoe[fhjl7
cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc ofvrbs[fdb
'fkbfy wjnff8 fvfy ofhvjmvyf eahj cthbjpekb ghj,ktvf8 kf,jhfynvf se
bwbc7 hjv tmbvb fyfkbpc dth rbs[ekj,c7 itb’kt,f vfy lfbpfhjc lf sdfkt,b fh lfbs[fhjc vbrhjcrjgib .eht,bs8 fye e]htljdfyb vfxdtyt,kt,bc vfubdhfl n.ebkb xfothjc8
fvbnjv tylts ufvjwlbk tmbvt,c7
hjvkt,bw us[jdty7 ufhrdtek cfylj
flubkfc +kf,jhfynsfy‘ ufbrtsjs
cbc[kbc cfthsj fyfkbpb8
- vtnfl ghj,ktvfneh cfrbs[pt cbvcemytpt hbsb lffvtlt,s xdtyc
vrbs[dtkc0
- lqtdfyltkj,fib fhct,j,c efvhfdb bctsb lbtnf7 hjvkbc vtidtj,bsfw7
[fk[c /ujybf7 zfh,b ojybcufy ufsfdbceakt,fc it’kt,c8 dfb lf rbltw ths[tk - dfb= 3lbtnj,fyf4 v[jkjl eahj
zfh,ojybfyc ufu[lbs8 efhtc itvs[dtdfib rb7 xfvjub.fkb,lt,fs acbmbrbc bctsb lfhqdtdt,b7 hjvtkbw 'fkbfy hsekfl tmdtvlt,fht,f vrehyfkj,fc8 zfh,b
ojybcufy itbgbyubs lf abpbrehb dfh]bibsfw rb dth ufsfdbceaklt,bs7 se
fv cfrbs[c f,cjkenehfl c[df res[bs
fh vbelut,bs8
- hfnjv fhbc ite’kt,tkb lbtnt,bs uf[ljvf0
- gfce[b fv rbs[dfpt vfhnbdbf7 sevwf7
vtwybthekb7 fvbnjv lbl[fyc vjvbotdc
HJBLT,B rb vwtyfhtekb lf wbkjdfyb
cfrdt,bc vjytkt,fib8
fqvjxylf7 hjv zfh,ojybfyb flfvbfyt,bc yfokfdt,ib eahj vtnb - abhvbrent,b7 [jkj yjhvfkehb fqyfuj,bc flfvbfyt,bc yfokfdt,ib ,fmnthjblt,b fhbfy8
fvfcsfy thsfl7 fhct,j,c utytnbrehb
vblhtrbkt,f - jhufybpvb hjvtkb ,fmnthbt,bc - abhvbrent,bc se ,fmnthjblt,bc ufvhfdkt,fc eo.j,c [tkc8 vfhnbdfl
hjv dsmdfs7 zfh,b ojybcrty vblhtrbkt,f sfylf.jkbkbf lf eahj vtnfl ltlbs ufybcfpqdht,f8
- t8b8 dbcfw vtvrdblhtj,bs zfh,b
ojyf thuj7 dtqfhfathc itwdkbc0
- 'fkbfy vb.dfhc fv ahfpbc ufvtjht,f
- utytnbrehb vblhtrbkt,f fh ybiyfdc
ufyfxtyc8 fvbnjv lfbvf[cjdhts gbhdtkb
htrjvtylfwbf zfh,ojybfyt,bcsdbc5 vfmcbvfkehfl lf cfvelfvjl itfvwbhts
cfrdt,ib bc ghjlemnt,b +yf[ibho.kt-
ybc dbhecbc4 fmnbehj,fpt jhufybpvib8
zfh,ojybfyt,j= 'fkbfy ye lfatslt,bs8 vfhsfkbf7 zfh,ojybfyt,ib fv dbhecbc vfnfht,tkb #_ ghjwtynpt vtnbf7
sevwf7 yjhvfkehb fqyfuj,bc vmjyt flfvbfyt,bc !! ghjwtynbw dbhecvfnfht,tkbf8 fvbc f[cyf itb’kt,f bvbs7 hjv
vfhsfkbf7 flfvbfyb dbhecbc vfnfht,tkbf7 vfuhfv vbcb bveybntnb cfrfvjl 'kbthbf lf bub vfbyw byfhxeyt,c yjhvfkeh
fqyfuj,fc8
vtjht htrjvtylfwbf zfh,ojybfyt,bcfsdbc itvltuib vlujvfhtj,c5 bgjdts
ufvjwlbkb sthfgtdnb7 hjvtkbw bveybntnbc ufev]j,tct,fib lfut[vfht,fs8
v[jkjl eiefkjl fv jhb tnfgbc ufdkbc itvltu [lt,f htfkehfl ojyfib lfrkt,f8
cnfnbcnbrbc vb[tldbs7 vfs ijhbc7
dbyw wlbkj,c7 zfh, ojyfc sfdb lffqobjc7 fvfc v[jkjl !# ghjwtynb f[th-
Warxali Sxamebisagan organizmis
gaTavisuflebas uwyobs xels!
ct,j,c ths ]thpt cfzvkbc vfmcbvfkehb
hfjltyj,bc ufpjvdbc vfhnbdb vtsjlb5
itfthsts jhbdt [tkbc vntdfyb gtidfl
lf hfvltyb v.fhb cfzvtkbw xfutntdfs7
bvltyb fhbc bylbdblefkehb yjhvf8 ’fkbfy vybidytkjdfybf7 jhufybpvc fh
3tibyjltc4 ibvibkbc ituh’yt,bc8 fctdt
eylf vjbotchbujs 'bkb7 hjvtkbw ythdekb cbcntvbc ]fycfqb veifj,bc cfobylfhbf8 qfvbc vidblb 'bkb lf cfrdt,pt yfrkt,b vjs[jdybkt,f7 fctdt abpbrehb fmnbehj,f thsvfytssfy gbhlfgbh rfdibhibf8
- tmbvj7 bmyt, mfkbcf lf vfvfrfwbc
cbvcemyt wfk-wfkrt ufybdb[bkjs888
- dbyfblfy zfh,b ojyf fhf v[jkjl
tcstnbreh lfndbhsdfc fnfht,c7 fhfvtl ]fyvhstkj,fcsfy eiefkj rfdibhibf7 vfhskfw ]j,c7 mfkbc lf vfvfrfwbc
zfh,ojybfyj,fpt bylbdblefkehfl dbcfe,hjs8 mfkt,bc itvs[dtdfib7 w[bvjnbehb ybdsbtht,t,bs8 ittwflts7 ufpfa[ekbc yfrht,b a[fkb vihfkb fh
b.jc7 hfsf eahj bjkfl vj[ltc vbcb
prasi yvelaze iafi da efeqturi
sisxlis gamwmendi, RviZlis
damcavi saSualebaa!
yt,bcvbthb vwtyfhtekb cfrdt,b itbwfdc efvhfd ,bjhtuekfnjhc8 vfs
ijhbc mfhsekvf reknehfv ufvj.j
hxtekt,b lf a[fkt,bc se vwtyfhtekb odybfyt,bc cf[bs itvjudbyf[f8
ufpfa[ekpt7 hjwf cfmfhsdtkjcsdbc lut,f bc bidbfsb vjvtynb7 hjwf C dbnfvbybc yfrkt,j,fc xdtyw rb
ufydbwlbs7 fv lf c[df dbnfvbybs vlblfhb zbyzfhb .kjhnt,c ufvjb.hbc8
vbcufy frtst,ty odybfycfw lf a[fkcfw8 ertstcbf7 hjv zbyzfhc ybujpb
lfevfnjs7 hflufy cbahs[bktc sfdb
fh cnrbdf lf se zfh,vf C dbnfvbyvf
cbc[k’fhqdt,b lffpbfyf7 vfs ybujpib itvfdfkb 3jvtuf-#4 nbgbc ybdsbtht,f vjfieit,c8 zbyzhbc .kjhnt-
fybzt,c - ufycfresht,bs ufpfa[ekpt7
hjwf /thgtcbc ]ueabc dbhect,bc ufvodfdt,ff vjcfkjlytkb8 cfnfwehb [tkc
eo.j,c oytdbc lfotdfc7 ffmnbeht,c uekbcf lf sbhrvtkt,bc veifj,fc8 vfcib
fhct,ekb atyjkbc yfthst,b cbc[k’fhqdt,bc tkfcnbrehj,fcf lf cbvnrbwtc
ufyfgbhj,t,c8
vbyldhbc yfrht,bw - ,fk,f7 sbrybc.ehf7 yfwfhmfsfvf7 xbnbcsfdf lf c[df7
itrfpvekb ybudpbs7 ybdhbs7 f[fkb mby’bs7 'vhbs7 [f[dbs se rfvbs7 fhfvfhnj
utvhbtkbf7 fhfvtl fvlblht,c jhufybpvc
vbrhjtktvtynt,bs lf ,bjkjubehfl fm-
fsdbct,f8 hjwf ,eyt,f pfa[ekbcfrty
b[ht,f7 lut,f zfh[kbc7 vodfyt kj,bjc7 ghfcbc a[fkt,bc lhjw8
zfh[fkb i[fvt,bcfufy jhufybpvbc
ufsfdbceakt,fc eo.j,c [tkc7 hrbybs
fvfhfut,c vfc7 fhtuekbht,c /tvjukj,bybc hfjltyj,fc8 vfcib fctdt fhbc
ajkbc v;fdfw7 hfw e]htlt,bc htutythfwbfc7 mcjdbkt,bc uff[fkufphlfdt,fc bodtdc8
vodfyt kj,bjc fmdc bidbfsb eyfhb7
vwbht hfjltyj,bc vbqt,bc lfufyf.hjc8 bc vidtybthb cfiefkt,ff pfa[ekbcsdbc fmnefkehb zfh,b ojybc vjcfwbkt,kfl8 vlblfhbf wbkt,bs7 rfkwbevbs7 A, PP dbnfvbyt,bs lf vbythfkt,bs7 hjvkt,bw fev]j,tct,ty
qdb’kbc7 sbhrvkt,bc lf abkndt,bc
aeymwbfc8
fk,fs7 uf[cjds abkv 3ithtrbkt,blfy4 vbpfyf ,htudf’bc ahfpf5 3ghfcb
fh ofvjbqjc7 ghfcb udfmdc=4 vfhskfw7
ertstcbf7 vhudkfl vj[fhiek dfhbfpt efhb smdfc flfvbfyvf lf ghfcb cek
/mjyltc8 fewbkt,kfl lffvoybkts lf
vstkb okbc ufyvfdkj,fib rdbhfib !@ ]th frtsts ghfcbc rth’t,b8
ghfcb .dtkfpt bfab lf cfrvfjl tatmnehb cbc[kbc ufvovtylb7 qdb’kbc lfvwfdb cfiefkt,ff8
lf,jkjc7 ituf[ctyt,s7 hjv flfvbfybc ]fyvhstkb rez-yfokfdbcsdbc
fewbkt,tkb7 lfv[vfht 3cbufv[lhbc ,fmnthbt,b4 v[jkjl [jhwbs dth cfphljj,ty - vfssdbc fewbkt,tkbf vwtyfhtekb ofhvjvfdkj,bc cfrdt,b8
[t,c8 zfh, ojyfcsfy ,h’jkfib vsfdfhbf
htuekfhekj,f lf yt,bc.jaf8 cfzbhjf
fhf lhjt,bsb wdkbkt,t,b7 fhfvtl
w[jdht,bc otcbc itwdkf8 rfhubf7 se flfvbfyb fvfc uffwyj,btht,c vfyfv7 cfyfv ]fyvhstkj,fc ufbaezt,c zfh,b ojybc ufvj
fy 3ufcf[ljvb4 lbtnt,bc itltufl8
dbcfw cehc7 ]fyvhstkb b.jc lf zfh,b
ojybc ghj,ktvf fh ittmvyfc7 eylf uflftxdbjc fhf]fycfqb w[jdht,bc otcc7 ufbsfdbcjc ]fycfqb rdt,f lf xdtdt,b8 vfy eylf bcofdkjc lf xdtdfib uflfb.dfyjc
o.fkbc cvf lbkbs epvjpt lf zfvbc oby8
fk,fs7 .dtkfc uf[cjds7 ,t,bt,b hjujh
ubrh’fkfdlyty - 3o.fkb fh lfkbj7 vflf
lfutrfhut,fj4= lflutybkbf7 hjv cbs[bc
yfrkt,j,bc lhjc7 jhufybpvb ufybwlbc
cnhtcc lf ndbyib vblbc cbuyfkt,b7
hjvkt,bw ibvibkbc cbuyfkt,c /ufdc8
itltufl7 flfvbfyb bo.t,c zfvfc7 sevwf7
cfzbhjf7 hjv e,hfkjl o.fkb lfkbjc8
zfvbc oby vbqt,ekb !-@ zbmf o.fkb7 ufhlf bvbcf7 hjv yfqdkbc ,einc fceasfdt,c7 fctdt jhufybpvc ptlvtnb cfrdt,bc
vbqt,bcfufy bwfdc8 flfvbfyvf lqtib fhfyfrkt, @-# kbnhb o.fkb eylf vbbqjc
- buekbc[vt,f o.fkb lf fhf .fdf fy odtyb8 uffvhfdkts cfresfhb ojyf _7_$-pt
lf ufbut,s7 hfvltyb kbnhb o.fkb +lf
fhf cbs[tt,b` uzbhlt,fs lqtib8 hjwf
buh’yj,s vjibt,fc7 lfkbts o.fkb lf
!%-@_ oesb lftkjlts8 ibvibkbc
uh’yj,f itvwbhlt,f8
- hjujh dbrdt,js bct7 hjv fh ufdcemlts0
- cfrdt,b fhbc tythubbc vfnfht,tkb8
fvbnjv7 hfw eahj vtn tythubfc [fh]fdc
flfvbfyb7 vbs eahj ufv[lfhbf8 ’fkbfy
vybidytkjdfybf7 hjv abpbrehb lfndbhsdf lbkblfy cfqfvjcrty vfnekj,ltc8 cfrdt,bc hfjltyj,f rb gbhbmbs vwbhlt,jltc lbkblfy cfqfvjcrty8 fh-
dfyb mcjdbkbc vjvfnt,f sbsmvbc sfyf,hfl uflfyfobkt,ekbf vskbfy nfypt7
fvbnjv yfrkt,fl itcfvxytdbf8 vfvfrfwt,c
rb7 hjujhw otcb7 w[bvb vtnobkfl vewkbc fhtib euhjdlt,fs7 hbc itltuflfw
vjwekj,fib vfnekj,c vewkbc afhbc obyf w[bvjdfyb mcjdbkb8 vtnobkfl
tc cfrdt,bc lf fkrj/jkehb cfcvtkbc
zfh,b vbqt,bc itltubf8 w[bvjdfyb mcjdbkbc vjpqdfdt,fc kelb ufycfresht,bs eo.j,c [tkc8 cfmvt bvfibf7 hjv vfqfkb rfkjhbekj,bc ufhlf7 kelc 'kbthb vjvfleyt,tkb tatmnb uffxybf8 ofhvjblubyts7 hjv vbbqts efvhfdb rfkjhbf lf bmdt lfb’byts8 hf smvf eylf7
ojyfib vjvfnt,ekb ufbqdb’t,s8
hfw itt[t,f zfh, rdt,fc7 hjujhw ubs[fhbs7 vbfuyt,s8 flfvbfyvf ths zfvfpt
fh eylf zfvjc bvfpt vtnb7 dblht vbc ths
gtidib7 jh itthst,ek vezib lftntdf8
hfw eahj vfnekj,c qbgbc ojyf7 vbs
eahj cecnlt,f ghtcb lf vewkbc qhec
jhufyjt,b jlyfd7 vfuhfv flubkc bwdkbfy8 tc rb .f,pj,fc7 otkbc vfkt,bc ghj,ktvt,c emvybc ybflfuc8 vfuhfv vewtkbc
uflblt,f .jdtksdbc fh ybiyfdc v[jkjl
cbvcemytc8 tc itb’kt,f hjvtkvt lffdflt,bc gbhdtkb ybifyb b.jc8 fvbnjv7 se
vewtkvf lfbo.j vjvfnt,f +ufycfresht,bs tc mfk,fnjyt,c t[t,f`7 ]th sthfgtdnsfy ufbfhts rjyceknfwbf8 fctdt itub’kbfs ufbpjvjs /jhvjy ktgnbybc
hfjltyj,f7 hjvtkbw en.efhfl fxdtyt,c7 hfvltyfl vblhtrbkbf jhufybpvb
cbvcemybcrty bv vjvtynib8 se ]fyvhstkb [fhs lf ktgnbybc hfjltyj,f vfqfkbf5 zfvbc itvltu %-!% oesb lfbcdtyts
lf @-# cffsbc ufyvfdkj,fib abpbrehfl
fmnbehb b.fdbs8 frjynhjkts rfkjhbt,bc hfjltyj,f8 rbltd ths[tk dbvtjht,5
.dtkfpt vfhnbdb vtsjlbf7 ths zfvfpt
fh itzfvjs bvfpt vtnb v.fhb cfrdt,b7 dbl-
,bcufy lfvpflt,ekb rth’b jhufybpvc ufpfa[ekpt fa[bpkt,c8
cfnfwehb rb7 cf[tkbw rb vbesbst,c
vbc vybidytkj,fpt flfvbfybc rdt,fib8 ]th
rbltd e’dtktc lhjib tc vwtyfht ltkbrfntcfl bsdkt,jlf8 bub ,tdh dbnfvbycf lf vbythfkeh vfhbkc itbwfdc8 lf,fkrfkjhbekbf lf vlblfhbf wbkt,bs7
yf[ibho.kt,bs7 C, P lf B ]ueabc dbnfvbyt,bs7 rfhjnbybs7 rfkwbevbs7 hrbybs7 rfkbevbs7 ajcajhbsf lf sesbbs8 vbc .kjhnt,ib ,tdhb cfcfhut,kj
fpjnjdfyb ybdsbtht,ff7 [jkj fcgfhfubyb fv vwtyfhtc cfv-rehyfkj sdbct,fc
satacuri xels uwyobs wnevis
dawevas, aaqtiurebs gulisa
da Tirkmlebis muSaobas!
f[cyf-ufyvfhnt,f8
tgbltvbjkjubbc xfvj.fkb,t,blfydt7
vtwybtht,vf itfvxybtc7 hjv zfh,b ojybc
ufdhwtkt,bc cnfnbcnbrf cmtcj,hbd lf
fcfrj,hbd ]ueat,ib tgbltvbbc [fcbfsc
fnfht,c8 bv lhjc dbhect,bc fhct,j,f
v[jkjl stjhbekfl b.j 3yfobyfcofhvtn.dtkt,b48 fvbnjv gbhdtk tnfgpt rdktdf v[jkjl zfh,b ojybc ufvjvodtd ,fmnthbt,pt ufvf[dbklf8 lfuhjdbkb ufvjwlbkt,bc lf efvhfdb tmcgthbvtynbc cfae’dtkpt lqtc fhct,j,c itvltub it[tlekt,f5
yfokfdt,ib fhct,j,ty ,fmnthbt,b7
hjvkt,bw cfrdt,bc vjytkt,fib t[vfht,bfy flfvbfyc8 fctdt bcbyb bwfdty jhufybpvc
gfsjutyehb vbrhj,t,bc itvjzhbcufy8
thsb ]ueabc ,fmnthbt,b - ABHVBRENT,B yf[ibho.kjdfyb cfrdt,bc lfveifdt,fib udt[vfht,bfy8 vtjht ]ueabc - ,FMNT-
,b`7 hbsbw brdt,t,bfy smdtyc yfokfdt,ib
abhvbrent,b lf [ibhfl vbbhsdbs bc
cfrdt,b +vwtyfhtekb cfrdt,b7 fctdt wbkf`7
hbsbw brdt,t,bfy ,fmnthjblt,b8 evtntc
itvs[dtdfib tatmnb bmyt,f7 sevwf7 vwbht8
- hfnjv vwbht0
- dbhect,bc fqvjxtybc itvltu7 hf smvf
eylf7 zfh,ojybfyj,fcsfy lfrfdibht,bsfw [lt,jlf 3cftzdj4 dbhect,bc rdktdf8
lqtclqtj,bs lflutybkbf ^ dbhecb7
hjvtkbw zfh,ojybfyj,fc bodtdc8 lflubylf7 hjv cbvcemyt uflfvlt,bf8
ofv.dfyb kf,jhfnjhbt,bc cgtwbfkbcnt,b7 hjvkt,bw zfh,b ojybc dbhecbc
dfmwbyfpt veifj,ty7 lfvfbvtlt,tk ghjuyjpc fh b’ktdbfy7 hflufy fltyjdbhect,b cfrvfjl 3rthrtnb rfrfkb4 fqvjxylf7
vfuhfv fvthbrtkvf vtwybthvf fnrbycvf
erdt lffgfntynf7 vfhsfkbf7 'dbhfl qbht,ekb7 vfuhfv cfylj ntcnb 3zfh,b oj-
nu dalevT!
tkbili, gaziani sasmelebi
Tavis tvinis dazianebas iwveven
bc7 hjv 3rjkt,bs4 lf vcufdcb 3ufvfuhbkt,tkb4 cfcvtkt,bs f,fpfyt,c fstsht,ty7 ;fyuc fwbkt,ty vtnfkbc ltnfkt,c lf vcufdc vfybgekfwbt,c fnfht,ty7 vujyb7 .dtkfc
cvtybf8 vfuhfv vfbyw fuh’tkt,ty rjvthwbekb 3rjkt,bc4
lf kbvjyfst,bc cvfc8 hfnjv0 xtvsdbc fv rbs[dfpt gfce[b
vfhnbdbf8 lfdbo.t, bvbs7 hjv fh v]thf7 hfw kbvjyfsbc
,jskt,c tnbrtnpt odhbkb fcjt,bs fothbf - 3itbwfdc
ifmfhc48 rfhufl dfhxtd 'fkbfy bfab cbystnbrehb cfmfhbyt,bc lf cfrvfjl 'dbhflqbht,ekb ifmhbc utvjc8 fh vbylf7
wbkb lfdofvj kbvjyfst,bc lf c[dflfc[df 3rjkt,bc47 ufvfuhbkt,tkb nr,bkb cfcvtkt,bc vofhvjt,kt,c bvfib7 hjv
bcbyb n.ebfy8 bvtlbf7 hjv vt +bctdt hjujhw evtntcj,fc`
v[jkjl afkcbabwbht,ekb ghjlemnb v[dlt,f [tks8 fmdt
lfd’ty7 hjv ,tdh kbvjyfsc +ufycfresht,bs 3lbtnehc47lf,fkrfkjhbekc` 'fkbfy7 'fkbfy odhbkb fcjt,bs
gfnbjcyfl fothbf tnbrtnpt - 3itbwfdc cbystnbreh cfmfhbyc4 +cjh,bnb fy E$@_7 fy fcgfhnfvb7 fy atybkfkfybyb7 yenhbcdbnb7 fy c[df ahbfl lfvf,ytdtkb cf[tkojlt,f`
vcufdcb ybdsbtht,f bvltyfl cfibifl vbvfxybf7 hjv
derh’fkfd gfwbtynt,c7 vbbqjy yt,bcvbthb7 seylfw
,eyt,hbdb7 fhfcbystnbrehb cfrdt,b7 hjvtkbw vfs itbwfdc8 bv efvhfdb v’bvt gfsjkjubt,blfy7 hjvtkcfw fv ybdsbtht,bc [ibhb vbqt,f bodtdc7 ufvjd.ja vsfdfhc - sfdbc
ndbybc lfpbfyt,f8 vt fvbs d[cyb bvfc7 hjv kbvjyfst,bc
vjv[vfht,kt,b7 bvbclf vbe[tlfdfl7 hjv cfresfhb sdfkbs
[tlfdty7 hf mbvbfc cdfvty7 vfbyw fuh’tkt,ty vbc vbqt,fc8
ht ths gtidib xfutntdfs8 rfntujhbekfl thblts kelc lf gthbjlekfl itfvjovts cbc[kib ktgnbybc hfjltyj,f8
- vjmfkfmtsf evhfdktcj,f vtjht
nbgbc ifmhbfyb lbf,tnbs fhbfy
lffdflt,ekyb888
- rezmdtif ]bhrdfkc ptlvbotdybs
pecnb cf[tkojlt,f fmdc8 bwjlts7 hfvlty]thfw lfv’bvlt,f rezb7 bvlty]th vj[lt,f vfcpt ptojkf8 hf smvf eylf7 tc
]bhrdkbc ufqbpbfyt,fc bodtdc8
vidtybthb xdtdff7 zfvbcfc ,jkjvlt fh
fvjbdcj rezb8 'dtkfl fv,j,lyty5 3bvltyb zfvt7 hjv cekbovbylfc lfenjdj flubkb rezibj48
rezmdtif ]bhrdfkb fctdt ufqbpbfyt,ekbf yfqdkbc ,einbc fyst,bc itvs[dtdfibw8 cfmvt bvfibf7 hjv yfqdkbc lf
rezmdtif ]bhrdkbc cflbyfht,b ths vblfvjib7 sjhvtnuj]f yfokfdib b[cyt,bfy8 fctsb abpbrehb cbf[kjdt vfs vtmybrehfl lfvjrblt,ekc [lbc thsvfytspt8
fct hjv7 hfvltyflfw vjotchbut,ekbf
yfqdkbc ,einb7 bvltyfl vjk[tybkbf
rezmdtif ]bhrdfkb8
- hjujh eylf vjdbmwts7 hjv xdtyc
rezmdtif ]bhrdfkc fh dfdyjs0
- lbkbs epvjpt lf zfvbc oby eylf
lfkbjs ! zbmf o.fkb vfbyw7 hbsfw yfqdkbc ,einc lfwkbs8 fvbs rb lbl cfvcf[ehc ufeotds rezmdtif ]bhrdfkc8 tc
]bhrdfkb sjhvtnuj]f yfokfdib ufvj.jac ybdsbtht,t,c7 hjvkt,bw yf[ibho.kt,bc vjytkt,fc epheydtk.jaty8
fvbc ufhlf7 bc cbc[kib ufvj.jac bycekbyc - ybdsbtht,fc7 hjvtkbw vjytkt,ekb lf jhufybpvbc e]htlt,fvlt vbnfybkb yf[ibho.kt,bc +'bhbsflfl ukerjpbc cf[bs` fsdbct,fc epheydtk.jac8
- hf itvs[dtdfib dbsfhlt,f ifmhbfyb lbf,tnb7 hjvtkbw lqtclqtj,bs
efvhfd flfvbfyc foe[t,c0
- hjwf e]htlt,b rfhufdty eyfhc7 3lfe]thjy4 bycekbyc lf fbsdbcjy ukerjpf7 dbsfhlt,f vtjht nbgbc ifmhbfyb
lbf,tnb8 vbcb xfvj.fkb,t,f lf ufydbsfht,f vhfdfk vbptpptf lfvjrblt,ekb8
fv nbgbc lbf,tnbc lhjc rezmdtif ]bhrdfkb ufvj.jac bycekbyc7 vfuhfv jhufybpvbc e]htlt,c bycekbybcflvb vuh’yj,bfhj,f lfmdtbst,ekb fmds8 ifmfhb
dth [dlt,f e]htlib lf vbcb hfjltyj,f
bvfnt,c cbc[kib8 flfvbfyb [ibhfl dth
fvxytdc7 hjv vbc ]fyvhstkj,fc lbf,tnb
lftvemhf8 lhjsf ufyvfdkj,fib rezmdtif ]bhrdfkb erdt yfrkt, bycekbyc
ufvj.jac lf vlujvfhtj,f v’bvlt,f8 fvbnjv 'fkbfy vybidytkjdfybf7 hjv fdflv.jab gbhdtkbdt ybiyt,pt vb[dltc7 hfsf
lhjekfl vbfrbs[jc ufvjwlbk tmbvc8
- hf cbvgnjvt,b f[fcbfst,c vtjht
nbgbc ifmhbfy lbf,tnc0
- vbe[tlfdfl bvbcf7 flfvbfyb hfvltyfl
[ibhfl cdfvc o.fkc7 o.ehdbkbc uh’yj,f fh eytklt,f lf ! sdbc ufyvfdkj,fib ojyfib #-% rbkjuhfvpt vtnc brkt,c8
ifmhbfyb lbf,tnbc lhjc ifhldf ptlvtnfl uf[ibht,ekbf8 cf[tptf vjstysbkj,f7 'bkmeib8 v[tldtkj,f lfmdtbst,ekbf7 cfuyt,bc rjyneht,b - lf,bylekb8 fdflv.jac fqtybiyt,f nthat,bc lf
[tkbc vntdyt,bc [ibhb lf,e;t,f7 ufvjvihfkb rfyb7 veoert,b8 yfrfoht,b exbhmlt,f7 zhbkj,t,bc it[jhwt,f hsekfl
vbvlbyfhtj,c8 lbfuyjpb bcvt,f fv cbvgnjvt,bc lf cbc[kib ukerjpbc hfjltyj,bc fyfkbpbc itltufl8 bpjvt,f ukerjpbc hfjltyj,f epvjpt lf vce.t7 yf[ibho.kt,bs lfndbhsekb cfepvblfy
@ cffsbc itvltu8 trjyjvbbc vbpybs7 ufvjwlbkb tmbvbcfsdbc v[jkjl vtjht vce.t cfepvblfy @ cffsbc itvltu - fyfkbpbw cfrvfhbcbf7 hjv vlujvfhtj,bc
cbv’bvtib ufthrdtc8 se fv fyfkbpbc itltufl cbc[kib ukerjpf !@_ thstekpt vtnbf7 fewbkt,tkbf itcf,fvbcb vrehyfkj,bc lfo.t,f8 fqcfybiyfdbf7 hjv
fv nbgbc lbf,tnbc xfvj.fkb,t,bc lf
ufhsekt,t,bc hbcrc cnhtcb7 zfh,b
ojyf7 /jhvjyfkehb lfhqdtdt,b phlbc8
- hjujh eylf vjbmwtc lffdflt,ekb flfvbfyb7 hjv ifmhbfy lbf,tnc
bjkfl ufevrkfdltc0
- fv lffdflt,bc vrehyfkj,f lf ghjabkfmnbrf ]fycfqb rdt,bc7 yjhvfkehb
ojybc lf abpbrehb fmnbehj,bc fsdbct,fib vlujvfhtj,c8 cfvoe[fhjl7 cojhb vrehyfkj,bc itltuflfw rezmdtif
]bhrdfkb pju]th babnt,f lf tmbvb b’ekt,ekbf7 flfvbfyc bycekbyb lfeybiyjc7 fvbnjv lblb vybidytkj,f fmdc7
sdbsjy gfwbtynb hfvltyfl vjnbdbht,ekbf7 hjv cfmvt bycekbyfvlt fh vbdbltc8 lbf,tnbs lffdflt,ekvf flfvbfyvf7 gbhdtk hbuib7 eylf uffwyj,bthjc
rezbc7 sjhvtnuj]f yfokfdbc7 yfqdkbc
,einbc lf rezmdtif ]bhrdkbc abpbrehb cbf[kjdt lf rfdibhb8 hfvltyflfw
vjotchbut,ekb tmyt,f tc jhufyjt,b7 bvltyfl vce,em ajhvt,c vbbqt,c lbf,tnb8 fv lffdflt,bc lhjc ufycfresht-
mkiTxvelTa SekiTxvebs pasuxobs jaba eqimi
- dfh ^# okbc8 @__@ otkc ufdbrtst jgthfwbf8 ifhlbc ,einblfy
fvjvbqtc !^ wfkb mdf jmcfkfnehb ofhvjij,bc7 pjvbs !_-!% vv8 f[kf bctd jgthfwbf vbhxbtc8 bctd !@
wfkb bvfdt pjvbc rjyukjvthfynt,b lfvbuhjdlf ifhlbc ,einib8
- jmcfkfnehb mdt,bc ofhvjmvyf7
hjujhw otcb7 vbythfkehb wdkbc
lfhqdtdbc utytnbrehb vblhtrbkt,bs fhbc ufygbhj,t,ekb8 hf smvf eylf7 utytnbrehb vblhtrbkt,f v[jkjl
vblhtrbkt,ff8 fv itvs[dtdfib [tkb eylf iteo.js bvfc7 hjv mdt,bc xfvj.fkb,t,f itytkltc8
gbhdtk hbuib7 cojhb rdt,ff cfzbhj8 jmcfkfnehb ofhvjvfdkj,bc mdt,bc itvs[dtdfib ufycfresht,bs lfcfwfdbf o.kbc cojhb vbqt,f - vbybvev @-@7% kbnhb lqtib8 fctdt htrjvtylt,ekbf erdlfdfc7 rhfpfyfc +se
rezbc itrhekj,fc fhf fmdc flubkb`
lf rfvbc yf.tyt,b - ertstcbf lbkbs
lf fctdt rfhubf7 se fv cfv ,fkf[c vjyfwdktj,bs vbbqt,s8 vfufkbsfl7 !_
lqt erdlfdf7 !_ lqt rhfpfyf +se itrhekj,f fh fhbc`7 !_ lqt rfvf8
- o.fkib [tkc hjujhw rb xfd.ja7 bv oesib vbylt,f nefktnib
itcdkf8 hf dmyf0
- tc erdt vbesbst,c ifhl-cfcmtcj
jhufyjt,bc fyst,fpt8 cfzbhjf ufvjwlbkb tmbvb7 hjvtkbw sfyvbvltdhekfl vjfotchbut,c fv ghj,ktvfc8 c[dfsfijhbc7 se fyst,f fv cbcntvfib ghfmnbrekfl fh fhbc7 rtyzt,bc xfvj.fkb,t,fw ytklt,f - utytnbrehb vblhtrbkt,bc itvs[dtdfibw rb8
- hfc abmhj,s rdt,fib mfnjc xfh-
sdbc cfvrehyfkj sdbct,t,bc itcf[t,0
- [jh,kbc ufhcb itbwfdc flfvbfybcfsdbc fewbkt,tk dbnfvbyt,c8 v[jkjl tc
afmnb cfrvfhbcbf bvbcfsdbc7 hjv mfnj
cfvrehyfkj cfiefkt,fl ufvjb.tyjc
tmbvvf8
- hfc ybiyfdc cnfabkjc odtybc sthvekb lfveifdt,f0
- fk,fs7 buekbc[vt,f vjieiekb cnfabkj8 sthvekb lfveifdt,f cgj,c
fkthutyt,c cnfabkjib8 [jkj se w[bvibf vjieiekb7 tcjlty cfzbhj A dbnfvbyb bjkfl itbsdbct,f jhufybpvbc vbth8
- itb’kt,f7 hjv lfudblubyjs7 [th[tvfkpt vfkt,b udfmdc se fhf lfpbfyt,ekb0
- vfkt,bc lfpbfyt,fib7 fk,fs7 uekbc[vj,s [th[tvkbc vfkt,bc fyst,bc itltufl vfhbkt,bc lfuhjdt,fc fy vcufdc hfvtc0 htynutyjuhfvf jh ghjtmwbfib ahjynfkehb +gbhlfgbh‘ lf cfubnfkehb +udthlblfy‘7 hjujhw otcb7 cfrvfhbcbf bvbcfsdbc7 hjv [th[tvkbc vfkt,bc
vlujvfhtj,fpt bvc]tkj8
- xtvc lbcidbkc lfecdtc sjhvtnuj]f yfokfdbc o.kekbc lbfuyjpb8
rfhuf [fyc dvrehyfkj,lbs 'dbhflqbht,ekb ofvkt,bs7 sevwf7 ,bzc vfbyw
/mjylf xbdbkt,b8 f[kf[fy c[df rkbybrfc vbdvfhsts lf fqvjxylf7 hjv fhfdbsfhb o.kekb7 kfv,kbt,b .jabkf8
[jv dth udfcofdkbs hfbvt [fk[eh htwtgnc7 bvltyb mbvbehb ghtgfhfnb fmdc
vbqt,ekb7 f[fkb ofvkt,bcfsdbc vtwjlt,f8
- se yfqdkbc ,einib kfv,kbt,b ,jubyj,ty7 itcf’kjf7 sjhvtnuj]f yfokfdb o.kekt,bs lfbafhjc hfqfw gthbjlbs +[ibhfl fhf;ybc fy h’bc vbqt,bc
itvltu‘ lf cfrvfjl cohfafl it[jhwltc8
fhff ufvjhbw[ekb7 hjv hfvltybvt lqbc
ufyvfdkj,fib gfnfhf o.kekt,b /mjylf
lf sfdbcbs ite[jhwlf8 f[kf7 hfw itt[t,f kfv,kbt,bc ,jubybc ghjabkfmnbrfc8 fv gfhfpbnc chekt,bs sfdc dth lfdfqotds7 hflufy ufyltdybc itvltu cfrvfjl vfkt bctd itvjbzht,f jhufybpvib7
fvbnjv ufpfa[ek-itvjlujvfpt fynbgfhfpbnekb rehcbc xfnfht,ff fewbkt,tkb8 f[kf hfw itt[t,f mbvbbs lfqkbk
flfvbfyt,c lf fhfvfhnj vfs5
vidtybth tatmnc b’ktdf pfahfybc yf.tyb5 ! xfbc rjdp pfahfybc +.dbstkb .dfdbkb‘ cfqfvjc fc[fvs ! zbmf vleqfht
o.fkc8 lbkbcfsdbc yf.tyb vpfl fhbc8
pfahfyf fhfvfhnj yfqdtkvltybf7 fhfvtl
gfhfpbnt,cfw [jwfdc8 tc itb’kt,f frtsjs .jdtksdt *-!_ lqbc ufyvfdkj,fib8 fctdt rfhu tatmnc b’ktdf ujuhbc vje[fkfdb stckb - lqtib thsb vezbc jltyj,bs7 hfvltybvt lqbc ufyvfdkj,fib8
ujuhbc vje[fkfdb stckb rfhub ,bjcnbvekfnjhbf - itcf,fvbcfl7 gfhfpbnt,bcufy lfwkfc eo.j,c [tkc8
fctdt htrjvtylt,ekbf erdlfdfc yf.tyb7 vfuhfv ertstcbf7 tmbvbc ufhtit fh vjb[vfhjs8 bc eahj tatnehbf7 se gfhfpbnt,vf ytdhjpekb vjdktyt,b ufvjbodbtc8 tc rb7 ertstcbf7 ufvjwlbkvf tmbvvf
lfflubyjc lf erdlfdfc yf.tybc ufhlf
c[df lfvfnt,bsb cfvrehyfkj cfiefkt,t,b vjbidtkbjc8
- vfoe[t,c [ibhb ifhldf lqbcbsfw
lf qfvbsfw8 % sdbc oby ghjcnfnbc jgthfwbf ufdbrtst8 vtujyf7 vtidtkt,jlf7
vfuhfv cbnefwbf lqtvlt ewdktkbf8
[fylf[fy vfmdc oytdf !%_/)_ lf dbqt,
oytdbc ofvfkc8 bmyt, hfbvt [fk[ehb
htwtgnb vbhxbjs7 hjvtkbw fv lffdflt,bcfufy sfdbc lfqotdfib lfvt[vfht,f8
- jgthfwbf rb ufbrtsts7 vfuhfv vbptpb7 hbc ufvjw ghjcnfnf lfubfdfllfs7
hjujhw xfyc7 bctd fhct,j,c8 cfzbhjf
rjvgktmcehb vrehyfkj,f ufvjwlbk
tmbvsfy7 vfyfvlt rb ]fycfq rdt,fc lf itvltub yf.tybc vbqt,fc ubhxtds5
jh rjyf ybf[ehc lf ths rjyf mby’c
obyf cfqfvjc lffc[bs thsb kbnhb vleqfht o.fkb8 yf.tyb lbkbs vpfl bmyt,f8
vbbqts .jdtk sdt7 !_-!$ lqbc ufyvfdkj,fib7 lqtib @-]th zfvbc oby sbsj
zbmf8 tc xffmhj,c fyst,fc ifhlvltyt,ib8
bvbcsdbc7 hjv ghjcnfnbnbc vbptpc vjtdkjc7 rtslt,f cgtwbfkehb vwtyfhtekb yf.tyb7 hjvtkbw cfrvfjl 'kbthbf lf
vbc vbqt,fvlt jhufybpvb eylf itdfvpfljs7 fvbnjv htwtgnbc ufvjmdt.yt,bcfufy sfdc itdbrfdt,7 hflufy fh dbwb smdtyb jhufybpvbc vlujvfhtj,f8
- ths-ths ufptsib ofdbrbs[t7 hjv
sdfkbc ghj,ktvt,bcfsdbc rfhubf rfhnjabkbc qbdt,bc lf cgbhnbc yf.tyb8
rfhubf se fhf vjwdb lf cgbhnb thsfl0 cfthsjl7 hfvltyfl htrjvtylt,ekbf [bkbc lf cgbhnbc yf.tyt,b sdfkbc ghj,ktvt,bcfsdbc0
- cgbhnc lf cgbhnbc yf.tyt,c eylf
thbljs7 ufycfresht,bs7 hjltcfw cfmvt
bcts yfp jhufyjc t[t,f7 hjujhbw sdfkbf8 hfw itt[t,f vjwdc7 bc ths-thsb
cfertstcj cfiefkt,ff7 hjltcfw cfmvt
hjvtkbvt mcjdbkbc lfpbfyt,fc t[t,f8
ubhxtds7 [ibhfl lfkbjs vjwdbc ajskt,bc xfb8
- cfvb okbc ,fdidc 'fkbfy wel
vlujvfhtj,fib fmdc ukfylt,b lf gjkbgtgb8 hjujh dbwb7 fv fcfrib jgthf-
wbf cfcehdtkb fh fhbc8 se itub'kbfs7
,fdidc bct evrehyfkjs7 hjv jgthfwbf cfzbhj fqfh uf[ltc0
- lblb [fybf7 ukfylt,c fqfh fzhbfy8
ufvjwlbkb tmbvt,b 'fkbfy thblt,bfy
ukfylt,bc fvjrdtsfc8 hfw itvt[t,f vt7
vjb.dfyts ,fdidb xtvsfy lf fewbkt,kfl
lfut[vfht,bs8
- hbcb ,hfkb itb’kt,f b.jc gbhblfy ecbfvjdyj ceyb lf hjujh itb’kt,f7 hjv fv ghj,ktvfc ufdevrkfdlt0
- vbptpb vhfdfkb itb’kt,f b.jc8 .dtkfpt [ibhb rb yfqdkbc ,einbc fyst,f lf
qdb’kbc aeymwbt,bc lfmdtbst,f uf[kfds8
- vfmdc jmcfkfnbc vfhbkt,b sbhrvtkib lf ifhlbc ,einib8 se itb’kt,f vfsb lfikf jgthfwbbc ufhtit0
- stjhbekb ifycb fhbc8 ghfmnbrekfl7 eylf ufvjbhrdtc vbptpb - tc utytnbrehb vblhtrbkt,ff se mhjybrekb
fyst,bc itltub8
- ,jkj !_-!@ otkbf7 meckt,b gthbjlekfl vbcrlt,f lf vtodbc8 ptlfgbhekb lfveifdt,bc lf it[jhwt,bc
itvltu ibuyblfy vto.t,f meckt,bc
odf7 hfw cfibytk nrbdbkc bodtdc8 fvbc
itvltu meckt,bc itrhekb ptlfgbhb
bctd crlt,f8 tc uh’tklt,f #-$ lqt8
dfh $! okbc8 hf itb’kt,f b.jc fvbc
vbptpb0
- .dtkfpt cfdfhfelj vbptpb cjrjdfyb
lffdflt,ff8 jqjyl fvfc dth vjbwbkt,7
se jhufybpvbc ibyfufyb ufyo.j,f fh itbwdkt,f8 vfhnbdfl hjv dsmdfs7 cjrjc
cfobyffqvltuj vfkfvjt,sfy thsfl fewbkt,tkbf sthfgbek-rjvgktmcehb vrehyfkj,f8 vfkfvjt,c hfw itt[t,f7 ertstcbf lqtvjyfwdktj,bs ktdjvbwtnbybc
vfkfvj lf 'vhbfyb o.kbs lfveifdt,f8
yf[tsmt,b se futodfs7 'vhbc rjywtynhfwbfc vjertkbs8
- xtvb idbkb !* okbc fhbc8 % okbc
fcfrib buh’yj nrbdbkb cfpfhlekbc
vfhw[tyf v[fhtc8 tmbvvf udbhxbf jgthfwbf +fudb[cyf7 cfstckt vbkb thsufy ufrdfy’ekbf lf tc flubkb eylf fvjdzhfs7 sjhtv vjvfdfkib yf.jabtht,fc iteikbc [tkcj‘8 tc
.he nrbdbkt,b bidbfsfl evtjhlt,jlf7 f[kf rb7 !* okbc fcfrib7 eahj vje[ibhf nrbdbkvf8 itb’kt,f
se fhf fv ghj,ktvbc uflfzhf jgthfwbbc ufhtit0
- afmnbf7 hjv ,fdidc gthbjlekfl
fyst,t,b foe[t,c8 fewbkt,tkb fh
fhbc7 fyst,bc ufvjvodtdb b.jc byatmwbf7 itb’kt,f7 cbc[k’fhqdt,b rfhufl
dth rdt,fdty mcjdbkc8 bvtlbf7 hjv fvbc
lfhtuekbht,f mbhehubekb xfhtdbc
ufhtitw itb’kt,f8
- hbcb ,hfkb itb’kt,f b.jc sfd,hec[dtdf0 xtvb f[kj,kbc ujujyfc
[ibhfl t[dtdf sfd,he7 sevwf7 fyfkbpt,ib wdkbkt,f fh fmdc888
- .dtkfpt [ibhfl sfd,he t[dfdfs
bvbc ufvj7 hjv v.fh cfrdt,c f.jkt,ty
o.fkc8 hjujhw rb lff,j.byt,c7 sfd,hec[dtdf vfibydt ufbdkbc8 rbchbc vfkt,bc ghj,ktvbc ufvj cgtwbabrehb [fcbfsbc sfd,hec[dtdt,b bwbc8 [tkbs
fhbc ufcfcby]b fhfvfhnj vfkt,b7 fctdt
reysjdfyb lfzbvekj,fw7 sevwf7 itb’kt,f7 ubytrjkjubeh ghj,ktvfcsfyfw udmjyltc cfmvt8 ertstcbf zfvbc
lhjc lf zfvblfy !-@ cffsb cbs[t fh
vbbqjs8
- vfmdc vjnjytbhjyt,bc lffdf-
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
7
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
,bs fewbkt,tkbf7 vjotchbut,ekb
b.jc rez-yfokfdb7 hfw vjbs[jdc cojh
rdt,fc8 lbf,tnbc itvs[dtdfibw vt xtvb
vij,kt,bc vbth lflutybkb rdt,bc cbcntvbs d[tkv’qdfytkj,8
- rbltd hfc eylf vbfmwbjc .ehflqt,f lbf,tnbs lffdflt,ekvf
flfvbfyvf0
- ufcfsdfkbcobyt,tkbf bc7 hjv lbf,tnbc lhjc cbc[kib zfh,fl fhbc ukerjpf7 ,fmnthbt,bc lf ufycfresht,bs
cjrjc 3cf.dfhtkb4 cfrdt,b8 fvfcsfy lfrfdibht,bs ufycfresht,ek .ehflqt,fc vjbs[jdc ifhl-cfcmtcj cbcntvf8
yjhvfkeh vlujvfhtj,fib sbhrvtkt,b
ukerjpfc fh ufvj.jaty7 vfuhfv hjwf
vbcb hfjltyj,f rhbnbrek pqdfhc fqotdc cbc[kib7 jhufybpvb sfdc bwfdc
bvbs7 hjv ifhlbs ufvj.jac vfc8 tc rb
gbhj,fc emvybc cjrjdfyb lffdflt,bc ufvodfdt,fc ifhl-cfcmtcj cbcntvbc jhufyjt,ib7 sevwf7 fvbc ghjabkfmnbrf itcf’kt,tkbf7 vfufkbsfl7 mjylhbc xfbs8
- ]f,f tmbvj7 'fkbfy vybidytkjdfybf vtjht nbgbc ifmhbfyb lbf,tnbc
ufhsekt,t,bc ghjabkfmnbrf8 hfc
udtn.dbs fvbc itcf[t,0
- gbhdtk hbuib7 cfzbhjf cbc[kib
ukerjpbc hfjltyj,bc lfmdtbst,f8 v[jkjl bycekbybs fvfc dth vbfqotd8 ertstcbf7 t,h’jkj vbptpc7 fye e]htlbc
lfmdtbst,ek eyfhc7 fbsdbcjc ukerjpf8 cojhb rdt,f fvfc 'fkbfy eo.j,c
[tkc8 cfmvt bvfibf7 hjv vjotchbut,ekb
rez-yfokfdb ptlvtn ghj,ktvt,c fh emvybc qdb’kc8 cojhtl qdb’kbc e]htlt,vf
gbhdtkt,vf eylf fbsdbcjy ukerjpf7
hjvtkbw cbc[kc yfokfdt,blfy vjfmdc8
itvltu ukerjpbc lbl hfjltyj,bs
fvsdbct,tkyb fhbfy reyst,b8 lbf,tnbc
lhjc abpreknehf7 reyst,pt cojhb
lfndbhsdf7 e,hfkjl7 fewbkt,tkbf8
lbkbs7 f[fk ufqdb’t,ekpt lfndbhsdf
vbybvfkehb eylf b.jc - fhf evtntc ufvf[ytdt,tkb dfh]bibcf7 ufpvjhdf-ufotkdt,bcf8 v[jkjl cfresfhb sfdbc vnthb
lfh,bc lbkfj,bs8 rfhubf7 se lqbc
ufyvfdkj,fib at[bs #-$ rbkjvtnhpt
vtnc ufdbdkbs8 hjwf jhufybpvb chekbfl 3ufvja[bpkt,ekb4 lf cbfhekbs 3vjstkbkbkbf47 erdt itb’kt,f
dfh]bibw8 tc ertstcbf7 cflbkcf lf df[ifvc ijhbc vj[ltc8 sfy cfcehdtkbf rdbhfib @-#-]th vfbyw8 thblts 'fkjcyeh
dfh]bit,c - reyst,c ufotkdf 3e.dfhc48
reyst,bc vfcbc uflblt,bs cbc[kib
ukerjpf fh itvwbhlt,f8 eylf itbwdfkjc reysbc 3ibusfdcb4 - fqlutc vbcb
eyfhb7 lftvjhxbkjc bycekbybc 3,h’fyt,t,c48 bvfs7 dbcfw fmnbehb vj’hfj,f
fh ite’kbfs7 fy e,hfkjl7 pfhvfwt,b
fhbfy7 dehxtdlb 3vsbc /fthbc4 fgfhfnc8
gbhflfl vt egbhfntcj,fc fdcnhfkbehb ofhvjt,bc fgfhfnt,c dfybzt,8 fv
vtsjlbc fhcb vlujvfhtj,c bvfib7 hjv
flfvbfyc hfvltybvt oesbs fceysmt,ty
vsbc7 yfrkt,fl ;fyu,flbfyb /fthbs7 itvltu - xdtekt,hbdb /fthbs8 fvbs vbbqotdf 3dfh]bibc4 tatmnb8 dfh]bibc lhjc
jhufybpvbc e]htlt,b ufybwlbfy ;fyu,flbc yfrkt,j,fc lf 3.jxfqlt,bfy47
eahj fmnbeht,b [lt,bfy8 fv fgfhfnbc
lf[vfht,bs t8 o8 vtjht nbgbc lbf,tnbc
vrehyfkj,bc lf ufhsekt,t,bc ghjabkfmnbrbc cmtvt,ib ctht,hbfrjdfc lf
djhjybyfc cbcntvfc dfybzt, egbhfntcj,fc8 vfsb vtsjlbc cgtwbabrf bvfib
vlujvfhtj,c7 hjv 3vsbc /fthbs4 mcjdbkt,bc ufvjwjw[kt,fc bcbyb fctdt htaktmcjsthfgbfc ehsfdty8
cfvoe[fhjl7 fctsb fgfhfnt,b s,bkbcib fh fhbc7 fhflf7 cek hfqfw %
___ tdhj qbhc8 bvtlbf7 cfmfhsdtkjib
tc fgfhfnt,b vfkt itvjdf8 vfyfvlt rb
vtjht nbgbc ifmhbfyb lbf,tnbs lffdflt,ekt,c dehxtd7 cojhfl brdt,jy7 bdfh]bijy lf vfqfk vsfib lfbcdtyjy8
- ]f,f tmbvj7 hfc udtn.dbs ,tdhb
flfvbfybcfsdbc cf.dfhtkb ghjlemnbc - rfhnjabkbc itcf[t,0
- fvthbrbc fqvjxtybc itvltu rfwj,hbj,f ufvlblhlf f[fkb reknehekb ityf’tyt,bs lf f[fkb cfrdt,b ghjlemnt,bs
- vfs ijhbc rfhnjabkbs7 gjvbldhbs
lf kj,bjsb8
RFHNJABKB itbwfdc lblb hfjltyj,bs cf[fvt,tkc8 vbcb vjytkt,f itcf’kt,tkbf v[jkjl ytho.dbs8 rfhnjabkb
gbhib se fh 3lflyf47 fv ghjlemnbc
vj.dfhekb flfvbfybc yfokfdt,b cf[fvt,tkib ufdkt,ek ptofhc lftvcufdct,f8
lhjsf ufyvfdkj,fib yfokfdt,ib .fkb,lt,f rtyzt,b7 tc rb tythubekj,bc lfmdtbst,fc7 cfzvtkbc vjs[jdybkt,bc phlfc lf zfh,ojybfyj,fc bodtdc8 fqfhfathc dfv,j, bvfpt7 hjv yfokfdt,b7 afmnj,hbdfl7 i[fvbc ,eltl uflfbmwtdf
[jkvt8 cfo.fkb cfv[htsfvthbrtkb f,jhbutyt,b7 fk,fs7 rfhnjabkvf fvjo.dbnfj7 bn.dbs smdty8 vt rb ubgfce[t,s7
hjv tc fct fh fhbc8 ufdb[ctyjs vfsb nhf-
lbwbekb rfhnjabkbc rth’bc - 3xeybjc4 - vjvpflt,bc otcb5
bc vpfllt,f ]th vj.byekb lf itvltu
ufvjvihfkb rfhnjabkbcufy8
cfv[htsfvthbrtkb bylbtkt,b rfhnjabkbc vjcfdfkc hjv fbqt,lyty7 ikblyty cojh ptlfgbhpt qbf wbc mdti8 odbvf
fcdtkt,lf rfhnjabkbc ,jkmdt,c7 itvltu pfvsfhib fhfths[tk vj.byfdlf lf
v[jkjl ufpfa[ekbc vptcsfy thsfl
bo.t,jlf fv ghjlemnbc ufvjihj,f8
- hfnjv frtst,lyty fvfc0
- uffdcts ,jskb o.kbs8 rfhufl lfezbhts cf[ehfdc lf itlubs cf.byektib8
hjujhw rb ,jskib o.fkb ufb.byt,f7
bub ieifc uf[tsmfdc8 o.fkb bc cbs[tf7
hjvtkbw uf.bydbcfc afhsjdlt,f lf fh
brevit,f8 cfv[htsfvthbrtkt,b lfcdtkt,bs lf vj.bydbs rfhnjabkbc e]htlt,c
[tsmfdlyty7 hjv cf[fvt,tkb ufhts ufvjcekb.j7 vfuhfv ghjwtlehf fvbs fh
ljhb itbwfdc lblb hfjltyj,bs bcts
ybdsbtht,t,c7 hjvkt,bw bwfdty xdtyb
e]htlt,bc vtv,hfyt,c7 hfw f[fkufphlj,bc ityfhxeyt,bc lf rb,jc cfobyffqvltuj tatmnc b’ktdf8
hf eylf myfc ujybthvf flfvbfyvf0 hf
smvf eylf7 cfcfhut,kj eylf vbbqjc lf
vfdyt efh.jc8 vbsevtntc7 hjv gjvbldhbc
itvs[dtdfib fvbc ufrtst,f evfhnbdtcbf8
vbbhsdbs vodfyt gjvbldhbc rth’t,b lf
fh uftrfhjs vobat gjvbljhc7 ufycfresht,bs - njvfnbc gfcnt,c8
- hfc udtn.dbs kj,bjc itcf[t,0
- KJ,BJ7 cojhb lfvpflt,bc itvs[dtdfib chekbfl edyt,tkbf8 itb’kt,f
bsmdfc7 hjv bub fewbkt,tk rdt,bs ghjlemnc ofhvjflutyc8 ufycfresht,bs cfcfhut,kjf vbyldhbc kj,bj7 sevwf7 bub
otcbc lfwdbs eylf vjvpflltc8
vfhwdkjdfyb rdt,bc ghjlemnt,bc
cojhb vjvpflt,bc otcb rb itvltuib
lbkib @^ uhflecbc itvltu .jdtkb !
uhflecbc vjvfnt,bcfc flfvbfybc ihjvbceyfhbfyj,f !_ ghjwtynbs mdtbslt,f8 hjujhw rb /fthbc ntvgthfnehf
uflfcwlt,f jhufybpvbc yjhvfkeh ntvgthfnehfc7 #^7^ uhflecc7 ertstcbf7
hsekb lf cfgfce[bcvut,kj cfveifjsb
fh lfrfdlts8
vt7 hjujhw tmbvc7 fvbc eakt,f fhf
vfmdc7 fvbnjv ,tdhb vtsjlb vjdcby]t7
hjv pfa[ekbc cbw[tc gfwbtynbcflvb
uekbc[vbth lf .ehflqt,bfy lfvjrblt,ekt,fib [tkb fh ittifkf8 .dtkfpt 3veif4 fqvjxylf .dtkfpt vfhnbdb vtsjlb5
hjwf duh’yj,7 hjv /fthbc ntvgthfnehf fzfh,t,c jhufybpvbcfc7 itdbceysmfd
vfhw[tyf ytcnjsb lf ufvjdbceysmfd
vfh]dtyfsb8 ufhlf bvbcf7 hjv ce,btmnehfl duh’yj, ibyufyfl ufuhbkt,fc7
j,btmnehfl - vtnfl lfrdbhdt,ekb lf
.ehflqt,bfyb dfh gfwbtynsfy lfvjrb-
Cveni winaprebi eridebodnen
kombostos Wamas!
ytkjl7 vfuhfv cfrvfjl cfuh’yj,kfl
flfvbfybc abpbjkjubbcsdbc8 fvfc se
lfdevfnt,s bvfc7 hjv fhbc hbcrb7 vpbc
uekpt lbl[fyc .jayf lf ,tdhb o.fkbc
lfktdf vjubobjs7 ufcfut,bf7 hjv pfa[ekib ufycfresht,bs fewbkt,tkbf
qfvbc qhvf lf cfrvfhbcb 'bkb8 fvfdt
lhjc7 cfrvfjl hsekbf7 lfb’byj w[tkb
qfvbcfc8 fv itvs[dtdfib ahbfl cfhbcrj dtynbkfnjhbcf lf rjylbwbjythbc
xfhsdfc7 ]j,bf7 e,hfkjl7 uhbkb o.fkb uflfbdkjs 'bkbc oby - lf ufyto.js bvbcfsdbc7 hjv !%-@_ oesbc ufyvfdkj,fib eylf vjf[th[js lf’byt,f8 fewbkt,kfl uflfbafhts hfvt - seylfw
ptofhb8 tc ufphlbc cbuhbkbc ituh’yt,bc [fyuh’kbdj,fc sbsmvbc jh]th8 sfyfw lfubwfds ufwbt,bcufy7 se 'bkbc
lhjc ufbjakts8
- ]f,f tmbvj7 rjylbwbjythb lf dtynbkfnjhb vbeqt,tkb ufcfuhbkt,thnj n.tvfkc7 fhfvtl rjv,jcnjc voybkcfw lf fhf ckfdeh 3,jhixc4 fy
yfokfdt,bc ufv,thfd c[df rth’t,c8
,flhb]fyb fhfyfbhb cf[bs fh bzvt,f=
badrijani aranairi
saxiT ar iWmeva!
b,thbtkt,vf ,tdhb reknehekb
vwtyfht itvfntc rfwj,hbj,fc7 vfs
ijhbc - rjv,jcnjw8 fv ,jcnytekbc
vbqt,bc nhflbwbf7 vleqfht o.fkbs
se vj.bydbs vjofkdfib fy lfvoybkt,fib vlujvfhtj,c8 b,thbtkt,bc
itvltu7 xdtyb obyfght,b thblt,jlyty rjv,jcnjc zfvfc bct7 hjujhw fvfc
xdtyb xhlbkj vtpj,kt,b frtst,ty7
hjvkt,bw vfc vbybvfkehb lfveifdt,bc itvltu vbbhsvtdty8
rjv,jcnjc 3dbnfvbyeh ,jv,c4
eojlt,ty8 bc itbwfdc 'fkbfy lblb
hfjltyj,bs dbnfvby C-c. tc dbnfvbyb ltabwbnehbf xhlbkjts mdt.yt,ib7 vfuhfv rfdrfcbfib zfh,fl ud[dlt,f8
hjwf dbnfvby C vj[dlt,f cbc[kib
lf sfdbceafk ;fyu,flbc vjktre-
dtbst,bc ufhlf7 fctdt fytbnhfkt,c rjv,jcnjc vtjht efh.jabs sdbct,fc8 se
tmbvc c[df cfiefkt,f fh /mjylf7 jlbsufydt sjhvtnuj]fc o.kekc rjv,jcnjc
odtybs vrehyfkj,lf8 jqjyl vfy bwjlf7 hjv rjv,jcnj yfokfdt,ib kgj,bc
ghjwtct,c eo.j,c [tkc lf fvbnjv vbcufy ofhvjmvybk ufpt,c yf[ibhbs lf j.ybs t,h’jlf8 se lhj bsvtylf7 vrehyfkb7 hf smvf eylf7 c[df cfiefkt,t,c vbvfhsfdlf sjhvtnuj]fc o.kekbc cfvrehyfkjl7 hflufy ufpt,b lf kgj,f yfokfdt,ib cfrvfjl hsekb vbcf[tlbf8
rjv,jcnjc reknehek vwtyfhtl ufvjv.dfyb b,thbtkt,b tnfyt,jlyty fhfvf-
,flhb]fyib bvltyb rfkbevbf7 hjv fv
ghjlemnbc lflt,bs sdbct,t,c7 e,hfkjl7 fqfh ufyb[bkfdty8 rfkbevb
lblb rjywtynhfwbbs gbhbc7 rezbc7
yfokfdt,bc7 cbc[k’fhqdt,bc7 ifhlvltyt,bc7 sbhrvtkt,bc lf ifhlbc ,einbc kjhojdfybc ufqbpbfyt,fc bodtdc8
vfhbkbw hjv lfdf.fhjs odhbkfl
lfzhbk ,flhb]fyc lf itvltu ufvjdoehjs7 ibuybs vfbyw bvltyb rfkbevb
lfhxt,f7 hjv kjhojdfy mcjdbkt,c
uffqbpbfyt,c8
,flhb]ybc .jdtkb lflt,bsb sdbct,f fhbc .f,f.ib8 vbcb cfvij,kj cfv[hts fvthbrff8 bsdkt,jlf7 hjv .f,f.b
[fylfpvekb flfvbfyt,bc 'bhbsflb cfrdt,b eylf .jabkb.j8 cfmvt bvfibf7 hjv
tc ,jcnytekb itbwfdc w[bvt,bc 3lfodbc4 ybdsbtht,t,c7 ff[fkufphlfdt,c
rfyc7 [tkc eo.j,c rez-yfokfdbc ghj,ktvt,bc vjotchbut,fc7 [tkc eikbc
fsthjcrkthjpek ghjwtct,c lf vfqfkb oytdbc xfvj.fkb,t,fc8
hfw itt[t,f bcgfyf[c7 hf smvf eylf7
fv a[fktekc efvhfdb qbhct,f uffxybf7
sevwf7 vfc fmdc thsb bctsb sdbct,f7
hjvtkbw7 e,hfkjl7 uflf[fpfdc vstk
3cfhut,kj,fc48 vfcib bvltyb dbnfvbybf7 hjv rjv,jcnjcfdbs 3dbnfvbyehb
,jv,b4 itb’kt,f deojljs8 jhufybpvb
rb eahj bjkfl evrkfdlt,f hfbvtc
yfrkt,j,fc7 dblht cbzfh,tc8 bcgfyf[bc
zfvf vbpfyitojybkbf thsflths cbnefwbfib - hjwf jhufybpvb uflfqkbkbf
[fyuh’kbdb cnhtcbs8 fvbnjvfw bcgfyf[c mtkt[t,ib frtst,lyty lf lfyfrfhubs ufsfyuek flfvbfyt,c lblb hfjltyj,bs dbnfvbyt,bs f’kbtht,lyty8
lt,ekt,fib8 tc e’dtktcb 3htwtgnb4 uf[kfds8 hfvltyflfw ufuhbkt,bc tc 3[th[b4 vfhnbdbf7 bvltyfl cbqhvbctekbf vbcb abpbjkjubehb vtmfybpvb lf fhfths cflbcthnfwbj vfcfkfc t.jaf8 fct
hjv7 fvfpt kfgfhfrc fh lfdbo.t,8
- rbltd hfc udbhxtds cbw[bcfufy
sfdbc lfcfwfdfl0
- itvltub vtsjlb7 hjvtkbw cbw[bcufy sfdlfwdfib lfut[vfht,fs7 tae’yt,f bv afmnc7 hjv cbs[t fjhsmkt,bcfc
wbdlt,f8 fvbnjv gthbjlekfl lfbcdtkts .dtkfpt vtnb cbs,jc ufvwtvb rfybc
vjyfrdtst,b8 tc fhbc sfdbc mfkbc s[tvbc vjyfrdtsb +sfdbc ptvjsf yfobkb‘7
.tkbcf lf [tkt,bc iblf yfobkt,b8
fctdt uffrjynhjkts7 hjv hfw itb’kt,f vtnb o.fkb lfkbjs8 cfmvt bvfibf7
hjv jakbw cbs[tf lf vbcb fjhsmkt,bcfc cfrvfjl uhbklt,f jhufybpvb8
- hjujh lfdflubyjs7 hjv w[tk
lqtt,ib eahj vtnb o.fkb udzbhlt,f7 dblht xdty dbqt,s0
- tc cfrvfjl vfhnbdbf8 pfa[ekib at[t,bc itiegt,f7 evtntc itvs[dtdfib7
bvbc ybifybf7 hjv jhufybpvc o.fkb frkbf8 ,fdidt,ib tc7 hjujhw otcb7 fh [lt,f8 bvbcsdbc7 hjv lfdbwdfs bcbyb cbw[bc vfdyt ptvjmvtlt,bcufy7 eylf dfrjynhjkjs7 hjv vfs vbbqjy hfw itb’kt,f vtnb o.fkb7 hf smvf eylf7 zfvfvlt lf zfvblfy !-@ cffsbc itvltu8
- hf cfibihjt,f itb’kt,f lfudtvemhjc pfa[ekib0
- pfa[ekbcsdbc lfvf[fcbfst,tk
uh’tk lqtt,ib lf vjrkt qfvtt,ib 'bkbc lfhqdtdbc cfibihjt,f bvfkt,f8 fhflf7 flfvbfybc jhufybpvb7 hjvtkvfw qfvt
3ufnt[f47 cfyfv fh ufvjb’byt,c7 bctsbdt
lfndbhsdt,c ufybwlbc7 hjujhcfw rjcvjyfdnb8 fv lhjc ufycfresht,bs cf[bafsjf oytdbc fotdf7 vfhskbf7 evybid-
kb cfiefkt,t,bf0
- cfvcf[ehib [tkv'qdfytkt,vf7 fk,fs7 xtvpt rfhufl bwbfy7 hjv @^ uhflecbc itvltu flfvbfybc ihjvbceyfhbfyj,f rkt,ekj,c8 fvbnjvfw fh bieht,ty abyfyct,c7 hjv uhbk jsf[t,ib bveifjs8 cbw[bc vbe[tlfdfl7 ubhxtds7 itbyfhxeyjs cfqb ujyt,f lf ufvjbxbyjs
cbahs[bkt8 udf[cjdltc7 hjv 3xdtekt,hbdb4 rjylbwbjytht,bc o.kbc vjvfhfut,bc cbcntvf vidtybthb ufhtvjf ,fmnthbt,bcfsdbc7 ufycfresht,bs tgbltvbjkjubehfl cfibi ktubjytkfcsdbc8
thblts rjylbwbjythsfy f[kjc
.jayfc lf cs[jdts7 'fkbfy lf,fk ntvgthfnehfpt fh lff.tyjy - @@ uhflecb
bc pqdfhbf7 cfblfyfw 3ecbfvjdyt,t,b4
bo.t,f8 hfw eahj w[tkf mexfib7 vbs
eahj vtnb eylf b.jc rjylbwbjythbc
ntvgthfnehf - @^ uhflecfvlt +se tc
cfvcf[ehc t[t,f`8
cf[kbc gbhj,t,ib ujybthb flfvbfyb
thblt,f rjylbwbjythc 'bkbc lhjc vfbyw7 vfuhfv bidbfsfl7 hjv jhgbhb mfhbc wleyt,fc ufe’kjc8 jhgbhb v[jkjl cbuhbkbc bkepbfc mvybc8 cfvoe[fhjl7 jhgbhb lf dtynbkfnjhb ufwbkt,bs vtn cfahs[tc mvybfy7 dblht cbuhbkbc bkepbf 3qbhc48 ufycfresht,bs
bjkfl wbdlt,f fv gbhj,t,ib rbchbc7
pehubc7 vewkbc afhbc reyst,b8 pju]th jhgbhb mfhbc7 dtynbkfnjhbc gbhj,t,ib .jayf - ufycfresht,bs 'bkb7
reyst,bc ufwbt,bc ufhlf7 ythdbc fyst,bsfw vsfdhlt,f8
'bkbc oby7 wbd o.fkc cfyfv uflfbdkt,s7 fewbkt,kfl uffybfdts cf’byt,tkb7 xfhsts rjylbwbjythb fy dtynbkfnjhb8 vfuhfv7 cfyfv lfodt,bs lfcf’byt,kfl7 fewbkt,kfl lf[ehts bc afy]fhf7 hjvtkbw jhgbh mfhc epheydtk.jac7 ufsbits rjylbwbjythb lf dty-
kfc itehslt,f7 [lt,f bc7 hfw .dtkfpt
fhfcfcehdtkbf - ofhvjbmvyt,f sfdbceafkb hflbrfkt,b7 hjvkt,bw abpbrehfl fpbfyt,ty vtv,hfyt,c7 bqegt,bfy cbc[k’fhqdt,bc e]htlt,b7 bhqdtdf tkfcnbehb vtv,hfyt,b8 tc ghjwtcb ufycfresht,bs cfibibf [fylfpvekb flfvbfyt,bcfsdbc8 vfhsfkbf7 rjv,jcnj efvhfd fynbjmcblfync7 sfdbceafkb hflbrfkt,bc cfobyffqvltuj cfiefkt,fc7 itbwfdc7
vfuhfv fhf bv hfjltyj,bs7 hjv 3dbnfvbyehb ,jv,bc4 fatsmt,fc [tkb iteifkjc8 fvbnjv dbnfvby C-c xdtyb obyfgfhb vjofkdbs lf vj.bydbs t,h’jlf8
lfvoybkt,f dbnfvbyehb cbzfh,bc lfm-
ispanaxis Wama mizanSewonilia
mxolod maSin, roca organizmi
gadaRlilia xangrZlivi stresiT
vsfdhlt,jlf8 lfk,j,f-vj.bydf-ufvjihj,bc itvltu bcbyb rfhnjabkc ufvlbyfht o.fkib htw[fdlyty lf hfvltybvt
rdbhbs o.kbc fepib fsfdct,lyty8 itvltu rb7 pfa[ekbc w[tk fvbylt,ib xhlbkib fihj,lyty8
fb7 f[kf rb rfhnjabkb vpfl b.j 3gbhib lfcflyj,fl48 cfv[htsfvthbrtkt,c
lqtvlt itvjhxfs fctsb ufvjsmvf5 [jhwb rfhnjabkbc +nhflbwbekb otcbs
vjvpflt,ekb‘ ufhtit bubdtf7 hfw cbwjw[kt cb.dfhekbc ufhtitj8
- hfib vlujvfhtj,c ufvjcfdfkb sfyfvtlhjdt flfvbfybcsdbc7 hjvtkcfw
fhfdby vjevpflt,c rfhnjabkc bct7
hjv i[fvfl fh itthujc0
- ufvjcfdfkb vlujvfhtj,c lbl[fyc
qtzdfib8 vfbywflfvfbyw7 se cegib rfhnjabkc epfvs7 ittwflts7 hfw itb’kt,f lbl[fyc qtzjs7 lbl[fyc fnhbfkjs
gbhib rfhnjabkb7 vjbidtkbts ytho.dvltyb n.tvfkb - hfsf cf[fvt,tkb lflytc8
- smdty oths7 hjv se udbylf7 ]fyvhstkt,b db.js7 eylf itdtwfljs7 fh
vbdbhsdfs obstkb gjvbljhb888 hfnjv0
- GJVBLDHBC cfvij,kjw cfv[hts fvthbrff8 vbcb vobat yf.jab cfereytt,bc
ufyvfdkj,fib i[fvfl lf cfofvkfdfl bsdkt,jlf8 wyj,bkbf7 hjv ]jh] dfibyunjybc vpfhtekb vjbc.bltc lf vfy lfvrdtst,bc vbth vjojlt,ekb i[fvb - 3obstkb gjvbljhb4 ghtpbltynbc cfrdt,ib
ufehbf8 fvthbrbc ghtpbltynb cbrdlbkc
uflfhxf7 sevwf7 yfqdkbc ,einbc itntdf
lftvfhsf8
cfmvt bvfibf7 hjv vobat gjvbljhb yfqdkbc ,einbc ufvfqbpbfyt,tk ybdsbtht,t,c itbwfdc8 hf smvf eylf7 dbcfw yfqdkbc ,einb bctlfw lffdflt,ekb fmdc7
dth buh’yj,c njvfnbc vfdyt vjmvtlt,fc8
efh.jabs sdbct,t,sfy thsfl gjvb-
vlujvfhtj,c5 cfyfv vj[fhifds7 vfhwdfkb
eylf uffwjw[kjs lf uffqdbdjs8 fvbcfsdbc7 kj,bjc lffc[bs vleqfht o.fkb cfqfvjc lf lbkfvlt lfnjdts8 uflffmwbts yflujvb o.fkb8 lffc[bs f[fkb
lf itvjlubs vjcf[fhifl8 vthoveyts7 tc
rth’c fhfvfhnj eahj ]fycfqc uf[lbc7
fhfvtl vbcb lfvpflt,bc sdbsqbht,ekt,fcfw itfvwbht,c - vfc yfrkt,b leqbkb
lfczbhlt,f8
kj,bj7 bctdt hjujhw [jhwb7 gbhdtkb o.kbc uflfqdhfc vjbs[jdc7 hfsf
ufhts ufvjnfybkb 3yfufdb4 vjcwbkltc8
vbylf fqdybiyj7 hjv se fv otcbs lfvpflt,ekb kj,bj flfvbfyc rez-yfokfdib
lbcrvajhnc itemvybc7 vfc vjytkt,bc
cbcntvf fh eylf /mjyltc otchbuib8 fvbnjv rfhub bmyt,f7 se lhjekfl vbvfhsfdc ufvjwlbk sthfgtdnc8
- hfnjv fhbc kj,bj eybdthcfkehb rdt,bc ghjlemnb0
- gbhdtk hbuib7 kj,bj itbwfdc ghfmnbrekfl .dtkf vbythfkeh ybdsbtht,fc7
hjvtkbw fewbkt,tkbf flfvbfybcsdbc8
bc vlblfhbf bctsb wbkt,bs7 hjvtkbw
bjkfl fcfsdbct,tkbf8 fctdt vlblfhbf
hrbybs lf ujubhlbs7 fvbnjv yfokfdehb byatmwbt,bc7 mhjybrekb htdvfnbpvbc7 rfybc lffdflt,t,bc lhjc cfvrehyfkj cfiefkt,flfw vjbfpht,f8 kj,bj
yfvldbkfl qbhctekfl xftothf mfhsek
nhflbwbek cfvpfhtekjib8
- hjujh lfdbwdfs sfdb pfa[ekbc
fenfytkb cbw[bcfufy lf hjujh itdbyfhxeyjs ihjvbceyfhbfyj,f otkboflbc fv lhjc0
- pfa[ekb 'fkbfy ,tdh flfvbfyc e.dfhc - xtvufy ufyc[dfdt,bs8 ufhlf bvbcf7
hjv vfqfkb ntvgthfnehf eahj cfibibf7 dblht lf,fkb7 gbhflfl vt7 pfa[ekib ihjvbceyfhbfyj,bc ityfhxeyt,f7
e,hfkjl7 vbzbhc8 wyj,bkbf7 hjv xh-
nbkfnjhb8 cfmvt bvfibf7 hjv hjujhw
pfvsfhib ntvgthfnehbc vrdtshb wdkbkt,f bodtdc ufwbt,fc7 .tkbc nrbdbkc7 abkndt,bc fyst,fc8 fctdt eylf
bsmdfc7 hjv bvfdtc bodtdc tuhts ojlt,ekb 3vfwbdhbc4 +ufwbt,ekb` o.kbc
cvf8 fct hjv7 fv 3cbfvjdyt,fcfw4 it’kt,bclfudfhfl thblts8
- pfa[ekib ufuhbkt,fcfsfy thsfl
fewbkt,tkbf cojhb rdt,f7 hflufy fv
gthbjlib bvfnt,c vjofvdkt,bc fk,fsj,f888 hjujh dbrdt,jl cojhfl0
- pfa[ekbc [fyf vlblfhbf vwtyfhtekb cfrdt,bs8 ,eyt,f [tkc udbo.j,c7
cojhfl uflfdbnfyjs tc gthbjlb8 hflufy cbw[tib flfvbfyb eahj vtn o.fkc
cdfvc7 rezbc v;fdbfyj,f jlyfd7 vfuhfv
vfbyw rkt,ekj,c8 tc rb fhsekt,c wbkt,bc7 'bhbsflfl w[jdtkehb ofhvjvfdkj,bc cfrdt,bc7 vjytkt,bc ghjwtcc8
e,hfkjl7 yfrkt,fl vbbhsdbs [jhwb7
.dtkb7 rdthw[b7 vfhwdkjdfyb kj,bj lf
vcufdcb ghjlemnt,b8 rezbc odtybc v;fdbfyj,bc jlyfdb lfotdf - pfa[ekib
fewbkt,tkb ,tdhb o.kbc cvbc ufvj rbltd ths ghj,ktvfc mvybc5 ,fmnthbt,c
eahj vtnb ifycb fmds7 uflfkf[jy rezbc v;fdbc lfvwfdb ,fhbthb7 fvbnjv htrjvtylt,ekbf7 pfa[ekib ufycfresht,bs ueklfcvbs ufhtw[js [bkb7 ,jcnytekb7 vodfybkb8 fh fhbc vjrkt,ekb
cfq ghfmnbrekj,fc vfsb vleqfht
o.kbs lfveifdt,fw8 pfa[ekib vfbyw
lfbdbo.ts cohfab rdt,bc j,btmnt,b8
cbw[tib ,fmnthbt,b eahj cohfafl
vhfdklt,bfy8 fvbc rjynhjkb cf[kbc
gbhj,t,ibw ufhsekt,ekbf7 cohfab
rdt,bc j,btmnt,pt [jv kfgfhfrb ptlvtnbf8 se fh ubylfs7 idt,ekt,f njmcbrjkjubeh ufy.jabkt,fib uffnfhjs7
pfa[ekib fh zfvjs cohfab rdt,bc j,btmnt,ib lf ueklfcvbs ufhtw[ts cfrdt,b ghjlemnt,b8 fctdt7 lhjt,bs lfbdbo.ts rhtvbfyb yfvw[dht,b8 [jhwb itb’byts v[jkjl bv vfqfpbfib7 cflfw cf.byektt,b fmds8 jlyfd vfbyw se ufubxylfs tzdb7 hjv cfrdt,bs vjbofvkts7 xfqtzts +lf fhf e,hfkjl uflf.kfgts` @
f,b fmnbdbht,ekb yf[ibhb8 .jdtkb !
cffsbc ufyvfdkj,fib itb’kt,f7 rbltd
@ f,b lfevfnjs8 se uekbchtdbc ituh’yt,f ufubxylfs7 fewbkt,kfl vbvfhsts ufvjwlbk tmbvc8 zfh,ojybfyt,c
dehxtdlb7 w[tkb pfa[ekb ptlvtnb ojybcufy ufsfdbceakt,bcfsdbc ufvjb.tyjy8 vt fh duekbc[vj, 3lbtnj,fyfc48
e,hfkjl7 cbw[bc lhjc jhufybpvb yfrkt,fl bs[jdc nr,bkcf lf vce.t cfrdt,c8 ufvjb.tyts tc ufhtvjt,f lf vjv;fdj [bkbs7 ,jcnytekbs lf bjkfl vjytkt,flb wbkt,bs +vj[fhiekb mfsvbc
[jhwb7 vj[fhiekb rdthw[b7 vodfyt kj,bj` brdt,ts8
- ,tdhc 'fkbfy e.dfhc pqdfpt lfcdtyt,f lf ufhe]df888 hfc ehxtds vfs0
- yt,bcvbthb flfvbfyb vjmwtekbf bv
utjuhfabek xfhxjt,ib7 cflfw w[jdhj,c8 gbhj,t,bc7 /fdbc vrdtshb itwdkf vjbs[jdc frkbvfnbpfwbfc7 htuekfwbbc .dtkf cbcntvbc lf’f,ek veifj,fc7 hjv jhufybpvb ufyc[dfdt,ek gbhj,t,c ittuejc8 ghfmnbrekfl ]fyvhstkb
flfvbfyb7 hjvtkbw gbhdtkbdt lqblfy
ufhe]dfc bo.t,c bveybntnc fcecnt,c
- vpbc c[bdt,bs jlyfdb lfvodhj,f jhufybpvbcufy lfvfnt,bs veifj,fc vjbs[jdc8 frkbvfnbpfwbbcsdbc7 cek wjnf7
#-$ lqtf cfzbhj8 tc gthbjlb ertstcbf7
vjthbljs vpbc c[bdt,c7 pqdfib ,fyfj,fc7 vrfwhfl lfbwdfs ]fycfqb rdt,bc otct,b8 $%-%_ otkc uflfwbkt,ek flfvbfyt,bcsdbc7 frkbvfnbpfwbbc itvltufw7
ufhe]df lf lbl[fyc cbw[tib7 seylfw
mjkubc xhlbkib7 .jayf cfcfhut,kj
fh fhbc8 pqdfpt lfcdtyt,bcfc ufycfresht,ek .ehflqt,fc vjbs[jdc ,fdidb8
.dtkfv bwbc7 hjv ,fyfj,f7 ufycfresht,bs gfnfht,bc7 ertstcbf fvjvfdfkb fy
xfvfdfkb vpbc gthbjlib8 vij,kt,j7 fh
lfbpfhjs ufvstybbcfc ufqdb’t,f fy cfqfvjsb pqdbcrty ufctbhyt,f - tc fhut,c
fhfvfhnj ,fdidc7 fhfvtl smdtyw8 vij,kt,vf eylf bpheyjy bvfpt7 hjv ,fdidb
lqbc .dtkfpt w[tk vjyfrdtsib vbcsdbc cfbynthtcj hfvbs b.jc lfrfdt,ekb8
cfcehdtkbf7 vfc /mjyltc abpbrehb fmnbehj,bc gbhj,t,b uhbk ityj,fib8
.ehflqt,f vbfmwbts7 hjv ,fdidbc rfyb
cbw[tib jlyfd vfbyw jakbfyb b.jc8
hjv fh vbbqjc t8o8 cbs,ehb lfhn.vf7
cfzbhjf7 rfyb velvbdfl uhbklt,jltc
jakbc fjhsmkt,bc [fh]pt8 ,fdidb pju]th dth uh’yj,c7 hjv co.ehbf - [ibh[ibhfl itcsfdfpts vfc o.fkb8 pqdfpt
lfcdtyt,bc itvltu rfhubf vsfib lfcdtyt,f8 pqdf se 3lfuwkbs4 efh.jabs
tythubbcfufy7 vsf fufdct,s lflt,bsb
tythubbs8 se dth f[th[t,s7 pqdfptw
lf vsfibw lfbcdtyjs7 ertstcbf7 vsbc
rehjhnbs itvjbafhukjs7 hflufy
pqdf yfrkt,fl cfcfhut,kjf8
mkiTxvelTa SekiTxvebs pasuxobs jaba eqimi
lt,f lf udthlbsb fvbjnhjgbekb
crkthjpb8 vbylf vrehyfkj,f /jvtjgfssfy7 hfc vbhxtds0
- /jvtjgfsbehb ghtgfhfnt,bc lfvpflt,bc ghbywbgblfy ufvjvlbyfht7
fhfdbc dehxtd /jvtjgfsbehb ghtgfhfnt,bc vbqt,fc7 se fh eylf7 wyj,btht,f ittwdfkjc8
- hjujh eylf vjdfvpfljs xfb7
hjv bc jhufybpvbcfsdbc fh b.jc vfdyt,tkb0
- xfb egbhj,jl dyt,c jhufybpvc8
fhct,j,c vodfyt xfbc f,t,b7 hjvkt,bw
njmcbyt,bcufy ufceasfdt,ekbf7 sevwf7 'dbhb qbhc8
- vfmdc ufvjyf.fhb cf[tpt7 pehupt lf sfdpt8 vbdtlb lthvfnjkjusfy7 hjvtkvfw vbs[hf7 hjv ct,jhtf
vfmdc lf hfqfw vfkfvjt,b lfvbybiyf8
vrehyfkj,fv itltub fh ufvjbqj lf
lthvfnjkjuvf ,fmnthbjafuib ufvupfdyf8 ,fmnthbjafuib cbc[kbc fyfkbpb ufdbrtst lf cnfabkjrjrbc
fynbc[tekt,b fqvjvfxylf vjvfnt,ekb8 ctacbcbc wtynhib lfvbybiytc vrehyfkj,f fynb,bjnbrt,bs8
jh]th xfdbnfht rehcb7 vfuhfv fv
vrehyfkj,fv v[jkjl lhjt,bsb
itltub vjvwf7 ufvjyf.fhb bctd ufvbxylf8 hbsb itb’kt,f b.jc tc ufvjodtekb0 hjujh dbvrehyfkj0
- gbhdtk hbuib7 eylf vjotchbultc
yfqdkbc ,einb lf qdb’kbc bc aeymwbt,b7 hjvkt,bw cbc[kc yfqdkbc
obyfvjh,tlbcfufy ovtylty8 obyffqvltu itvs[dtdfib kjhojdfyb mcjdbkt,b lf rfyb itoe[t,ekb lf lfcecnt,ekb utmyt,fs8 tc vfhnbdfl itb’kt,f
ufrtsltc rjvgktmcehb vrehyfkj,bc
afhukt,ib8
- ]f,f tmbvj7 ufvelvt,bs vnrbdf sfdb8 hbcb ,hfkb itb’kt,f b.jc tc0 rb,j
[jv fh vfmdc0
- yfqdkbc ,einb hjujh vlujvfhtj,fib ufmds0 fhct,j,c fctsb7 [JKT
+yfqdkbc ,einb‘ -RFHLBJ+uekb‘WTHT,HFKEHB+ndbyb‘ CBYLHJVB7 se
uyt,fds7 htaktmcb8 yfqdkbc ,einbc ufqbpbfyt,f bodtdc htaktmnjhekfl uekbc reysbc itrevidbc lfhqtdt,c8 tc
rb7 sfdbc v[hbd7 cbc[kbc vbvjmwtdbc
lfhqdtdfc bodtdc8 ndbyc frklt,f ;fyu,flb7 cfrdt,b8 itcf,fvbcfl7 !_-lfy *-(
itvs[dtdfib mhjybrekb sfdbc nrbdbkt,b yfqdkbc ,einbc mhjybrekb fyst,bc ,hfkb itb’kt,f b.jc8
- ,jkj [fyt,ib ufdhwtkt,ekb dbhecb [ibhfl bodtdc abkndt,bc fyst,fc bct7 hjv fdflv.jab fvfc erdt vfiby [dlt,f7 hjwf cfmvt gktdhbnfvlt
vblbc8 hf pjvt,c eylf vbvfhsjc fdflv.javf lf hfv ufyfgbhj,f fqybiyekb lbfuyjpbc fct uf[ibht,f0
- uhbgb abkndt,bc fyst,bs eahj
[ibhfl bvbnjv hseklt,f7 hjv flfvbfysf evtntcj,fc bveybntnb lfemdtbslf8
uhbgbc dbhect,b [jwfdfy gbh-[f[bc lf
cfceysmb upt,bc kjhojdfybc e]htlt,c7 hfw ,fmnthbt,c jhufybpvib itzhfc efldbkt,c8 se bveybntnb lf,fkbf7
uhbgbc ufhsekt,fw ufhlfedfkbf8
,fmnthbt,pt +dbhect,bcufy ufyc[dfdt,bs‘ vjmvtlt,c fynb,bjnbrt,b8
jqjyl tc fynb,bjnbrt,b fewbkt,kfl
ufvjwlbkvf tmbvvf eylf itfhxbjc8 FYNB,BJNBRT,BC LFYBIDYF .JDTKSDBC FH ITB’KT,F8 bcbyb v[jkjl vfiby bybiyt,f7 hjwf cbc[kbc cfthsj
ajhvekfib ktbrjwbnt,b cfiefkj
pqdfhptf fy vtnbf8 ptlf lf mdtlf pqdfhb cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc ,kfyrc
eylf tothjc8 hbw[dt,c ituyt,ekfl fh
doth7 hfsf itwljvbs fh lfbptgbhjs8
e,hfkjl7 lf[tlts fyfkbpbc gfce[c8
cfiefkj fhbc ptlf lf mdtlf pqdfhbc
]fvb7 uf.jabkb jhpt8 se ktbrjwbnt,b
cfiefkj pqdfhpt yfrkt,bf7 tmbvvf eylf ufhbcrjc lf lbc,fmnthbjpbc lf
vcufdcb ufhsekt,t,bc sfdblfy fcfwbkt,kfl7 fynb,bjnbrb fh eylf lfybiyjc8 se lfybidyf fewbkt,tkbf7 tmbvvf
]th ktbrjwbnt,bc hfjltyj,f cfiefkj
ljytvlt vfbyw eylf vbb.dfyjc8
- itcf’kt,tkbf se fhf xbhmjdfyb
ukfylt,bc vrehyfkj,f7 se ev]j,tcbf7 fvjdbzhf0
- bvbc vjwbkt,f7 hfw qvthsvf vjudfybzf7 v[jkjl erblehtc itvs[dtdfibf
vbpfyitojybkb8 ]th fh itv[dtlhbf ukfylt,bc bctsb fyst,f7 hjvtkbw vrehyfkj,fc fh lftmdtvlt,fhjc8 ukfylt,bc
ufyuhtyfpt +jgthfwbf fewbkt,tkbf‘
v[jkjl obuyt,ib se ofvbrbs[fdc8 yt,bcvbth gfwbtynsfy7 yt,bcvbthb lffdflt,bc itvs[dtdfib7 vrehyfkj,fc itvltub
itrbs[dbs dbo.t,5 ]fycfq rdt,fc lf otct,c lftxdtdb0 dfxdtyt, rdt,bc aehwtkc7
de[cyb o.fkbc cvbc reknehfc - lbkbs
epvjpt lf .jdtkb zfvbc oby - lf dtkjlt,b vbcufy lflt,bs gfce[c8 v[jkjl
fvbc itvltu df’ktd lfybiyekt,fc8 se
]fycfqfl lfbo.t,s rdt,fc7 lbkbs lf
zfvbc oby lfktds o.fkc7 utn.dbs7 hjv
ukfylt,bc fyst,bc ghjabkfmnbrbcfsdbc lbkf-cfqfvjc 'vhbfyb o.fkbc ufvjdkt,ff cfzbhj8 !-$ obkb qdbybc 'vfhb
#-$ obk s,bk o.fkpt8 lbkbs lf ufy-
cfresht,bs 'bkbc oby gbh-[f[fib rfhufl eylf ufvjbdkjs8 cf[kib velvbdfl
eylf b.jc n.kfgb - hjujhw rb .tkib
lbcrjvajhnc buh’yj,s7 vfibydt eylf
xfoeoyjs8 fctdt vidtybth tatmnc b’ktdf o.fkib ufpfdt,ekb bjlbyjkbc [cyfhbc ufvjdkt,f +ev]j,tcbf7 !5! b.jc ufpfdt,ekb‘8
f[kf vsfdfhb - lfcflutybf vbptpb7 se
hfnjv ufmds ukfylt,bc mhjybrekb fyst,f8 fvfc erdt tmbvb czbhlt,f8 .dtkfpt
[ibhfl fyst,bc vbptpbf r,bkt,bc atcdt,ib xbhmjdfyb ,elbc fhct,j,f fy [jhwbc zfh,b vbqt,f +htdvfnbek vjdktyt,c7 cnhtgnjrjrbc lf cnfabkjrjrbc
3uf]t]bkt,fc4 eo.j,c [tkc‘
- hf fyfkbpbs itb’kt,f lfdfpecnjs lfcvekb lbfuyjpb0
- yt,bcvbthb ufvjrdktdf cbc[kbc cfthsj fyfkbpbs bo.t,f - hfw .dtkfpt
cfzbhj lf bfab rdktdbc vtsjlbf8 tc
fyfkbpb fxdtyt,c7 se hbsbf fv gthbjlib jhufybpvb lfrfdt,ekb8 cfmvt bvfibf7
hjv jhufybpvf eahj erts7 dblht yt,bcvbthvf utybjcvf tmbvvf7 bwbc7 se hf
[lt,f vfcib8 tmbvbc fvjwfyff7 lfbyf[jc
jhufybpvib vbvlbyfht ghjwtct,b lf [tkb iteo.jc vfs8 ufvjwlbkb tmbvb pju]th +xtvc ghfmnbrfib !_-lfy ! itvs[dtdff vbf[kjt,bs‘ cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc cfae’dtkpt [tlfdc hfqfw ghjwtct,c7 hjvtkbw vjbs[jdc eahj
hsek +lf 'dbh‘ rdktdt,c5 htynutyjuhfvfc7 tmjuhfvfc lf f8i8 bc b’ekt,ekbf7
gfwbtynb ufupfdyjc c[df ufvjrdktdfpt7
hjv fh ufvjtgfhjc ltnfkt,b8 cfvoe[fhjl7 cbc[kbc cfthsj fyfkbpbc ofvrbs[fdb tmbvt,b cfvtlbwbyj cfpjufljt,fc itvjfrklf8 itcf,fvbcfl7 fv fyfkbpc
rfhufl fqfh frtst,ty8 itvb’kbf7 itvjusfdfpjs itvltub5
!‘ ufrtsltc cbc[kbc cfthsj fyfkbpb bv kf,jhfnjhbfib7 hjvtkcfw gbhflfl dtylj,b9
@‘ vt dyf[fd fyfkbpbc gfce[t,c lf rjyrhtnekfl lfufrdfkbfyt,s9
#‘ xtvb lfybiyekt,bc fyfpqfeht,f
ghbywbgekfl fh eylf [lt,jltc vfyfv7
cfyfv cfvtlbwbyj cbcntvf fh itbwdkt,f8
vflkbtht,f itub’kbfs ufvj[fnjs
bvbs7 hjv of[dblts trktcbfib lf lffysjs cfystkb cfresfh lf xtvc cf[tkpt8
- vrehyfkj,f ofvkt,bs ertstcbf
se ,fkf[t,bs0
- ,fkf[t,b7 bctdt hjujhw ofvkt,b7
cfvrehyfkj cfiefkt,t,c ofhvjflutyty8 fye vfsb vbqt,f vbpfyitojybkb eylf b.jc erexdtyt,t,bc ufsdfkbcobyt,bs lf f8i8 hf smvf eylf7 ertstcbf7 se
vrehyfkj,f yfobkj,hbd vfbyw cfvrehyfkj vwtyfhtekb cfiefkt,t,bs vj[lt,f7 sevwf7 [ibh itvs[dtdfib7 vfssfy
thsfl f,t,bw fewbkt,tkbf8 ufvjwlbkvf tmbvvf eylf ufbsdfkbcobyjc7 hjv
cfvrehyfkj vwtyfhtekb cfiefkt,t,b
eahj bfabf8 itltuc7 vfhsfkbf7 cohfafl dth bqt,7 vfuhfv yfrkt,fl dyt, c[df
hfvtc7 itb’kt,f bsmdfc7 hjv evtntc itvs[dtdfib7 ghfmnbrekfl7 fhfyfbh udthlbs vjdktyt,c flubkb fhf fmdc7 se
cojhfl fhbc lfybiyekb8 fctdt eylf
bsmdfc7 hjv vwtyfhtt,bc evtntcj,f7 fctdt [bkb lf ,jcnytekbw7 itbwfdc pjuflfl ufvf]fycfqt,tk ybdsbtht,t,c8
- dfh %_ okbc vfvfrfwb7 yfqdkbc
,einib vfmdc !#-vbkbvtnhbfyb lfh,bkt,ekb rtyzb8 us[jds7 vbhxbjs7
hjujh dbvrehyfkj0
- se vpfl [fhs7 frfltvbehb upbs
bfhjs7 bgjdts bc sthfgtdnb7 dbcfw
rtyzt,bc lfikbc ufvjwlbkt,f uffxybf8 se fctsc fh bwyj,s - vj,h’fylbs xtvsfy lf hfqf vfbywflfvfbyw
smdtyb rtyzb fqvjxylt,f fhfkfv,kbjpehb ofhvjvfdkj,bc0 yt,bcvbth
itvs[dtdfib7 rtyzb se yfqdkbc ,einibf +ofhvjvfdkj,fc vybidytkj,f
fh fmdc‘7 cfyfv vbc lfikfvlt vbdf cfmvt7
yfqdkbc ,einb eylf itvpflltc fvbcfsdbc8 vfhnbdfl hjv dsmdfs7 cfzbhjf sthfgbekb vrehyfkj,f7 hjv
jhufybpvvf rtyzbc lfikf bjkfl uflfbnfyjc8 se rtyzb kfv,kbt,bc ufvjf xfvj.fkb,t,ekb7 lfbikfc ytkytkf lfbo.t,c +^-) sdtib‘7 hjujhw
rb tc gfhfpbnb fbkfuvt,f8 se c[df
vbptpbc ufvjf +vfufkbsfl7 w[bvjdfyb wdkbc lfhqdtdt,b fy /jhvjyfkehb ghtgfhfnt,bc ufvj‘7 ^-@$-sdbfyb
itcfvpflt,tkb vrehyfkj,bc itvltu7
rtyzbc lfviktkb cgtwbfkehb ghtgfhfnt,bc vbqt,ff cfzbhj8 fcfrblfy
lf cmtcblfy +%_ okbc vfvfrfwb‘ ufvjvlbyfht7 fhf vujybf7 hjv fv itvs[dtdfib ybdsbtht,fsf wdkbc lfhqdtdf +uf[ljvbc vbpybs mhjybrekb lbtnj,fyf fy /jhvjyfkehb lfhqdtdt,b
+mfkt,bc xfcf[dbc cfobyffqvltuj f,t,b‘ b.jc vbptpb8
itrbs[dt,b itub’kbfs
vjudfojljs yjvthpt
+))%-%(-!_-(_-$%
vtub cf]fbf
8
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
VTLTFC ,JCNFYB
MBY'B
(CORIANDER)
MBY'B [TKC EO.J,C
SFDBC NDBYBCF LF
UEKBC REYSBC
VEIFJ,BC
UFEV}J,TCT,FC=
fv]thfl mby’bc cfvrehyfkj
sdbct,t,pt vjubs[hj,s5
- gbhdtkb rth’b7 hjvtkbw mfhsdtkc sfdib vjedf mby’bc [ctyt,fpt7
fk,fs7 stdpb mby’vfhibf8
vfhskfw7 tc vodfybkb .dtkfpt itcfvxytdb fv rth'ib uf[kfds8 stdpbc
[jhwbc yfrkb bvfib vlujvfhtj,c7
hjv itb’kt,f cf[cht,bc vnhtdf ufvjbodbjc8 cojhtl fvfc fytbnhfkt,c
hjujhw 'vfhb7 fctdt mby’b8 cf[cht,bc htdvfnbekb lfpbfyt,bc ufvjvodtd ,fmnthbt,pt fcts vjmvtlt,fc ,tdhb ufvjwlbkb tmbvb acjhbfpbc
vrehyfkj,bc lhjcfw b.tyt,c - vfs
bwbfy7 hjv se fh vjfwbkt 3htdvfnbpvbc ,fmnthbt,b4 flfvbfyc7 acjhbf-pbcufy ufyrehyt,f ite’kt,tkbf8
mby’bc rbltd thsb qbhct,f bvfibw
vlujvfhtj,c7 hjv bc itbwfdc ybdsbtht,t,c7 hjvkt,bw flfvbfyc ufvjfwjw[kt,ty7 vj’hfj,bc cehdbkc extyty8 [tkc eo.j,c yt,bcvbthb cfrdt,bc cohfa vjytkt,fc - hfw cfrvfjl
fmnefkehbf xdtyyfbhb zfvf-cvbc vj.dfhekb thbcsdbc8888
ufvjwlbkb sfvflt,b ceahfpt mby-
’bc stckc qtzfdty8 vfcib itvfdfkb tsthv;fdt,b shj,fc fath[t,c lf fkrj/jkbc
j[ibdfhbc ecbfvjdyj ceycfw rkfdc8
mby’b [tkc eo.j,c sfdbc ndbybcf lf
uekbc reysbc veifj,bc ufev]j,tct,fc8
'fkbfy cfbynthtcjf vbcb lflt,bsb vjmvtlt,f ceysmdbsb ervfhbcj,bc7 acbmbrbc lfshueyekb vlujvfhtj,t,bc lf
bcnthbt,bc lhjc8
fmdt eylf fqbybiyjc7 hjv lfcfwfdbf
pjvbtht,f mby’bc vbqt,bcfc8 zfh,b hfjltyj,bs vfy itb’kt,f flfvbfyc 'bkb lfehqdbjc lf vt[cbtht,f lfececnjc8
ljpbc ufycfpqdhf rb cfrvfjl vfhnbdbf8 ufvjb.tyts bvltyb7 hfvltybw rth’c
vje[lt,f8
cfmfhsdtkjib mby’bc vodfyt ajskt,bc ufhlf7 cfrdt,ib mby’bc stckcfw fvfnt,ty8 vfc ufyc[dfdt,ekb sdbct,t,b uffxybf - lflt,bsfl vjmvtlt,c rezbc rtltkpt7 t[vfht,f vjytkt,bc ghjwtcc rezib7
fq’hfdc vflfc8 fctdt eylf fqbybiyjc vbcb lflt,bsb vjmvtlt,f cfcmtcj ]bhrdkt,pt8 dbyfblfy mby’bc stckb [tkc eo.j,c
jhufybpvbc ufceasfdt,fc7 fvbs rheyx-
[dt,bc fk,fsj,fc fvwbht,c8 tgbktacbbs lffdflt,ekt,c ehxtdty7 vbbqjy cfrdt,b7 hjvtkbw mby’bc stckbs
fhbc itrfpvekb8
vtlbwbyfib ufvjb.tyt,f mby’bc stckbc ptsb8 vfc uffxybf cfbynthtcj sdbct,f5 hjwf bc [dlt,f ifhlsfy thsfl
sbhrvkbc ptlfgbhpt7 ifhlvltyt,ib
lf ifhlbc ,einib7 fhfvfhnj [jwfdc
,fmnthbt,c lf cjrjc7 fhfvtl [tkc
eo.j,c lfpbfyt,ekb mcjdbkt,bc fqlutyfc8
mby’bc ajskt,bc odtyb rfhubf cnjvfnbnt,bc lhjc7 hflufy [jwfdc fhfvfhnj ,fmnthbt,c7 fhfvtl dbhect,bc
ufvhfdkt,fcfw eikbc [tkc8
byatmwbehb lffdflt,t,bc vmjyt cyteks vbfhsdbs rth’b7 hjvtkbw mby’bc ajskt,bs fy stckbs fhbc itrfpvekb8 ertstcbf7 odybfyb mby’bs
,jkjc itrfpvjs7 hjwf leqbkb erdt
lblb [ybc lfo.t,ekbf8
hfw itt[t,f itvodfh fy xfieiek
rth’t,c - gbhbmbs7 sfdblfydt itrfpvts
fv sdfkcfxbyj ofhvjvflutykbs8
Zira dadebiTad moqmedebs
centralur nervul sistemaze
ibkfakfdb fhbc bc rth’b7 hjvtkbw .dtkfpt vtnfl bs[jdc bcts cfrfpvc7 hjujhbwff 'BHF8 akfdb cjrjcb bmyt,f se w[dhbc [jhwbc7 fvfc
vybidytkj,f fhf fmdc8 ibkfakfdb
fewbkt,kfl rtslt,f mtkt[ib8 itvs[dtdbs fhfathb [lt,f7 vbsevtntc7
se tc xfvj.fkb,t,ekb nhflbwbff8
fsfcj,bs okbc oby flfvbfyvf fqvjfxbyf7 hjv 'bhf lfvfvidblt,kfl
vjmvtlt,c vbc ythdek cbcntvfpt7 fceasfdt,c vfc tvjwbt,bcufy lf [tkc
eo.j,c vjpqdfdt,ekb fpht,bc itxtht,fc8 fpht,b nfy]dbc cfobylfhbf7
nfy]df rb fdflv.jaj,fc ,flt,c8 itb’-
kt,f bsmdfc7 hjv 'bhf ths-thsb eybdthcfkehb cfvrehyfkj cfiefkt,ff7
hflufy bc lflt,bsfl vjmvtlt,c wtynhfkeh ythdek cbcntvfpt8 fvfcsfy thsfl 'bhf itbwfdc ybdsbtht,t,c7 hjvkt,bw jhufybpvbc ufovtylfc eo.j,ty [tkc7 hfw sfdbcsfdfl ]fyvhstkj,bc
cfobylfhbf8 rbltd thsb sdbct,f7 hbc
ufvjw 'bhfv 3vtltfc ,jcnfyib4 qbhctekb flubkb lfbvrdblhf7 fhbc bc7 hjv
yfokfdehb gfhfpbnt,bc lf[jwdbc eyfhb uffxybf8 yfqdkbfyvf lf tvjwbehvf
flfvbfyt,vf7 fctdt bvfs7 dbcfw tuhts
ojlt,ekb 3zbt,b4 foe[t,s7 hfw itb’kt,f [ibhfl eylf vbbhsdfy 'bhf-
sb itrfpvekb rth’t,b8 vtlbwbyfib 'bhfc ajskt,b7 yf.jab lf atcdb ofhvfnt,bs ufvjb.tyt,f8 'bhfc
ajskt,bc xfb fev]j,tct,c vflfc7
ueyt,fc7 fvfqkt,c jhufybpvbc pjufl njyecc7 ihjvbceyfhbfyj,fc8
rez-yfokfdbc ghj,ktvt,bc lhjc
bc fhfvfhnj f.ext,c nrbdbkc7 fhfvtl fvidblt,c rbltdfw flfvbfyc8 'bhfc yf.jabcfufy bqt,ty ptsc7 hjvtkcfw afhsjl b.tyt,ty efvhfdb lffdflt,bc lhjc8 fv ptsc pjubths r,bkbc gfcnfibw fvfnt,ty7 hflufy vfc
gbhbc qhec vbrhj,t,bcufy ufovtylbc eyfhb uffxybf8
ra unda vicodeT rZis produqtebis
mavneblobis Tu sargeblobis Sesaxeb
flfvbfybc h’bc lflt,bsb sdbct,t,b lblb [fybf7 wyj,bkbf
vtlbwbybcsdbc8 vrdktdfhsf ufycfresht,ek .ehflqt,fc bmwtdc
vbcb sdbct,f - lf[jwjc rb,jc e]htlt,b8 flfvbfybc h’t itbwfdc
wbkfc7 hjvtkcfw HAMLET eojltc (HumanAlpha-Lactalbumin
Made Lethal to Tumor Cells‘8 fv rdktdt,bc kblthfl vbxytekt,b
fhbfy idtltsbc utnt,jhubc eybdthcbntnbc vrdktdfht,b8
fmdt eylf fqdybiyj7 hjv tc ahbfl cfbynthtcj wbkf bikt,f vfiby7 hjujhw rb flfvbfybc h’t sthvekfl lfveifdlt,f8
'HJ[BC H’T FLFVBFYPT VJMVTL VCUFDC YBDSBTHT,T,C7 GHFMNBREKFL7 FH ITBWFDC8
fvfc flfcneht,ty bubdt vrdktdfht,b7 hjvkt,bw flfvbfybc
h’tc brdktdty8 RDKTDT,B FXDTYT,C7 HJV GFCNTHBPT,EKB +UFLFLEQT,EKB‘ 'HJ[BC H’BC VJV[VFHT,KT,B EAHJ [IBHFL
FDFLLT,BFY RB,JSB7 DBLHT BCBYB7 DBYW GFCNTHBPT,EK H’TC7
FHF;FYC7 UFLFEOEHFDB VFOJYBC VCUFDC GHJLEMNT,C FH VBBHSVTDTY8 uthvfybbc lbtnjkjubehb cfpjufljt,f 3h’t lf
rb,j4 vbbxytdc7 hjv 'hj[bc h’bc fctsb fhfcfcehdtkb tatmnb
lfrfdibht,ekbf bvfcsfy7 hjv bc itbwfdc flfvbfybcfsdbc cfibib
hfjltyj,bs phlbc /jhvjyt,c lf ghjkfmnbyc8
LFYFVLDBKT,BS LFLUTYBKBF7 HJV PHLBC /JHVJYT,B
FATH[T,TY RB,JC E]HTLT,BC SDBSUFYFLUEHT,FC8 FV NBGBC
/JHVJYT,BC VJVFNT,F VRTHLBC LF GHJCNFNBC RB,JC HBCRAFMNJHBF8 hf smvf eylf7 fctsb /jhvjyt,bc evtntcj,f rezyfokfdbc nhfmnib vjbytkt,f8 jqjyl bv itvs[dtdfib7 hjltcfw ghjlemnib rfptbybc hfjltyj,f lf,fkbf8 tc gbhj,f v[jkjl flfvbfybc h’tibf lfwekb8
wbkt,bs7 fewbkt,tkb dbnfvbyt,bsf lf vbrhjtktvtynt,bs
vlblfh h’bc ghjlemnt,pt cfthsjl efhbc smvf yfvldbkfl
cfmfhsdtkj - rjk[tsb jlbsufydt
wyj,bkbf7 hjujhw vrehyfkt,bc mdt.fyf8 itvs[dtdbsb fh fhbc7 hjv vrehyfkbcf lf vfhflbekb f[fkufphlj,bc cfblevkjc vwjlyt vtltfc cf[tkvf vtlbwbybc cf[tkc lfelj lfcf,fvb8
fsfcj,bs otkb xdtyb obyfgfhb vcjakbjc c[dflfc[df res[tib fuhjdt,lf lf
cfw[jdht,tksfy f[kjc extylf flubkc
cfvrehyfkj cfiefkt,t,c8
bv lhjblfy ufycfresht,ek .ehflqt,fc bmwtdlf .dtkfpt edyt,tkb lf et,fhb7 vwtyfhtekb ofhvjij,bc cfvrehyfkj cfiefkt,t,b8 lqtc bcbyb .dtkf j]f[bc ,jcnfyib itudb’kbf vjd’t,yjs8 yfvldbkfl7 mfhsekb ,jcnfyb - 3vtltfc ,jcnfybf48 mfhsekb rth’t,bc evtntcj,bc
lfcfvpflt,kfl fewbkt,tkb cfrfpvb7 fvfdt lhjc cfvrehyfkj cfiefkt,fc ofhvjflutyc8 utvjc ufhlf rehyfdty lf ghjabkfmnbrfc eotdty efvhfd lffdflt,t,c8
fh qbhc8 e,hfkjl7 eylf ufdbsdfkbcobyjs rfwj,hbj,bc lf
vtwybtht,bc vhfdfkokbfyb ufvjwlbkt,f8
.dtkc7 [fzjc7 rfhfmc lf th,jc fctsb vfdyt ybdsbtht,t,b vjwbkt,ekb fmdc - ljc7 t8o8 ihfnbc cf[bs8
vfuhfv tc ghjlemnt,bw fh fhbc cfdct,bs edyt,tkb8 bcbyb
,fmnthbt,bcf lf gfhfpbnt,bcsdbc rfhu cfrdt, ybflfuc ofhvjflutyc8 fv yf[tdfhaf,hbrfnt,bc vj[vfht,f ertstc itvs[dtdfib vewkbc it,thbkj,fc ufvjbodtdc7 yfokfdt,ib ,fmnthbt,bc ufvhfdkt,bc ufvj8 fctdt itb’kt,f7 lhjsf ufyvfdkj,fib
xfvj.fkb,ltc vjytkt,bc ghj,ktvt,b7 yfqdkbc ,einbc fyst,f7 zbyzhbc wbt,f lf vcufdcb fkthubekb htfmwbt,b8
mfhsek nhflbwbt,ib lf mfh[yek ntmyjkjubt,ib lfvrdblht,ekbf .dtkbc vfhbko.fkib ufvj.dfyf7 [fzjc gbnyfib uflfptkf7 rfhfmbc cgtwbfkehb lfveifdt,f8
hjwf .dtkb vfhbko.fkib fhbc ufvj.dfybkb fy /jkfylbehb .dtkbdbs sthvekfl lfveifdt,ekb7 vfcib b[jwt,bfy ,fmnthbt,b8 vfhbkbs uf]tht,ek .dtkib hsekfl vhfdklt,bfy ,fmnthbt,b8 hjwf [fzj gbnyfibf uflfptkbkb7 gbnybc ybdsbtht,t,b fctdt [jwfdty ,fmnthbt,c8
h’bc ghjlemnt,b flfvbfybcsdbc fewbkt,tk wbkt,c7 vbrhjtktvtynt,c lf dbnfvbyt,c itbwfdty8 vfs ufhtit cfmfhsdtkjc rkbvfneh pjyfib ]fyvhstkj,bc ityfhxeyt,f ofhvjelutytkbf8 jqjyl fewbkt,tkbf7 vfsb vjvpflt,bc otct,b lfdbwdfs7 hfsf ]fyvhstkj,fc fh dfdyjs8
fct hjv7 se ubylfs7 ]fyvhstkt,b b.js7 ittwflts7 fh vbbhsdfs h’t7 fhf;fyb7 vfojyb8 ittwflts7 vbbhsdfs rfhfmb7 th,j7
vfhbkib yflt,b7 vjvobat,ekb .dtkb lf gbnyfib uflfptkbkb [fzj8
zafrana da misi
sasargeblo Tvisebebi
lqtc vbylf7 .dtkfpt vybidytkjdfyb vjyfgjdfhb - pfahfyf ufufwyjs8
vcjakbjib bc cfrfpv-cfytkt,tksf
vtatlff fqbfht,ekb8 fhct,j,c dfhfelb7
hjv pfahfyf .dtkfpt 'dtkb cfytkt,tkbf8 bc ]th rbltd ievthek o.fhjt,ibf
vj[ctybt,ekb8
VBCB CFVREHYFKJ SDBCT,T,BF5
pfahfyf 'kbth fynbjmcblfynt,c itbwfdc - fye fyflueht,c vfdyt ybdsbtht,t,c7
hjvkt,bw fcfrsfy thsfl eahj lf eahj
ofhvjbmvyt,f flfvbfybc jhufybpvib8
pfahfybc vwbht hfjltyj,bs ufvj.tyt,bcfc7 fye bv ljpbs7 hjvkbsfw rth’c rfpvfdty - ev]j,tclt,f yfqdkltyf7 cfrdt,bc
vjytkt,f7 yfqdkbc ,einib rdlt,f thse]htlbfyb gfhfpbnb kfv,kbf8
PFAHFYBC YF.TYBC
VJVPFLT,BC OTCB5
@-# .dfdbkc eylf lffc[fs @__ vbkbkbnhfvlt vleqfht o.fkb lf !%-@_ oesb lff.tyjs8
yfqdkvltybc7 cfrdt,bc vjytkt,bc7 fynbgfhfpbnekb vjmvtlt,bc ufhlf7 pfahfybc yf.tybc vbqt,f fev]j,tct,c ceysmdfc7 sbhrvtkt,bc aeymwbfc7 fvidblt,c
ythdek cbcntvfc7 njyecib vj/.fdc reyst,b +fv ,jkj sdbct,bc7 reyst,bc njyecib vj.dfybc ufvj7 pfahfybc yf.tyb jhcekj,bc lhjc htrjvtylt,ekb fhff`8
ghjabkfmnbrbc vbpybs yf.tyb vbbqt,f
lbkbs epvjpt *-#_ lqbc ufyvfdkj,fib8
VTLTFC ,JCNFYB
RFVF
(ANETHUM)
RFVF FAFHSJT,C CBC[K"FHQDT,C LF CBC[K"FHQDJDFYB
CGFPVBS UFVJODTEK SFDBC
NRBDBKCFW F.EXT,C
- rfvf bvltyfl edyt,tk cfvrehyfkj cfiefkt,fl bsdkt,f7 hjv xdbk
,fdidt,cfw rb fcvtdty 3rfvbc o.fkc48
!-@ cfereybc obyfs oytdbc lfvotdb f,t,b fh fhct,j,lf - flfvbyt,bw
eahj lfrdbhdt,ekt,b b.dyty8 vfs
bwjlyty7 hjv evtntc itvs[dtdfib7
oytdf bvbc ufvj eotdlfs7 hjv vewkbc afhb /mjylfs lfzbvekb8 tc
ythdbekj,bc ufvj [lt,f lf ufvjcfdfkbw bjkbf7 e,hfkjl7 eylf uffrjynhjkj vewkbc vjleyt,f8 vfuhfv7 hjwf7 xdbkbc fh b.jc7 vewtkb it,thbkbf ufpt,bc ufvj7 rfvbc
ufhtit oytdbc lfotdf hsekbf8
rfvf vjytkt,fc eo.j,c [tkc7 fctdt ifhlvltybf lf vt’e’eh ltlt,c
idtkbc7 h’t fh itevwbhlts8
hflufy rfvf yfokfdt,bc uked reyst,c
fleyt,c7 fhfvfhnj vewkbc it,thbkj,fc
idtkbc8 fctsb ukedb reyst,b cbc[k’fhqdt,ibw fhbc8 itcf,fvbcfl7 rfvf fafhsjt,c cbc[k’fhqdt,c7 cbc[k’fhqdjdfyb cgfpvbs ufvjodtek sfdbc nrbdbkcfw f.ext,c8 fvbs fhbc ufygbhj,t,ekb bcbw7 hjv E’BKJ,BC LHJC RFVBC YF.TYB LFVFVIDBLT,KFL VJMVTLT,C8 sfyfvtlhjdt vtlbwbyf afhsjl
cfhut,kj,c vtltfc ,jcnybc fv ofhvjvflutykbs8 cf.jdtksfjl wyj,bkb 3RFVBC O.FKB4 itvluyfbhfl vpfllt,f5 ! obkb rfvbc ptsb !___ obk o.fkpt8
WBCNBNBC7 IFHL-RTYZJDFYB LFF-
DFLT,T,BC7 IAJSBFYB 'BKBC
ITVS[DTDT,IB rfvbc stckbc yf.tyc
bidtkbt,ty5 ! xfbc rjdp lfyf.bk
rfvbc stckc cfqfvjc fc[fvty ! zbmf vleqfht o.fkc8 lbkbs yf.tyb
vpflff lf itub’kbfs7 lqtib @-#-]th
zfvbc oby vbbhsdfs8
VTNTJHBPVBC +it,thbkj,f7 ufpt,b‘7 .F,PJ,BC7 MHJYBREKB RJKBNBC LHJC ertstcfl vjmvtlt,c
xhlbkib ufihfkb rfvbc ajskt,bc
yf.tyb5 ! xfbc rjdp lfyf.bk rfvbc
ajskt,c obyf cfqfvjc fc[fvty !
zbmf vleqfht o.fkc8 vbbqt,f zfvbc oby8 lqtib @-#-]th8
abaSaSi erTi lamazi sofelia
- maidani. marTalia, is samegrelos erT-erTi raionia, magram
aq imerlebi cxovroben da adgilobrivebma megrulic ki ar ician. am sofelSi erTi qalbatoni cxovrobs - lida jangvelaZe-loCoSvili, romelsac yvela
lida bebias eZaxis. ramdenime
kviris win mas dabadebis dRe
hqonda - 100 weli Seusrulda.
iubilars uamravi stumari
ewvia; didi sufrac gaiSala
da 3 erTnairi tortic miarTves,
romlebzec saTiTaod iyo gamosaxuli cifri - 100.
bebom 100 sanTeli yoCaRad
Caaqro, magram ezoSi abrialebuli feierverkebis ki SeeSinda
da moaSoreT es eSmakis maSxalao, - gaiZaxoda.
amboben, lida bebo visac dalocavs da zurgze xels daadebs, yvelas sasikeTod auxdebao.
masTan adgilobrivi mamaoebic
ki midian da sTxoven, - dagvloceo. sikeTiT savse qalbatons
ar ezareba, acaxcaxebuli marjvena zurgze dagados da warmateba gisurvos. moxucs SesaSuri mexsiereba aqvs da warsulis
yvela movlena zedmiwevniT zustad axsovs, mis saxlSi ki TviT
stalini imaleboda.
* * *
- 1910 wlis zafxulSi, Zalian Rarib ojaxSi davibade. warmoidgineT, jami da TefSic ar
gvqonda, Wiqis magivrobas ki xisgan gamoCorknili, amoRrmavebuli
fialebi gviwevda; TefSebi da
jamebic xisgan iyo gamoTlili
- kalamjamebs veZaxdiT. Widan
wyali rom amogveRo, vedroc
ar arsebobda. erTi mcenare iyo,
adre kvaturas veZaxdiT (misi
nayofi gogras hgavs), axla mas
Rvinis amosaRebad iyeneben da
orSimo hqvia. nayofs specialurad amuSavebdnen da Semdeg kvaturaTi Widan wyals iRebdnen.
sul erTi gamWvartluli oTaxi
gvqonda, sadac Suacecxli inTeboda. RamiT, roca deda cecxls
daanTebda, kvamli Tvalebs gvwvavda. bavSvebi vWuWyunebdiT xolme,
- ratom ar gvaZinebo?! didi
gogo viyavi, roca puri pirvelad vigeme...
mamaCemi 8 wlis daoblda.
roca ase patara bavSvi udedmamod rCeboda, `apekuns~ uniSnavdnen xolme, romelic bavSvze
zrunavda. aseTi adamiani mamasac
miuCines. iman mama xonSi, Cxenkelis mdidar ojaxSi mojamagired daayena. mas Turme, ZaRlebis
movla evaleboda - monadire
ZaRlebs banda, aWmevda da wvrTnida. `apekuni~" valdebuli iyo,
aRebuli jamagiri mis srulwlovanebamde Seenaxa da Semdeg
mieca. mamas Turme, ZonZebi ecva
da zamTarSi Zalian scioda.
patroni ugulo kaci yofila,
bavSvisTvis arafers imetebda.
erTxel sicives Zalian rom Seuwuxebia, ZaRlebTan dawolila
da ise dauZinia.
erTi kviris Semdeg es ambavi
patrons gaugia da maTraxiT
ucemia. bavSvi SuaRamisas gaqceula, tyispiras Camomjdara, tirili dauwyia. am dros mezobeli soflidan momaval mRvdels
gamouvlia da tirilis xmaze
SeCerebula. bavSvi rom unaxavs,
gaocebula, anaforaSi gauxvevia,
Sin wauyvania, daubania da daupurebia kidec. meore dRes `apekuni~ SeSfoTebula da mRvdels
misdgomia, magram mamaos misTvis
didi sayveduri uTqvams; isic
gaurkvevia, rom Turme, jamagirs
ar unaxavda, hoda, bavSvi TavisTan dautovebia.
mamas 18 wlamde cotaodeni
fuli daugrovebia da ukve srulwlovani, mRvdlis ojaxidan
wamosula; mere, mSobliur sofelSi, maidanSi Camosuls kameCi uyidia, sacolisTvis beWedi
SeuZenia da daojaxebula. Cems
mSoblebs 8 Svili hyavdaT. erTxelac, sofels qolera `daeria~;
im periodSi uamravi adamiani
daiRupa da erT Rames Cvens ojaxSic 2 bavSvi gardaicvala 12 da 8 wlis da-Zma dameRupa...
am daavadebisgan zogierTi ojaxi
mTlianad ganadgurda, gardacvlilebis damkrZalavic ki ar
darCaT. erT dRes mamam da ramdenime kacma gadawyvites, - davTvreT,
xelebi da tani aryiT gaviwmindoT, mere ki gardacvlilebi
gavapatiosnoTo. maT didi ormo
amouTxriaT da yvela micvalebuli daumarxavT.
mama usamarTlobas ver itanda, adamianis Cagvras ver egueboda; Tanac, yvelaferi Tavis
Tavze hqonda gamocdili da rogorc ki revoluciuri talRa
agorda, maSinve bolSevikebis mxares dadga da revolucioneri
gaxda. `straJnikebi~ CvenTanac
xSirad modiodnen. ufrosi da
myavda, romelic Soreul sofelSi, naTesavTan gadamales, raTa
misTvis vinmes Seuracxyofa ar
mieyenebina.
menSevikebi da bolSevikebi
rom ibrZodnen, mec kai didi
gogo viyavi - 12-13 wlis. Cveni
saxlis ukan erTi didi muxa
idga, romelic Suaze gaxldaT
gapobili, garSemo ki totebiTa
da foTlebiT dafaruli - revolucionerebs swored im muxaSi malavdnen xolme; im xalxs,
visac `straJnikebi~ eZebdnen, mxolod iseT ojaxebSi malavdnen,
sadac mamakaci iyo - maSin sxva
dro gaxldaT da umamakaco
100 sanTeli bebosTvis
ojaxSi ucxo kacis darCena ar
SeiZleboda. xSirad, TiTo ojaxSi
2-3 bolSeviki imaleboda da maT
Raribul lukmasac unawilebdnen...
mama RamiT tanisamossac ar ixdida, mxolod Ceqmas Tu gaiZrobda
(Ceqma revoluciurma komitetma
aCuqa) - es imitom, rom Tu saqme
gasaqcevad gauxdeboda, uceb gaeswro. erTxel ezoSi `straJnikebi~
iseT dros Semovidnen, mamam damalva ver moaswro. gaiqca, magram daewivnen da erTma `straJnikma~ cali
ulvaSi aaputa. gasisxlianebuli
mama rom davinaxe, `straJnikebs~
veci da erT-erTs neka TiTi movakvnite. im kacma ikivla, mas meore
waeSvela da mamam Tavs uSvela...
erTxel xonSi mitingi tardeboda, sadac sityviT stalini unda
gamosuliyo; maSin mas stalini
ar erqva, yvela kobad icnobda. mitingis dRes mama Sin movida da
raRac waiRo. dedam Tqva, - axla
kidev viRacebs mogviyvanso. mamas
Sinidan dedas TavSali da xalaTi
wauRia, es mere gavigeT. Turme, menSevikebs gadawyvetili hqoniaT, rom
rogorc ki stalini tribunaze
avidoda, esrolaT da moeklaT. marTlac, rogorc ki kobam tribunaze fexi Sedga, srolis xma gaisma.
Turme, mis ukan mdgarma mamam Tavze TavSali gadaafara, miwaze daagdo da zemodan gadaefara, Semdeg
iqidan xoxviT gamovidnen. roca
samSvidobos gamoaRwies, xalaTi Caacva, Tavze TavSali moaxvia, xelkavi
gamosdo da Sin ise wamoiyvana.
Soridan rom SexedavdiT, gegonebodaT, qali mohyveboda gverdiT. mama
samzareuloSi Semovida da Tqva: koba moviyvane. saWmeli Tu rame
gvaqvs, vaWamoTo. dedam uTxra, bavSvebs cota Romi morCaT, imas
gavacxeleb; mWadsac davacxob da
cotaodeni yvelic gvaqvso.
im dReebSi CvenTan bevri revolucioneri movida. maT vera da
ver gaiyvanes koba samSvidobos;
eSinodaT, rom ar moeklaT. irgvliv
`straJnikebi~ daZrwodnen. mezoblebma icodnen, vis vmalavdiT, magram
yvela mamas edga mxarSi da stalinis gacema aravis mosvlia azrad.
3 dRis Semdeg, rogorc iqna, jixaiSSi gaapares. omi rom damTavrda,
mamaCems amagi daufases - kargi saCuqaric misces da Tanamdebobac
uboZes. stalinma mamas TavisTan
samsaxuric SesTavaza, magram Cemi
ufrosi Zma axali daRupuli iyo
da mamam wasvla ar indoma.
kargad maxsovs is periodic, roca Cvens saxlSi budu mdivani
imaleboda. omis Semdeg gavige, rom
saxlSi uamravi tyvia-wamalic gvqonia - saRore mTeli arsenaliT
yofila savse. Cveni soflis mRvdeli mama simoni (miqaZe) gaxldaT.
revoluciis dros masTan ramdenime
mowadinebuli axalgazrda movida,
- wveri unda gavkriWoTo. mama
daimuqra: vinc simons xels axlebs,
SublSi tyvias davaxlio da amis
Semdeg SeeSvnen. swored mamas damsaxurebiT, mama simons arc Sesamoseli gauxdia da arc msaxureba
miutovebia. mamas yovelTvis swamda RmerTis da WeSmariti marTlmadidebeli gaxldaT. saSobaod da
saaRdgomod saklavs Cumad vklavdiT da vzeimobdiT. revolucioneri kaci ki iyo, magram SuaRamisas agvayenebda xolme da vloculobdiT... Cemi qmris mamida, nino
monazoni gaxldaT. sul mTlad
axalgazrdam sakuTari TvaliT naxa,
rogor gadahyva misi da mSobiarobas. samwuxarod, Cvilic maleve
daiRupa da ninom swored amis
Semdeg gadawyvita, monazvnad wasuliyo. man sasuliero saswavlebeli qarTlSi daamTavra, monazvnad
ki maTxojSi aRikveca.
rodesac eklesia-monastrebi daxures, deda nino or monazonTan
erTad Cvens sofelSi dabrunda
da eklesiis gverdiT, patara saxlSi dabinavda. fesuna da qaristine (ase erqva monazvnebs) ninoze
ufrosebi iyvnen da male gardaicvalnen. erT zamTars didi Tovli
movida da ninos saxlis saxuravi
Caungria. es rom gavige, CemTan wamoviyvane da xuTi wlis ganmavlobaSi vuvlidi - bolo eqvsi Tve davrdomili iyo. deda nino mudam
fexSiSveli dadioda. ambobda: jobia,
aq vewamo, vidre saiqioso. sasTum-
lad didi qva edo - baliSze
arasdros daudvia Tavi. roca
sikvdilis moaxloeba igrZno,
RvTismSoblis xati, is tanisamosi, romelic monazvnad aRkvecis dros ecva, mooqrovili Custebi, didi da patara xis jvrebi
moiTxova, mere ki miTxra: ziareba minda. iqneb, Rvino da TeTri
puris natexi miSovoo.
maSin puri Zneli saSovni gaxldaT. mezobel kacs ojaxis
wevri gardaecvala da `satirlisTvis~ qalaqidan cotaodeni
puri Camoitana. mas vTxove, cota
puri moeca. nino sawolze wamojda, Rvino da puri akurTxa,
Semdeg ki eziara. anderZad daibara: es didi xis jvari (TiTqmis
misi sigrZe iyo) gulze damadeT, rac daxeuli xatebi naxoT,
dawviT da ferfli mdinares
gaataneT, RvTismSoblis es xati
Sens ojaxSi darCes (misi piradi xati iyo). icodeT, aravin
ikivlos; cremli valia da vals
gadaxda unda; ise gamasveneT, mweri ar damajdes; saflavi iseT
biWebs gaaTxrevineT, romlebic
qalTan namyofi ar arian; tanisamosi patiosanma qvrivma Camacvas; pirvel saaTamde, patara WiSkridan gamasveneTo da saflavis
adgilic mimiTiTa. ninos gardacvalebamde sami dRiT adre, RamiT ezoSi gavedi da davinaxe,
rom ezoSi welSi moxrili qali Semovida, romelsac xelSi
Wraqi eWira. SemeSinda da maSinve
Sin Sevedi.
deda ninos rom vuTxari, damamSvida: - nu geSinia, Cemi wasvlis dro movidao... gardacvlili Sua oTaxSi davasveneT. meore
dRes ise moxda, rom oTaxidan
yvelani gavediT da micvalebuli marto davtoveT. uecrad,
mezoblis yvirili gavigoneT, Cqara modiT, oTaxSi cecxli
anaTebso. marTlac, micvalebulis TavTan, Werze raRac mrgvali, cecxlovani burTi ekida
da kaSkaSebda. oTaxSi rom SevediT, es yvelaferi gaqra... xati,
romelic ninom maCuqa, me-18 saukunisaa. vifiqre, Cemi patara
saxli misi sakadrisi araa-meTqi
da Cems muls gavatane.
gavida dro. erTxel sizmarSi
vnaxe, rom oTaxSi, sanTliT xelSi nino dadioda da raRacas
eZebda. mere mkiTxa, - xati sad
waiReo? SeSinebuls gamomeRviZa. Cems muls yvelaferi movuyevi da xati damibruna. sxvaTa
Soris, erTxel es xati mogvpares kidec, magram ramdenime xnis
Semdeg ezoSi gadmogvigdes. rogorc Semdeg gavige, qurds kargi
dRe ar dasdgomia, mis Tavs aTasi
ubedureba datrialebula da
ukan amitomac moutania. CemTan
sacxovreblad gadmosvlis Semdeg saeklesio nivTebi da wignebi
deda ninom maTxojis eklesiaSi gagzavna. vici, rom iq axlac
inaxeba wignebi, misi warweriT.
- Tqvens meuRleze ras metyviT? rogor gaTxovdiT?
- mSoblebis surviliT gavTxovdi anu meuRle gamiriges.
ganaTlebuli, warmosadegi kaci
iyo. vidre gamirigebdnen, me manamdec momwonda - saqmiani kaci
gaxldaT, Cvens raionSi komkavSiri man daaarsa. orive kargi Sesaxedavebi viyaviT. mamam miTxra,
- sofleli kaci kia, magram ra
uWirs, kargi adamianiao. mec davTanxmdi. ufrosi biWi orwlinaxevris iyo, gogo ki wlinaxevris, rodesac Cemi qmari `germaniis omSi~ waiyvanes da iqidan
arc dabrunebula. oblebi martom gavzarde. Zalian gviWirda...
ager, ezoSi rom msxlis xe dgas,
imis Ziras videqi da ise gavacile Cemi qmari, hoda, swored
maSin vnaxe ukanasknelad. maSin
araferi gvebada. yvelaferi, rasac aq xedav, Cemi monagaria.
axla kidev bevr rames mogiyvebodi, bebia, magram daviRale da laparakis Tavi aRar
maqvs... kar-gma movlam momiyvana
am dromde, ZaliT macocxleben.
rac macocxla ufalma, imis madlobeli var.
esaubra
mari jafariZe
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
9
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
- hjujh vj[lf7 hjv eovbyltcvf
vtkmbctltrvf vjcf.lhtl vbnhjgjkbnb lfdbsb ufvjfhxbf lf rfsfkbrjcgfnhbfhmb vbnhjgjkbnb tahtvb uf[lf0
-!)^_ okbc !_ bfydfhc ufhlfbwdfkf
chekbfl cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmb7 eovbyltcb lf eytnfhtcb vtkmbctltr 6668 !! bfydfhc cfufyut,jl itbrhb,f cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb
trktcbbc cbyjlbc c[ljvf7 hjvtkcfw tcoht,jlyty5 ,FSEV-ITVJMVTLTKB LF
Z.JYLBLTKB VBNHJGJKBNB TAHTVB7 ,JL,TKB VBNHJGJKBNB LBVBNHB7 MESFSTK-UFTYFSTKB VBNHJGJKBNB YFJVB7 EH,YTKB VBNHJGJKBNB LFDBSB7 STSHBO.FHJTKB
VBNHJGJKBNB PBYJ,B8 cbyjlbc
c[ljvf uf[cyf ,JL,TKVF VBNHJGJKBNVF LBVBNHBV +BFIDBKB‘7 hjvtkvfw fqybiyf5 3cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tk trktcbfc fqfh /.fdc vtsfehb7 hjvtkbw ufvjhxtekb b.j hjujhw ybzbs7
fctdt cekbthb w[jdht,bs8 lqtc xdty eylf cojhfl itdfafcjs itmvybkb dbsfht,f lf dbvjmvtljs bct7 hjv isfvjvfdkj,fv cf.dtlehbs fhfcjltc ufb[ctyjc !)^_
okbc !! bfydhbc cbyjlbc c[ljvf sfdbcb
uflfo.dtnbkt,bc ufvj8 obyflflt,f itvjvfmdc7 cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb
trktcbbc rfsfkbrjc-gfnhbfhmbc vjcf.lhtl lf vtkmbctltr 666-bc lfvrh’fkfdb
rjvbcbbc sfdv]ljvfhtl fdbhxbjs vbnhjgjkbnb tahtvb48 fv obyflflt,fc v[fhb lfezbhtc vbnhjgjkbnvf yfjvvf lf
tgbcrjgjcvf pbyj,vf8 eh,ytkvf vbnhjgjkbnvf lfdbsvf7 jabwbfkehb ufyw[flt,bs7 vjb[cyf vjcf.lhbc sfyfvlt,j,f8
!)^_ OKBC !)-@_ ST,THDFKC ITLUF CFMFHSDTKJC VFHSKVFLBLT,TKB
TRKTCBBC UFAFHSJT,EKB RHT,F7
HJVTKVFW CHEKBFL CFMFHSDTKJC
RFSFKBRJC-GFNHBFHMFL FBHXBF VBNHJGJKBNB TAHTVB8 !)^_ OKBC @!
ST,THDFKC7 RDBHFC7 VJ[LF VBCB FQCF.LHT,F CDTNBW[JDKBC CFGFNHBFHMJ NF’FHIB8 se hfnjv vbbqj cbyjlvf fctsb uflfo.dtnbkt,f7 fvbc itcf[t,
eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv vtjhbc
vbth ufydkbkb upf ufudwtvc gfce[c8
- vjudbs[hts eovbyltcb tahtvbc
vbth ufydkbkb upbc itcf[t,=
- vtjwt cfereybc rfsfkbrjc-gfnhbfhmt,c ijhbc eovbyltccf lf eytnfhtcc
tahtv vtjhtc .dtkfpt afsthfrbfyb
w[jdht,bc upf /mjylf ufdkbkb8 vfc efvhfdb obyffqvltuj,bc lf’ktdf vje[lf
]th rbltd vfyfv7 cfyfv cfcekbthj w[jdht,fc itelut,jlf8
eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtvb7
thbcrfwj,fib UHBUJK IBJC ’T CBLFVJYB’T lfb,flf !()^ okbc !) ctmntv,thc ujhbc vfphbc cjatk ljtcib7
cjakbc vtlfdbsybc j]f[ib8 ltlf qhvfl
vjhoveyt mfkb b.j lf idbkt,cfw fct
phlblf8 uhbujkb !! okbc b.j7 ltlf
hjv ufhlftwdfkf8 vfc ,fdidj,blfydt /
mjybf cehdbkb7 cfcekbthj gbhb ufv[lfhb.j lf fvbc ufvj cf[kblfy ufgfhekf7
ibjvqdbvbc vjyfcnthib vbcekf lf vjyfcnhbc obyfv’qdhbcsdbc es[jdbf7 vjhxbkfl vbvbqtsj8 obyfv’qdfhvf bub gfnfhf fcfrbc ufvj7 vij,kt,sfy lff,heyf8
vfvfv e.ehflqt,jl fh lfnjdf gfnfhf
uhbujkbc cehdbkb lf bub ujhbc cfcekbthj cfcofdkt,tkib vbb.dfyf7 cflfw
!)_$-!)!@ okt,ib cofdkj,lf8 !)!@
otkc ujhbc cfcekbthj cfcofdkt,kbc
lbhtmwbfv cgtwbfkehb htrjvtylfwbf vbcwf ofhxbyt,ek rehclfvsfdht,ek uhbujk cblfvjyb’tc s,bkbcbc cfcekbthj
ctvbyfhbfib cofdkbc ufcfuh’tkt,kfl8 BV
LHJC S,BKBCBC CFCEKBTHJ CTVBYFHBF LQTDFYLTKB VTW[HT CFFDFLV.JAJC NTHBNJHBFPT B.J8 HTMNJHB
UF[KLFS CBJYBC NF’HBC LTRFYJPB7
ITVLUJVIB WYJ,BKB VTWYBTHB RJHYTKB RTRTKB’T8 rjhytkb rtrtkb’tc uhbujk cblfvjyb’bc7 hjujhw ybzbthb f[fkufphlbc vbvfhs ufycfresht,ekb rtsbkufyo.j,f /mjylf8 [ibhfl tcfe,ht,jlf vfc /fubjuhfabfpt7 cftrktcbj rfyjybrbc7 cfmfhsdtkjc bcnjhbbc cfrbs[t,pt7
cf[kib fnfylf obuyt,c8 bcbw sfdlfdbo.t,bs veifj,lf8
!)!* okbc !@ +@%‘ vfhnc vw[tsfib7
cdtnbw[jdkbc cfgfnhbfhmj nf’fhib
cfptbvjl ufvjw[fllf cfmfhsdtkjc
vfhskvflblt,tkb trktcbbc fdnjrtafkbbc fqlutyf8 cgtwbfkehfl ufcfyskek tnhfnpt fdnjrtafkbbc fqlutybc
fmnbc [tkvjvothsf ijhbc b.dyty IBJ
CBLFVJYB’T lf UHBUJK CBLFVJYB’T8 vfiby uhbujk cblfvjyb’t dth babmht,lf7 hjv ufdbljlf okt,b lf bub fv
lfvjerblt,tkb trktcbbc cfztsvg.hj,tkb uf[lt,jlf8
uhbujk cblfvjyb’t cfcekbthj ctvbyfhbbc lfchekt,bc itvltu bv ohtib
nhbfkt,lf7 cflfw b.dyty EOVBYLTCB LF
EYTNFHTCB RBHBJYB +uhbujkb vbcb
vjhxbkb b.j‘7 VBNHJGJKBNB LF ITVLTU CHEKBFL CFMFHSDTKJC RFSFKBRJC-GFNHBFHMB KTJYBLT8 tc flfvbfyt,b lbl ufdktyfc f[ltylyty f[fkufphlf uhbujkpt8 fhfyfrkt, lblb ufdktyf vje[ltybf vfcpt !)!( okbc @^ bfydfhc7 lfdbs fqvfityt,kbc [ctyt,bc lqtc7
s,bkbcbc eybdthcbntnbc uf[cyfc7 hfw
vfhskfw elbltcb vjdktyf b.j cfmfhsdtkjc bcnjhbfib8 fvfdt otkc bub xfbhbw[f eybdthcbntnib cb,h’ybcvtn.dtkt,bc afrekntnpt lf vbcb vfcofdkt,kt,b b.dyty bdfyt ]fdf[bidbkb7 frfrb ifyb’t7 rjhytkb rtrtkb’t7 uhbujk othtstkb7
ubjhub xe,bybidbkb8
f[fkuf[cybkb eybdthcbntnbc cneltynt,bcsdbc lblb ,tlybtht,f b.j
!)!( okbc @^ vfbcb7 hjltcfw .jabkb
vtabcyfwdkbc cfcf[ktib cfmfhsdtkjc
cf[tkvobajt,hbdb lfvjerblt,kj,bc
fqlutyf ufvjw[fllf7 vfuhfv tc cb[fhekb
lbl[fyc fh ufuh’tkt,ekf7 !)@! okbc
@% st,thdfkc ,jkitdbrehb hectsbc
cfjregfwbj ]fht,b s,bkbcib itvjdblyty7 cfmfhsdtkjc vsfdhj,f ]th lfcfdkts cfmfhsdtkjib uflfdblf7 itvltu rb
cfahfyutsib uftvupfdhf8 cfmfhsdtkjib
ufydbsfht,ekb gjkbnbrehb ghjwtct,b uhbujk cblfvjyb’tv vnrbdytekfl ufybwflf7 fvbc ufvj vfy efhb smdf s,bkbcbc eybdthcbntnib cofdkbc ufuh’tkt,fpt +bm cek $ otkb bcofdkf‘ lf !)@!
OKBC @! LTRTV,THC S[JDYBS VBVFHSF CHEKBFL CFMFHSDTKJC RFSFKBRJC-GFNHBFHMC7 EOVBYLTCCF LF EYTNFHTCC FV,HJCBC7 HJV VBCSDBC ,THFL FQRDTWBC EAKT,F VBTWF8 bub gfnhbfhmbcflvb ufupfdybk othbkib othlf5
3smdtyj eovbyltcj,fd= ,fdidj,fibdt vmjylf vbcohfat,f ,thekb
w[jdht,bcf8 xtvb ufyphf[df vhfdfk]th ufvbpbfht,bf wyj,bkb cfcekbthj gbht,bcfsdbc8 bcbyb cb[fhekbs
itvjvut,t,bfy lf cfsfyflj vfvj,hbdb kjwdf-rehs[tdbs lfde]bkljdt-
,bdfh8 fo vjvobat,ek fcfrc vbqotekb7 chekb zref-ujyt,bs lf cfqb
ituyt,bs fqzehdbkb7 rflybtht,bs
us[jds7 fqvrdtwjs ,thfl lf qbhcv.js vqdltk-vjyfpdybc [fhbc[pt
fcf.dfyfl8 vt vofvc7 vbe[tlfdfl ifdereqvfhsb lhjbcf lf cftzdj oesbcjakbcf7 smdtyb eovbyltcj,f ylj,bc sdfkbsf lf uekbs it[dlt,f fv
xtvc vbcohfat,fc lf vjvwtvc cfiefkt,fc7 hfsf cfvqdldtkvjyfpdyj [fhbc[ib v.jac itvt’kjc7 obyfit
ovbylf nhfgtpbcf fqdfdkbyj kjwdf-dtlht,f qvhsbcflvb7 cfvij,kjcflvb lf xdtyb vhfdfknfy]ekb trktcbbc ,tlybtht,bcfsdbc48
,thfl fqrdtwbc vjcehytc vjcs[jdtc
lf[fcbfst,bc vbnfyf vbcb vj’qdhbcufy8
vj[lf cfjwht,f8 CJATK LJTCBC
VQDLTKVF VB[TBK KERFIDBKVF7 HJVTKBW RFHUFL BWYJ,LF UHBUJK
CBLFVJYB’BC J]F[C7 CFMFHSDTKJC
VFHSKVFLBLT,TKB TRKTCBBC CFRFSFKBRJCJ CF,ZJIB UFUPFDYBK OTHBKIB F[FKUFPHLF UHBUJKB 3VTFV,J[TL LF TRKTCBBC VNHFL4 UFVJFW[FLF8 cjakbc vj’qdhbc fctsvf lfevcf[eht,tkvf7 ntyltywbehvf lf[fcbfst,fv uhbujkb ’fkbfy lffqjyf7 vfuhfv
afh-[vfkb fh lfe.hbf8 vfy cfufyut,j ufyw[flt,bs vbvfhsf eh,ybcbc tgfhmbbc
f[fkmfkfmbc vsfdfh[ewtcc7 lftlfcneht,byf fy efht.j vqdltk VB[TBK KERFIDBKBC ufyw[flt,bc ibyffhcb8 fv erfyfcrytkvf itrhb,f jkmbc cfvqdltkjt,f7
hjvtksfw lfflfcnehtc5 3CB.HVBLFY
FMFVJVLT RHT,F BWYJ,C UHBUJK CBLFVJYB’TC7 HJUJHW CFERTSTCJ .VFODBKRFWC7 THSUEK IDBKC CFMFHSDTKJC TRKTCBBCFC7 [JKJ VQDLTK VB[TBK KERFIDBKBC LFCVTYFC
SDKBC7 HJUJHW ECFAE’DKJC LF
GBHFLB BYNTHTCT,BS UFVJODTEKC48
eovbyltcb lf eytnfhtcb fv,hjcb uftwyj jkmbc cfvqdltkjt,bc othbkc7 kjwdf-rehs[dtdf vbcwf cdtnbw[jdkbc obyfv’qdfhc FHMBVFYLHBN GFDKTC +]FAFHB’TC‘7 ,thfl fqtrdtwf uhbujk cblfvjyb’t8 !)@@ okbc !* bfydfhc uhbujkb
,thfl fqrdtwtc tahtvbc cf[tkbs8 cf[tkb tahtvb vfc vbcvf cfsf.dfyt,tkvf vfcofdkt,tkvf rjhytkb rtrtkb’tv itehxbf8
fv lqblfy cbwjw[kbc ,jkjvlt bub thsuekfl tvcf[ehf cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tk cfvjwbmekj trktcbfc8
,thfl fqrdtwblfy wjnf [fyib tahtvb eovbyltcvf lf eytnfhtcvf fv,hjcbv
ibjvqdbvbc vjyfcnthib ufupfdyf8 !)@#
OKBC !$ BFYDFHC ,THVJYFPJYB TAHTVB [TKLFC[VEK BMYF BTHJLBFRDYFL8 !)@# OKBC $ BDKBCC BUB JMHJC ]DHBC NFHT,BC EAKT,BS LF]BKLJDLF LF LFBYBIYF IBJVQDBVBC VJYFCNHBC OBYFV’QDHFL8 tc bc gthbjlbf7 hjwf eovbyltcvf fv,hjcbv cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc cf[tkbs utyebc rjyathtywbfc vbvfhsdf ufeupfdyf7 fvbc ufvj cf,zjsf [tkbceakt,fv cfcekbthj gbht,b 3fyfajhbfy bynhbufyt,fl47 3rjynhhtdjkewbjytht,fl4 vjyfskf lf vfhskvflblt,tk trktcbfpt ptojkf uff’kbthf8 !)@$
okbc vfhnib7 hjltcfw cfmfhsdtkjc
vfhskvflblt,tkb trktcbbc cfrfsfkbrjcj cf,zjc otdht,bcf lf chekbfl cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmbc7 eovbyltcbcf lf eytnfhtcb fv,hjcbc cfcfvfhskj ghjwtcb vbvlbyfhtj,lf7 ghjwtcpt vjovtl bmyf ufvj’f[t,ekb ibjvqdbvbc vjyfcnhbc obyfv’qdfhb tahtvbw8
tahtvvf cfcfvfhskjc vjf[ctyf7 hjv bc
fhw cfrfsfkbrjcj cf,zjc otdhb b.j lf
fhw c[df hfbvt vybidytkjdfyb sfyfvlt,j,f /mjylf7 fvltyfl fhfyfbh byajhvfwbfc
fh akj,lf8 vsfdhj,fv7 sbsmjc7 lfe]thf vfc lf gfce[bcvut,kj,blfy uffsfdbceakf7 vfuhfv vfcpt afhekb sdfksdfkb lffotctc8 fhmbdib itvjhxtybkbf
vqdltkvjyfpjy tahtvbc s[jdyf [tkbceakt,bcfsdbc7 ibjvqdbvib lfcf,heyt,kfl upbc aekb fhf vfmdc lf bmyt,7
lfvt[vfhjsj8 vfc vbcwtc upbc aekb lf
lf,heylf ibjvqdbvbc vjyfcnthib8 ofhvjblubyts7 hfvltyfl v’bvt vlujvfhtj,fib eylf .jabkb.j bub7 hjv [tkbceakt,bcsdbc7 hjvtkbw vfc ltdyblf7 upbc
aekb ts[jdf8
FV LHJC IBJVQDBVBC VJYFCNTHPT
UF[IBHLF .FXFQEHB SFDLFC[VT,B7 HF
LHJCFW HFVLTYBVT CFCEKBTHJ GBHB
VJRKTC RBLTW8 VBE[TLFDFL FVBCF7 TAHTVC VJYFCNTHB THSB LQBSFW FH
LFENJDT,BF8 COJHTL VBCB UVBHEKB
CEKBCRDTST,F B.J VBPTPB BVBCF7
HJV !)@% OKBC JMNJV,THIB7 HJLTCFW CHEKBFL CFMFHSDTKJC RFSFKBRJC-GFNHBFHMB7 EOVBYLTCB LF
EYTNFHTCB FV,HJCB WB[BLFY UFVJDBLF7 VQDLTKVJYFPJYB TAHTVB F.DFYBK BMYF FHMBVFYLHBNBC [FHBC[IB
LF LFBYBIYF LBLB UJVFHTSBC VHTDKBC VQDLKFL LF ,JHXFKJC VFPHBC
VSFDFH[EWTCFL8 tc b.j ehsektcb jkmb7 fv nthbnjhbfpt mfhsdtkt,b ’fkbfy
wjnfyb w[jdhj,lyty7 evhfdktcj,f vf/
vflbfyt,b lf ,th’yt,b b.dyty8 fcts zhtk
cfpjufljt,fib ’fkbfy ’ytkb uf[klfs
qdsbcvcf[eht,bc itchekt,f7 vbsevtntc7 bv lhjc7 hjwf fstbpvbc vfcj,hbdb
ghjgfufylf lf cfcekbthj gbht,bc fctdt vfcj,hbdb ltdyf-itdbohjt,f vbvlbyfhtj,lf8 vbe[tlfdfl fvbcf7 tahtvvf itcfybiyfdfl uffhsdf sfdb vjdfktj,bc itchekt,fc7 vbc vbvfhs lblb gfnbdbcwtvf
ufexylf fhf v[jkjl mfhsdtk7 fhfvtl
vf/vflbfy lf ,th’ty vjcf[ktj,fc8 !)@^
okbc @* vfhnc bub eovbyltc fv,hjcbc
eupfdybc othbkc lf cs[jdc7 hjv vflkj,f ufvjew[fljc ,th’ty vqdlkt,c fktmcb gfhfcrtdblc lf vb[tbk vb[tbkjc7 hjvtksfw sfdc eldbfs %-^ okbc ufyvfdkj,fib egfnhjyjl vbnjdt,ekb cjatk ujvfhtsbc trktcbbc vjdkf-gfnhjyj,f8 eovbyltcvf fv,hjcbv lffrvf.jabkf tahtvbc s[jdyf7 hfvfw rbltd eahj
ffvfqkf vbcb fdnjhbntnb flubkj,hbd
,th’ty vjcf[ktj,fib8
!)@* okbc vfhnib cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc lhjt,bsb
vvfhsdtkj,bc vbth fhmbvfylhbnb tahtvb uflvj.dfybk bmyf vw[tsf-s,bkbcbc
tgfhmbbc mjhtgbcrjgjcfl8 @^ vfhnc
lhjt,bsb vvfhsdtkj,bc sfdv]ljvfhbc
vbnhjgjkbn mhbcntajhtc vbth bub
f.dfybk bmyf tgbcrjgjcbc [fhbc[ib8
- rfsfkbrjc-gfnhbfhmb mhbcntajht 3htajhvt,bcf lf ufyf[kt,bc4
]ueac ofhvjflutylf lf [tkbceakt,fcsfy kjbfkj,bc rehcc fluf8 tsfy[vt,jlf tgbcrjgjcb tahtvb rfsfkbrjc mhbcntajhtc vbth fhxtek upfc0
- rfsfkbrjc mhbcntajhtc tahtvb
vbcb rehcbc vjv[ht tujyf7 vfuhfv hjwf
fqvjfxbyf7 hjv fct fh b.j7 hbc[df lffnt[f sfdc8 xdty erdt dbcfe,hts bvfptw7
hjv vbe[tlfdfl bvbcf7 hjv cfmfhsdtkjc
trktcbbc cfsfdtib vjdblf 3ufyf[kt,bcf
lf htajhvt,bc ]ueabc4 ofhvjvflutytkb7 hjvtkcfw jabwbfkehfl v[fhc
ezthlf [tkbceakt,f7 cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc vlujvfhtj,f
rbltd eahj ufefhtclf8 wtynhfkehb
fqvfchekt,tkb rjvbntnbc sfdv]ljvfhbc abkbgt vf[fhf’bcflvb ufupfdybk othbkib7 !)@( okbc ! jmnjv,thc rfsfkbrjc-gfnhbfhmb mhbcntajht 66 fqybiyfdlf5 3vqdlkt,c chekbfl fsf[cbht,ty7 htdjkdthbc uekpt lflt,bsfw rb
fibyt,ty7 tgbcrjgjct,c yt,fc fh f’ktdty7
trktcbt,b byf[ekjy lf cobhjy8 phlbfy cfcekbthj gbhsf cfitvjcfdkj uflfcf[flt,c48 !)@*-@( OKT,IB VJRKTC
RF[TSIB7 CJATK VFNFYIB VQDLTKB
FCFSBIDBKB7 UJHIB - VQDLTKB F,HFVBIDBKB8 LFFYUHBTC TRKTCBT,B ’BHEKFIB7 YFNFYT,IB7 FCRFYFIB7 XJX[FSIB7 RFHLTYF[IB7 .FHCE,FYIB8 CFMJYTKB ITHTRTC TRKTCBFIB8 fcts
hsek dbsfht,fib frehs[tc tahtvb
tgbcrjgjcfl8 sfdlfgbhdtkfl bub fkfdthltkb tgbcrjgjcb b.j7 vfuhfv !)@*
okbc @ jmnjv,thc vfc rfsfkbrjcvf
mhbcntajhtv ufvjew[flf7 w[ev-fa[fptsbc trktcbfib eylf uflfub.dfyjs lf
vbnhjgjkbnj,fc vjuwtvsj8 tahtvvf
vfc uf,tlekb gfce[b ufcwf8 f[kf[fy vfrehs[ts tgbcrjgjcfl7 fvltyfl7 fhfdbsfhb ufvjwlbkt,f fhf vfmdc7 gbhlfgbh
vbnhjgjkbnbc [fhbc[ib xtvb f.dfyf fh
vbvfxybf cojhfl7 3vbnhjgjkbnj,f t’ktdf fhf rfstlhfc7 fhfvtl gbhjdyt,fc
ybiyfl vflkj,bcf lf gfnbdbcwtvbcf7 vbcb ufycfresht,ekb qdfokbcf lf cfvcf[ehbc fqcfybiyfl48 vbcb efhb ufbsdfkbcobytc lf lff,heytc fkfdthlbc tgfhmbfib7 vfuhfv !)@) okbc @# bfydfhc bub
xtvb cfvij,kjib lf,heyt,f888 cfl
vjdto.j,b7 fh dbwb7 ecf[chjl dfh48
eovbyltcvf lf eytnfhtcvf rfkbcnhfntv cfcohfajl ufeupfdyf aekb tgbcrjgjc tahtvc7 [jkj cfmfhsdtkjc ibyfufy cfmvtsf cf[fk[j rjvbcfhc FDMCTYNB HFAFDFC jabwbfkehfl vbvfhsf5
3US[JDS7 YT,F LFVHSJS7 UFVJDBODBJ S,BKBCIB VIJ,TKB TRKTCBBCFSDBC CFZBHJ TAHTV TGBCRJGJCB48
tgbcrjgjcb tahtvb cfvij,kjib ufvjtvupfdhf8 ,jhfyb7 hjvkbsfw vfc vlbyfht eylf uflftwehf7 vupfdht,bs itdct,ekb lf[dlf7 ,tdhc t[dtof vfs7 hjujhvt lftcdfs bm7 dbyfblfy itvltub ,jhfyb
thsb rdbhbc vtht vjlbjlf lf fvltyb
kjlbybc sfdb fqfh /mjylf7 vfuhfv vbcb
[dtoyf fhfl xffultc8 uf,heylf erfy lfvoe[ht,ekb7 vstkb rdbhf ibvibkcf lf
e,tleht,fib uffnfhf8 THSB RDBHBC
ITVLTU UFBUJ7 HJV ,JHFYB7 HJVKBSFW OFVJCDKFPT EFHB ES[HTC7
UTHVFYTKT,BC SFDLFC[VBC LHJC XFB’BHF LF .DTKF VUPFDHB LFBQEGF8
s,bkbcib lf,heyt,ek tahtvc eovbyltcb rfkbcnhfntc ufupfdybkb tnkb cfluehib lf[dlf8 EOVBYLTCB RFKBCNHFNT vfc sfdbc htpbltywbfib cflbkpt tkjlf8 fmdt b.dyty s,bkbcbc cfvqdltkjt,bc ofhvjvflutykt,b7 vbcb f[kj,kt,b8 TGBCRJGJCVF TAHTVVF SFDB
DTQFH ITBRFDF LF FNBHLF888 EOVBYLTCVF RFKBCNHFNTV BUB MESFBC-UFTYFSBC TGFHMBBC VVFHSDTKFL LF VODFYT.DFDBKFC TRKTCBBC OBYFV’QDHFL
LFYBIYF8 !)$% okbc !@ vfhnc vfc VBNHJGJKBNBC [FHBC[B VBFYBZF8 mesfbc-uftyfsbc tgfhmbfib vbnhjgjkbnvf
tahtvvf !)%# okfvlt bvcf[ehf8 vbc
lhjc vjotchbulf vjofvtsfc trktcbbc
itcfcdktkb7 bub lfef[kjdlf mfkfmbc
RFSFKBRJCRFSFKBRJCGFNHBFHMB
GFNHBFHMB
TAHTV
TAHTV VTJHT
VTJHT LF
LF
TGBCRJGJCB
TGBCRJGJCB BKBF
BKBF
~IBJKFIDBKB`
~IBJKFIDBKB`
patriarqma efremma marTlmadidebluri
eklesia SeunarCuna saqarTvelos
vbe[tlfdfl bvbcf7 hjv chekbfl cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmvf7 eovbyltcvf lf eytnfhtcvf
vtkmbctltr vtcfvtv ufhlfwdfkt,fvlt7 vjcf.lhtl eh,ytkb vbnhjgjkbnb lfdbsb +ltdlfhbfyb‘
ufvjfhxbf7 cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc cbyjlbc uflfo.dtnbkt,bs7 gfhnbfhmb TAHTV
CBLFVJYB’T uf[lf8 bcnjhbbc vtwybtht,fsf ljmnjhb7 ghjatcjhb CTHUJ DFHLJCFYB’T eovbyltcb lf
eytnfhtcb tahtv vtjhbc vbth ufydkbkb upbc itcf[t, udtcfe,ht,f8
b’ekt,ekb uf[lf7 vbtnjdt,byf fkfdthlbc tgfhmbf +vfc fhfse vqdltkvcf[eht,fc7 tgfhmbbc nthbnjhbfpt uflfflubkt,fcfw rb erh’fkfdlyty`7 xfvjcekb.j
s,bkbcib lf hjvtkbvt trktcbbc vqdlkj,f ts[jdf8 TGBCRJGJCB TAHTVB
S,BKBCIB OVBYLF ,FH,FHTC TRKTCBBC VJ’QDHFL LFYBIYTC8 !)#_ OKBC
@$ JMNJV,THC TGBCRJGJCB TAHTVB
LFBYBIYF EH,YBCBC TRKTCBBC LHJT,BS VVFHSDTKFL7 SEVWF7 RDKFD
S,BKBCIB B.J ]TH VSFOVBYLBC TRKTCBBC OBYFV’QDHFL7 [JKJ !)#!
OKBC LFCFO.BCBLFY - YFDSKEQBC
TRKTCBBC LHJT,BS OBYFV’QDHFL8
!)#@ otkc7 hjltcfw rfsfkbrjcb
mhbcntajht ufhlfbwdfkf lf gfnhbfhmb eovbyltcb rfkbcnhfnt uf[lf7 hfnjvqfw bub wbdfl ufyto.j tgbcrjgjc tahtvbc vbvfhs7 hjujhw xfyc7 bvbc ufvj7 hjv
bub mhbcntajhtc yfrehs[b tgbcrjgjcb
b.j8 eovbyltcvf rfkbcnhfntv vjcs[jdf
tgbcrjgjc tahtvc7 eh,ybcbc tgfhmbfib
ofcekb.j8 bm vqdltkvcf[eht,bc xfcfnfht,kfl fhfdbsfhb gbhj,t,b fh b.j lf
fvfy tgbcrjgjcb tahtvb uffyfo.tyf8 3vflkj,f cbyjlc7 - othlf bub7 - vfuhfv xtvsdbcfw [jv eylf trbs[fs7 itvt’kj se
fhf lqtdfyltk gbhj,t,ib fv ndbhsbc
fotdf7 evjhxbktcfl us[jds7 jhb okbs
itfxthjs cbyjlbc lflutybkt,f7 dveifj, veptevt,ib lf obuyscfwfdt,ib48 eovbyltcvf rfkbcnhfntv rfntujhbekfl
vjcs[jdf tgbcrjgjc tahtvc tgfhmbfib
ofcdkf8 !)## okbc ) yjtv,thc tgbcrjgjcvf tahtvvf othbkj,bsb ufyw[flt,bs
vjbs[jdf tgfhmbbc lfdfkt,t,bcfufy chekb ufsfdbceakt,f8 3cbyjlvf lf vbcvf
eovbyltcj,fv bcts ufhtvjt,fib xfvf.tytc7 hjv xtvsdbc ite’kt,tkb [lt,f vqdltkvsfdhbc vjdfktj,bc ndbhsbc pbldf lf b’ekt,ekb d[lt,b7 cfvcf[ehpt [tkb fdbqj47 - othlf bub8 dbsfht,bc fct
ufvodfdt,fc rfsfkbrjcb rfkbcnhfnt fh
tkjlf8 VFY LTRFYJPT,C VBHBFYFIDBKCF LF WMBNBIDBKC lffdfkf tgbcrjgjc tahtvbc vjyf[ekt,f lf ervf.jabkt,bc vbptpsf chekb ufhrdtdf8 bcbyb
eovbyltc rfkbcnhfntcsdbc itlutybk
vj[ctyt,bs ,fhfsib othlyty5 3DBYF[EKTS TGBCRJGJCB TAHTVB LF VJDF[CTYTS7 HJV BUB EYLF TVJHXBKT,JLTC SFDBC EPTYFTC [TKBCEAKT,FC8
VFY UDBGFCE[F7 HJV BUB TVJHXBKT,F
CFRFSFKBRJCJ CBYJLBC UFLFO.DTNBKT,FC7 VFUHFV FCTS GBHJ,T,IB
FHFYFBHB CFVCF[EHB FH VBYLFJ48 eovbyltcvf rfkbcnhfntv cojhfl itfafcf
fhct,ekb dbsfht,f lf lfsvj,fpt ofdblf7 vfuhfv tgbcrjgjcvf tahtvvf ufyvtjht,bsb ufyw[flt,bs vbvfhsf vfc lf vjbs[jdf cfvcf[ehblfy ufsfdbceakt,f8
!)## okbc ( vfhnc lfsfhbqt,ekb htpjkewbbs bub eovbyltcvf rfkbcnhfntv uffsfdbceakf tgfhmbbc vqdltkvsfdhbc vjdfktj,blfy7 vfuhfv if,fs-rdbhbc ufhlf7 eylf tobhf cbjybc cfgfnhbfhmj nf’fhib8
!)#* otkc cfmfhsdtkjc lfgfnbvht,t,bc rbltd thsvf nfkqfv uflfefhf8
!)#* OKBC !_ LTRTV,THC TGBCRJGJCB
TAHTVB LFFGFNBVHTC HJUJHW 3[TKBCEAKT,BCSDBC VBEQT,TKB4 LF
3NHJBRBC4 UFLFO.DTNBKT,BS +VE[KB %(7 !!‘ UFLFFCF[KTC WBV,BHIB8
vfy cfrjywtynhfwbj ,fyfrib * OTKB
EV’BVTC ABPBREH IHJVFIB UFFNFHF7 vfuhfv sfdbcb sfdlfzthbkj,bs7 vj.dfcbc cb.dfhekbs7 ufzbhdt,eksfsdbc
yeutibc wtvbs7 .dtkfc gfnbdbcwtvf lfbvcf[ehf8 uflfcf[kt,bc okt,bc cfibytkt,fpt cfe,fhb fh e.dfhlf7 se dbyvt hfvtc
/rbs[fdlf7 wlbkj,lf7 cfe,fhb c[df vbvfhsekt,bs oftvfhsf8 eovbyltcb rfkbcnhfnt ,tdhc twflf vbc idtkfc7 vfuhfv fvfjl8
!)$$ okbc @ bdkbcc eovbyltcvf lf
eytnfhtcvf rfkbcnhfntv nfirtynblfy
tgbcrjgjc tahtvbc fctsb ibyffhcbc othbkb vbbqj5
3vt ufvfsfdbceaktc @! bdybcc8 xtvb
erfyfcrytkb flubkb wbv,bhb b.j8
cfmfhsdtkjib lf,heyt,bc eakt,fc fh vf’ktdty8 vbs[htc7 cfmfhsdtkjlfy se utmyt,f ufodtdf7 vfiby of[dfkj8 f[kf smdtyptf lfvjrblt,ekb
byntkbutywbfc7 [ibhfl vjupfehj,lf
lf fqfdktylf obhdfc tgfhmbfib vjmvtl
trktcbt,ib8 w[jdhj,lf gtnht-gfdktc
trktcbbc vf[kj,kfl8 e.dfhlf ufyvfhnjt,bs .jayf8 [fylf[fy ecvtylf rkfcbreh
vecbrfc7 [dlt,jlf vjhoveyt f[fkufphlj,fc7 eythufdlf vfs mhbcnbfyekb cfhoveyjt,bc cb.dfhekc8
sbsmjc .dtkfathb rfhufl b.j7 vfuhfv7 hjwf eovbyltcb rfkbcnhfnt ufhlfbwdfkf lf rfsfkbrjcb vtkmbctltr 666
uf[lf7 vfc tgbcrjgjc tahtvsfy ehsbthsj,f lft’f,f8
- hf b.j fvbc vbptpb0
- rfsfkbrjc vtkmbctltrbc obyffqvltu
cfthj [tkbceakt,fib bupfdyt,jlf efvhfdb cfxbdfhb8 bub sdkblf7 hjv fv cfxbdht,bc erfy bluyty LTRFYJPB BJFYT
CF.DFHTKB’T7 LTRFYJPB VTKMBCTLTR
[TKB’T LF GHJNJLBFRJYB FV,HJCB F[J,F’T8 vfy cfvbdt ufyrdtsf trktcbblfy8 gfnhbfm vtkmbctltrc fhoveyt,lyty7 tctyb gfnfhf gbht,b fhbfy7 vfs erfy
vbnhjgjkbnb tahtvb lufcj8 hf smvf
eylf7 tc fct fh b.j8 TRKTCBBC IBUYBS
LFGBHBCGBHT,T,B [TKBCEAKT,BC BYNTHTCT,IB ITLBJLF7 VFUHFV RFSFKBRJCB VTKMBCTLTRB FVFIB DTH LFHOVEYLF8 VFY !)%^ OKBC @) FUDBCNJC
VQDLTKB [FHBNJY LTDLFHBFYB TGBCRJGJCBC [FHBC[IB FB.DFYF7 !)%) OKBC
@$ BDYBCC VBNHJGJKBNBC OJLT,F
VBFYBZF LF VJCF.LHTL UFVJFW[FLF8
hfw itt[t,f vbnhjgjkbn tahtvc7 bub
!)%# okblfy ,FSEV-ITVJMVTLTKB LF
Z.JYLBLTKBF8 !)^_ okbc st,thdfkib rb tahtv cblfvjyb’t chekbfl cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmb uf[lf8
- hjujh ofhbvfhsf vbcb vjqdfotj,f rfsfkbrjcbc gjcnpt0
- vfc ehsektc gbhj,t,ib vje[lf
vjqdfotj,f7 cfcekbthj gbht,bc hfjltyj,f itvwbht,ekb b.j8 VJMVTLB B.J
% TGFHMBF * VQDLTKVSFDHBS7 CFGFNHBFHMJIB ITLBJLF !__ VJMVTLB
TRKTCBF7 LTLFSF LF VFVFSF VJYFCNTHB7 !_% CFCEKBTHJ GBHB8 cfgfnhbfhmjc fh /mjylf ,tzldbsb jhufyj7 htpbltywbf7 cfcekbthj cfcofdkt,tkb8 cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc fdnjrtafkbfc fh fqbfht,lf vcjakbjc vfhskvflblt,tk trktcbfsf evhfdktcj,f8 trktcbt,b lf cfcekbthj gbht,b bct b.dyty lf,tuhbkb7 hjv itvjcfdkbc (*~ cf[tkvobajc vb/mjylf8 vrfwhfl rjynhjklt,jlf sbsjtekb cfcekbthj gbhbc cfmvbfyj,f8 rfsfkbrjcgfnhbfhmbc htpbltywbf cbjybc udthlbs cek $ jsf[bcufy itlut,jlf8 eovbyltcvf lf eytnfhtcvf tahtvvf fhfths[tk vbvfhsf vsfdhj,fc fy ’dtkb cfgfnhbfhmj htpbltywbbc lf,heyt,bc7 fy
f[kbc fityt,bc sfj,fpt8
eovbyltcb tahtv 66 uh’yj,lf7 se cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tk trktcbfc
qdsbcvcf[ehsf vjcfvpflt,kfl cfcofdkt,tkb fh tmyt,jlf7 vjvfdfkb fh /mjylf8
eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv vtjhbc itegjdhj,fv sfdbcb ufbnfyf lf [tkbceakt,f b’ekt,ekb uf[lf7 !)^@
okbc #_ bdkbcc uftwf yt,fhsdf vw[tsbc cfvj’qdhj rehct,bc uf[ybc itcf[t,8 eovbyltcvf lf eytnfhtcvf tahtv
vtjhtv cfcofdkt,kbc htmnjhfl lfybiyf ITVJMVTLTKB TGBCRJGJCB BKBF
+IBJKFIDBKB‘7 hjvtkvfw vjcrjdbc
pfujhcrbc cfcekbthj ctvbyfhbbc lf frfltvbbc cfcofdkj ghjuhfvt,bc cfae’dtkpt7 f[fkuf[cybk cfcofdkt,tkib vfqfk ljytpt lff.tyf cfcofdkj ghjwtcb7
lbcwbgkbyf8 cfcofdkt,tkvf aeymwbjybht,f !)^# okbc !% bdkbcblfy lfbo.j lf vfkt cfcekbthj ctvbyfhbfl uflfrtslf8 eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv 66 ufycfresht,ek .ehflqt,fc fmwtdlf cfcekbthj gbhsf lf vqdltkvsfdfhsf hfjltyj,bc ufphlbc cfrbs[c8
vbc ufycfresht,ek lfvcf[eht,fl eylf
xfbsdfkjc # f[fkb tgbcrjgjcbc rehs[tdf8 !)^# okbc fudbcnjib eovbyltcvf
tahtvvf tgbcrjgjcfl frehs[f VJCRJDBC CFCEKBTHJ FRFLTVBBC OFHXBYT,EKB REHCLFVSFDHT,EKB FHMBVFYLHBNB BKBF IBJKFIDBKB7 hjvtkcfw vfhnj cfcekbthj cfcofdkt,tkb rb
fh xff,fhf7 fhfvtl lffdfkf7 tveifdf cf-
mfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb trktcbbc bcnjhbekb fdnjrtafkbbc cfthsfijhbcj fqbfht,bcfsdbc8 vfy fctdt !)^%
otkc frehs[f TGBCRJGJCB HJVFYJP
GTNHBFIDBKB lf !)*@ okbc vfhnib TGBCRJGJCB UFBJP RTHFNBIDBKB8
gfnhbfhmvf tahtvvf !)^# otkc % ___bfyb nbhf;bs ufvjcwf 3f[fkb fqsmvf48
tc fh b.j vfiby fldbkb8 vfy fctdt ufvjcwf 3kjwdfyb4 lf lfbo.j cftrktcbj rfktylht,bc cbcntvfnehb ufvjwtvf8
vbylf7 ufdb[ctyj hfvltybvt cfbynthtcj vjvtynb vbcb w[jdht,blfy8 hjwf
eovbyltcb tahtvb fvf se bv gbhjdyt,bc
itcf[t, hfbvt ,h’fyt,fc othlf7 fv ,h’fyt,fib fbhtrkt,jlf vbcb lfvjrblt,ekt,fw fv gbhjdyt,bc vbvfhs8 vfufkbsfl7
ths- ths cftrktcbj gbhc othbkj,bsb
s[jdybs vbevfhsfdc vbcsdbc7 gtycbf lfvbybiytj8 vbc s[jdyfc gfnhbfhmbc fctsb htpjkewbf fmdc5 3VSTKB SFDBCB
W[JDHT,BC VFY’BKPT KFY’QFDLF TRKTCBFC7 KFY’QFDLF RFSFKBRJC RFKBCNHFNTC7 KFY’QFDLF RFSFKBRJC
VTKMBCTLTRC7 VKFY’QFDLF VT8 VBE[TLFDFL FVBCF7 LFTYBIYJC XTVB [TKAFCBLFY .JDTK SDTIB !_ VFYTSB48
rbltd ths cfbynthtcj afmnc ufdb[ctyt,8 b.j fctsb vqdltkb BJFYT CF.DFHTKB’T7 hjvtkbw wtrfc vlbdfysfy
DFCBK V;FDFYF’TCSFY fyjybvehfl upfdyblf cfxbdht,c tahtv vtjhtpt8 v;fdfyf’tc tc fyjybvehb cfxbdht,b iteuhjdt,bf
lf cfsfyflj jhufyjt,bcsdbc lfedfkt,bf7 uftujs7 dby b.j othbkt,bc fdnjhb8
itvltu tc cfxbdht,b ufeupfdyf rfsfkbrjc-gfnhbfhm tahtvc vbyfothbs7 3,FNJYJ TAHTV7 FV CFXBDHT,BC ERFY
LUFC LTRFYJPB BJFYT CF.DFHTKB’T48
gfnhbfhmc hfvltybvt vqdltkvsfdfhsfy
thsfl GFNFHF CFVT,BC OBYFV'QDFHB
BJFYT CF.DFHTKB’TW lfe,fht,bf7 [vfvfqkf oferbs[fdc tc cfxbdht,b lf bjfyt
cf.dfhtkb’bcrty vb,heyt,ekf itrbs[dbs5 VFVFJ BJFYT7 HJUJH ABMHJ,7
CFVFHSFKB FHBC FV MDT.FYFPT0 vfc
egfce[bf7 fhct,j,c cfvfhsfkb qdsbehb lf fhct,j,c cfvfhsfkb fvmdt.ybehbj8 - VT RB7 HJUJHW RFSFKBRJCGFNHBFHMB7 UTE,YT,B7 FH FHCT,J,C
CFVFHSFKB8 CFVFHSFKB HJV FHCT,J,LTC7 RBHBJYB CF’FUKBIDBKB
BMYT,JLF LF ITY CF.DFHTKB’TJ0 esmdfvc eovbyltc tahtvc8
dfcbk v;fdfyf’bcf lf eovbyltcb tahtvbc ehsbthsj,bc itcf[t, wyj,bkb
kjn,fhb VB[TBK VWEHFDBIDBKB bc[tyt,c5 3cbjyib fycfv,kb 3ujhltkf4 dufkj,lbs7 cobhfdlf rfsfkbrjc-gfnhbfhmb tahtv 668 fv lhjc ’fkpt vjrh’fkt,bs dfcbk v;fdfyf’t itvjdblf8 thsb rfwb
f[klf8 gfnhbfhmb xdtekt,hbd fuh’tkt,lf obhdfc8 obhdbc itvltu7 vwbhtjltyb
gfepbc lhjc7 gfnhbfhmb v;fdfyf’tc vbef[kjdlf7 [tkb ufeojlf8 v;fdfyf’t gfnhbfhmbc ufvjodlbk [tkc tfv,jhf8 rfhuf
[fyc bcvtylf obhdf-ufkj,fc lf itv-ltu
fhfdbc ufeubf7 bct ofdblf48
EOVBYLTCB LF EYTNFHTCB TAHTV
VTJHT VJRH’FKT,EKFL W[JDHJ,LF8 E.DFHLF CBJYBC CFGFNHBFHMJ
NF’HBC TPJIB E,HFKJ CFVQDLTKJ
ITCFVJCTKBS ]LJVF7 [FK[SFY CFE,FHB8 BC [IBHFL E,HFKJ VQDLTKVCF[EHB TUJYFS8 fhbc thsb cfbynthtcj vjujyt,f8 bv gthbjlib cbjybc rb,t c[dfyfbhb b.j8 thsb vfs[jdfhb b]lf
[jkvt7 hjvtkbw ’fkbfy e.dfhlf tahtvc7
xfedkblf lf xfvje]lt,jlf udthlbs8 tcfe,ht,jlf8 THS[TKFW UFVJBFHF THSVF CNELTYNVF7 HJVTKVFW DTH OFHVJBLUBYF7 HJV ITB’KT,JLF7 VFS[JDHBC UDTHLBS GFNHBFHMB .JABKB.J LF IFEHBFYB XFELJ [TKIB8
GFNHBFHMB VSTKB CBWJW[KT BYF[FDLF FV IFEHBFYC7 FV,J,LF7 COJHTL
TC FHBC7 HFW XTVB JAKBS VJDBGJDT XTVB CBWJW[KBC VFY’BKPTJ8
se cfcekbthj gbhc hfbvt ufezbhlt,jlf7 rfsfkbrjcb tahtvb udthlbs
tluf8 !)^) otkc ufhlfbwdfkf MESFSTKB VBNHJGJKBNB YFJVB +IFDBFYB’T‘8 eovbyltcvf tahtvvf fctsb ibyffhcbc ltgtif ufupfdyf mesfbcib8 3XTVB
E’DBHAFCTCB YFJVBC UFHLFWDFKT,BC UFVJ DTH VJUF[CTYT,S CFV’BVFHC7
HFLUFY .DTKFV VT EYLF VBS[HFS CFV’BVFHB .DTKFPT V’BVT LFYFRKBCBS
ITOE[T,EKC48
!)^! otkc vj[lf fctsb hfv8 vsfdhj,f * yjtv,hbc fqkevbcfsdbc tvpflt,jlf8 vsfdhj,bc cf[kbc obyf afcflpt ktybybc lblb gjhnhtnb b.j xfvjrblt,ekb8 ,THB UF,HBTKB +EHUT,F’T‘ vbdblf VBNHJGJKBN LFDBS LTDLFHBFYSFY mfietsib lf lf[vfht,f cs[jdf7
yfdsbc aekbw rb fhf vfmdc7 ’fkbfy vbzbhcj8 w[flbf7 VBNHJGJKBNVF LFDBSVF VBCWF AEKB7 OFVJDBLF VFVF UF,HBTKB7 B.BLF THSB ,BLJYB YFDSB7
ITFC[F KTYBYBC GJHNHTNC7 VJERBLF
WTW[KB LF LFODF8 fvbc ufvj vbnhjgjkbnb lfdbsb lf rfsfkbrjcb tahtvb
lbl[fyc fnfhtc eibihjt,fib lfrbs[dt,pt8 cfibytk lqtib b.dyty bcbyb8
!)^^ otkc eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv 66 *_ okbc uf[lf8 cfmfhsdtkjc
vfhskvflblt,tkb trktcbbc ovbylf cbyjlb cfufyut,jl tvpflt,jlf fv lqbc
fqcfybiyfdfl8 itbmvyf rjvbcbf7 hjvtkcfw W[EV-FA[FPTSBC VBNHJGJKBNB BKBF +IBJKFIDBKB‘ [tkv’qdfytkj,lf7 vfuhfv vsfdhj,fv vfs be,bkbc fqybidybc eakt,f fh vbcwf7 v[jkjl vwbht qjybc’bt,f ufbvfhsf8
!)^# otkc rfsfkbrjcb tahtvb ufvjb’f[tc [tkbceakt,fib lf vjcs[jdtc
thsb fy hfvltybvt trktcbbc lf[ehdf8
hjvtkb ufmds v[tldtkj,fibj0 - erbs[fdc tahtvc8 vsfovbylbc trktcbfj7 - egfce[tc8 fhbc fctsb cfbynthtcj vjujyt,f8 GFNHBFHMVF UFPTSIB UFF[DBF YF]F[B LF WTRFIB VBDBLF8 VBYBCNHSF
CF,ZJC SFDV]LJVFHTC UBDB ]FDF[BIDBKC UFERDBHLF7 VBC RF,BYTNIB
YF]F[BS ITCEKB GFNHBFHMB HJV
LFBYF[F8 - tc hf fhbc 7 ,fnjyj tahtv0
- /rbs[f gfnhbfhmc8 TC YF]F[B UF[KFDS8 SE VSFOVBYLBC NF’FHC LF[EHFDS7 FBQTS LF VTW SFDB VJVRDTSTS8 SE SMDTY FH VJVRDTSS7
SFDC SFDFL VJDBRKFD LF VSTKB
VCJAKBJ UFBUT,C7 HFNJV VJDBRFKB SFDBJ=
lfb,yty7 ittibylfs7 eovbyltc tahtvc
vfhskf fh ittchekt,byf lfyfgbht,b8
rb ufvjfw[fltc7 vsfovbylbc nf’fhb lfb[ehfj7 vfuhfv bm thsb oesbsfw fh itxtht,ekf obhdf-kjwdf8 fct uflfhxf thb
rbltd ths ufycfwltkc8
!)^# otkc gfnhbfhmb tahtvb bv.jat,jlf gfhbpib7 it[dlf tvbuhfyn mfhsdtkt,c8 hflufy tahtvb uflfcf[kt,fib
b.j yfv.jab7 fvbnjv lblb gfnbdbcwtvbs vbbqtc7 sjhtv bcbyb cfmfhsdtkjc
ufcf,zjt,bc itvltu lfybiyek rfsfkbrjc-gfnhbfhmt,c [tkbceakt,bc vbth
lfybiyekt,fl vbbxytdlyty lf vfssfy
itd[tlhfpt efhc fv,j,lyty8
!)^( OTKC rfsfkbrjc-gfnhbfhm tahtvbc obyffqvltu cfcekbthj gbhsf yfobkvf7 hjvtkcfw vtsfehj,lf cfcekbthj ctvbyfhbbc gbhdtkb rehclfvsfdht,ekb ,TYTLBMNT ]FKFQJYBF7 fv,j[t,f vjfo.j8 ,TYTLBMNT ]FKFQFYBFV
]TH ,JL,TIB SFDB BREHS[F TGBCRJGJCFL LF FV,J,LF7 OVBYLF YBYJV
VFREHS[FJ8 VTHT VFY SFDB BREHS[F
VW[TSF-OBKRYBC TGBCRJGJCFL LF TC
TGFHMBF TRKTCBBCUFY UFVJ.JABKFL
UFVJFW[FLF8 vtfv,j[tt,vf vjbyljvtc7 rfsfkbrjc tahtvbc obyffqvltu vbnhjgjkbnb lfdbsb +ltdlfhbfyb‘ ufvjt.tyt,byfs lf bub gfnhbfhmj,blfy uflft.tyt,byfs8 vbnhjgjkbnvf lfdbsvf rfntujhbekb efhb smdf itsfdfpt,fpt7 uftvb]yf vtfv,j[tt,c lf fvbs lblb hjkb
bsfvfif bvfib7 hjv cfmfhsdtkjc rfsfkbrjc-gfnhbfhmfl bctd tahtvb lfhxf8
- hjujh lf hjlbc ufhlfbwdfkf eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtvb0
- eovbyltcb lf eytnfhtcb tahtv
vtjht ahbfl lfcecnt,ekb b.j7 fcfrib
sfdb bxbyf uflfcf[kt,bc okt,ib ufywlbkvf cbvofhtv8 ,jkjc erdt uflfflubkt,f ezbhlf8 !)*@ okbc lfcfo.bcib
vbcb ]fyvhstkj,bc vlujvfhtj,f rbltd
eahj ufhseklf8 UFHLFBWDFKF !)*@
OKBC * FGHBKC7 ^ CFFSCF LF #_
OESPT8!)*@ okbc !# fghbkc7 !% cffspt gfnhbfhmbc ytinb cbjybc cfgfnhbfhmj nf’hbc vbofv vbb,fhf8 bub b.j erfyfcrytkb vj/brfyb vt-!) cfereytib lf,flt,ek gfnhbfhmsf ijhbc lf bcnjhbfib lfhxf hjujhw qbhctekb vqdltkvsfdfhb7 hjvtkvfw ehsektc gbhj,t,ib cfmfhsdtkjc vfhskvflblt,tkb
trktcbf iteyfhxeyf cfmfhsdtkjc=
tcfe,hf
stf fcfsbfyb
10
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
kargi gogoa Sou, xuta ufroso!
fiqrebi qarTuli estradis dakargul gemovnebaze
I. epoqis tempi
aw gardasulma saukunem Tavisi arsebobis dasawyisidanve miznad
daisaxa sakacobrio RirebulebaTa
sruli gadafaseba. aswleulis pirvelkacebi ukve gansxvavebuli TvaliT umzerdnen miqelanjelos, beThovensa da Seqspirs. Tavdapirveli,
umZafresi ieriSi droebam tradiciis fenomenze miitana. mwerlobam
aq medroSeoba itvirTa, alRo auRo
ra am kataklizmur paeqrobasa da
epoqis inversiul majiscemas. kritika uwonadoa am pleadaSi. aTasgvari ritmuli alogizmebiT daixunZla SemoqmedebiTi wva. darRveulma arqiteqtonikam daanakuwa nawarmoebi fonetikur gamomsaxvelobamde, anu bgeris simbolurad warmoCenam meti aqtualoba miiRo, vinem
TviT naRvawis fabulam. intuiciuri forma JReradobis konstruqcias Seebrjna - gaCnda maiakovski
Tavisi funagoriuli suliskveTebiT. TumcaRa mwerlobam srulad
ver gaiziara epoqis tendenciebi.
samagierod gamomsaxvelobiTi metyvelebis racionaluri marcvali
daitova klasikurma literaturam.
aman ki gasaqani misca mweralTa
avangardistul ambiciebs.
mxatvrobamac Tavisi miago drois Seucnobad mdinarebas - impresionizmisa da postimpresionizmis
bazaze warmoiSva eqspresionizmis
da zogadad modernis proporciadakarguli saxeebi Tematikis mZafr
ZarRvian muxtSi gaJRenTilebi da
kubizmis sruliadi gaugebrobani
afrikuli skulpturis stilSi.
dadaisturi goneba almaceri ndobiT ekideboda TviT arqiteqturis
aqamomde motanil ama Tu im tradiciul meTodebs. improvizacias meti
gasaqani mieca. savsebiT gaTamamda
gonebisaTvis warmoudgeneli samxatvro teqnikis damuSaveba. filosofiur msoflmxedvelobaTa Carevam
absurdamde miiyvana naxatis gadawyveta. sinaTlis normativebi ucxo
ganzomilebas Seezarda da tiloebze filtrirebuli dozebiT ifrqveoda azrTa awyobili siuJetebi
vibraciul tonalobebSi - ibadeba
pikasos pirveli periodi Tavisi
araordinalurad deformirebuli,
arastandartuli da mxatvruli metyvelebiT utradiciobis awmyoTi.
XX saukunem yvelaze meti gamomsaxveloba mainc musikaSi hpova.
SeiZleba iTqvas, rom isini erTmaneTSi damkvidrdnen. zogierTi melodiis ritmikaze dayrdnobiT iqmneba samusiko xelovnebaSi sruliad
axali mimarTuleba - jazi. aq wina
planze gamodis dasartyami instrumentebis wamyvani ritmuli foni
da sayvirebisa da saqsafonebis meSveobiT (da mainc sxva metalis Casaberi instrumentebi aqa-iq originaluri JReradobisaTvis gamoiyeneba) nawarmoebi melodiiT imoseba. simebian instrumentebs gansakuTrebiT kontrabasebsa da Celoebs
piCikatoTi Sesrulebuli partiebiT ukana fonis micemis misia daekisra; xemi Tavisi daniSnulebis
gamo usargeblo darCa simebiani
instrumentebisaTvis da amovarda
jazidan. iqmneba kameruli orkestrebi. melodia aSkarad sacekvao
xasiaTs iZens da eyrdnoba mxolod
saSemsruleblo ostatobas.
momRerlis funqcia saopero
tradiciebis ignorirebaa. xmis registric musikaluri TeoriiT
dginebuli sasimRero ierarqiidan
da kanonzomierebidan gadaxvevaa Semodis afrikuli tomebis saritualo tonaluri tembri. amerikul barebsa da kabareebSi gamozrdili sazogadoebisaTvis es musikaluri Janri popularuli, da rac
mTavaria xelmisawvdomi da gasagebi
xdeba. upirvelesi efeqti ki mainc
siCqarea. erTis SexedviT jazi
TiTqos baxis tempze, mocartis sicocxlisunarianobasa da Strausebis ritmulobazea gaTvlili, magram
aq gacilebiT meti xalvaToba da
xalxurobaa, vidre evropuli akademizmi. musikaluri profesionalizmis faqtori da sakravTa virtuozuli floba iZleva am axali fenomenis siRrmiseulad aRqmas. TviT
axalmimdinareobis mamamTavrebi
uaryofdnen klasikur musikasTan
naTesaobas. jazma Tavis wiaRSi
aametyvela bohemuri sigiJis rokva
- foqstroti da Carlstoni Tavisufali qcevis uxvi moZraobebiT.
aqac irRveva cekvis odiTgan Camoyalibebuli normativebi. musikas
TandaTanobiT iuflebs teqnika; iqmneba instrumentTa axali saxeobebi
- sinTezatori, vibrafoni, eleqtrogitara da eleqtroorRani. ixveweba harmoniuli gemovneba - asparezze gamodis luis armstrongi
Tavisi ganumeorebeli jaziT - am
sityvis farTo yovlismomcveli
gagebiT; `biTlzebisa~ da jon lenonis gamoCenam ki mTeli saukune
musikalur SokSi Caagdo. rok-nrolma eTikisagan gaTavisuflebul
nebas daumorCila axalgazrdobis
gaqaneba.
teqnikurma fufunebam cocxali
Sesruleba gandevna estradidan, aw
ukve fonogramebiT tardeba mTeli
rigi koncertebi. modunda adamianur SesaZleblobaTa bunebrioba.
kompiuteri momRerlebis vokalur
SesaZleblobebSi Caeria da veRar
gaigeb, verc gaarkvev Rirseulsa
da uRirss. kompiuteris monopoliam Sefaseba-dafasebis da gadafasebis kriteriumebi revoluciuri
siswrafiT gadaalag-gadmoalaga. veRar gaigeb sadaa natura da sadaa
yalbi. artistizmmac sxva kalapotiT iwyo dineba. samagierod, beThovens ufro swrafad da gamartivebulad ukraven XX saukuneSi. ai,
esaa mTeli epoqa. calke saubris
Temaa kinosa da Teatris fenomeni.
msoflio gonis ganviTarebisaTvis
es gza aucilebelic gamodga da
sakmarisic.
II mentalitetis
zogadi Strixebi
qarTuli, fenomenaluri azrovnebac miiltvis gamsofliurobisaken, TumcaRa dRes da guSin ar
dawyebula es procesi da igi Cveni
eris Camoyalibebis dRidan iwyeba.
araTu iberni, nebismieri ganviTarebuli, Tu ganviTarebadi eri cdilobs msoflio civilizaciis nawili gaxdes sakuTari TviTmyofadobiT. ase rom, axali xili rodia
es an CvenTvis, an sxvisTvis. mavanma
da mavanma ki cru-modad Semogvigdo totaluri da uwesrigo evropeizacia (vera da ver davaRwieT
Tavi sxvisi kargad naswavli gzebis
miTvisebas). CvenSi modernizmic Semosula, dekadansic da sxva mravali mimdinareobac, magram qarTulma
genma igi qarTul da amavdroulad
zogad-erovnul yalibSi moaqcia
da dauqvemdebara saxelmwifoebriobis msofmxedvelobis ideologias. aravin araa winaaRmdegi ucxouri gavlenisagan, piriqiT mivesalmebiT kidec, magram amasac Tavisi
zoma-wona da CarCoebi gaaCnia. sakuTriv Senis xarjze da misi sruli ugulebelyofiT sxvisas rom
daamkvidreb, an ecdebi damkvidrebas,
yovelive amas saucxoo ar hqvia.
mere kidev, Cvens fenomenSi uamravi iseTi margalitia, romelTac
warmoCena sWirdeba, da iqneb iqiT
SegveTavazebina evro-amerikisaTvis
gansxvavebuli mimdinareobani kulturaSi - ers amis potencia gaaCnia. gamovlenisaTvis ki niWierebisa
da mondomebis cxoveli wadili
unda gvamoZravebdes, upirvelesad
niWi da mondomeba imisa, Tu sad
unda eZio eris Rirseba.
rac dRes Cvens realobaSi xdeba,
es saukuneebiT Camoyalibebuli
eris monuri fsiqologiis maCvenebelia, amiT kultura ki ara, ukulturoba mkvidrdeba mxolod. qarTvelma kacma qarTul enaze ukeTesad verc rusuli iswavla da
verc inglisuri. es qarTvelobis
senic iyo da Rirsebac. Cveni odiTi
Secdoma Tu danaSauli is iyo,
rom TviTgadarCenisaTvis sxvas mivakiTxeT, iZulebuli gavxadeT sakuTari Tavi, sxvis karze avtuzuliyaviT!!! (erTmaneTze ukeTesad vin
gadagvarCenda?!) amitom wesad Camogviyalibes, rom Cvens nacvlad
sxvam unda ifiqros da Cveni sakeTebeli sxvam akeTos. aqedan gamomdinare, imperiebis ulufad mirTmeulebi gavzarmacdiT, gavtlanqdiT
da mivendeT bedisweris dinebas,
viTarebam `fexebze mkidia~ xalxad
gvaqcia, savsebiT davkargeT sakuTari
Rirsebis pativiscema. upirveles
mxedvelobaSi metyveleba da metyvelebis kultura maqvs, Semdeg
yvelaferi danarCeni.
veRar naxav qarTuli daqtiliT
molaparake qarTvel diqtorsa da
telewamyvans;
veRar naxav qarTuli daqtiliT
amRerebul qarTvel momRerals;
veRar naxav qarTuli daqtiliT
daweril-warmoTqmul qarTul leqss!
sanacvlod qarTul sityvierebaSi gabatonebulia inglisurenovani iamb-qoreuli maxvili da repis
melodikaze agebuli sasaubro kilo. Sou-programebis wamyvanebi gansakuTrebiT scodaven qarTul enasTan mimarTebaSi, popularizacias
uweven amerikuli dialeqtis inglisuri aqcentiT qarTul metyvelebas.
Zneli saTqmelia, es yvelaferi
uvicobis bralia, Tu winaswargamiznuli boroti ganzraxvis... aSkarad
TvalSi sacemia mouxeSavi Jestikulaciac, romelSic TvalnaTliv
ikiTxeba sazRvargareTuli masmediis, da upirvelesad msoflio
elitis mimarT wamxeduroba. ucxoelTaTvis telekamerebis win koketoba da pozioroba cocxali da
bunebrivia da saerTo evropuli
yofa-cxovrebidan gamomdinareobs.
Cveni SoumenebisaTvis, iqamde artistizmic gamoricxulia da umetes
SemTxvevaSi bunebrivi momxibvlelobac (mxedvelobaSi ara maqvs
mxolod fizikuri monacemebi), iumoric ukbiloa maTi. arada, saqveynodaa ganTqmuli qarTuli ena moswrebuli Tqmani - Cveneuli xumroba gareSeTaTvis gaugebaria, ucxoelTa oxunjoba ki CvenTvis sityvebis mdare TamaSia. (nebismieri
qarTuli presis furclebze ibeWdeba qarTuli da ucxouri anekdotebi, Sedareba ki mkiTxvelisaTvis
mimindvia).
maS, ratom unda vemsgavso sxvas
Cemi kvimati enis patronma???
III. pu... pu-pi-tu!
XX saukunis 50-60-ian wlebSi
sabWour, da saxeldobr qarTul
musikalur cxovrebaSi pirvelad
SemoiWra ucxouri sio. sataxto
qalaqis axalgazrdul SemarTebas
gadaurbina sambas, rumbasa da tvistis haerovanma modam. Cvens realobaSi daiwyo aTvla axalma samusiko eram. pirveli ansamblebis
Seqmnac am periodTanaa dakavSirebuli. samoRvaweo asparezze gamoCnda kompozitorTa, poetTa da musikos-SemsrulebelTa axali Taoba.
bevri Tqmula da dawerila maT
Sesaxeb, bevric daiwereba, - da aRdgeba miviwyebuli saxelebi da Sedevrebi. maT SemoqmedebaSi evropul
mimdinareobaTa xiblic ido da
erovnuli fesvebis gacocxleba da
siaxliT aRmobrwyinebac. maSin aravin scodavda mSobliur enas, arc
brma wambaZveloba iyo evropeizmis.
tfiliseli biWebi droebisagan motanilma bohemam gaitaca. maSin
cocxali grZnobebiT damTvraliyo
niaz diasamiZe - qarTuli barduli
poeziis fuZemdebeli da samwuxarod erTaderTi warmomadgeneli,
romelsac aRar gamouCnda mimdevari.
Sou sanaxaobis mTeli meqanizmi
ar iyo organizebuli da ganviTarebuli. jer imitomac, rom ar
arsebobda maSin gamomsaxvelobis
teqnikuri saSualebani, - Seqmnisa
da daxvewis stadiaze imyofeboda
televizia. erT mZlavr muStad
iyo Sekruli kino, Teatri, mwerloba,
musika da mxatvroba. qarTuli musikis sanaxaobriobamac popularizaciis TvalsazrisiT swored kinom
da Teatrma itvirTa. qarTuli ZarRviani Semoqmedeba leitmotivad
gasdevda yvela xelovanis Semoqmedebas (saTiTaod da erTad aRebul
mTels pleadas). xalxSi axlac
popularulia poet petre bagration-gruzinskisa da kompozitorebis
arCil kereseliZis, sandro mirianaSvilis, rezo laRiZis, gogi cabaZis, sulxan cincaZis, SoTa miloravas, gia yanCelisa da sxvaTa warmatebulad Semdgari tandemis nayofebi, axali sio Caiwna meri Sildelisa da debi iSxnelebis xaverdovan xmebSi, samoRvaweo asparezze
gamodis ansambli `orera~ da yvela
drois popularuli qarTveli momRerali nani bregvaZe.
ramdenma striqonebSi sicocxleCamdgar leqsze Seqmnilma brwyinvale melodiam gaalamaza da
daamSvena qarTuli kinofilmebi, Teatraluri warmodgenebi (am periodSi TbilisSi daarsda muskomediis Teatri. es didmniSvnelovani faqtia erovnuli musikis ganviTarebis istoriaSi) da maTTan erTad erovnuli estrada, - TiToeuli maTgani rom xalxis gulebSi
hpovebs maradiul savanes. uamravi
imdroindeli simRera dResac xiblavs msmenels (miuxedavad maTi
garemiqsebis gziT xiblis dakargvisa, zogierTis absoluturad damaxinjebisa) da ganawyobs sruliad
qarTuli suliskveTebiT. ai, saidan unda aiRos Cveni Sous mesveurebma magaliTi. am diadi talRis
ukvdavi niSansvetia filarmoniis
didi sakoncerto darbazi Tavisi
arqiteqturuli wyobiT.
1970-ian wlebSi es talRa TandaTanobiT Sesustda da 80-iani
wlebisaTvis dagvrCa mxolod daqsaqsuli ama Tu im kompozitoris,
momRerlisa Tu poetis individualuri Semoqmedeba. qarTuli xelovnebac damokidebuli gaxda maTi
sicocxlis xangrZlivobaze. ukve
niSanwyalic aRar iyo 60-ianelebis erTiani mZlavri suliskveTebisa. merve aTwleulis bolosaTvis aRarc kino dagvrCa normaluri, aRarc mwerloba da aRarc musika (uflis gangebiT erTaderTi
TeatriRa SemogvrCa dResamomdis
im didi saxeliT, avtoritetiTa
da Rirseuli memkvidreobiT).
IV. xelmocarulebi
qarTulma Soum Tavisi pirveli nabijebi swored es-esaa gadadga
da amisaTvis saWiro da aucilebelia mxardaWera da marTebuli
orientaciis gaTvla ise, rom araferi dazaraldes. amiT aravis movuwodeb da arc vkarnaxob repertuars - ginda Tu ara `orovela~,
`Cakrulo~ da `krimanWuli~ imRereT mxolod-Tqo. me survili maqvs
aRorZindes nacionaluri polifoniuri azrovneba, poeturi xedvametyveleba qarTulad da saSemsruleblo ostatobis profesionalizmi. xolo ra masalaze dayrdnobiT moxdeba es, Cemi gadasawyveti sulac ar aris (TumcaRa aravis
xelwamosakravi fenomeni araa xalxuri Semoqmedeba, igi yovel droSi
iZleoda Tavis cxovelmyofel sazrdos). unda iTqvas, rom, bevr qarTul ansambls sakuTari musikaluri xelwera gaaCnia, riTac isini
gansxvavdebian mxolod da mxolod
erTmaneTisagan. metad jer ar avmaRlebulvarT. erTaderTi niSanTviseba am gansxvavebisa aris musikis
teqnikuri damuSaveba da Sesrulebis gaformeba xmis individualuri
intonirebis sanacvlod, arc Tematika, arc idea da arc meTodika
erTimeorisgan arafriT gamoirCeva.
Tanamedrove qarTul saestrado
metwil nawarmoebebs dakarguli
aqvs melodiuri aRqma da mas safuZvlad udevs ama Tu im momRerlis,
Tu momReralTa jgufis Zlieri,
an susti energia. Tu sazRvargareTuli musika umTavresad moWrilia indo-evropul enaTa masalis
Targze, misi bunebisa da gramatikuli klimatis Secvla simRerasac
avnebs da aTvisebuli gansxvavebuli enobrivi struqturis faqturasac, enisas, romelic tvirTulobs
SeTavsebas Targmanis meSveobiT, an
sulac axali Sinaarsis SeZena aSorebs saxeldobr nawarmoebs misi
pirvelwyarosagan. amitom vambob,
rom brma wambaZveloba da namReris
uRimRamod gadamRereba damRupvel
zegavlenas axdens momRerlis reputaciaze, romelic asrulebs gau-
fasurebul asls kargi, an arc Tu
kargi Sedevrisas, an iqneba aslis
tolfas dedanisas.
dRes naklebad iwereba leqsze
simRera, piriqiT xdeba - simReraze awyoben leqss. amis gamo poetebi da leqsis damwerni nebsiT
Tu uneblied amaxinjeben qarTuli
leqswyobis kanonzomierebebs, raTa
teqsti Cajdes musikalur sazomSi,
eqcevian ra musikaluri nawarmoebis brma gavlenis qveS. esaa swored
araprofesionalizmi. iSviaTobaa,
TiTqmis gamoricxulic, rom Sedegiani gamodges musikisa da teqstis
aseTi erToblioba. yovelTvis an
leqsi afuWebs simReras, an simRera - leqss, an erTmaneTs, rodesac
cal-calke arsebobiT SesaZlebelia arc erTi maTgani ar iyos
urigo. es adreul periodSi SeiZleboda melodiaze teqstis morgeba, magram maSin is melodiac
qarTuli iyo. dRes ki mxolod
TiTzea CamosaTvleli SemoqmedebiTad srulqmnilebiT Serwymuli
nawarmoebebi, sadac poeziac Rirseuladaa warmodgenili da musikac
da orTaves agvirgvinebs vokaliT
gansaxiereba.
Znelia saerTod dRevandel
Sou-bizness akademiuroba mosTxovo,
es cxadia, magram, rom ara erTi
udidesi tkivili, xmasac ar amoviRebdi da kalamsac ar gavsvridi
amis Sesaxeb, axalgazrdoba Sens mimarTaa ganxrili, Sen mogbaZavs, SeniT suldgmulobs, Sen gxdis zneobriv magaliTad. amitoma xar movale samagaliTo da kargi iyo, amitom Semtkiva Senze guli. ufleba ar gaqvs
Seni uzneobiT daamaxinjo Sendami
mindobilTa sulebi, raTa am saerTo
ugemovnobisa da ukulturobis bumis Jams mTeli Taoba Tu Taobebi
ar gadaagvaro da gaafuWo, daukargo WeSmarit RirebulebaTa fasi.
visac fuli aqvs da yroyini
ar ezareba - dediko-mamikoebis Svilikoebs Tu e.w. gavleniani pirebis araoficialuri cxovrebis megzurebs - yvelas SeuZlia, ufro
sworad, xel-ewifeba gaxdes popularuli momRerali imitom, rom
kikusi ar iyos - `magens bevri
fuli aqvs, baba~, xolo - `am fuliT
foTis policmeisteric gaixdis!~
gaxdas rac Seexeba, mTeli msoflio da maT Soris qarTuli Sous
Sinaarsobrivi Tematika mxolod
seqsualur aRtkinebamdea dayvanili. yvelaze uwyinar sasiyvarulo
simReraSic ki maRalideuri grZnobebi meore planzea gadatanili
da momabezrebeli sagniTaa kodirebuli. mizezis Zebna Sors wagviyvans. erTi kia, rom dRes qarTul
Sou-bizness, ukeTesad rom vTqvaT
Sou-mafias ganageben diletantebi,
xelmocarulebi da uvicebi. deficitia profesionalizmis:
erudirebuli musikis,
maRalmxatvruli poeziis,
reJisuris (TumcaRa kli pebze
da klipmeikerebze arafers vityvi,
radgan igi axali xilia da safuZvlianad veravin vflobT mis, ase
vTqvaT `muRams~).
ise ki, rac sazRvargareTis saestrado koncertebze, stadionebze,
moednebze da maneJebSi xdeba - masiuri isteria, transSi Cavardna, quCuri uwesrigobani, bevr SemTxvevaSi mkvlelobiT damTavrebuli, da
rac mniSvnelovania, bneli, eSmakeuli Zalebisadmi aSkara da daufaravi Tayvaniscema, - es CvenSi, madloba RmerTs, ar xdeba. amis umTavresi mizezi mainc erovnuli TviTSegnebisa da marTlmadidebluri sarwmunoebiT momadlebuli moraluri jebiria, qveSecneuli sindisis
qenjna mainc. zneobrivi mentaliteti qarTulia Cvens melomanebsa
da musikosebSi, miuxedavad gadagvarebis gare Tu Sida manqanebisa.
arc erTi aZlevs Tavs uflebas
amgvar znedacemulobamde, da arc
meore avlens aseT sulier gaxrwnilobas. es imitom, rom ara varT
gaxrwnilebi (albaT jer kidev),
yvela lafsusi da xinji, Secdoma
da gadacdoma gamosworebadia, garda
eSmakis msaxurebisa.
V. imedi
Tu qarTuli ena dakninebulia,
momavlisaTvis misi mdgomareoba
mowinave poziciebze gadainacvlebs;
Tu Sou-biznesSi profanebma da
diletantebma moiyares Tavi, samomavlod igi daiwmindeba da adgili profesionalebs daeTmoba; Tu
leqsi da simRera ar iwereba, xval
daiwereba mosawoni, oRond suliereba avwioT maRla da RvTis misagebeli satanas ar mivagoT. pirvelyovlisa qarTveluri brZeni gonierebis imedi maqvs da darwmunebuli var, aRmoCndebian SoubiznesSi, Tugind mafiaSi talantebi da
patriotebi, romelTa ganswavlulobasa da sindiss daefuZneba erovnuli kulturis es erTi mniSvnelovani atributTagani. swored
profesionali SesZlebs yvelafers
miuCinos Tavisi kuTvnili adgili
- modur musikasac aZlios xarki
da inteleqtualuri msmenelic daakamayofilos moTxovnisdamixedviT,
quCasac mianiWos Tavisi naRvawisagan siamovneba da sasaxlec ar darCes uyuradRebod - niWiereba ar
unda Seewiros msxverplad amden
interesTa gadaxlarTvas, piriqiT,
gon-mrTeli unda iyos, raTa itvirTos is, rac sadReisod aucilebelia, magram ara sakmarisi.
m. beJaniSvili
se ufbzht,b fzfhbc vst,ib7
uekc lfubfvt,c
yfpb cehytkb7
lf se xf[tlfd
,fsevc sdfkt,ib7
.dtkf ctybcufy ufybrehyt,b
vbcfvqthb5
,fsevc - mfsmfsfc7
,fsevc sdfkofhvnfwc7
pehve[n vidtyt,fc7
cbwjw[kbc tltvc7
se itub.dfhlf
ntmcnb RJHYTKB CFYF'BCF
rjvgjpbnjhb KBKB BFIDBKB
cekcfw uffnfy
lf se lfczbhlf7 sfdc
ufbvtnt,8
lf se ajhsj[kbc
vjjmdhbk njnt,c
fy xfbc ,exmt,c uekib
xfbrhfd7
pqdbc fpdbhst,f
&fk-qjytc vjuwtvc7
fct uujybf fvbhfyb [fh8
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
11
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
boRma axrCobda qals imisa,
rom anadgurebdnen mis yovel
nakvalevs, - da ratom, es ver
aexsna mxolod.
- saidan ici, Svilo, Ramea
da rogor amCnevo, - es misi
Sepasuxebac gaaxsenda. is Rame
inatra dReis dResTan SedarebiT, roca jer kidev ar
momkvdariyvnen bavSvebi da dedas exmianebodnen da agrZnobinebdnen, cocxlebi varTo.
- albaT, Cveni sadgomi dawveso, - isec Caesma yurSi bavSvis xma.
- marTali yofilxar, Cemo
biWo, dauwviaT Cveni sadgomi.
ar daindes Cems gamo isic,
vinc Segvifara. ori dRe ar
Canda am saxlis patroni. ori
dRe velodiT mis gamoCenas.
samagierod, mkvlelebi gamoCndnen. iqneb isic iyo am SeTqmulebis monawile. iqneb isic
SensaviT mokles. amas ukve
veRar gavigebT da aRarc aris
saWiro amisi codna. Tqveni
Tavi momikles eladelebma.
axla saiT wavide, vis Sevafaro Tavi. vin manugeSebs uTqvenod. vinmes rom Sevekedlo,
isic rom gamodges muxTali?
an vin isurvebs Cems Sewynarebas. aRar vici, Svilebo, ra
gzas vewio. kolxeTisken xom
gza moWrilia, arc me var
mosurne iq dabrunebis. Tqven
rom giyurebT, ar minda sikvdilio, - Tqva da cremlebi moiwminda.
uyurebda daqceul kerias,
rogori muxanaTobiT gaaswores miwasTan saxli. sxva saxlebsac Sexeda medeam, axla
sxva TvaliT dainaxa isini.
romelime maTganSi rom Seedga
fexi, aucileblad im beds
swevdnen maTac, rac amas uyves.
albaT amitom iyo dazafruli
da SeSinebuli es saxlebi
da aseTi gorozi gamometyvelebiT gacivebuliyvnen, raTa
simxurvalisgan ar gadamwvariyo isinic. vin icis...
aietis Cagoneba miswvda
yurs, oRond veRar gaixsena,
rogori xma hqonda mamas, mis
moxuc megobars. saxec veRar
aRidgina mamis, gegoneboda saukuneebi gasulao, rac ganSorda mamuls. rogor erTbaSad
amoigdo gulidan yvela, vinc
uyvarda da visac uyvarda da visTvis!
risTvis!
amis pasuxi mamam gasca
Svils im Soreuli kolxeTis
mzian RameSi sakuTar sasaxleSi da sakuTar qalaqSi, sanam
yvelaferi ase-rigad aireoda:
- me cxovreba gamivlia, bevri ram gadamxdenia Tavs da
amitom girCev ara rogorc
mefe, an mama, aramed rogorc
Seni keTilismsurveli moxuci megobari - ar dagifaseben
qurdebi amags, amitom ucxo
karze msaxurebisTvis is ucxoelebive gagriyaven da Cagqolaven. umadurebi arian adamianebi ucxoelebis mimarT,
da mitom. mec aseTi var CemTvis ucxoelTaTvis, gaxsovdes
kargad...
- aRar maxsovda, mama, Seni
naTqvamio, - axla upasuxa mas
am daqceuli keriis win da
mkvdari bavSvebis TandaswrebiT, - yvelaferi sxvanairad
msurda yofiliyo da amitom
ZalaT gadagiviwye. bavSvebsac
Tu momiklavdnen, ar megona.
amaTma xom icodnen, rom es
saxli Cemi ar iyo. aq mxolod
Rames vaTevdi. iqneb Semomityues da Cemi mokvdineba undodaT. iqneb mSvidadac imitom
arian, rom am saxlSi damwvari vgonivar da guls imiT
iarxeineben, rom hgoniaT am
saxlTan erTad daiwva maTi
SeTqmulebis Semzaravoba. xalxi? viTom xalxs daumales
TavianTi nacodvilari? viTom
xalxi is xalxi araa, vinc
me momvarda da muxanaTurad
momikla Svilebi? Tu sxvanairad fiqrobs xalxi?! maSin
ratom daumales xalxs am
saxlis gadawva da gaikrifnen
qalaqidan sanaxaobaTaTvis uklebliv yvela - qalian-kacianad, monebic ki. Tu araa ase,
maSin ras mivawero qalaqis
gaukacureba?! erTiRa pirutyvebi datoves qalaqis meTvalyured. ras unda niSnavdes
aseTi araadamianuri zeimi, rodesac araadamianurad gamanadgures. gamodis, xalxsac gauxarda Cemi dawva, Tu mokvdineba Cemi Svilebis. risTvis?
me xom maTTvis araferi damiSavebia.
ratom aSineben CemiT bavSvebs `grZneuli modiso~? fiqrobda medea, - mec xom
viyavi deda, mec xom myavda
Svilebi. sadRac mainc marTalia aieti. magram iqneb xalxi
gulmowyalea da ar ician
ra miyves qalaqis uxucesebma.
iqneb xalxs davecavi, iqneb
atyueben medea Tavisi SvilebiT am saxlSi gadaiwvao SemTxveviT gaCenili xanZrisgan.
iqneb arc icis xalxma, iyo
Tu ara vinme am saxlSi da
daiwva Tu ara Sig vinme, iqneb
amitomac ase gularxeinad gavida yvela erTad qalaqidan.
magram erTma mgzavrma xom
daminaxa gzaSi Cemi dasisxlianebuli bavSvebiT, iqneb ver
micno. Tundac ver vecani, aseTi sanaxaobiT ar iqneboda
ganebivrebuli - rogoria aR-
saqmelad mkvdari bavSvebis
xilva RamiT da elva-WeqaSi.
nuTu arc SeeSinda? iqneb SeeSinda kidec. iqneb man acnoba
SeTqmulebs grZneuli qali
garbiso da saCqarod cecxli
waukides amis Semdeg saxls.
magram xom ecodinebodaT, rom
Sig aravin iyo. ratom mdevari ar damawies da ratom
gauswordnen ase umowyalod
Cems sadgoms? iqneb Tavi daiimedes, rom mxecebi SemWamdnen
mec da bavSvebsac, an iqneb
imiT daimSvides Tavi, rom aq
veRar gavbedavdi mosvlas.
magram xalxi?
ras fiqrobs xalxi mkvdari vgonivar,
Tu cocxali?
es yvelaze nakleb safiqralia, radgan xalxis fiqrs
aranairi fasi ara aqvs. xalxi
iyo maSin, sixaruliT rom
Seegebnen mefe kreontisa da
misi Svilis glavkes sikvdils. bolos ise gaTavxeddnen,
esec me damabrales iazonze
viTom eWvianobis gamo. iazoni bediT Tu ubedobiT Cemi
qmari iyo da me misi yoveli
Ralati da upiruloba dumiliT unda ametana, amas iTxovda kolxuri wesi da aRzrda.
vemorCilebodi manam, sanam Cemi
qmari iyo, sanam SemeZlo WirSic da lxinSic misi imedi
mqonoda. amaze meti Wiri raRa
unda momadges! yvelaferi marto gadavitane. amis Semdeg
ufleba aRar maqvs iazons
qmari vuwodo. es xalxi ki
aseTi arakacis xarWis mokvlas mabralebs. es xom Cveulebrivi sataxto karis SeTqmuleba iyo. xalxic gaaxares
saZulveli mefis da sefe-qalis mokvliT. jeri rom Cemze
dadga, maTi mkvleloba me damabrales da angariSi gagviswores ase. iqneb iazonic iyo
am SeTqmulTa ricxvSi. kreontisa da glavkes mokvliT
CemTvis araferi Secvlila,
arc Seicvleboda. sauaresod
- ki, Seicvala da mere rogor.
maSin sadaa azri imisa, Tu
ratom unda momekla mama-Svili, Tu es mkvleloba pirdapir me damazianebda. iqneb imitomac mokles isini, rom SeemzadebinaT Cemi da Cemi Svilebis ganadgurebis niadagi.
Tundac momekla isini me da
ara sxvas, es vinmes uflebas
aZlevs, rom umweo bavSvebi
daxocos? xom unda hqonoda
gamarTleba adamianTa simxeces.
Tu gamarTleba sWirdebaT,
gamodis, xalxs atyueben.
xalxsac is sjera,
risi dajerebac aserigad
swyuriaT.
dae, iyos ise,
rogorc undaT me movkali kreonti da
glavke,
amiT Seicvala raime?
me xom mewamle var
da ara jadoqari.
xalxs ki unda, rom viyo
jadoqari, hoda, viqnebi!
swored imitom var am samxeceSi mosuli, rom jadoqari viyo.
amitom mifrTxildiT, adamianebad xorcSesxmulo mxecebo!
daiRala sakuTar TavTan
laparakiT. aRar iyo msjelobaTa dro. igi unda wasuliyo iq, sadac TavSeyrili iyo
mkvlelebis xrova.
unda wasuliyo araTu marto, yvelas unda daenaxa mkvdari bavSvebi,
yvelas unda daenaxa mkvlelebi, yvelas unda daenaxa
mgloviare deda.
unda daenaxa imitom, rom
es mxecebis xrova isev adamianebad gamxdariyvnen, raTa sindiss SeeWama am adamianTa Segneba. sircxvilSi rom amomwvariyo mkvlelebis goneba,
araTu axali mkvlelobebisTvis,
aramed rom aRar yofiliyo
qveynad mkvleloba da mkvdari bavSvebi,
rom daejabna sindiss usindisoba, mitom!
moulodnelad, am gazafxulis mzian dRes, am saxlebisa
da damwvari sadgomis garemocvaSi, Sescivda medeas, magram
ara - sicivisagan. man ar icoda,
ra iyo es SegrZneba. TiTqosda ar scioda, magram tanSi
raRacnairi JrJola SeamCnia,
rac ufro uaxlovdeboda TavSeyris adgils, miT ufro matulobda yiJinis xma. iqneb
SeeSinda am xmebis momZlavrebis gamo? magram arc es iyo
sinamdvile, radgan igi mtkice
iyo Tavis gadawyvetilebaSi.
amitom nabijsac mouCqara da
cxenic aaCqara. roca gascdebodnen qalaqs, dainaxavdnen
gaSlil vels da grZel stadions, mis mopirdapire mxares
ki cota moSorebiT tyispira
scenas, sadac Teatroni imarTeboda, an Sejibrebebi jiriTSi. scena ar uSlida xels
mojiriTeebs. marulas dros
scenis amfiTeatrad gadakeTeba SeiZleboda da mayurebeli sanaxaobas iqedanac adevnebda Tvals. medeam icoda es
mdelo da iqiT gaemarTa swored. bolo quCa hqonda darCenili gasavlelad da dainaxavda yvelafers, rac xdeboda.
gugunebda jiriTze miwveuli brbo, gulSematkivarob-
dnen Tav-TavianT rCeul olimpionikebs, da mitom. ismoda
sabrZolo etlTa moZraobiT
gamowveuli xmauri. medeas
sisxli gaeyina ZarRvebSi. man
icoda, rom stadionze misi
gamoCena gamoiwvevda sayovelTao areulobas. mas es ase
undoda, magram raRacas ufrTxoda da ar icoda, ras.
man icis, rom Sedis mglebis
xrovaSi da SeiZleba cocxalmac ver gamoaRwios iqedan.
amisi ar eSinia, mxolod Svilebis gvamebis wabilwvis eSinia, gamxecebuli eladelebi
SeiZleba gauswordnen axla
ukve mkvdrebs, cocxlebze xom
iyares javri!.. mas surs am
TviTonve gadawves saxli. fiqrobda medea imaze, razec fiqrobdnen goplitebi, uyurebda
ra axalmosuli meomrebs. isini ar movardnilan bavSvebis
mosaklavad, bavSvebi `qalaqis
mamebma~ mokles. albaT, eseni
gareT elodnen, rodis daasrulebdnen mxedarTmTavrebi
bavSvebTan da miusafar dedasTan oms, an iqneb nabrZanebi
hqondaT, - gamoqceulebi, vinc
ar unda vyofiliyaviT, movekaliT yvela - mec da Cemi
vaJebic.
samxecedan mSvidobiT Tavis
daRweva da mkvdar Svilebs
mefurad miuCinos maradi gansasvenari, waukiTxos mkvdarTa
wignis locvebi. medeas imedi
aqvs, Svilebis gatanjuli sulebi miscemen dedas im araadamianur Zalas, romliTac
daTrgunavs mTels stadions
da misi SurisZiebis mizani
miRweuli iqneba. ai, mtveri,
sabrZolo etlebis TvalTagan
adenili... am quCaSic SemoaRwia, es ki imas niSnavs, rom
uaxlovdeba medea brZolis
vels.
yvirilisa da taSis cemis
xma ayruebda iqaurobas. ai,
goplitic gamoCnda Tavisi
aRWurvilobiT mas beqTari acvia,
am beqTaris kuTxeSi sami
metalis dekoratiuli zolebia Semovlebuli welze.
marcxena xelis idayvs zemoT da barZayebTan moCans Semoklebuli qitoni.
muzarads qveS qeCis qudi
axuravs, mosaxerxebeli rom
iyos misi tareba.
moZravi sabeWurebiani javSani dagrZelebulia tyaviT
da zed dadebuli metalis
samxreebiT.
javSanis Signidan meti daculobisTvis mokle saomari
qitoni acvia.
cal xelSi ovaluri beotiuri fari uWiravs,
calSi ki horoli,
mokle xanjali ki qitonze
SeduRebuli saxmle maryuJSia Cadebuli Tavisi qarqaSiT.
SiSvel fexebze mas aseve
lamazi ornamentebiT damSvenebuli metalis gamaSebi acvia.
mokle qitonis zemoT mkvrivad SemoWedilia beqTari.
mxrebTan da beqTaris qveda
kideSi mimagrebulia qamriseburi zolebi metalis balTebiTa da damcavi qvedaweliT.
Tavze savarcxlisebri muzaradi axuravs, romelzec
damagrebulia farisebri lafaTebi saxis dasacavad.
sxva goplitebic dainaxa,
isini mozeimeebs rkalad Semovlebodnen da Tval-yurs adevnebdnen, wesrigi rom yofiliyo
daculi. Sua moedanze Sesasvlelad asparezobis monawileTaTvis patara cocxali
koridori gaekeTebinaT goplitebs, mayurebeli ki maT
ukan idga, mayureblis ukan
ki isev SeiaraRebuli razmi.
medea ukve mTel moedans
uyurebda, brbo ki mas ver amCnevda, radgan mTeli yuradReba asparezobaze gadaetanaT.
arc meomrebs SeumCneviaT ukan
momdgari marxili, ise iyvnen
gatacebulni sanaxaobiT. maT
sjerodaT, rom wesrigis darRvevas veravin gabedavda, miT
ufro xeebze mibmuli monebi.
es ki ukvirdaT,
ratom ase erTbaSad mTeli
qalaqi movida am sanaxaobaze
da monebic ki wamoasxes,
ratom aseTi guluxvoba
da mowyaleba qalebisa da monebis mimarT?
iqneb am goplitebs smenodaT medeas ambavi, an iqneb
Sevida cocxal koridorSi.
Tavdapirvelad gons ver moegen verc goplitebi da verc
mayurebeli, Tu ras uyurebdnen,
ise iyvnen azartSi gadavardnilni, arada, es-es iyo, dasrulda Sejibri. olimpionikebi
Sekrebiliyvnen amfiTeatrisa
da scenis gaswvriv, sadac qalaqis warCinebulebi da argonavtebi isxdnen. argonavtebs
simposioni gaemarTaT gamarjvebulisaTvis, gamarjvebuli
ki, rogorc yovelTvis da yvelgan, herakle iyo. igi eloda
bavSvs oqros daniTa da zeTisxilis rtoebis gvirgviniT
xelSi, bavSvs, romelsac cocxali hyavda dedac da mamac.
rac ufro Sedioda medea moednis siRrmeSi, miT ufro xvdeboda mayureblis TvalsawierSi. Tavidan veravin gaerkva,
Tu vin iyo es qali gvelis
perangiT,
ra iyo marxilSi da,
saerTod, sad midioda igi
da vin moiwvia aq.
pirvelad ifiqres, es sazeimo ritualis erTi monakveTiao da ganagrZobdnen SeZaxilebs, magram roca siom sudara axada mkvdar bavSvebs,
vinc am sanaxaobas uyurebda,
gaognebisagan dadumda da daibna. medea mixvda, rom jer
srul TvalsawierSi ar iyo
moxvedrili, radgan jer kidev
ganagrZobdnen ovaciebs isini,
vinc ver xedavda mas. samagierod, ukana rigebSi samariseburi siCume Camowva. esec igrZno da Tu aqamde orWofobda,
axla darwmunda, rom xalxi
mas ar Caqolavda, piriqiT, raRac SemTxvevaSi daicavda kidec ukeTurTa xelyofisagan.
es imitom gaifiqra, rom mis
ukan, aqa-iq, gaognebuli SeZaxilebi, Sekivleba da tirilic ki Semoesma. imasac mixvda,
rom xalxi aq Semoityues am
sanaxaobaze, raTa daefaraT TavianTi avkacoba da xalxis
yuradReba gadaetanaT jiriTze. midioda medea da uaxlovdeboda olimpionikebs. uceb
viRac bavSvma iyvira:
- jadoqari modis!
da oqros dana da gamarjvebulisTvis gankuTvnili gvirgvini miwaze daagdo da brboSi
Seimala.
gaukvirda medeas, - saidan
gaCnda es bavSvi aq, an ra undoda da ratom yviroda. ram
SeaSina igi. me xom misTvis
araferi damiSavebiao.
moixeda ukan da dainaxa,
rom sudara gadafrialebuliyo bavSvebis saxeebidan. axla mixvda, ramac SeaSina bavSvi. iqve miwaze dagdebuli
oqros dana da zeTisxilis
rtoebisagan Sekruli gvirgvini dainaxa.
albaT, am bavSvs unda gadaeca gamarjvebulisTvis es
jildoo. hoda, radgan man
Tqva uari, me ar vityvi masze
uarso.
aiRo dana da gvirgvini,
Svilebs daado gulze - erTs
erTi, meores - meore da ganagrZo neli da mtkice nabijiT
svla gamarjvebulisken.
XXI
demosis tvini,
tvinis xveulebi
da medea Tavisi marxiliT
axla ki igrZno medeam, rom
yvelas mzera misken iyo mopyrobili da aTasobiT adamianis fiqri erT safiqralSi
Tavmoyriliyo, ras izams grZneuli qali,
albaT, iyvirebs, mivardeba iazonTan da Ralatis samagieros miuzRavs qaluri aurzauriT, magram es bavSvebi vin
dauxoca am sabraloso, - Seecoda zogierTs medea.
iqneb bavSvebis mkvlelis
vinaobis gageba undao, - amasac
ambobdnen.
aqa-iq imasac CurCulebdnen,
rom `qalaqis mamebma~ mogvatyues, ase gviTxres, grZneuli
qali Tavis SvilebTan erTad
SemTxveviT saxlSi gamoiwvao,
zevsma mexi esrola saxlso
da dawvao.
sxva jgufSi esec Tqves, medea qalaqidan gaiqca da
saxli TviTon gadawvao, heram
ki am borotebisTvis mglebi
Seusia da Svilebi dauglijao, ase gviTxres `qalaqis
mamebmao~, daaskvnes bolos.
maS, ratom mobrundao? ikiTxes gverdiT mdgomebma.
ar vicio, - Tqva am xmis
gamavrcelebelma, - albaT, qurumebsa da `qalaqis mamebs~
unda moubodiSos, Svilebis
gacocxleba rom SesTxovon
Zlierebma heras.
medeas ki ar SeuZlia Svilebis gacocxlebis SeTxova
didi qalRmerTisTvis? hkiTxes isev.
albaT, ara, radgan hera ar
Seismens jadoqris Txovnaso.
kidev sxvagan amasac ambobdnen, - didma qurumma miTxra,
medea saxlSi yofila SvilebTan erTado. am dros masTan
misula misi yvela Secodeba
da uwamebiaT Turme qali, adgili rom ar darCenilao, codvebi Svilebze gadasula da
am wameba-wamebaSi mouklavs
bavSvebio. mere amiT gamwarebulma qalma saxls cecxli
waukida da codvebisgan qalaqis bnel kuTxeebSi imaleboda, ucodveli rom darCeniliyoo. mainc miugnia codvebs
misTvis da axla Cven gamogvecxada codvebisgan Tavdasaxsnelado.
Cven am dReebis ganmavlobaSi medea arsad gvinaxavso,Seepasuxnen gverdiT mdgomebi,
- arc bnel kuTxeebSi da arc
naTelSio. yvela davdiodiT
qalaqSi, magram aseTi ram ar
gvinaxavso.
ra vicio, - upasuxa maT
xmis damgdebma, - didma qurumma ase miTxra da xom ar moityuebdao.
erTma kacma gverdiT mdgoms
Cumad uambo:
- im RamiT saxlSi vbrundebodi da adreulad dabindda. iwvimao, ielvao da am
elva-WeqaSi davinaxe, TeTri
cxeni rom morboda, ar mesmoda floqvebis xma. SemeSinda
da mxedars Sevxedeo. medea
iyo dasisxlianebuli, erTi
bavSvi mkerdze miekra, meore
ki zurgze. erTi xeliT bavSvi
eWira da meore xeli fafarSi hqonda Cavlebulio. isev
ielva da me da medeam TvalebSi CavxedeT erTmaneTs. namtiralevi iyo. SemeSinda da kidec Semebrala. rac movifiqre,
is iyo, rom `qalaqis mamebTan~ gaviqeci da nanaxi vuambe. ar damijeres. mere esec
wamomcda, sasowarkveTilebisas,
albaT, sakuTari Svilebi daxocao. gulRvarZlianad gaeRimaT `qalaqis mamebs~ da
miTxres, kargi azri mogvawodeo. am sicilze mivxvdi, rom
bavSvebis mkvlelebs velaparakebodi. isinic Caswvdnen,
rom me mivxvdi yvelafers
da Cemi mokvlac gadawyvites.
ori msaxuri gamomayoles, saxlamde migacilebTo. ufro
metad SemeSinda da vcdilobdi xelidan davsxltenodi
mkvlelebs. am fiqrSi viyavi,
roca uknidan erTma gamcilebelma qva Camartya TavSi da
goneba davkarge. gons rom movege, mkvdari megona Tavi, magram
Cemi mkvlelebis laparaki
rom Semomesma, mivxvdi, cocxali viyavi, magram Tavi movimkvdarune imitom, rom Tavs
ar damanebebdnen, vidre ar momklavdnen. roca wavidnen da
davrwmundi, safrTxe aRar memuqreboda, avdeqi da Sevxede,
rom mkvdarTa xeobaSi viyavi.
mis mere ase vimalebi, magram
dRes ubralod xalxis danaxva mominda da mitom movedi
am sanaxaobaze. rom icodnen,
aqa var, momklaven. gulwrfelad mrcxvenia medeasi da guli mtkiva mkvdar bavSvebzeo.
atirda es kaci, magram aravin irwmuna misi naTqvami.
xalxs tyuilisa da Woris
mosmena ufro siamovnebs, vidre simarTlisa.
- ras ambobo, - gauwyra
misi naTqvamis momsmeni, - `qalaqis mamebi~ rogor ikadrebdnen tyuilis Tqmas da miTumetes bavSvebis mokvlaso!
- cxadiao, - CaerTo saubarSi kidev viRac, - `qalaqis
mamebma~ imdeni Wori daagdes
qalaqSi medeasa da misi Svilebis sikvdilze, rom aRar
viciT, romels verwmunoTo.
am kacma ki yvelaferi Tavisi
TvaliT naxao, Tu esec ar
gvatyuebso.
- erTi ki aSkaraao, - daaskvnes bolos, - medea cocxalia, bavSvebi ki daxocilebio.
gulwrfelad gvebraleba es
qalio. mis adgilas yvelam
sakuTari Tavi warmovidginoT
da mere vTqvaT, vin cruobs
da vin arao.
aqa-iq qalebis qviTini gaisma, bavSvebi SeebralaT eladel
dedebs, da mitom. iqneb TviT
medeac SeebralaT, magram amas
SiSiT ver acxadebdnen, an verc
acnobierebdnen. kacebic acremldnen am sanaxaobiT gulmoklulebi.
meTaurma niSani misca goplitebs sabrZolo mzadyofnisaTvis, imaTmac horolebi
da xrmlebi moimarjves, yvelam
amoiRo mizanSi medea. erTi
brZanebaRa iyo darCenili, rom
yvelaferi dasrulebuliyo,
magram ar damTavrdeboda daZabuloba. sabrZolo mzadyofnaSi damdgari goplitebi rom
dainaxa xalxma, yiJina dasZaxa erTxmad. xalxma daicva
medea. medeamac igrZno es TanagrZnoba da mxardaWera. ar
cxreboda xalxi, sanam meomrebma Subebi da laxvrebi ar
dauSves. medeas cremli moeZala da Seuyvarda xalxi,
Sercxva kidec SurisZiebiT
rom movida maTze. axla sxva
ram gadawyvita man. rogorc
arasdros, iseTi mtkice iyo
misi nabijebi. axsendeboda sairxes Segonebani da xelis
gulebze namkiTxavebi. mixvda,
sairxec marTali iyo da TviTonac sworad amoikiTxa xelebze dasmuli xazebi, kargad
maswavla mamidam mkiTxaobao.
midioda da aRar scioda,
radgan aTasobiT adamianis TanagrZnobiT mxurvale gulebma
gaaTbo martosuli. man sakuTar sxeulSi SeigrZno kirisa
da kaJis moWarbeba da maTi
erTmaneTSi Serwyma. igi Tavisi
simtkiciT cotac da qvis
svetad gadaiqceoda, rogorc
am qalaqis Zeglebi, veRar daZlevda Svilebis dardi qvas,
verc mtris muxanaToba Camoaqcevda am uZlevelobas qvisas,
igi kldis Svili iyo, da mitom. masSi rkinis Zala galRva,
mis sxeulSi rkiniseburma Zalam ver gauZlo esoden mxurvalebas da qviurma simZlavrem Seisruta rvali da cecxlovan vnebaSi gamomwvari qva
Seirkina, amitom medeasTan Serkinebas azri ar hqonda. Zlieri gancdebis gamo axalgazrda qalis sxeuli gardaisaxa mTliani omis erTian organizmad. erTi xelis gawvdenaze dainaxa mojiriTeebi, romlebic daJinebiT mas Sescqerodnen. medeam bavSvebis gulebidan aiRo gamarjvebulisaTvis gadasacemi jildo-gvirgvini da dana, maRla aswia
da daanaxa yvelas, rom igi
mxolod gamarjvebulTan midioda da sxvasTan aranairi
saqme ar hqonda.
`qalaqis mamebma~ gankarguleba gasces, raTa yvela dafdafze mTeli ZaliT daekraT
sabrZolo mwyobris ganuwyveteli ritmuli hangi, raTa
xalxi da medea erTmaneTs
mowyvetoda. xalxs SeeSinda,
ZarRvebSi sisxli gaucivdaT,
Sewyvites SeZaxilebi da moTqma-tirili.
xalxs SeeSinda am monotonuri xmauris,
zogisTvis ki es xmaurze
meti iyo da es `meti~ - iyo
gangaSi.
gangaSmicemulebi,
ferwasulebi da
dadumebulebi uyurebdnen
am sanaxaobas, dafdafebis xma
rom axSobda medeasa da warCinebulebis orTabrZolis nebismier wvrilmans. xalxi
uyurebda da ar esmoda araferi.
medeas es xma simxneves aZlevda, igi ar uSindeboda msgavs xmas, xmauri iyo es misTvis,
da mitom.
esec imitom, rom kolxeTis mefis asuli iyo da am
xmaurSi gaatara bavSvoba.
medea am wuTSi ucnoblobis ufskrulSi xteboda, romlis siRrmeSi cecxli nTqavda Segnebas. igi am xmebSi
ufro meti da ufro guladi Canda, vidre es egona. raRacnairi sixarulis aRmafrena daeufla da Tavi wamiT
sakuTar samyaroSi igrZno.
brZolis win, etyoba, yvela
juris dafdafi erTnair xmas
gamoscems, radgan brZola
yvelgan, yvelas mamulSi erTnairia - samkvdro-sasicocxlo da ara gasarTob-saTamaSo.
yurTasmenas avsebda es xmauri da axsendeboda amis Sesaxeb mamis Segoneba `rac ar gvklavs, is gvawrTobso~.
hoda, gamoiwrTo medeac.
es ar icodnen misma mtrebma,
ukeTes SemTxvevaSi - daaviwydaT,
da daaviwydaT isic, maTi
mteri da metoqe mefis jiSisa da modgmisa rom iyo,
da sagangebod rom zrdidnen mefeebi TavianT Svilebs
saomrad.
esec omi iyo, iqneb ufro
sastiki da sisxlismRvreli,
vidre aTaseulTa laSqarTa
Setakebani, radgan es omi pirdapir mimarTuli iyo adami-
anTa Segnebaze da Semecnebaze,
romelic SemdgomSi azvavdeboda dauZlevel talRad.
eladelebi ar flobdnen
adamianTa gonebis Sinagani mamoZravebeli energiis sruli
damorCilebisa da gankargvis
kanonzomierebebs. maT ar icodnen, rom adamianebs ar unda
efiqraT, isini mTlianad unda mindobodnen `qalaqis mamebs~ im imediT, rom `qalaqis
mamebi~ ifiqrebdnen maT nacvlad. amisaTvis xalxs Tavebi unda daecarielebinaT fiqrebisagan. sxvebi da danarCenebi ras ifiqrebdnen brbos
sazrunavi ar unda yofiliyo,
iqamde, xelmiuwvdomelic sakralurobamde, raTa masis Zala
erTian Zalad gadaqceuliyo
da ara azrovnebad. swored
azrovneba iyo is dabrkoleba,
ramac ixsna medea ganadgurebisagan da Sevida mtris daRebul xaxaSi im rwmeniT, rom
es xaxa misi iq yofnis dros
ar daixureboda. xalxma gadawyvita am omis bedi da bediswera, radgan xalxi azrovnebda. amis gamo dascxes dafdafebs da xalxsac gaefanta
azrovneba. magram xaxas veRar
daxuravdnen ase iolad, vinaidan swored imisTvis idga
ukve brbo, rom ase ar momxdariyo da medea uvnebeli wasuliyo am qalaqidan.
medeam Cumad Caibutbuta
Tavisi locva, romelsac yoveli gansacdelis win ambobda:
- qaluri sawyisis dido
Zalav da Zlierebav, Sen CemSi
Semodi TviT dedamiwis gulidan. badesaviT Segisrutavs
Sen Cemi fexebi. Sen amodi
Cems gulTan da mis gverdiT
Cems mkerdSi zurmuxtad aenTe. da me vigrZnob, rogor
gadaedeba Seni macocxlebeli
sxivebi mTels Cems sxeuls.
magram guls didi Serwyma
swyuria. amitom astraleTis
gulidan me vuxmob mamakacur
sawyisis diad Zalas da Zlierebas, raTa daTrgunos CemSi
yovelnairi sisuste.
am locvis damTavrebis Semdeg medeam SeamCnia, rom ukve
herakles winaSe idga. mas
mxars umSvenebda ganuyreli
megobari ifite da sxva olimpionikebi. amfiTeatrSi ki argonavtebi isxdnen orfevsic da oilevsic,
asterionic da eqionic,
polifemec da polidevkec,
navpliosic da areiosic,
amfidamantic da evridamantic,
erobotec da butec,
evritionic da amfionic,
ankeosic da ankeoric.
maTi meTauric iyo - iazoni,
romelsac heterebi Semoxveodnen da elamunebodnen.
aseve `qalaqis mamebi~ da
warCinebulebi isxdnen da gascqerodnen jiriTs. zogierT
warCinebuls lamazi biWuna
ejda kalTaSi da SiSvel fexebze ealerseboda, zogierTi
ki heterebs amjobinebda. yvela svamda da mxiarulobda,
vidre medea ar dainaxes, zogierTi gadaTvra kidec da Tavic
ar hqonda marulasTvis edevnebina Tval-yuri, ubralod
TanamosaubresTan ganyenebul
sakiTxebze saubrobda, ufro
sworad, filosofosobda.
amiT igi sxvebs ar uSlida
xels, rac undodaT is ekeTebinaT. vinc ar svamda, geterebs
ealerseboda, an biWunebs, mSoblebma rom sagangebod gadasces TavianTi Svilebi, raTa
am alersiT da imis iqiT, kidev
riT... gamoewrToT ymawvilebi
da mamakacuri Zliereba am
gziTac gadaecaT. heterebi
mxiarulobdnen, biWunebs ki
rcxvenodaT, axurvebuli kacebi rom ar anebebdnen Tavs da
saqveynod awvalebdnen. isini
morcxvad emorCilebodnen kacebs. zogjer bavSvobadausruleblebs tirilic undodaT,
magram am tirilis dasaokeblad iyvnen mibarebulebi am
kacebTan, lamazi biWunebi iyvnen da mitom. visac arc qali hyavda miyvanili amfiTeatrSi da arc vaJi, xarbad
da SuriT uyurebda am biWebs,
es biWebic grZnobdnen am mzeras da miTumetes maSin, roca
maT Ziakacebi xelebs ufaTurebdnen da kocnidnen.
erTi sityviT, warCinebulTagan cota vinme Tu gulSematkivrobda Sejibrs, mravali maTgani Tavisi saqmiT iyo
dakavebuli. bute siciliidan
moiwvies - didi xnis unaxavi da zRvaSi Cakarguli megobari, erTi ankeosTagani Rvinos
miirTmevda da monas ubrZana
Tavisi dawuruli Rvino mierTmia kanfariT, isic wavida
brZanebis Sesasruleblad. gaeRima ankeoss, Secda Cemi misanio, Seni gaSenebuli venaxisgan Rvinis dalevas ver eRirsebio. amasobaSi monam RviniT
savse kanfari miarTva. gamarjvebulis ieriT gadaxeda irgvliv yvelas.
- me bedisweras vZlieo, dasZaxa megobrebs, - igi Cems
tuCebTan damTavrdebao, tuCebamde ki ra didi manZiliao!
gagrZeleba,
dasawyisi ix.
`mamuli~ N48-59
12
ena, mamuli, sarwmunoeba!
ivl-agvisto, 2010, N60
WWW.MAMULI.COM
qarTvel emigranTa gazeTi SeerTebul StatebSi
gamosacemad mzad aris manuCar kaWaxiZis publikaciuri werilebisa da esseebis 620-gverdiani wigni
`waSlili samSoblo~, romlis dabeWdvac ferxdeba
mecenatis aryolis gamo.
survilis SemTxvevaSi nebismieri TqvenTagani SeiZleba gaxdes am keTili saqmis Tanamonawile.
konkretuli informaciisaTvis darekeT `mamulis~
redaqciaSi.
msxvili varikozuli venebis mkurnalobis
tkivilis gareSe!
uaxloesi da yvelaze Sedegiani meTodi
lazeriT
2177 65th st. Brooklyn, NY 11204
(konsultacia, gamokvleva da mkurnaloba)
1-718-238-1555
operaciamde
Semdeg
nawiburebis gareSe!
narkozis gareSe!
eqim
megobrebi
merab boTeris
Sorena barbaqaZes,
gilocav dabadebis dRes. gisurveb winsvlas cxovrebaSi, warmatebas SemoqmedebaSi. cxovrebis meoTxe aTeulis dasawyisi gqonodes ubednieresi
da es aTeuli yofiliyos samSobloSi dabrunebis da sulierad gaZlierebis
etapi Sens cxovrebaSi.
Tormetwliani ndobiTa da gamocdilebiT niu iorkSi
korporacia `gvanca~ & niko fanculaia
gTavazobT amanaTebis gadazidvas
saqarTvelos yvela dasaxlebul punqtsa da dsT-s qveynebSi
`mamulis~ redaqcia
2910 Brighton 8th street
Corner of Neptune ave
in Brooklyn
satelefono
baraTebi
fasdaklebiT
maia ninoSvilis saagento
aviabileTebi saqarTvelodan
da saqarTvelomde da msoflios
nebismieri qveynis
mimarTulebiT
1950 86th street, 2FL
Brooklyn, NY 11214
dRisiT: 917-974-7166
saRamos: 718-621-6846
Semowiruloba
gadarCenisaTvis
* * *
qalbaton marina gelaSvils vulocavT iubiles. bedniereba da
RvTis wyaloba iyos mudam Tqveni cxovrebis megzuri. male agsrulebodeT
ocneba da CaxutebodeT Tqvens sayvarel ojaxsa da rusTavqalaqs.
* * *
qalbaton iamze goguaZes, gilocavT dabadebis dRes, bednierebas
da sixaruls gisurvebT. uRrmes madlobas gixdiT gverdSi dgomisaTvis.
arasodes dagvaviwydeba, Tu ra gancdebiTa da emociebiT keravdiT emigraciaSi
Cveni samSoblos 10 metrian droSas gazeTis iubilisaTvis. aseTi ganwyoba
da emociebi mxolod samSoblo-ze moyvarul da patriot adamians eufleba.
Discount plus
YOUR STORE!
Georgia-USA Travel
meuRlisa da Svilebis garda kidev 60
moswavle guliT gilocavs dabadebis dRes.
`mamulis~ redaqcia
- TviTmfrinaviT pauntis Rirebuleba 3.69;
- adgilze mitaniT 25 dolaris zednamati;
- mgzavrobis xangrZlivoba 7-dan 14 dRemde;
- tvirTis daukargaobis garantia;
- ufasod wamoReba bruklinidan, nebismieri
Statidan ki xelsayrel fasad;
4801 2nd Avenue
Brooklyn, NY 11232
Phone: 917-470-4277
patara n i n o s dabadebas vulocavT Cvens
Zvirfas megobrebs ekaterine fafiaSvilsa da
soso mindiaSvils. pataras ki vusurvebT sasaxelo qarTvelad gazrdas, janmrTelobas da mSvidobian samSobloSi cxovrebas.
s
tkivili
kako janikaSvilis xsovnas
Cemo sayvarelo Zmao,
Zalian miWirs Senze warsulSi
saubari. daviwyeb fiqrs da dasasruli ar uCndeba mogonebebs, erTs meore gadaebmeba, Semdeg mesame, da ase dausruleblad Senze fiqrebSi gamyavs
es sicocxle.
sityva uZluria, eniTac ver gadmovcem Sens tkivilamde monatrebas, Sen
xom Cemi gulis nawili iyavi Cemo sayvarelo Zmao. gadasaxldi imierSi
da damitove samudamo sevda da naRveli, romelsac veraviTari dro ver
gankurnavs. esRa damrCenia, rom Senze
vloculob da maRal RmerTs vevedrebi,
Seni faqizi suli naTelSi mimyofos,
iq sadaca marTalni ganisveneben.
dagtiri Soreuli amerikidan da
erTi suli maqvs rodis Cavexutebi
Sens samudamo gansasvenars.
Seni da lali
SoTiko yavelaSvilis xsovnas
SoTiko, bebo,
axlac, roca am striqonebs vwer,
furceli Cemi cremlebiT inameba.
iseTi vaJkaci mezrdebodi, sul amayi
viyavi SeniT. Cemi cxovrebis pirveli
mercxali iyavi da albaT pirvelic
magitom gamifrindi... naTqvamia, `Svilma
gulis kari gamiRoo da SviliSvilma
gulis-gulis kario~. Sen, Cemi gulis
erTaderT mobinadred myavdi.
sikvdils vaTaveb, am sityvebis warsulSi Tqma rom miwevs. mamSvideben
irgvliv, ufals angelozebi mihyavso.
xoda, mec iq megulvi, bebo!
sicocxle ise gwyuroda, sikeTeSi
yofna, rom Seni wasvla Tavs muzaradad
damxobil uzarmazar zarad aRviqvi.
Sen Cems yvela tkivils uTqmelad
xvdebodi da warmoidgine, rogor mtkioda sulis tkiviliT, Sens sxeuls
rom saberZneTis miwas abarebdnen, Cemi
cremlebi ki niu-iorks awvimda. Sen rom gaRma megulvi, amitomac ukve aRar
meSinia sikvdilze fiqri... SenTan Sexvedra rogorRa unda meSinodes, bebo?!
aRdgomis kviraSi, did orSabaTs sxvisi daudevrobiT, saswrafo daxmarebis manqanam wamarTva Seni 22 wlis sicocxle... uswrafesad!
xoda, RmerTs vvedri, mec male Semaxvedros Seni Tavi.
Seni bebia dali fxakaZe
survili maqvs `mamulis~
arsebobisaTvis gaviRo
$
uaxloesi megobrebi TanaugrZnoben dali fxakaZes udides mwuxarebaSi, SviliSvilis SoTiko yavelaSvilis tragikulad daRupvis gamo.
(Tqveni saxeli da gvari)
(saxlis nomeri da quCa, Apt N)
(qalaqi,
Stati,
asaval
dasavalis
Seiswavle
inglisuri!
Zip-kodi)
MAMULI
P.O. Box 13121,
Jersey City, NJ 07303
gfhnybjhj,bs
VSFDFHB HTLFMNJHB
VFYEXFH RFZF[B't
E D I T O R -IN-CHIEF
MANUCHAR KATCHAKHIDZE
vamzadeb inglisurSi nebismieri asakisa da donis msurvelebs. survilis mixedviT
praqtikis gakveTilebi Catardeba telefonis saSualebiT.
347-738-5265 lela
saqarTveloSi `mamuls~ warmoadgens
WWW.MAMULI.COM
mamuliusa@gmail.com sagamomcemlo saxli `asaval-dasavali~
KFIF YFLFHTBIDBKBC patronaJiT
347-724-0770
sagamomcemlo sabWo: nana nakaSiZe (Tavmjdomare), qeTino mandaria, dodo kacia,
nino lorTqifaniZe, dali xoferia, nino xarabaZe, nana ukleba, nana anTiZe,
zeinab laliaSvili, manana jiqia, maka alfaiZe, iamze goguaZe, merab Caganava